THUNG LŨNG CÁC VỊ VUA: NƠI NHIỀU BÍ ẨN HƠN KIM TỰ THÁP

Xin chào các bạn, đây là câu chuyện về Thung Lũng của các vị vua theo góc nhìn của bình luận viên Hải Thanh Story, góc nhìn của địa lý và văn hóa. Thung Lũng các vị vua nằm ở đâu? Vì sao các pha ra ông không xây dựng kim tự tháp nữa mà lại chuyển lăng mộ của mình đến Thung Lũng các vị vua? Trong Thung Lũng các vị vua có tổng cộng là bao nhiêu ngôi mộ? Lăng mộ nổi tiếng nhất là lăng mộ nào? Và Thung Lũng các vị vua do ai xây dựng? Đó sẽ là những gì chúng ta sẽ đề cập đến, chúng ta sẽ khai thác trong câu chuyện ngày hôm nay. Chào mừng đến với bình luận viên Hải Thanh Story. Thung Lũng các vị vua, còn được gọi với cái tên là Thung Lũng cổng vào các vị vua, là một Thung Lũng nằm tại Ai Cập. Và Thung Lũng này tọa lạc bên bờ sông Nin, dòng sông dài nhất trên thế giới, dòng sông cực kỳ nổi tiếng. Thung Lũng này nằm đối diện với Thebes, ngày nay là thành phố Luxor. Nơi này từng đóng vai trò là thủ đô của Tân Vương quốc Ai Cập. Thủ đô của Ai Cập lúc bấy giờ thì nằm ở phía đông của sông Nin, còn Thung Lũng các vị vua thì nằm ở phía tây sông Nin. Bạn nhìn thấy thì có lẽ cũng cảm nhận được rồi, Thung Lũng các vị vua là một khu vực có rất là ít mưa, nhưng một khi đã có mưa sẽ xảy ra lũ quét tấn công. Và các loại đá ở trong Thung Lũng này cũng rất là đa dạng, từ những loại đá mềm cho đến những loại đá thô. Thực sự thì để mà dùng những loại đá này cho xây dựng thì nó không thực sự chắc chắn. Thi thoảng thì đá cũng sạt lở, gây ra nhiều khó khăn trong việc bảo tồn và xây dựng. Các nhà khoa học đã tìm thấy rằng một số lăng mộ đã phải thay đổi các xây dựng khi mà cấu trục của đá là không vững vàng. Đến đây thì có lẽ nhiều bạn sẽ hỏi, à tại sao các pharaoh lại không xây dựng kim tự tháp nữa, mà lại chuyển khu lăng mộ của mình đến Thung Lũng của các vị vua để làm gì? Xây dựng kim tự tháp chẳng phải là đẹp hơn, hoành tráng hơn hay sao? Thực tế là các pharaoh vào khoảng những năm 1500 trước Công Nguyên đã đưa ra một quyết định lịch sử là không tiếp tục xây dựng những kim tự tháp để làm lăng mộ cho bản thân mình sau khi mất. Thay vào đó, các pharaoh sẽ được đưa về Thebes, ngày nay chính là Lusor, và được an táng trong một khu hầm mộ phức tạp, đó chính là Thung Lũng các vị vua bây giờ. Có rất nhiều giả thiết nhưng mà có một số lý do như thế này cho việc các pharaoh tại sao không xây dựng kim tự tháp nữa. Đầu tiên là việc các kim tự tháp thì rất là nổi bật, rất là hoành tráng nên thường xuyên bị bọn trộm cướp đến ghé thăm. Thế nên các pharaoh đã quyết định xây dựng khu lăng mộ hoàng gia ở một nơi xa xôi hơn, chạm khắc lăng mộ trong đá và có rất nhiều lính canh nghĩa địa, và điều này thì giúp cho các lăng mộ được bảo vệ tốt hơn. Thứ hai đó là địa hình của Lusor, thủ đô trong thời kỳ Tân Vương quốc Ai Cập, là một địa hình tương đối gồ ghề và nhỏ hẹp. Điều đó khiến cho việc xây dựng kim tự tháp gặp khó khăn, không có những nơi rộng lớn như là ở Cairo. Và thứ ba đó là ở trong thung lũng các vị vua thì có một nơi rất là giống kim tự tháp, có một đỉnh núi mang tên là Ancum, trông như một kim tự tháp thật. Vì vậy nên các pharaoh tin rằng xây dựng lăng mộ của mình bên trong thung lũng dưới ngọn núi đó thì cũng coi như lăng mộ được đặt ở bên trong kim tự tháp rồi. Đó là tất cả những lý do về niềm tin, lý do về mặt địa lý và lý do về mặt an toàn để thung lũng các vị vua được lựa chọn làm nơi trôn cất của các bậc pharaoh. Vậy trong thung lũng các vị vua thì có những vị vua gì? Đây là nơi trôn cất của những nhân vật hoàng gia chủ chốt của Ai Cập thời kỳ Tân Vương Quốc. Và ngoài những vị pharaoh, đây cũng là nơi trôn cất của những quý tộc và những người có đặc quyền, những quan lại của Ai Cập cổ đại. Các môi mộ hoàng gia được trang hoàng bởi những cảnh ở trong những câu chuyện thần thoại Ai Cập và điều đó cho con người hiện đại những đầu mối về tín ngưỡng, nhì lễ trong tang lễ của người Ai Cập vào thời kỳ này. Tất cả những môi mộ trước khi được các nhà khảo cổ học hiện đại phát hiện dường như đều đã bị mở và bị cướp phá từ thời xa xưa. Nhưng cho đến bây giờ thì con người hiện đại vẫn nhìn thấy được sự giàu có và quyền lực của những người cai trị vào thời gian này. Trước khi người hiện đại bắt đầu tiến hành khai quật những môi mộ tại thung lũng các vị vua, thì từ năm 57 trước Công Nguyên, một sử gian người Hy Lạp có tên là Syculus đã có những bài viết về các lăng mộ trong thung lũng của các vị vua. Những môi mộ này cũng được người Hy Lạp và người La Mã viếng thăm. Họ cũng để lại những chữ viết trên tường các môi mộ bằng tiếng Hy Lạp, bằng tiếng Latin mà cho đến tận ngày hôm nay, con người hiện đại vẫn có thể nhìn thấy. Còn với những người hiện đại thì từ thế kỷ 18 những môi mộ này đã được thăm dò. Thung lũng này trở nên đặc biệt nổi tiếng với sự phát hiện ra lăng mộ của Tutankhamun vào năm 1922 và những tin đồn về lời nguyền của các Pharaon. Từ đây, thung lũng các vị vua đã trở thành một trong những địa điểm khảo cổ nổi tiếng nhất trên thế giới và nơi này cũng là một di sản của thế giới. Cho đến thời điểm hiện tại, các hoạt động thăm dò, khai quật, song song với bảo tồn vẫn tiếp tục được diễn ra trong thung lũng các vị vua. Vậy, có bao nhiêu môi mộ tại thung lũng các vị vua? Đến thời điểm bài viết này xuất hiện, video này ra đời thì có 65 môi mộ đã được phát hiện tại thung lũng các vị vua. Và như đã nói, những môi mộ này không chỉ thuộc về các vị Pharaon, mà chỉ có 24 trong số những môi mộ này là của các vị Pharaon mà thôi. Phần còn lại là của các quan chức, những giới quý tộc trong triều đình Ai Cập ngày xưa và thậm chí người ta cũng phát hiện ra cả những sác ướp động vật nữa. Cá biệt, có một số môi mộ đã bị mất sác ướp. Làm thế nào để đi đến những môi mộ? Hầu hết các môi mộ đều được tạo thành từ một hành lang dài đi xuống dưới lòng đất và phân chia thành nhiều nhánh khác nhau. Ở phía cuối đường chính là nơi đặt phòng trôn cất. Có một quan tài bằng đá cho sác ướp hoàng gia được bao quanh bởi các khoang chứa đồ đạt. Đồ vật trang sức và các vật dụng khác cần thiết ở thế giới bên kia cũng có mặt ở căn phòng này. Phong cách trang trí của mỗi môi mộ trong thung lũng cũng là độc nhất vô nhị vì nó liên quan trực tiếp đến người được trôn cất ở đó. Nhiều biểu tượng, nhiều hình minh họa trong môi mộ cũng được sử dụng để mô tả cuộc đời người đã quất. Đây cũng được coi là một bức tranh cung cấp thông tin lịch sử hoàn hảo Đầu tiên được trôn cất tại địa điểm này là ai? Đó là Pharaon Thumos đệ nhất vào năm 1493 trước công nguyên và lễ trôn cất cuối cùng dành cho vua Ramses đệ 10 được thực hiện vào năm 1107 trước công nguyên. Cho đến bây giờ, hầu hết các môi mộ không mở cửa cho công chúng. Chỉ có 18 trong số tất cả các môi mộ là được mở cửa đón khách tham quan. Mặc dù hiếm khi cả 18 môi mộ này được mở cửa cùng một lúc, các môi mộ thường được đóng cửa để bảo quản và trùng thu. Nổi tiếng nhất ở Thung Lũng các vị vua đó là lăng mộ của vị vua trẻ tuổi Tutankhamun. Câu chuyện về Tutankhamun đã được khai thác rất nhiều ở các kênh khác nhau, các video khác nhau của hệ thống bình luận viên Hải Thanh rồi và mình sẽ không nói quá sâu ở đây nữa. Điều