CUỘC SỐNG NGHỆ NHÂN HÀ THỊ CẦU

Văn Hóa Dân Gian Việt Nam
172 Người theo dõi
2 Lượt xem video·31 thg 10, 2024
Mùa đen, thịnh nhật của Nhật Bản, là một bộ phong cách dễ dàng và dễ dàng.
Thịnh nhật của Nhật Bản không phải là một trường hợp dễ dàng,
nhưng là một trường hợp dễ dàng và thiết kế.
những tiếng dân nước nổi tiếng.
Lâu nay linh linh dạt nước cánh bèo
Đã từng tìm yêu lạc
Đã từng yêu lạc
Để nhiều điều bất lạ gian sinh
Ông thì chọn sao
Dạt nước cánh bèo
Lành đành bấy lâu nay dạt nước cánh bèo
Đã từng lưu lạc
Để nhiều vất vả gian chân
Mỗi câu hát như một lời than
Như tiếng vọng tâm hồn của người đàn bà
Cả đời sống kiếp cơm hàng cháo trợ
Cuộc đời của nghệ nhân hát sầm Hà Thị Cầu
Tên thật là Hà Thị Năm
Là những ngày tháng lang thang như cánh bèo trôi
Những câu hát sầm dường như vận vào cuộc đời bà
Cả đời bà sống lay lát trong trốn dân gian
Khi về già nỗi vất vả gian chân
Dường như vẫn đeo bám cuộc đời bà
Ngồi trên một chiếc ghế tựa nơi góc sân
Là người bạn khi tuổi già đã tới
Ngày ngày, cụ Hà Thị Cầu vẫn dậy từ sáng sớm
Sau khi lót dạ bằng chút xôi
Vui buồn cùng chén rượu
Bà lại ôm cây nhị hát cho đỡ nhớ nghề
Từ nhỏ, bà Hà Thị Năm đã dạn dày mưa gió
Cơm đường cháo trợ lưu lạc theo bước mơ sinh của người lớn
Bà theo cha mẹ đi hát sầm khắp nơi
Đến tuổi xuân sanh mười sáu
Hà Thị Năm lại bôn ba theo những gánh hát sầm
Rồi chấp nhận về làm bạn với ông trùm sầm ngù Nguyễn Văn Mậu
Đã qua mười bảy đời vợ
Ông cấm mắt
Mỗi con mặt cấm mắt
Cứ dò gặp
Ồ đây đây đây
Vậy là người dẫn tay ông lên vai mình
Chắc
Không quả không xôi không quả
Không nên phản ảnh
Không có niềm nỗi
Cứ ngỡ đạo đức
Hiền lành là thật
Có lần
Có lòng thở đánh
Tự nhiên kích đức
Lưu quyền lại cho con
Hai người có với nhau bảy người con
Nhưng bốn người đều mất
Từ khi còn rất nhỏ
Rồi đến khi bà sinh đứa con thứ bảy
Cũng là lúc chồng bà qua đời
Người thiếu phụ Hà Thị Năm
Khi ấy ba mươi tám tuổi
Lại một mình dắt ba đứa con thơ
Nay đây mai đó hát sầm
Nơi góc chợ mêu sinh
Thương con đi sớm về chưa
Của ngôn vật lạ không có hẹn
Ước áo
Không có ước áo gì
Nguyên ngôn vật lạ
Cứ làm thao một chung với con
Nó tươi tốt đẹp
Nghĩa là sớm nhỏ
Tay đàn
Là nghìn câu nghị
Mượn hát
Ai bỏ hát thì hát
Bỏ hát
Thương chi thì hát
Thương chi
Bỏ hát tình mẫu trữ thì là tình mẫu trữ
Tình mẫu trữ là
Cái nước
Người vọng còn
Tiếng là một nghệ nhân dân gian
Một báu phật nhân văn của quốc gia
Nhưng cuộc đời của bà Cụ Cầu
Vẫn chỉ là cuộc đời vất vả
Của một người hát sầm
Cả thời sung sức
Vật lộn nưu sinh hàng ngày
Sống nhờ chút tình người khắp thiên hạ
