TRUMP TUNG LÁ BÀI HIỂM, CUỘC ĐẤU TRÍ VỚI TẬP CẬN BÌNH QUYẾT ĐỊNH NGÔI BÁ CHỦ THẾ GIỚI

Tri Thức Mới
2.1K người theo dõi
1.8K Lượt xem video·12 thg 5, 2026
TRUMP TUNG LÁ BÀI HIỂM, CUỘC ĐẤU TRÍ VỚI TẬP CẬN BÌNH QUYẾT ĐỊNH NGÔI BÁ CHỦ THẾ GIỚI
Thưa quý vị, sáng ngày 11 tháng 5, truyền thông lần lượt đăng tải thông tin xác nhận chính thức
việc Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump sẽ đến thăm Bắc Kinh.
Tờ Japan Times đưa tin về việc ông Trump và ông Tập Cận Bình chuẩn bị hội đàm
về các vấn đề Iran, hạt nhân, thương mại và trí tuệ nhân tạo.
Rõ ràng, đây không còn là một hội nghị, một cuộc gặp thượng đỉnh về kinh tế thông thường.
Nó là một cuộc mặt cả về chất tự quyền lực toàn cầu, gồm rất nhiều vấn đề.
Bởi nếu nhìn kỹ thì toàn bộ thế giới trong những ngày qua cũng đang xuất hiện một trận thái rất lạ.
Ta thấy là Iran chưa thực sự bước vào chiến tranh toàn diện với Mỹ, nhưng cũng chưa hề lùi bước.
Trung Quốc thì vẫn giữ quan hệ chiến lược với Tehran, nhưng lại tránh đối đầu trực diện với Washington.
Trong khi đó, Mỹ lại liên tục tăng sức ép quân sự và tài chính, nhưng vẫn để mở cánh cửa đối thoại.
Tất cả giống như là hai kỳ thủ đang giàn quân trước khi bước vào nước cờ quyết định.
Chúng ta biết là trước khi lên đường tới Bắc Kinh thì Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Besson đã sang Tokyo.
Đó là cái điểm dừng chân chiến lược để gặp Thủ tướng Nhật Bản Sanei Takechi.
Nó giống như một bước khóa hậu phương trước khi mà Mỹ bước vào cuộc đối đầu tâm lý với Trung Quốc,
một cuộc tâm lý chiến thực sự. Bởi vì Washington hiểu rất rõ rằng nếu như câu chuyện Iran vượt
khỏi kiểm soát, giá dầu sẽ bùng nổ, lạm phát quay trở lại, chuỗi cung ứng hỗn loạn và nền kinh tế
thế giới sẽ lại bước vào một vòng xoay bất ổn mới. Nó sẽ bước vào những cái ngày thậm chí còn đen tối hơn.
Mà trong toàn bộ cái cấu trúc đó thì Nhật Bản lại là cái quốc gia có vai trò cực kỳ quan trọng.
Họ phụ thuộc nặng vào năng lượng nhập khẩu, nhưng mà đồng thời cũng là cái đồng minh có năng lực
tài chính, hậu cần và hải quân mạnh nhất của Mỹ tại châu Á, đồng miên thân thích nhất của Mỹ.
Bởi vậy, trước khi đến Bắc Kinh, Washington cần phải biết một điều là liệu Nhật có sẵn sàng bước
lên để giữ một cái vai trò lớn hơn trong cấu trúc an ninh năng lượng do Mỹ dẫn dắt hay không?
Mặc dù báo chí không đưa tin chi tiết về những thảo luận của đại diện Mỹ-Nhật,
nhưng có vẻ như là câu trả lời từ bà Takachi đã khiến phía Mỹ rất hài lòng.
Những tiến hiệu sau cuộc gặp cho thấy là Tokyo sẵn sàng phối hợp sâu với Washington trong việc
bảo vệ các tuyến vận tải chiến lược và giữ ổn định hệ thống năng lượng toàn cầu.
Đó là lý do mong Trump công khai khen ngợi Thủ tướng Nhật Bản là xuất sắc.
