AP DISCOVERY | Và giờ đến các nước đồng minh lâu năm của Mỹ như kiểu là châu Âu, Nhật Bản, Hàn Quốc, Đài Loan còn có trong danh sách bị ăn đạn, thì Việt Nam mình đã là cái gì đâu. VN mình ăn đạn thuế quan cũng là điều dễ hiểu. Nhưng đừng quên, tới đây vào giữa tháng 4/2025, Chủ tịch Tập Cận Bình có chuyến thăm Việt Nam. Giữa lúc căng thẳng thương mại với Mỹ gia tăng khi Trump đã áp thuế với cả thế giới. Ông Tập Cận Bình sẽ tặng món quà gì cho VN? Vâng và các bạn đang quay trở lại với AP Discovery bình luận chuyên sâu về hành động mới nhất của Donald Trump!
Sự thật chuyến thăm ngẫu nhiên của ông Tập Cận Bình đến Việt Nam sau đòn thuế quan của Mỹ.
Số liệu tôn theo trên được trích dẫn từ báo cáo của lãnh đạo về thành tích của ngành mình.
Tôi tự hỏi đây liệu có phải là sự ngộ nhận, hoặc tự huyễn, hoặc là tự du mình hay không?
Đó là lời nói của Tổng Bí thư Tô Lâm khi cho rằng Việt Nam cần phải nhìn vào sự thật,
đừng ảo tưởng qua các con số báo cáo xuất khẩu.
Và rồi, giờ đây thuế quan Mỹ áp 46%, Việt Nam chúng ta cần phải nỗ lực hơn để sản xuất công nghệ lõi,
làm chủ công nghệ và vận hành.
Và giờ, đến các nước đồng minh lâu năm của Mỹ như kiểu là châu Âu, Nhật Bản, Hàn Quốc, Đài Loan
còn có trong danh sách bị ăn đạn thì Việt Nam của mình đã là cái gì đâu?
Việt Nam mình ăn đạn thuế quan cũng là điều dễ hiểu thôi.
Nhưng đừng quên tới đây vào giữa tháng 4 năm 2025, Chủ tịch Tập Cận Bình có chuyến thăm Việt Nam.
Giữa lúc căng thẳng thương mại với Mỹ gia tăng khi Trump đã áp thuế với cả thế giới,
ông Tập Cận Bình sẽ tặng món quà gì cho Việt Nam?
Vâng, các bạn đang quay trở lại với AP Discovery, bình luận chuyên sâu về hành động mới nhất của Donald Trump.
2 Bộ óc siêu đảng Mỹ chung chơi một ván cờ
Hãy nhớ rằng, sau một vị tổng thống, đó chính là bộ óc của một doanh nhân, một tỷ phú mang tên Donald Trump.
Ông Tập thừa hiểu, ngu gì mà đi đấm nhau với cả thế giới.
Đấm nhau đến đâu thì Mỹ sẽ thiệt hại đến đó, cả thế giới quay lại chơi Mỹ ấy chứ.
Thì Mỹ lúc đó chịu làm sao nổi.
Chính vì thế nên ngay sau cuộc đấm của ông Donald Trump,
đệ tử của ông là Bộ trưởng Bộ Tài chính đã phải lên báo và so dịu rằng,
các nước hãy nín tở thật sâu, hãy bình tĩnh để ngẫm nghĩ về mọi việc.
Trong danh sách đầu bảng, người cay nhất có lẽ là ông Tập Cận Bình,
người đứng đầu Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa.
Nhầm tinh thế này, tổng thống Donald Trump đã công bố mức thuế mới 34% với Trung Quốc vào sáng sớm ngày 34h Việt Nam.
Con số này sẽ được cộng thêm vào mức thuế 20% đã có hiệu lực từ đầu năm,
nhấm vào phần lớn giá trị hàng hóa nửa ngàn tỷ đô la Mỹ mà Trung Quốc xuất khẩu sang Mỹ trong năm 2074.
34 cộng với 20, bằng 54%, đó là mức thuế quan của Mỹ áp cho Trung Quốc.
