Nhận thức con đường khoa học tương lai P4 | Âm dương ngũ hành | Khám Phá Sinh Mệnh

Chào mừng quý khán giả đến với chương trình khám phá sinh mệnh. Hôm nay chúng tôi hân hạnh gửi đến quý vị phần 4 trong loài bài viết có nhà đề Nhận thức đối với con đường khoa học trong tương lai. Mời quý vị cùng theo dõi. Học thuyết âm Dương Ngũ Hành, ngay từ lúc bắt đầu đã đứng tại cờ điểm rất cao để nghiên cứu quy luật của vũ trụ, từ trên trình thể mà xem xét đặc tính của sự vật. Cũng giống như hội họa, đầu tiên cần phải phát thảo bố cục, đặc điểm, sau đó mới mô tả chi tiết, hoặc như làm công trình, đầu tiên cần phải có bản vẽ tổng thể, dự thảo ngân sách. Nghiên cứu về cơ thể con người cần phải từ hoành quan đến vi quan, nhưng khoa học hiện đại lại giải phẫu nhân thể, phân chia càng ngày càng nhỏ, chỉ thấy lá chứ không thấy cây, càng không thể nhìn thấy rừng. Khoa học cổ đại Trung Quốc lại vô cùng phát triển, nó đi theo một con đường khác với khoa học hiện đại. Học thuyết âm Dương Ngũ Hành là tên gọi chung của học thuyết âm Dương và học thuyết Ngũ Hành. Học thuyết âm Dương Ngũ Hành là tổng hợp kết quả của sự hiểu biết và nghiên cứu thế giới khách quan của đạo gia. Theo học thuyết này, đạo sinh ra nhất, nhất sinh ra nhị, nhị sinh ra tam, và tam sinh ra vạn vật. Cụ thể, vô cực sinh ra thái cực, thái cực sinh ra lưỡng nghi, sự hòa hợp giữa âm và Dương, tức lưỡng nghi, tạo ra Ngũ Hành và vạn vật. Học thuyết âm Dương cho rằng bất kỳ sự vật nào trong vũ trụ có thể chia thành hai loại, âm và Dương. Bên trong mỗi sự vật cụ thể đó cũng lại có hai mặt âm và Dương. Sự kết hợp của âm Dương quyết định đặc tính chủ yếu của sự vật tại thời điểm đó. Hơn nữa, mỗi phí âm Dương trong sự vật lại có thể tiếp tục phân thành âm và Dương, kéo dài đến vô tận. Trong tư liệu âm Dương ứng tưởng đại luận, Hoàng Đế khẳng định, âm Dương là quy luật của trời đất, là kỳ cương của vạn vật, nguồn gốc của mọi biến hóa, căn nguyện của sự sinh trưởng và hồi diệt, là kho tàng chứa đựng thần minh. Đồ hình thái cực của Đạo Gia là một phần của văn hóa tiền sự. Chu Hy nói, thái cực là nguyên lý của vạn sự vạn vật trong trời đất. Thái có nghĩa là lớn nhất, cực là cao nhất, xa nhất, đến tầng cùng mà không có gì vượt qua. Thái cực độ là biểu tượng tốt nhất của học tuyết âm Dương, thể hiện sự phát sinh của mọi vật trong tự nhiên, là sự tổng hợp cao độ của quy luật biến hóa và phát triển. Nói chung, trong lưỡng y, thì Dương tượng trưng cho những khái niệm như số lẻ, ánh sáng, tích cực, vận động, hướng ngoại, vươn lên, ấm áp, màu trắng, nam tính, mạnh mẽ, bề ngoài, số Dương, thực tế, bên trái, đức hạnh, cời mở, v.v. Trong khi âm tượng trưng cho những khái niệm như số chắn, bóng tối, tính lặng, lạnh lẽo, màu đen, nữ tính, dịu dàng, nội tâm, số âm, trống rỗng, bên phải, hình phạt, phong tỏa, v.v. Trong mỗi