Đến khi về già
Lại phải dựa vào vợ chồng con gái
Sầm
Phải trăng chỉ là một di sản
Phi vật thể nên tài sản
Giá trị nhất mà bà để lại cho con cháu
Chỉ là những danh tiếng
Xa xôi
Đúng tôi, lắm lúc tôi cũng nghĩ rằng là
Bà già anh nhồng toàn vè
Thì bà là thôi bu ạ
Có tiếng thì có miếng
Lương thì không có, soạn thì không
Thôi thì bu nghĩ đi bà bảo là
Mẹ còn khỏe thì mẹ cứ làm
Rồi họ sẽ nghĩ thôi
Mà lắm lúc thì đúng là
Mang tiếng là hãnh diện về mẹ
Nhưng mà đồng lương đồng soạn thì không có
Mà chỉ có nghĩ rằng là
Tôi thân cho Cụ lắm lúc Cụ ốm là
Đến hỏi thăm là đều là ngồi nước mắt
Là hỏi Cụ là có lương hay không
Cụ bảo là
Cụ không nói được, Cụ đắc đầu
Tôi chỉ trí là lương là ở con
Còn
Có danh với ra là
Ở xã hội
Cuộc sống gia đình khó khăn
Cả gia đình trông vào ba xào ruộng
Không có thêm
Thu nhập nào khác
Vợ chồng chị Mận phải đi làm thêm bằng nghề xoài ếch
Và đặt ống lươn
Bà Cụ cầu coi anh con rể
Không khác gì con ruột
Một mình anh gánh vác hầu hết
Các công việc ở nhà
Khi chị Mận cũng hay đầu yếu
Có những đêm anh đi xoài lươn
Từ chập tối đến khuya
Cụ ở nhà nhiều đêm mất ngủ
Cứ ra vào
Xe mâm cơm rồi ngồi chờ
Con cái về
Đấy
Rồi cô lại đậy lại
Nguyên là anh ý
Làm
Anh ý trông
Cho tôi hết
Người ta bố
Giai làm gì, gái làm gì
Người nào nhân nghĩa có người là hơn
Bố cứ cố là cao như vô
Người tôi mà nhọc quá
Nó bỏ gọn
Đi ế thuốc với tôi
Đừng lại vậy
Cứ cố là
Lẫn tuẫn
Ôm ít thành là ôm nhỏ
Vậy là cô lại đi
Rau tiền
Đi mua thuốc
Sau một đêm tìm bắt
Chẳng phải hôm nào
Cũng được nhiều ếch hay lươn
Công việc này phụ thuộc hoàn toàn
Vào thời tiết
Có những hôm được nhiều thì sáng hôm sau
Tiểu thương đến tận nhà mua hàng
Đã 80
Đấy là mấy cân
5 cân
5 cân ếch
Đấy là 6 cân
Thịt chào đến
Tôi mới đi chúm run chúm mồi
Vậy là gà bỏ vào ống
Tối là đi cắm đươn
Cắm đươn xong gà
Cũng đi xoay ếch hay dứt
Vài ba tiếng mỗi đêm
Từ giờ lại đi đi lấy
Lấy ống gà đỏ
Khi nào là các đại lý
Đến lấy bán đươn cho nó
Giá cả thị trường
Theo như thời điểm nào
Giá cả nó cao thì bán được cao
Mà nó thấp thì bán thấp
Còn ban ngày thì có khi là thời điểm
Bây giờ nói mà không phải là thời vụ làm
Thì tôi lại đi đi xoay
Đi kiên cá xoay cũng đi xoay
Thời điểm nào làm được
Thì mình lại nghỉ xoay đi làm nghề
Bán tại nhà không hết
Chị Mận lại tiếp tục mang lươn
Đi chợ để bán
Vất vả như vậy nhưng tiền kiếm được
Cũng chỉ đủ tiền mua rau mắm
Nhưng có lẽ
Tình thương yêu của người con rể
Dành cho bà là nhiềm an ủi
Hạnh phúc nhất đối với
Người nghệ nhân già này
Thì điều kiện gia đình cũng khó khăn
Bởi vì nhà để dọn đường
Mẹ con là bán hết rồi