Đằng sau lời khen đó thực chất là một cái thông điệp chiến lược rằng Mỹ đã củng cố được
một mắt xích cực kỳ quan trọng trước khi bước vào hội nghị với Trung Quốc.
Thông điệp gửi tới Trung Quốc vì thế nó cũng rất rõ ràng. Ngay cả khi Trung Đông tiếp tục hỗn loạn,
căng thẳng, tôi vẫn có đồng minh đủ rộng lớn để chống đỡ được cú sốc năng lượng,
tài chính và chuỗi cung ứng. Đó là một cái đòn tâm lý cực mạnh trước hội nghị thượng đỉnh Mỹ-Trung.
Nhưng mà phía Trung Quốc đổi lại cũng không hề bị động. Họ hiểu rất rõ rằng Washington hiện nay
cũng chưa muốn chiến tranh Iran bùng nổ hoàn toàn trước cuộc gặp với lại là ông Tập Cận Bình.
Bởi nếu Trung Đông thật sự nổ tung lúc này thì chính nước Mỹ cũng sẽ phải gánh chịu những áp lực
rất lớn. Giá dầu tăng mạnh, nó sẽ kéo lạm phát Mỹ quay trở lại. Fed sẽ khó giảm lãi xuất,
kỷ trường tài chính rung lắc và toàn bộ chiến lược phục hồi kinh tế của chính quyền Trump có
nguy cơ là bị đổ bể. Tất cả cho thấy là trước hội nghị Trump-Tập,
cả hai siêu cường đều đang cố gắng kiểm soát khủng hoảng ở cái mức vừa đủ để mà tạo đòn bầy mặt cả.
Với Mỹ thì Iran đang trở thành công cụ để ép Trung Quốc lộ bài. Washington thì muốn biết Bắc Kinh
sợ bất ổn năng lượng tới đâu, muốn cứu nền kinh tế tới đâu và có sẵn sàng gây áp lực lên Tehran
để đổi lấy ổn định thương mại hay không. Ông Vesen trước đó cũng đã công khai kêu gọi Trung Quốc
dùng ảnh hưởng với Iran để giúp mở cửa lại eo biển Hormuz, đồng thời nhấn mạnh Trung Quốc là
cái bên mua năng lượng lớn của Iran. Ngược lại thì chính Trung Quốc họ cũng đang thử giới hạn của Mỹ.
Họ muốn biết Washington có thật sự dám bước vào một cuộc xung đột lớn ở Trung Đông trong khi
vẫn phải duy trì cái thế giăn đe tại Tây Thái Bình Dương hay không. Trung Quốc cũng muốn quan sát xem
nước Mỹ chịu được bao lâu nếu như giá dầu leo thang, thị trường tài chính bất ổn và đồng
minh châu Á bắt đầu lo ngại về chi phí của cái việc đi theo chiến lược của Mỹ.
Cho nên nếu nhìn bên ngoài người ta sẽ thấy đây là một cái cuộc hội đàm về thương mại, AI hay là
vấn đề Iran. Nhưng nếu nhìn sâu hơn thì đây thực chất nó là một cái cuộc thương lượng về quyền
kiểm soát trật tự thế giới trong giai đoạn mới. Iran chỉ là một quân cờ, dầu mỏ cũng vậy,
thương mại cũng chỉ như vậy mà thôi. Tất cả đều là quân cờ. Thứ mà đôi bên đang thử
sức thật nó là khả năng chữa đựng chiến lược của đối phương trước khi bước vào giai đoạn cạnh tranh
toàn diện của thế kẻ môn. Bởi thế cả thế giới cũng đang phải nín thở theo dõi cái cuộc hội đàm này.