quan hệ âm và Dương, thì trong âm có Dương, trong Dương có âm. Biểu hiện trong điều kiện bình thường, thì âm Dương cùng tồn tại và dựa vào nhau. Chỉ có âm thì không thể phát triển, chỉ có Dương thì không thể sinh thành. Mỗi bên lấy bên kia làm điều kiện cho sự tồn tại và phát triển của mình. Âm Dương cân bằng, cùng tồn tại, cùng dung hòa. Trong những điều kiện đặc biệt, âm và Dương làm suy yếu lẫn nhau, biến hóa cùng nhau. Khi âm đạt đến cực điểm, Dương sinh ra. Khi Dương đạt đến cực điểm, âm sinh ra. Quá trình này giúp đạt được trạng thái cân bằng mới giữa âm và Dương. Học thuyết Ngũ Hành cho rằng, vạn sự vạn vật trong vũ trụ đều được tạo thành từ 5 loại vật chất cơ bản, mộc, hỏa, thổ, kim và thủy. Chúng có mối quan hệ tương sinh, hỗ trợ nhau và tương khắc, chế ngựa nhau, tạo nên một hệ thống cân bằng và phối hợp. Sự vận động không ngừng giữa Ngũ Hành giúp duy trì sự cân bằng trong vũ trụ. Đây là ý nghĩa cốt lõi của học thuyết Ngũ Hành. Tính chất của 5 loại vật chất cơ bản thể hiện như sau. Mộc tượng trưng cho cây cối, sinh sôi, phát triển, chủ về nhân, tính thẳng, tình ôn hòa. Hỏa tượng trưng cho lửa, nóng nực, hướng lên, chủ về lễ, tính nóng vội, tình cung kính. Thổ tượng trưng cho đất, lớn lên, được nuôi dưỡng và giáo dục, chủ về tính, tính trọng, tình có hậu. Kim tượng trưng cho vàng, hoặc kim loại, thanh tính, chủ về nghĩa, tính mạnh mẽ, tình quyết liệt. Thủy tượng trưng cho nước, đông lạnh, ấm ướt, chủ về trí, tính thông, tình thiện. Giờ dĩ học thuyết Ngũ Hành có thể khái quát vạn vật trong vũ trụ là vì nó sử dụng phương pháp tư duy dựa trên đặc tính của Ngũ Hành. Học thuyết này phân chia mọi sự vật hoặc hiện tượng thành 5 loại lớn dựa trên tính chất, tác dụng và hình thái của chúng. Sau đó, nó giải thích mối liên hệ giữa các sự vật hoặc hiện tượng dựa trên quy luật tương sinh và tương khắc của Ngũ Hành. Trong mối quan hệ tương sinh, bất kỳ một hành nào cũng đều có hai phương diện sinh ra ta và ta sinh ra. Trong mối quan hệ tương khắc, bất kỳ một hành nào cũng đều có hai phương diện khắc ta và ta khắc. Trong hệ thống Ngũ Hành, mỗi bộ phận đều không hề biệt lập mà có mối quan hệ chặt chẽ với nhau. Mỗi thay đổi của một bộ phận chắc chắn sẽ ảnh hưởng đến trạng thái của tất cả các bộ phận khác, đồng thời cũng chiều sự kiểm soát và điều chỉnh thống nhất của trình thể Ngũ Hành. Nếu không có sự tương sinh giữa Ngũ Hành, thì sẽ không có sự phát sinh và phát triển của sự vật. Nếu không có tương khắc, thì sẽ không thể duy trì sự cân bằng và phối hợp trong sự biến hóa và phát triển của vạn vật. Như vậy, sinh và khắc là hai phương diện không thể tách rời của sự vật. Học Thuyết Âm Dương và Học Thuyết Ngũ Hành có mối quan hệ chặt chẽ với nhau. Học Thuyết Âm Dương chủ yếu giải thích mối quan hệ cùng nhau tồn tại, dựa vào nhau, cùng sinh trường, cùng