Không còn gì nào
Còn hai vợ chồng cũng tốt tắc là bà
Thảo dọn trên kia
Là của trên nhà tôi thôi
Nhưng mà dưới đây không có bếp gì hết
Nên là cuộc sống của bà
Cũng vất vả lắm
Nhưng mà tôi không tính như thế
Nhà trên kia vẫn có
Nhưng mà điều kiện của bà và trẻ con gái
Rồi có một cô con gái
Rồi lại đi lấy chồng
Tôi không tạo điều kiện như vậy
Nói gia đình trên đấy là nhất trí
Nhà con cháu nhất trí
Rồi tôi xuống đây
Thưa ông mấy cây
Chúc phận bạn ta
Nữ nhân mà đáng hoàng
Nữ nhân là loàng
Nhất là mất cậy ai
Đêm mấy mặt
Nó vội vò
Khóa hôm mai
Khoay mấy ngày
Mà đặng đặng
Lãi dài
Khi mới ra đời
Và cho tới gần đây
Hát sầm vốn là phương tiện mưu sinh
Của những người nghèo khó
Nhất là những người khiếm thị
Vì thế dù được coi là di sản phi vật thể
Sầm vẫn tồn tại phổ biến
Nơi phố thị
Và không sao phù hợp được
Dưới ánh đèn sân khấu
Trên những sản diễn sang trọng
Là con gái và con rể
Của một di sản sống
Hiểu được điều đó
Vì thế họ tự bằng lòng
Và tự hào về người mẹ của mình
Không một chút so đo
Đòi hỏi phải thế này hay thế kia
Hôm nay gia đình bà đón một vị khách đặc biệt
Đó là vợ chồng Úc Phạm Đình Nhân
Bà Trịnh Thị Liên
Là đại diện của hội sự nghiệp
Từ Thiệt Minh Đức
Và Quỹ Giải Thưởng Phạm Thật Duật
Con là Liên
Con tên là Trịnh Thị Liên
Trịnh Thị Liên
Và con là con dâu
Của Đất Yên Mộ
Nhưng mà con này là
Đồng thời là con là tổng phụ trách
Của hội từ Thiệt Minh Đức
Mà hôm nay có nhân viên về đây
Khám chữa bệnh cho 5.000 đồng bà mẹ của huyện
Vâng
Vâng thế thì biết cụ là
5.000 đồng bà mẹ
Trên đây là đang khám rồi ạ
Thế thì biết rằng là
Cụ ít bệnh tịch
Nhưng mà bây giờ
Cái tuổi già thức yếu
Không ai tránh khỏi
Vì Phật đã nói rồi là sinh lão bệnh tử
Đến cái thời kỳ này là bây giờ là
Bệnh tịch nó sẽ kéo đến
Thế thì chúng con hôm nay là
Thay mặt hội
Có một cái tờ giấy mời
Để chiều nay mời phụ lên
Trên chương trình
Để có các y bác sĩ
Nơi này đâu
Trường Trung Học
Sẽ có
Sẽ có người đều dưới
Vâng
Mời phụ lên đấy để có các bác sĩ
Các bác sĩ
Loại sinh
Của Hà Nội
Hà Nội là có bạch mai
Để việt đất này
Vâng
Các bác sĩ ở Sài Gòn
Nó ra để khám chương trình này lớn lắm
Thì mời phụ lên đấy khám
Thế rồi là phụ lính thuốc
Để cầu chúc cho phụ
Là sống lâu trăm tuổi
Để phụ giữ gìn
Được cái bấu vật của
Việt Nam
Con cũng thay mặt cho hội
Có một chút quà
Để biếu cụ
Để cụ hướng ra
Vâng
Có đường, có sữa
Có dầu
Dầu ăn
Vâng
Một thùng mì và một cái màn
Biếu cụ
Đây
Màn đâu
Đây là cái màn tin
Màn tin đôi
Màn tin đôi rất là đẹp
Đây là quà của Hội Thừa Thiện Minh Đức
Vâng
Thế còn đây là quà của hai vợ chồng con
Dầu ăn đi đâu
Đấy