Ở đây có một cái điểm mà cũng đáng chú ý mà chúng ta cũng cần phải hiểu đó là nhìn cái cuộc hội
đàm Trump tập sắp tới dưới các đội chiến lược thì cái điều quan trọng nhất không phải là đôi
bên họ sẽ nói gì trước ống kính truyền thông, mà là mỗi bên đang bước vào bàn đàm phán với những
lá bài nào trong tay. Đó mới là điều mà chúng ta nên quan tâm. Bởi vì đây nó không còn là một cuộc
gặp song phương thông thường giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới nữa với tất cả những gì
mà chúng ta đã phân tích. Quý vị hoàn toàn hiểu được đó. Đây nó là cái cuộc kiểm tra thực lực giữa
một cái cường quốc đang cố bảo vệ trật tự mà mình đã dẫn dắt suốt nhiều thập kỷ. Và một cái cường quốc
đang trỗi dậy với tham vọng buộc trật tự đó phải điều chỉnh theo hướng có lợi hơn cho mình.
Ở tầng sâu nhất thì Mỹ vẫn đang nắm giữ những công cụ quyền lực mang tính hệ thống. Trước hết là đồng
đô la Mỹ, sự thống tài chính toàn cầu. Đây là cái thứ tạo cho Washington một lợi thế mà Bắc Kinh hiện
chưa thể thay thế. Khi phần lớn thương mại, dự trữ ngoại hối, thanh toán quốc tế và thị trường vốn
vẫn vận hành quanh đồng đô la Mỹ, thì Hoa Kỳ có khả năng tác động đến dòng tiền, dòng vốn, ngân hàng,
bảo hiểm, vận tài, năng lượng và cả tâm lý thị trường toàn cầu nữa.
Trung Quốc có thể là công sở lớn nhất thế giới, nhưng Mỹ vẫn đang kiểm soát phần lớn hệ thần
kinh tài chính của thế giới, và đây chính là sự khác biệt rất căn bản.
Láo bài thứ hai của Mỹ chính là mạng lưới đồng minh và đối tác. Họ không bước vào bàn
đàm phán với Bắc Kinh như là một quốc gia đơn lẻ. Đằng sau họ là Nhật, Hàn, Châu Âu, Úc,
Canada, Anh và nhiều đối tác chiến lược khác. Dẫu họ có thể cãi nhau ở một công độ nào đó,
có thể bất hòa ở một điểm nào đó, nhưng mà lợi ích cốt lõi thì vẫn gắn chặt với nhau.
Đây là một thực tế. Và trong cấu trúc đó thì Nhật Bản đang giữ vai trò đặc biệt quan trọng.
Tokyo không chỉ là một đồng minh chính trị, mà còn là một trung tâm tài chính, công nghệ,
sản xuất cao cấp và chuỗi cung ứng then chốt tại châu Á.
Cái láo bài thứ ba của Mỹ đó là công nghệ lõi. Trong những lĩnh vực như là thiết kế chip,
phần mềm, điện toán đa mây, trí tuệ nhân tạo, tiêu chuẩn công nghệ, thị trường vốn cho đổi mới
sáng tạo và ngay cả các hệ sinh thái từ giảng đường đại học đến doanh nghiệp thì Mỹ vẫn giữ
cái vị thế rất mạnh. Đây chỉ là nền tảng để họ duy trì ưu thế trong các ngành kinh tế tương lai.
Và khi mà AI xuất hiện trong chương trình nghị sự giữa Trump và Tập thì đó là câu hỏi về quyền lực.
Ai kiểm soát hạ tầng tính toán, dữ liệu, chip, tiêu chuẩn và hệ sinh thái AI thì người đó sẽ có
lợi thế lớn trong năng suất kinh tế, quản trị xã hội, khương mại quốc tế cũng như là sức ảnh hưởng
toàn cầu trong nhiều thập niên tới. Cái ta gọi bây giờ là kỷ nguyên AI. Và ai nắm giữ được
sức mạnh AI thì người đó sẽ có ưu thế. Tuy nhiên ở cái phía bên kia ta cũng cần phải nhìn thấy một
cái thực tế là Trung Quốc cũng sở hữu những cái lá bài, những cái thế mạnh rất là riêng của mình.
Và đây chính là cái lý do mà họ không còn bước vào bàn đàm phán trong thứ thế phòng thủ như trước
nữa. Có một cái sự chủ động. Thế mạnh đầu tiên của họ là năng lực sản xuất vật chất.