Con số này cũng gần với ngữ 60% mà Trump từng đề cập.
Bản chất của Mỹ là một gã yên tiền, luôn đóng vai là cái đầu bao tiêu cho tất cả các công xưởng của thế giới này.
Mỹ sở hữu những công nghệ lõi như kiểu là chip hay phần mềm thôi, chứ Mỹ nó có lao động trên tay mới đâu.
Chính vì thế ông Donald Trump cứ nói đánh thuế để thúc đẩy sản xuất trong nước,
nhưng cụ thể là ngành sản xuất nào, sản xuất như thế nào thì ông ấy đâu có nói.
Và đây có lẽ là cách hai bộ áp siêu đảng Mỹ chung chơi một ván cờ.
Bây giờ đánh thuế các nước xuất khẩu quần áo với mấy đồ may mặc sang đó cao trót vót,
thế thì ông ấy lại bắt dân Mỹ phải đi ngồi khâu từng đường kim bũ chỉ.
Trời ơi, lúc đấy thì giá của một cái áo chắc phải lên cả triệu đô mất.
Lý do là bởi chi phí nhân công bên Mỹ đắt vô cùng.
Trước kể là nguyên liệu như kiểu vải vóc Mỹ không có sẵn đâu,
Thôi, đánh thuế như ông Donald Trump thì chắc là nước Mỹ sắp tới có khi trần như nhậm.
Chỉ vì thế nên tội gì ông Trump phải làm gắt như vậy,
dung cây một tí để dọa khỉ và con khỉ to ở đây, xác định là Trung Quốc.
Lần ngược bài toán thế này, giữ nguyên các mức thuế mà ông ấy vừa thông báo cả,
dồn các nước khác vào chân tường, chỉ cần nó không thanh toán bằng đô la nữa là Mỹ méo một hộp ngày.
Kiểu gì cũng phải có những cái pha đàm phán để hạ nhiệt.
Mục tiêu cuối cùng của việc đánh thuế như thế này là Mỹ họ muốn đì Trung Quốc bằng mọi giá.
Lý do là bởi Trung Quốc đã bám đuổi Mỹ quá sát rồi.
Cái gì bây giờ của Trung Quốc cũng đều có thể tự làm được, chip làm được, phần mềm viết được.
Hiện tại thì Trung Quốc không còn phải phụ thuộc gì vào Mỹ, vẫn có thể sống.
Chính vì thế, Mỹ bộ phải gì đến cùng? Phải tìm mọi cách để nền kinh tế của Trung Quốc yếu đi.
Các nước nào hay mùa hàng của Trung Quốc bộ phải phanh lại.
Các nước nào là nơi Trung Quốc đặt nhà máy để nén thuế vào Mỹ, phải dừng ngay lại.
Có như vậy thì Mỹ mới chấp nhận.
Cái hai bộ áp siêu đảng Mỹ chung chơi một ván cờ, đúng thật là quá đẳng cấp.
Nhưng hãy nhớ Trung Quốc, đứng đầu là chủ tịch Tập Cận Bình,
cũng có tài thao lượng và tính toán hơn cả ra cá lượng.
Trung Quốc tặng Việt Nam món quà gì giữa tâm bão thuế quan?
Về phía Trung Quốc, họ cũng thừa hiểu cái ý đồ này của Mỹ.
Chính vì thế, mới đây họ đã nâng cấp một quan hệ với Nga lên một tầm cao mới.
Mãi mãi là bạn, không bao giờ là kẻ thù.
Một chuyến thăm kéo dài nhiều ngày, một hành trình được giây công sắp đặt,
lịch trình của một chủ tịch quyền lực của Trung Quốc, đó là Tập Cận Bình.
Ông sắp đặt chân đến Việt Nam trong bối cảnh mà thế giới đang dịch chuyển dữ dội
và trật tự kinh tế an ninh khu vực đang chuẩn bị tái định hình.
Tuy nhiên, điều khiến dư luận dậy sóng không chỉ là sự xuất hiện của ông Tập,
mà còn là mục đích thực sự ẩn sau lớp vỏ ngoại giao.
Liệu đây có phải là một chuyến thăm thuần túy hay là một nước đi chiến lược giữa lúc Trung Quốc
đang bị dồn ép bởi căng thẳng thương mại với Mỹ,
trong khi Việt Nam tiếp tục đón nhận hàng loạt các lãnh đạo từ EU và các cường quốc khác đến Hà Nội.
Thậm chí, một đồng minh lâu đời của Bắc Kinh lại âm thầm thể hiện sự bực dọc,
thậm chí là ganh tịm với Việt Nam.
Vậy vì sao Việt Nam lại trở thành tâm điểm chiến lược trong mắt của Trung Quốc?
Nhiều nhà phát tích của thế giới đã đưa ra ý kiến rằng trong hành lý ngoại giao của ông Tập lận này
có dự án đường sát chỉ giá 8 tỉ đô la Mỹ kết nối biên giới Trung Quốc-Việt Nam.
Theo thông tin từ Reuters, một trang tin uy tín hàng đầu thế giới,
Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và một số lãnh đạo cấp cao của Liên minh châu Âu
dự kiến sẽ thăm Việt Nam trong vài tuần tới,
trong nguồn khổ hoạt động ngoại giao diễn ra trong bối cảnh căng thẳng thương mại với Mỹ leo thẳng.
Một trong những nội dung quan trọng đưa ra bản thảo có thể là dự án đường sát kết nối Việt Nam và Trung Quốc.
Hiện tại, Trung Quốc, EU và Việt Nam đều có thặng dư thương mại lớn với Mỹ
và đang đối mặt với nguy cơ bị áp thuê mới từ chính quyền Tổng thống Donald Trump.
Các mức thuế này đã được công bố trước đó, nhưng điểm quan trọng nhất chính là thảo luận về dự án đường sát.
Chuyến công du Đông Nam Á sắp tới của ông Tập Cận Bình không chỉ là một hoạt động đối ngoại đơn thuần,
mà là một phép thử nhạy cảm với chiến lược cân bằng của Việt Nam giữa các cường quốc.
Trong khi Bộ Ngoại giao Việt Nam và các phương tiện truyền thông vẫn im lặng,
dưới quan sát cho rằng Việt Nam đang đứng trước bàn cờ ngoại giao nhiều tầng lớp,
nơi mà mỗi bước đi không chỉ là quyết định nội bộ mà còn phản chiếu tầm vóc và bản lĩnh
của một quốc gia biết mình, hiểu người và nắm vững vận mệnh trong tay.
Vậy câu hỏi đặt ra là dự án đường sát 8 tỷ USD này, ai sẽ cần ai? Câu trả lời là cả hai đều cần nhau.
Điểm nhận đáng chú ý trong chuyến thăm của ông Tập là thảo luận về tuyến đường sát Lào Cai,
Hà Nội, Hải Phòng với tổng đầu tư dự kiến khoảng hơn 8 tỷ USD kết nối từ hạ khẩu Bắc Trung Quốc
tới Lạc Huyện Hải Phòng, xuyên qua 9 tỉnh thành trọng yếu của miền Bắc Việt Nam.
Đây không phải là lần đầu tiên Trung Quốc đặt tham phọng gắn kết kinh tế hai nước thông qua hạ tầng,
như lời này Việt Nam có lẽ là người cầm đũa chỉ huy. Trung Quốc sẽ được gì khi kết nối đường sát này?
Trong bối cảnh thế giới dịch truyền khỏi các chuỗi công ứng phụ thuộc vào Trung Quốc, Việt Nam đã nổi
lên như điểm đến lý tưởng cho các nhà đầu tư toàn cầu. Các tập đoàn công nghệ, sản xuất,
logistics từ Mỹ, châu Âu, Nhật Bản, Hàn Quốc đều đang đổ với Bắc Ninh, Hải Phòng và Quảng Ninh.