quan trọng là lăng mộ này gần như vẫn còn nguyên vẹn so với rất nhiều lăng mộ khác ở trong Thung Lũng. Tutankhamun là một vị vua trẻ, ông cũng trẻ trẻ, có một cái kết buồn và cô đơn. Nhưng mà những tài sản quý giá của ông vẫn tồn tại bởi vì thật may mắn là bọn trộm mộ từ thời cổ đại cũng phát hiện ra. Trong đó có mặt nạ vàng lấp lánh chính là biểu tượng của Tutankhamun. Rồi gồm rất là nhiều những hiện vật khác nữa, tất cả đều được gói ghém để vị vua trẻ tuổi trên hành trình sang với thế giới bên kia. Thực sự là vua Tutankhamun đã bất tử không phải theo cách của người Ai Cập ngày xưa nghĩ, mà bất tử theo một cách khác khi mà đến bây giờ cả thế giới đã biết đến ông. Người ta có thể nhìn thấy mặt nạ của ông trong các viện bảo tàng và có nhiều tác phẩm liên quan đến ông. Có rất là nhiều bệnh lạ, có nhiều người thiệt mạng trong lúc khám phá sự kỳ ví của lăng mộ này. Và điều này lại càng tạo ra sự tò mò, sự hấp dẫn của Tutankhamun. Từ đó thì dư luận mới dấy lên lời nguyền ngôi mộ cổ của Tutankhamun. Và nói đến lời nguyền Ai Cập thì người ta cũng chỉ nghĩ đến lời nguyền của Tutankhamun là chủ yếu mà thôi. Và chính điều này có lẽ là một phần giúp cho lăng mộ giữ được vẻ nguyên vẹn của mình sau rất nhiều năm. Vậy thung lũng các vị vua do ai xây dựng? Thung lũng các vị vua không phải được xây dựng bởi những người nô lệ mà cũng giống như kim tự tháp. Thung lũng này được xây dựng bởi những người thợ. Những người thợ tham gia mai táng, tham gia xây cất cái khu thung lũng các vị vua thì ở một khu vực cách đó chừng một cây số. Các nhà khảo cổ học đã tìm ra địa điểm này. Hiện vật khảo cổ tại đây thì rất là nhiều, đến nỗi họ có thể mô tả tỉ mỉ từng ngôi nhà, từng nghề nghiệp của những chủ nhân cho các ngôi nhà đó, thói quen và sở thích của những chủ nhân đó. Họ cũng biết rõ là những chủ nhân này từng mắc bệnh gì, họ từng giải trí trong những thời gian rảnh rỗi ra sao, thích ăn gì, mua bán và trao đổi những gì. Nói chung là các nhà khảo cổ đã khám phá rất chi tiết rồi. Đây chính là quê hương của những nhà tạc tượng, thợ mộc, họa sĩ cùng giới nhạc sĩ và nơi này được gọi với cái tên là Deer and Medina. Những nghệ nhân Ai Cập cổ đại thì cũng thường sống cùng với vợ con của họ và ở khu vực này thì người ta tìm thấy gần 100 ngôi nhà. Họ hoàn toàn không phải là những nô lệ mà được trả lương. Những ngôi nhà này sẽ ngăn cách với nhau bởi những con đường thẳng và rộng rãi. Ngày xưa thì có xe lừa và hai xe lừa có thể tránh nhau thoải mái trong những con đường này, giống như bây giờ đường lớn hay ô tô tránh nhau thoải mái vậy. Mỗi căn nhà thì đều có phòng khách riêng, có phòng thư giãn, phòng ngủ và đầy đủ công trình phụ. Và người Ai Cập cổ đại lúc bấy giờ thường thích nghỉ ngơi thư giãn sau mỗi giờ làm việc tại những không gian thoáng đẵng, thiết kế riêng ở trên đóc nhà. Dưới tầng hầm thì cũng có kho nhỏ, nơi chứa thực phẩm và dự trữ. Và những người thợ ngày xưa thì họ nhận tiền như thế nào? Họ nhận tiền công chủ yếu là qua hiện vật chứ không phải là tiền mặt và người ta trả lương cho họ bằng cái gì. Tất cả những thứ thiết yếu cho sinh hoạt hàng ngày, rau, củ, cá, sữa, đường, tất cả đều đã được trả lương cho những người thợ Ai Cập bằng những vật phẩm này. Làm nhiều thì trả nhiều, làm ít thì trả ít, mà không làm thì không trả. Cảm ơn các bạn vì đã quan tâm theo dõi câu chuyện này. Đó cũng là điểm kết câu chuyện ngày hôm nay rồi, câu chuyện về thung lũng các vị vua. Nếu mà cảm thấy thú vị bạn có thể nhấn nút đăng ký kênh, bật chung thông báo và chia sẻ. Còn bây giờ thì xin được nói lời chào tạm biệt.