Cô khen con trẻ
Vâng
Bảy mươi rồi
Không, bảy mươi mà chồng
Con bảy mươi tuổi rồi
Con tuổi thúy mươi mà
Bảy mươi rồi
Đây, đây
Rồi, rồi
Chồng con là đại diện cho quỹ
Giải thưởng sự học phẩm dân dân
Có cái chăn nữa
Có cái chăn để biếu cụ
Đầu đất
Mong cụ là cái
Mong cụ là cái mùa đông năm nay
Và cụ
Được ấm áp hơn
Thế và ngoài ra
Chúng con biết là
Gia đình cũng có những hoạn cảnh khó khăn
Thế cho nên là chúng con
Có một chút
Có mươi triệu
Có một chút
Mà mình thì có
Con thì để
Điếu cô
Vâng, để
Bồi dưỡng
Và sửa nhà
Vâng
Đây là mươi triệu
Mươi triệu
Sao mà lắm vậy
Các bác đến thăm hỏi
Tôi xin cảm ơn
Mà đến khi chết
Các bác cũng phải đến
Các bác
Các lòng
Lòng tôi
Bồi dỗi
Trong lòng
Dưỡng các bài hát
Người ta về
Người ta thăm
Người ta hỏi
Kim là người khỏe
Là ốm đau
Người ta thăm hỏi
Một tỷ
Người ta cũng tỷ
Thế bà cũng cuộc đời
Cũng lần lần lắm
Bởi thân tôi vất vả
Nửa đời, nửa đoạn
Thờ chồng với con
Ngày xưa má hẳn
Còn son
Ai ngọa bây giờ má đại
Vương quần
Hồi bé thì tôi
Nghe thương hát của cụ
Nhưng mà không biết là cụ
Nhưng mà từ năm
Từ thập kỷ thứ 80
Tức là khi mà cụ tham gia
Cái chương trình
Văn nghệ chào mừng đại hội đảng lần thứ 5
Năm 81, 1981, 1982
Thì tôi bắt đầu nghe thấy
Tên cụ trên đài
Và sau đó liên tục
Thỉnh thoảng có những chương trình
Văn nghệ, nói đến cụ
Và cảm thấy rất vinh dự là
Người đồng ương
Cùng nguyên môn, tuy là khác xã
Nhưng mà xã thôi thì cách đây có 4 cây thôi
Nhưng cái vinh dự đó là
Vinh dự của những con cháu quê hương
Thì mới có được
Có một cái
Tài năng hiếm có
Mà ngày nay cần phải bảo tồn
Và truyền đạt lại cho các thế hệ sau
Cảm nhận được tình cảm
Của những người con quê hương dành cho mình
Nghệ nhân cầu rất xúc động
Bà tặng lại những vị khách quý này
Bài ca cụ sáng tát
Mẹ cả từ khi
Con mới nghe
Mẹ cả từ khi
Mới sinh
Con đã
Biết
Về mà đau thương
Giặc pháp
Thôi để dậy
Sao quê hương
Giặc mây
Giặc pháp
Giặc dậy
Sao quê hương
Bà con
Mà chết đói
Ngập đường
Đầy sông
Cảnh nhà ta
Nay bước
Đường cùng
Chá vối
Địa cầu thôi
Mẹ bồng
Con theo
Đăng mưa
Con ơi lội
Xôi tèo đèo
Đăng mưa
Lội
Xôi tèo đèo
Thực ra
Cái cuộc sống bất bả
Đau khổ của cụ
Nó đem nó nhuồn nhuyễn vào
Trong cái lời ca tiếng hát của cụ
Nó ăn vào máu vào thịt
Của cụ
Cho nên là cái lời ca tiếng hát của cụ
Nó truyền cảm
Cụ lại truyền cảm cả cái
Cái đau khổ, cái khó khăn đó
Cho nên là nghe nó não ngược
Thế nhưng mà
Không ngờ một con người
Hơn 90 tuổi rồi
94, 95 tuổi rồi mà giọng ca của cụ
Vẫn trong sáng
Vẫn rất là nụt nà
Và mình cảm thấy rằng là
Rõ ràng đây là một cái báu vật
Một báu vật của đất nước
Cần phải ứng gì