truyền hóa của hai mặt đối lập của sự vật. Học Thuyết Ngũ Hành sử dụng thuộc tính của sự vật, phần loại ngũ hành và quy luật của chúng để giải thích thuộc tính của sự vật và mối liên hệ lẫn nhau giữa chúng. Vạn sự vạn vật đều có thuộc tính của hai khí âm, dương. Đồng thời, vạn sự vạn vật cũng đều là một loại vật chất nào đó trong ngũ hành. Trong Loại Kinh Đồ Dực, có nói, ngũ hành là chất của âm dương, âm dương là khí của ngũ hành. Khí không có chất, không thể tạo thành được, chất không có khí, không vận hành được. Tức là nói, ngũ hành là hình thức biểu hiện vật chất của âm dương, âm dương là thuộc tính khí chất của ngũ hành. Trong ngũ hành có âm dương, trong âm dương có ngũ hành, trong âm dương ngũ hành đều có bao hàm đặc tính, chân, thiện nhẫn, mới có thể khiến âm dương ngũ hành hình thành một trình thể, gọi chung là Bên trong âm và dương, ngũ hành đều có sự thống nhất của các mặt đối lập. Đạo gia dàng, trong không sinh có. Thế giới hỗn độn ban đầu là vô cực, có đạo rồi mới sinh thái cực. Đạo nhắc đến ở đây cũng chính là Phật Pháp. Có Phật Pháp rồi mới có vũ trụ, tức đạo sinh nhất. Cái gọi là nhất sinh nhị là nói trong một vũ trụ lại phân thành hai mặt âm và dương. Nhưng đây đều là thể hiện cụ thể của Phật Pháp, và đều phải thống nhất với Phật Pháp, tức là ở trong đặc tính tối cao của vũ trụ chân thiện nhẫn. Nếu vũ trụ này vận hành theo chết học đấu tranh, lấy đấu tranh đối lập làm chủ đạo, vậy thì sẽ quay về trong trạng thái hỗn độn vô cực. Trước hết, không bàn về những mâu thuẫn đối lập lớn lao, chỉ nói đến những thứ nhỏ. Giữa các vị lạc với nhau ở vi quan, nếu như không có lực lượng tương tác thiện lương, sẽ không tập hợp lại một chỗ được. Truy ngược đến vì lạp bàn nguyên vật chất ở vi quan nhất, nếu như không có đặc tính chân thiện nhẫn của vũ trụ, cũng sẽ không hình thành một lạp tử nguyên thủy. Không có đạo sẽ không sinh thành nhất. Tập trung vào đối lập, cho đấu tranh là động lực phát triển của sự vật là phiến diện. Thống nhất mới là điều quan trọng hơn. Tự nhiên hài hòa, âm dương cân bằng, vạn vật sinh sôi, âm dương hòa hợp, thân thể khỏe mạnh. Trong một gia đình, nam giới thường cương cường, mạnh mẽ, và nữ giới thường dịu dàng, nhu mỉ. Sự kết hợp hài hòa giữa cương và nhu giúp gia đình êm ấm, mọi việc thuận lợi. Trong một quốc gia, cần coi trọng ba yếu tố. Thiên thời là thời cơ thuận lợi. Địa lợi với điều kiện địa lý tốt và nhân hòa cùng sự đoàn kết và đồng lòng của người dân thì mới có thể đạt được sự thịnh vượng và an lành Học thuyết âm dương ngũ hành được ứng dụng rất rộng rãi tại Trung Quốc cổ đại, đặc biệt là trong y học cổ truyền. Trong nền y học này, các bộ phận và vị trí trên cơ thể người vừa phân thành âm dương vừa phân thành thuộc tính ngũ hành. Cơ sở vật chất của học thuyết này bao gồm tạng phủ, kinh lạc, khí huyết và tân