Những nơi tuyến đường sát sẽ đi qua, điều đó khiến Bắc Kinh nhìn thấy và không thể bỏ qua cơ hội
cắm chân vào hệ thống logistics đầy tiềm năng này. Xong, cần nói rõ rằng Việt Nam không phụ thuộc
vào Trung Quốc để phát triển, mà Trung Quốc đang tìm cách phụ thuộc vào Việt Nam để không bị bỏ
lại trong một cuộc đua tái định hình chuỗi công ứng toàn cầu. Trung Quốc muốn duy trì vai trò trung
gian trong lưu truyển hàng hóa, đặc biệt từ các nhà máy tại Việt Nam qua các cả Trung Quốc hoặc
ngược lại, nhằm kiểm soát điểm nút và chuỗi công ứng thứ hai. Tuyến đường sát nếu trở thành hiện
thực cũng sẽ trở thành một mắt xích quan trọng trong đại chiến lược, vành đai và con đường của Trung Quốc,
và thông qua đó, Trung Quốc có thể thiết lập hành lạc đất liền kết nối từ miền Tây Trung Quốc đến
miền Bắc Việt Nam, rút ngắn con đường ra biển Đông và tránh phụ thuộc vào eo biển Malacca,
nơi mà Mỹ và các đồng minh có thể kiểm soát. Thứ ba, đó là tạo ra đầu ra cho công nghệ,
vốn và nhà thầu Trung Quốc. Như chúng ta đã biết, nền kinh tế Trung Quốc hiện nay đang gặp rất nhiều
khó khăn, trong khi các nhà thầu hạ tầng, ngành thép và công nghệ đang dư thửa công suất,
giải phóng tồn kho vật điệu vào máy móc, tạo công an việc làm cho lao động kỹ thuật Trung Quốc.
Việt Nam chúng ta là một quốc gia nhỏ bên cạnh một Trung Quốc khổng lồ,
nhưng chưa bao giờ là kẻ bị cuốn trôi theo dòng trời của những đại quốc. Trái lại,
Việt Nam vẫn kiên lịnh với lập trường độc lập, đa dạng hóa quan hệ,
khẳng định mình là một thế lực trung gian đáng nể trong khu vực.
Chính trong lúc Âm Tập Cận Bình chuẩn bị sang Việt Nam, các nhà lãnh đạo hàng đầu của Việt Nam
cũng đang tiếp tục duy trì quan hệ chặt chẽ với Trung Quốc, Nhật Bản, Ấn Độ và khối EU.
Từ việc nâng cấp quan hệ đối tác chiến lược toàn diện với Mỹ đến hàng loạt các cuộc tiếp xúc cấp
cao với Nhật Bản, Ấn Độ, Pháp, Việt Nam đã bày ra một thế cờ ba triều. Và có lẽ đó là lý do mà Trung
Quốc buộc phải ứng sự thận trọng nếu muốn hợp tác lâu dài với Việt Nam.
Trung Quốc có thể coi dự án đường sắt là biểu tượng cho sự thân thiện ngoại giao,
trong khi Việt Nam cũng có thể xem đó là cơ hội để kiểm tra và cảm nhận độ tin cậy thực sự trong
quan hệ hợp tác với Trung Quốc, không chỉ về công nghệ an toàn mà còn cả mức độ minh bạch trong
tài chính, đấu thầu và quản trị rủi ro. Trước đây, nhiều dự án Trung Quốc ở nước
ngoài mang tiếng về đội vốn chậm tiến độ. Việt Nam dưới sự giám sát chặt chẽ của cơ quan
kiểm toán, cơ hội và xã hội dân sự chắc chắn sẽ không để lịch sử tái diễn.
Giữa lúc Trung Quốc đẩy mạnh các dự án hạ tầng khắp Đông Đông Á như tuyến đường sắt,
Lào Cai, Hà Nội, Hải Phòng, tại Thái Lan, có một biến cố chấn động vừa xảy ra đã khiến cả
hai khu vực phải nhìn lại. Một công trình lớn do nhà thầu Trung Quốc thi công đã đổ sập
sau khi một trận động đất trong khi các công trình khác xung quanh vẫn đứng vững.