Họ không chỉ sản xuất hàng tiêu dung giá rẻ, mà đã trở thành trung tâm của nhiều ngành công nghiệp chiến
lược như là pin, xe điện, năng lực mặt trời, thiết bị điện tử, máy móc, hóa chất, vật liệu công
nghiệp và nhiều mắt xích quan trọng trong cái chuỗi cung cứng toàn cầu. Nếu Mỹ kiểm soát dòng tiền thì
Trung Quốc kiểm soát rất nhiều dòng hàng. Mỹ mạnh ở tầng tài chính và công nghệ lõi thì Trung Quốc
mạnh ở tầng sản xuất, quy mô và tốc độ triển khai công nghiệp. Và đây là kiểm khác biệt khiến cuộc cạnh
tranh Mỹ-Trung nó không giống như là cạnh tranh Mỹ-Liên Xô trước đây. Liên Xô từng là đối thủ quân sự,
ý thức hệ nhưng không phải là trung tâm sản xuất của nền kinh tế thế giới. Trung Quốc thì bây giờ rất khác.
Họ vừa là đối thủ chiến lược, lại vừa là một phần rất sâu trong cấu trúc kinh tế toàn cầu.
Thế mạnh kinh tế thứ hai của họ là khả năng kiểm soát các cái nút nghẽn chuỗi cung cứng,
đặc biệt là trong đất hiếm và khoáng sản chiến lược. Rõ ràng, đây là một dạng quyền lực âm thầm nhưng
rất hiệu quả. Đất hiếm, vật liệu nam châm, khoáng sản tinh chế và các cái nguyên liệu đầu vào công
nghiệp không phải lúc nào cũng xuất hiện trên tiêu đề báo chí đâu. Nhưng nó lại nằm trong cái nền móng của
nhiều ngành kinh tế hiện đại. Mà khi Trung Quốc siết hoặc nới các cái dòng cung ứng này, tác động,
nó sẽ không chỉ rơi vào một vài doanh nghiệp đâu. Nó có thể lan sang công nghệ xanh, xe điện, điện tử,
thiết bị công nghiệp, năng lượng tái tạo và các cái ngành sản xuất cao cấp. Nói chung là rất nhiều,
hệ lụy của nó là rất lớn. Và đây là một trong những lá bài của Trung Quốc khiến cho Mỹ và Phương Tây
phải tính toán vô cùng cẩn trọng. Bởi để giảm phụ thuộc vào Trung Quốc thì họ cần thời gian,
vốn đầu tư, hạ tầng, nhân lực, quan trọng nhất là năng lực tinh chế. Những thứ đó thì không thể xây dựng
trong một sữa một chiều được. Cái thế mạnh thứ ba của Trung Quốc mà nhiều người vẫn nhắc tới là thị trường.
Dù nền kinh tế của họ đang đối mặt nhiều khó khăn, từ bất động sản, tiêu dùng yếu đến nợ địa phương,
quy mô thị trường của họ vẫn là một công cụ mặc cả lớn. Họ có thể dùng việc mua nông sản, năng lượng,
máy bay, hàng công nghiệp, dịch vụ tài chính hoặc mở cửa một phần thị trường để tạo những bộ chiến
thuật với Washington. Cương lại, Trung Quốc cũng có thể trì hoãn, hạn chế hoặc là điều chỉnh tiếp cận
thị trường để mà gây sức ép lên các cái nhóm lợi kinh tế của Mỹ. Đây là một điểm rất quan trọng
trong cách Trung Quốc mặc cả. Với nước nào, họ cũng mặc cả theo cái cách đó. Họ dùng thị trường tỷ
dân của họ để mặc cả. Họ không nhất thiết phải đối đầu trường diện, mà có thể dùng sự chậm trễ,
cấp phép, tiêu chuẩn kỹ thuật, kiểm tra an ninh chính sách nhập khẩu, rồi đơn hàng thương mại và tín hiệu
thị trường để mà tạo ra những sức ép khác. Đó là một cái kiểu quyền lực mềm trong kinh tế,
nhưng mà hiệu quả thì lại rất lớn. Cái thế mạnh thứ tư của họ là vị trí trong thế giới phi phương Tây.