Thực ra thì
Về
Biết đến Cụ Cầu qua
Các cái chương trình của TV thôi
Nhưng bây giờ về đây
Thực tế thì mới thấy cảm nhận được
Cái cuộc sống của một doanh nhân
Nó quá là vất vả
Cụ quá nghèo
Mà chả biết nói thế nào
Mình cảm thấy rằng là
Trong lòng có cái chỉ lý băn khoặt
Kinh tế
Nói đến là cụ phải chịu chấm nước mắt
Cụ cảm thấy là
Nó thiếu thốn đủ điều
Mình đọc một bài thơ
Về Ninh Bình quê tôi
Cho cụ nghe
Tưởng rằng cụ có sức
Thì cụ nghe
Và cụ xem luôn
Nhưng mà chắc là không hít được
Đây là cuốn thơ tôi mới xuất bản
Trong đấy có một cái bài
Tôi gửi tặng anh một
Trong đó có một cái bài
Ninh Bình quê tôi
Ninh Bình như một cô nàng
Đẹp nhiều danh thắng
Cho chàng đắm say
Ai đi hãy nhớ những ngày
Ninh Bình còn đó
Giang hay đi đón chào
Đối với một cái đi
Bình thường
Công việc riêng hay công việc xong họ
Thì nó có khác
Nhưng đi với một công việc làm từ thiện
Đem cái tâm đi làm từ thiện
Chúng tôi vẫn thường xuyên là
Có một cái phương châm là
Được phục vụ và giúp đỡ người khác
Chính là đem lại hạnh phúc cho bản thân mình
Và người mà mình giúp đỡ
Chính là ơn nhân của mình
Chúng tôi quan nhận như thế
Bởi vì có họ thì chúng tôi mới có hạnh phúc
Quỹ Giải Thưởng Phạm Thận Duật
Trước đây là Quỹ Giải Thưởng Sử học Phạm Thận Duật
Được thành lập từ năm 2000
Nhân kỷ niệm lần thứ 115
Ngày mất doanh nhân Phạm Thận Duật
29 tháng 11 năm 1885
29 tháng 11 năm 2000
Qua 12 năm hoạt động
Quỹ đã tổ chức được 50 chương trình từ thiện
Nếu nhỏ trong cả nước
Tháng 8 năm 2012
Quỹ có hợp tác với hội từ thiện
Mình Đức về từ thiện
Tại Yên Mô, Ninh Bình
Là quê hương của doanh nhân Phạm Thận Duật
Khám chữa bệnh
Hôm nay
Đích thân bà Liên
Đưa nghệ nhân cầu đi khám bệnh
Trước khi chương trình này phát sóng
Chúng tôi có cuộc trao đổi
Với ông Tô Ngọc Thanh
Chủ tịch Hội Văn nghệ Dân gian Việt Nam
Về đời sống của nghệ nhân Hà Thị Cầu
Và được ông cho biết
Hội đã làm văn bản
Đề nghị nhà nước có một suốt trợ cấp
Thường xuyên cho nghệ nhân Hà Thị Cầu
Để giúp đỡ cụ
Trong khi cụ đã ở tuổi cao
Nhưng đến nay vẫn chưa được các cơ quan
Có thẩm quyền đáp ứng
Đã qua cái tuổi thượng thọ
Lại là một nghệ nhân dân gian hiếm hoi
Của đất nước
Lẽ ra cuộc đời bà cụ Hà Thị Cầu
Đã phải khác rất nhiều
Nhưng cả bà cụ
Lẫn con cháu
Chẳng ai so đo
Cũng chẳng tùy thân tùy phận
Trước sự thương cảm của người đời
Bởi một lẽ rất đơn giản
Chấp nhận cuộc đời
Nếu một ngày nào đó
Khi không còn phải hát để vật lộn mưu sinh
Nghĩa là tách ra khỏi môi trường sống của mình
Chắc gì
Sầm đã còn là sầm
Hãy subscribe cho kênh Ghiền Mì Gõ Để không bỏ lỡ những video hấp dẫn