Sự cố không đơn giản là tai nạn bất ngờ mà Thái Lan đã vào cuộc điều tra và phát hiện nhà thầu
Trung Quốc đã sử dụng thép kém chất lượng, không đạt tiêu chuẩn kỹ thuật, làm yếu kết cấu công
trình. Việt Nam cài có lý do để cảnh giác cao độ trước bất cứ ai đề xuất hợp tác nào mang
danh hữu nghị mà thiếu minh bạch. Dự án ưu sát xuyên bóc bộ với tổng số vốn hơn 8 tỷ USD
không phải là chuyện nhỏ. Nếu lọt lại kịch bản, Cát Linh, Hà Đông, hậu quả sẽ thảm
họa về kinh tế, an ninh và niềm tin của nhân dân. Đó là chưa kể đến tuyến đường sắp này đi
qua nhiều khu vực nhạy cảm, kết nối trực tiếp từ biên giới tới các đầu mối cảng biển chiến lược,
nơi bất cứ sơ suất nào về kỹ thuật hay an ninh cũng có thể gây hậu quả khôn lường.
Việt Nam cần các nhà đầu tư năng lực, chất lượng, minh bạch và trách nhiệm thật sự,
chứ không thể tiếp tục làm bãi thử nghiệm cho công nghệ lạc hậu hay lỗi làm ăn của một số nhà
đầu lớn. Việt Nam phải là ngọn hải đăng của sự tỉnh táo, không giống như một số quốc gia sẵn
sàng bán mình để đối lấy vài tuyến đường tốc độ cao mà không hề biết rằng mình đang đẩy mình
vào cái bẫy lợi, cái bẫy của sự phụ thuộc, làm nhụt đi sức mạnh nội tài của đất nước.
Một chuyến thăm kéo dài nhiều ngày, một hành trình được dày công sắp đặt, lịch trình của một
chủ tịch quyền lực của Trung Quốc, đó là Tập cận Bình sắp đặt trần đến Việt Nam trong bối cảnh
mà thế giới đang dịch chuyển dữ dội và trận tự kinh tế an ninh khu vực đang chuẩn bị tái định hình.
Tổng bí thư Tô Lâm biết người biết mình, trăm trận trăm thắng. Nói thêm về việc Trung Quốc
thân thiết với Nga thì cứ nhìn vào Trump cây ô Putin lên xuống mà vẫn phải nói về báo chí.
Tôi tiếc lắm, tôi sẽ áp thuế dầu và khí đốt Nga nhưng tôi vẫn là anh em tốt với Putin.
Một tí là dòng. Và thế là cái bắt tay ấy vẫn thấm thiết kiểu,
anh em mình không bao giờ đánh nhau nha. Bạn ơi, đừng để cho Mỹ nó chia rẽ cái tình cảm này.
Sắp tới thì thằng Mỹ nó cô lập tôi rồi, bạn đừng có hùa vào cùng nó đấy. Bạn vẫn phải bán
dầu mỏ và khí đốt giá rẻ cho tôi. Thế xong rồi vẫn phải nhập hàng của tôi về dùm đấy,
chứ nếu không thì người dân bọn tôi thất nghiệp cả đống ra đấy luôn. Cũng chết luôn.
Đang phục vụ cái thị trường 8 tỷ dân nó quen, bây giờ quay về phục vụ thị trường hơn 1 tỷ
dân nên nó không bỏ rắc răng. Nga nghe thế thì cũng gật đầu, ok luôn. Thế nhưng thằng Mỹ nó có đứng
ngoài thì nó cũng thừa hiểu rằng bọn này sẽ thể thốt mãi bên nhau, bạn nhé. Nhưng mà vẫn chưa
có đồng tiền chung để trao đổi, thì cuối cùng tao vẫn chỉ là trót lưỡi đầu môi mà thôi.
Không chỉ có Nga, hiện tại Trung Quốc cũng đang nỗ lực để khôi phục mối quan hệ với một đất nước tỷ
dân khác, đó chính là Ấn Độ, Việt Nam, Campuchia và Lào. Đó chính là những tinh toán của Trung Quốc.