Họ không có mạng lưới đồng minh chặt chẽ như Mỹ, nhưng bù lại, có quan hệ rộng với nhiều quốc gia
đang phát triển, các nước bị phương Tây trừng phạt, hoặc các cái đền kinh tế muốn giảm lệ thuộc
vào Washington. Trong các hồ sơ như Iran, năng lượng, Nga, thanh toán thay thế, hạ tầng và thương
mại Nam Nam, Trung Quốc có khả năng đóng vai trò trung tâm của một cái mạng lưới không chính thức.
Đây thì nó không phải là một cái liên minh kiểu phương Tây như là EU chẳng hạn, nhưng nó lại là một cái
không gian địa chính trị rất quan trọng, cho phép Bắc Kinh có thêm chiều sâu chiến lược, thêm nguồn năng lượng,
thị trường xuất khẩu và tiếng nói trong các thể chế quốc tế. Trong bối cảnh Mỹ dùng trừng phạt tài chính
như một công cụ thường xuyên, nhiều nước có lý do để tìm đến Trung Quốc như là đối tác thân thiện hơn,
một đối trọng, ít nhất là một phương án giữ phòng cho họ. Đó cũng là một quy luật tâm lý rất trung thuận.
Vậy thì sau khi phân tích, lá bài của các bên như vậy, nếu đánh giá một cách khách quản nhất,
trung lập nhất, thì sức mạnh liệu nó đang nằm trong tay ai? Câu trả lời nó không đơn giản là Mỹ
hoặc Trung Quốc. Quyền lực đang bị phân tầng. Mỹ thì kiểm soát phần mềm của chân tựu toàn cầu
về tài chính, luật chơi, công nghệ lõi, đồng minh và chuẩn mực, còn Trung Quốc thì lại kiểm soát phần
cứng của thế giới. Nhà máy, vật liệu, linh kiện, năng lực sản xuất và các cái nút nghẽn chuỗi cung ứng,
bên nào cũng có thế mạnh của Mỹ. Và chính cái sự phân tầng quyền lực này khiến cuộc cạnh tranh Mỹ-Trung
nguy hiểm và đầy phức tạp. Mỹ không thể dễ dàng tách rời Trung Quốc mà không tự gây tổn thương
cho chính mình. Ngược lại, Trung Quốc cũng không thể dễ dàng thách thức Mỹ mà không đối mặt với rủi ro về
tài chính, thị trường và công nghệ. Đôi bên bây giờ có một quan hệ vừa cạnh tranh vừa phụ thuộc,
vừa muốn giảm lệ thuộc lại vừa chưa thể cắt đến hoàn toàn. Cái khó của nó là ở đó. Và đó cũng chính là
lý do vì sao cuộc hội đàm Trump tập nó quan trọng hơn chúng ta nghĩ rất là nhiều. Nó quyết định những
vấn đề lớn hơn, ý nghĩa hơn là những cái thứ ở bề mặt. Rằng là trong chất tự thế giới mới,
ai có quyền đặt luật chơi, kiểm soát dòng trải chiến lược và ai có khả năng chịu được lâu hơn
khi cuộc cạnh tranh bước vào giai đoạn toàn diện. Ta có thể nói rằng Mỹ vẫn là cái bên mạnh hơn
về tổng thể, nhưng Trung Quốc là bên có khả năng gây tổn thương lớn nhất cho quyền lực Mỹ trong
thế kỷ 21. Đó là một thực tế rất khó phủ nhận. Bây giờ trước cái cuộc hội đàm Mỹ-Trung có
hai cái thông tin quan trọng mà chúng ta cũng cần phải lưu ý. Thứ nhất, ngày 11 tháng 5,
tờ Detroit News viết rằng doanh số bán ô tô tại Trung Quốc giảm trong khi xuất khẩu tăng mạnh.