dịch. Học thuyết dựa trên các hiện tượng tự nhiên và quy luật biến hóa của cơ thể người để phân tích, nghiên cứu và giải thích các hoạt động sinh lý cũng như sự thay đổi của bệnh lý. Nó cũng được dùng để hướng dẫn trị liệu và trần đoán trong lâm sang. Âm dương và ngũ hành vận động và biến đổi không ngừng, bất tận. Bất kỳ một bên nào quá thịnh hoặc quá suy đều sẽ phá hoại trạng thái cân bằng động và sẽ khiến cho cơ thể không thoải mái. Dương thịnh sẽ sinh ra trứng quá nhiệt, cần dùng thuốc có tính hàn để ức chế dương. Âm thịnh sẽ dẫn đến trứng lạnh, cần dùng thuốc có tính nóng để hóa giải âm. Học thuyết âm dương ngũ hành có thể vận dụng cho vạn sự văn vật trong vũ trụ. Trong sinh vật học, người ta đều biết quá trình thủ tinh của loài dùa. Nhiệt độ ấp trứng khác nhau sẽ quyết định dùa nở ra là đực hay cái. Khi nhiệt độ trứng của dùa biển nhỏ hơn 28 độ C, thì tất cả các cá thể đều là con đực. Khi nhiệt độ cao hơn 32 độ C, thì tất cả các cá thể đều là con cái. Khi trứng cá sấu được thủ tinh ở nhiệt độ 30-34 độ C, thì tất cả trứng đều là con cái. Ở nhiệt độ 22-28 độ C, tất cả trứng đều là con đực. Giới tính của ếch được xác định bởi nhiệt độ môi trường nơi nòng nọc phát triển. Khi nuôi ở nhiệt độ 25-28 độ C, hầu hết ếch đều là con đực. Khi nhiệt độ giảm xuống 10-12 độ C, hầu hết ếch lớn lên đều là con cái. Nhiều người đã làm thí nghiệm về tình huống trên, nhưng chỉ biết nguyên lý cơ bản của nó là gì. Về bản chất, bất kỳ loại động vật hay thực vật nào cũng có thủ tinh âm dương của nó. Khi kết hợp với thủ tinh âm dương của môi trường đã đến âm dương cân bằng, thì sự sống mới với các thủ tinh mới được tạo ra. Khi sinh vật âm tính lại gặp âm tính thì sẽ sinh ra con đực. Đó là hiện tượng âm cực sinh dương. Học thuyết âm dương ngũ hành là văn hóa truyền thống của dân tộc Trung Hoa và vẫn được ứng dụng trong dân gian cho đến ngày nay. Phần lớn dân chúng vẫn đang tiến hành gieo cấy vào mùa xuân, thu hoạch vào mùa thu, căn cứ theo tiết khí. Kết hôn thì phải chọn ngày đẹp, xây nhà, sửa lăng, cần người đến xem phong thủy. Trong hồn lễ vẫn là đầu tiên bái trời đất, sau nữa là bái bậc sinh thành. Các thể thuốc trung y cũng dùng tay bắt mạch để tìm giáp bệnh tình. Lễ hội vui nhất vẫn là năm mới tính theo lịch âm. Đạo ra cho rằng cơ thể người là một vũ trụ thù nhỏ. Học thuyết âm dương ngũ hành đã được ứng dụng vào việc hiểu và chăm sóc cơ thể con người nên có thể áp dụng vào nhiều lĩnh vực khác. Trong tương lai, học thuyết âm dương ngũ hành sẽ ngày càng có nhiều ứng dụng rộng rãi hơn nữa. Quý khán giả thân mến, chuyên mục khám phá sinh mệnh của chúng tôi hôm nay kết thúc tại đây. Mời quý vị đón xem những phần còn lại trong các kỳ sau. Cảm ơn quý vị đã lắng nghe, quan tâm và theo dõi kênh. Thân mến, chào tạm biệt và hẹn gặp lại quý vị trong chương trình tiếp theo.