THỔ NHĨ KỲ #2: Kinh ngạc thành cổ Ephesus & con ngựa thành Troy | Yêu Máy Bay

Thổ Nhĩ Kỳ, đất nước nằm ở nơi nối liền hai châu lục Á-Âu, nơi chứng kiến nhiều thăng trầm lịch sử với những di tích cổ xưa có điên đại hàng nghìn năm vẫn còn tồn tại đến tận ngày nay. Đến Thổ Nhĩ Kỳ tham quan các di chỉ khảo cổ lâu đời, được chạm vào một phần lịch sử, được nghe những câu chuyện kể để thấy rằng thế giới và nền văn minh con người đã có những lúc phát triển rực rỡ cách đây từ 2.000 đến 3.000 năm. Đến Thổ Nhĩ Kỳ, có một di tích cổ xưa mà bạn không thể không ghé thăm, đó là thành phố cổ Ephesus. Thành phố cổ này được xây dựng từ thế kỷ thứ 10 trước Công Nguyên, tức cách đây khoảng hơn 3.000 năm. Ephesus trở nên phùng thịnh sau khi nằm dưới sự cai trị của Cộng hòa La Mã vào năm 129 trước Công Nguyên. Ephesus còn nổi tiếng với ngôi đền Artemis, ngôi đền của nữ thần sang bắn. Ngôi đền được coi là một trong bảy kỳ quan trong thế giới cổ đại, bên cạnh những công trình nổi tiếng khác như kim tự tháp, hải đăng Alexandria, vườn treo Babylon, v.v. Ngôi đền được xây dựng vào khoảng năm 550 trước Công Nguyên, tức cách đây hơn 2.500 năm. Đến nay, vệ tích của ngôi đền không còn, nhưng nó vẫn khiến Ephesus trở nên hấp dẫn đối với khách tham quan. Ở vệ tích Ephesus hiện nay có một con đường dốc rất ấn tượng. Người ta gọi đây là đường Kyrates từ cổng Hercules đến Thư viện Celsus. Đây là một trong 3 con đường chính ở vệ tích Ephesus hiện tại, nơi có nhiều đài phun nước, tượng đài và các cửa hàng, nhà hàng ở 2 bên đường. Một trong những điểm nhấn của Ephesus là Thư viện Celsus, một công trình mang kiến trúc La Mã cổ đại. Thư viện này được hoàn thành vào khoảng năm 114-117 sau Công Nguyên. Thư viện Celsus được đánh giá là một trong những tòa nhà ấn tượng nhất của đế chế La Mã. Đây cũng được coi là Thư viện lớn thứ 3 trong thế giới cổ đại. Sau nhiều thăng trầm lịch sử, Thư viện này đã bị phá hủy, có lẽ là vào năm 262 sau Công Nguyên. Về sau, các nhà khẩu cổ khai quật được nơi này và dựng lại mặt tiền của Thư viện vào những năm 70 của thế kỷ trước. Ephesus còn có nhiều công trình hoành tráng khác như đại nhà hát hình vòng cung với sức chứa khoảng 25.000 người. Con đường dẫn từ Thư viện Celsus đến đại nhà hát còn được gọi là Marble Road hay con đường Cẩm Thạch. Con đường lát đá này và kiến trúc của nó sẽ giúp bạn bường tượng được khung cảnh thành phố xa xưa. Ephesus được nói bị phá hủy bởi người Goth vào năm 263 sau Công Nguyên. Và mặc dù được xây dựng lại, tâm quan trọng về thương mại của thành phố này bị giảm dần. Khi hải cảng bị con sông gần đó bồi lấp dần, nó cũng bị phá hủy một phần trong trọng nốc đất năm 614 sau Công Nguyên. Ephesus sau đó bị lãng quên cho đến tận năm 1863, khi hoạt động khai quật được tiến hành bởi một kiến trúc sư người Anh đi tìm dấu vết đền thờ thần Artemis. Cho đến nay, người ta ước tính mới chỉ khai quật được khoảng 20% phế tích của thành phố Ephesus. Một chi tiết cổ khác mà chắc hẳn nhiều người sẽ tò mò khi đến Thổ Nhĩ Kỳ, đó là thành Troy, hay còn được biết đến với cái tên thành Troy trong một số tài liệu. Troy gắn liền với câu chuyện về cuộc chiến thành Troy kéo dài 10 năm và con ngựa thành Troy, nơi mà quân Hy Lạp núp bên trong để lọt vào thành, đánh bại thành Troy bất khả xâm phạm trong 10 năm trước đó. Cuộc chiến thành Troy diễn ra vào khoảng thế kỷ thứ 12 hoặc 13 trước công nguyên và cho đến tận giữa thế kỷ thứ 19, người ta vẫn cho rằng Troy chỉ tồn tại trong truyền thuyết. Để năm 1868, nhà khảo cổ người Đức đã tiến hành khai quật khu vực này và tìm thấy nhiều dấu vết của thành Troy xưa hiện đang làm tại Canakale, Thổ Nhĩ Kỳ. Con ngựa thành Troy không tồn tại cho đến ngày nay, nhưng có nhiều phiên bản mô phỏng cổ xe đã giúp Hy Lạp lọt vào thành Troy nổi tiếng này.