Một tin tức khác là về cuộc đàm phán giữa ông Trump và ông Tập Cận Bình vào tuần tới,
nó có thể quyết định số phận của nhà hoạt động Jimmy Lai đang bị giam giữ tại Hồng Kông.
Tại sao chúng ta lại nói là hai cái tin tức này cực kỳ quan trọng? Bởi vì bối cảnh xảy ra của nó là
trước cuộc hội đàm, hội nghị thượng đỉnh Trump-Tập. Nó cho thấy một thực tế là Trung Quốc đang chịu áp lực
song hành từ chính cái vấn đề nội tại của họ. Một là áp lực kinh tế và một là áp lực chính doanh quốc tế.
Và nếu ghép lại cái bức tranh lại thì ta sẽ thấy là họ đang bước vào bàn đàm phán với Mỹ với một
hình ảnh cũng không hoàn toàn thoải mái đâu. Ta biết Bắc Kinh có nhiều lá bài mạnh,
nhưng mặt khác họ cũng có những điểm yếu ngày càng lộ rõ, đó là sức cầu nội địa suy giảm,
dư thừa công suất, rồi phụ thuộc vào xuất khẩu, rồi áp lực từ giao cản thương mạng quốc tế,
cũng như là những hồ sơ nhân quyền có thể bị Mỹ và phương Tây sờ đến đưa ra đúng thời điểm nhận cảm.
Ví dụ như là câu chuyện Jimmy Lai. Chúng ta biết Jimmy Lai là nhà sáng lập Apple Daily,
và là một cái biểu tượng của phong trào ủng hộ dân chủ tại Hong Kong.
Từ lâu đây đã là một hồ sơ nhạy cảm với Bắc Kinh.
Theo các nguồn công khai thì có hơn 100 nhà lập pháp Mỹ thuộc cả hai đảng,
Cộng hòa và Dân chủ, họ đã gửi thư yêu cầu Tổng thống Trump phải nêu cái trường hợp Jimmy Lai
trong cuộc gặp với Chủ tịch Tập Cận Bình, kêu gọi trả tự do cho ông trên cơ sở nhân đạo.
Về hình thức thì đây là vấn đề nhân quyền, nhưng về chiến lược thì nó là công cụ gây sức ép chính trị.
Mỹ hiểu rất rõ rằng Trung Quốc họ thường muốn kiểm soát câu chuyện về Hong Kong,
Tân Cương, Tây Tạng, nhân quyền hay là pháp quyền trong phạm vi là vấn đề nội bộ.
Họ không muốn những hồ sơ này bị quốc tế hóa,
và càng không muốn chúng xuất hiện ngay trên bàn nàm phán cấp cao với Tổng thống Mỹ.
Và rõ ràng đây là một cái lá bài cực kỳ khó chịu với Bắc Kinh.
Họ có thể phản bác các cách cáo buộc kinh tế bằng số liệu tăng trưởng,
xuất khẩu, đầu tư công nghệ hoặc là quy mô thị trường.
Nhưng với hồ sơ nhân quyền, đặc biệt là Hong Kong,
thì Bắc Kinh thường rơi vào cái tư thế phòng thủ, họ phải phòng thủ về hình ảnh.
Và càng phản ứng cứng rắn thì họ càng làm nổi bật lập luận của Mỹ rằng là Bắc Kinh đang thu hẹp tự do chính trị.
Càng nghiêm lặng thì Trung Quốc lại càng để Mỹ đặt đạo đức chính trị lên bàn nàm phán.
Nói chung là tiến thoái lưỡng nào.
Ở đây thì rõ ràng Mỹ cũng không nhất thiết kỳ vọng là Trung Quốc sẽ nhượng bộ ngay.
Điều mà họ cần là đưa Bắc Kinh vào một cái thế khó, phải trả giá về hình ảnh.
Bởi vì Trung Quốc thì luôn muốn trình bày mình là một cái cường quốc ổn định,
hiệu quả, phát triển, có khả năng đại diện cho một cái chật tự quốc tế đa cực và không can thiệp vào công việc nội bộ.
Nhưng mà những cái vụ như là Jimmy Lai ấy, nó làm lộ ra cái điểm mâu thuẫn.
Trung Quốc muốn được nhìn nhận như là một trụ cột của chật tự toàn cầu mới,
xong lại bị chất vấn về cái cách mà họ xử lý tự do báo chí, pháp quyền và cái quyền chính trị tại Hong Kong.
Cũng như là cái vấn đề đàn nắp nhân quyền vốn rất nghiêm trọng với người dân đại lục.
Thực sự trong những năm gần đây, hồ sơ nhân quyền của Trung Quốc cũng không được tốt đẹp cho lắm.
Không thiếu cáo buộc, không thiếu báo cáo quốc tế.
Mà cái thiếu đó là ý chí chính trị để biến nó thành một cái hồ sơ đối đầu cấp nhà nước,
có cơ chế điều tra và chế tài đầy đủ.
Ở đây thì cái vụ Jimmy Lai lại là cánh cửa để mở ra những cái thứ nó còn phức tạp hơn.
Tân Cương là hồ sơ đã có nền tảng quốc tế mạnh nhất rồi, ai cũng biết.
Vấn đề đàn nắp ở Tây Tạng và Pháp Luân Công cũng là hồ sơ tôn giáo chính trị đầu giải.
Cưỡng bức thu hoạch nội tạng là hồ sơ nghiêm trọng nhất nhưng mà khó chính thức hóa nhất.
Và nếu Mỹ và phương Tây quyết định quốc tế hóa cái vụ Jimmy Lai ở cấp độ cao,
thì nó sẽ tạo ra hiệu ứng dây chuyển, làm các hồ sơ nhân quyền khác của Trung Quốc được nhắc lại mạnh hơn.
Nhưng mà để toàn bộ các cái vấn đề này trở thành một cái hồ sơ quốc tế thống nhất
để chống lại Trung Quốc, thì nó cần mấy yếu tố?
Đó là bằng chứng có thể kiểm chứng ở cái chuẩn pháp lý cao,
là liên minh chính trị đủ rộng giữa các nước phát triển,
và thứ ba là một cái quyết định chiến lược rằng là chi phí đối đầu với Trung Quốc là chấp nhận được.
Hiện nay thì điều thứ nhất nó vẫn cần có một cái cuộc điều tra rộng lớn,
điều thứ hai thì chưa hoàn toàn vững và điều thứ ba thì vẫn bị lợi kinh tế kiểm chế.
Nói chung là khó.
Cho nên cái vấn đề nhân quyền Trung Quốc nó đang ở trong trạng thái lưng trừng,
đủ nghiêm trọng để không bị trôn vùi nhưng mà chưa đủ đồng thuận quốc tế,
chưa đủ đồng thuận quyền lực để trở thành một cái mặt trận quốc tế toàn diện.
Tất nhiên vẫn có một câu hỏi mà Bắc Kinh luôn muốn né tránh đó là
một cường quốc muốn lãnh đạo trật tự thế giới mới,
liệu có thể tiếp tục né tránh hồ sơ nhân quyền chính mình được bao lâu?
Họ đúng là đối thủ nguy hiểm nhất của Trung Quốc trong thế kỷ 21.
Nhưng thực tế là họ đang có những cái vất nứt ở bên trong.
Và chính ở đây thì cán cân chiến lược nó trở nên rất rõ.
Trung Quốc có nhiều quân cở mạnh nhưng Mỹ vẫn có khả năng chọn thời điểm,
chủ đề và chọn cái điểm tư huyệt để kéo Bắc Kinh vào một cái bàn đàm phán bất lợi.
Chúng ta sẽ chờ đợi cái cuộc đàm phán tới đây giữa ông Trump và ông Tập,
xem là thế cục cạnh tranh Mỹ chung nó sẽ đi về đâu
và thế giới sẽ đối diện với những vấn đề gì.
Đến đây thì chương trình ngày hôm nay xin phép tạm dừng.
Xin mời quý vị chia sẻ quan điểm cá nhân ở phần dưới.
Xin chào và hẹn gặp lại.