Còn về phía Mỹ thì tất nhiên họ cũng đã sẵn sàng các nước đi của họ rồi.
Có cái là anh em mình còn đang mãi ngồi nhặt xong uống, thế nên vẫn chưa biết như thế nào.
Thôi, khổ nhất có lẽ là các doanh nghiệp Việt Nam trong thời gian tới mình bị đánh thuế là cái
chắc chắn rồi. Quan trọng là mặt cả là cái số thuê ấy sống còn bao nhiêu thôi. Cạnh tranh kiểu gì
với các thị trường khác khi mà hơn nhau 2-3% cũng là lúc quyết định. Các ông lớn còn quay về nội
địa, còn mấy ông nhỏ thì chắc chỉ 1 phút 30 giây là bay màu. Chưa kể khi đó bài toán của các
ông lớn đó là phải cạnh tranh kiểu gì với các tay to thì Trung Quốc nó kéo xa nợ cơ. Hàng nó không
xuất khẩu đi Mỹ được, thay ra nó tựa ma sang Việt Nam, nó đổ đống ra đường thì doanh nghiệp Việt Nam
mình chắc chết. Chỉ vì thế nên suy cho cùng thì Việt Nam vẫn phải tự làm những sản phẩm mà không
một ai có thể bắt trước khi mà mình đã sở hữu được công nghệ lõi.
Tôi muốn được báo cáo là Việt Nam đứng thứ 2 thế giới về xuất khẩu điện thoại di động thông minh,
đứng thứ 5 thế giới về xuất khẩu linh kiện máy tính, đứng thứ 6 thế giới về xuất khẩu thiết bị máy tính,
đứng thứ 7 thế giới về tham gia phần mềm, đứng thứ 8 thế giới về thiết bị linh kiện điện tử.
Đây là những con số có vẻ rất ấn tượng, hoành tráng, đáng tự hào. Nhưng thử hỏi chúng ta đã bao
giờ nhìn sâu vào bản chất của những số liệu này chưa? Đây cũng chính là lý do mà Tổng bí thư Tô Lâm
đã khẳng định rất rõ. Hòa hợp công nghệ là con đường duy nhất, duy nhất và duy nhất. Không có con đường
thứ 2, phải sở hữu được công nghệ lõi. Khi đó Việt Nam mình mới có thể cạnh tranh được với các
nước khác trên thế giới. Đó mới là gốc rễ của vấn đề. Có như thế thì mình không phải nâm nớp để lo xem
nước nào nó áp đặt thuế mình nữa. Khi mình đã bắt buộc phải dùng sản phẩm của Việt Nam để sống,
thì đứa nào càng đánh thuế Việt Nam đến đâu thì chính đưa đánh thuế càng thiệt hại đến đó.
Suy cho cùng thì vẫn phải phát triển hòa hợp công nghệ. Rõ ràng Tổng bí thư Tô Lâm biết người, biết mình,
chăm chận chăm thắng. Phó Thủ tướng cựu Bộ trưởng Bộ Tài chính Hồ Đức Phước đã chuẩn bị lên đường
thăm Mỹ vào ngày 6 tháng 4 tới đây. Chính vì thế nên anh em cứ yên tâm,
Thủ tướng cũng đã chỉ đả rất rõ cho nguy luôn có cơ. Thế nên anh em không thể ngồi yên mà kêu
cam mãi về những yếu tố ngoại cảnh nó tác động như vậy được. Đây phải coi là cơ hội để tái cơ
cấu lại nền kinh tế. Không có chuyện bàn lùi ở đây. Mục tiêu toàn trưởng GDP 8% trong năm nay
không được thay đổi. Đồng thời mới đây, Tổng bí thư Tô Lâm cũng vừa nhấn mạnh xong,
hòa hợp công nghệ là con đường duy nhất để đất nước phát triển. Không có con đường thứ 2,
không thể ra cơm, không thể bán mùa hôi xăm, phá hoại môi trường để làm giàu mãi được.
Đây là những minh chứng để cho thấy Việt Nam mình rất chủ động trong câu chuyện Mỹ đánh thuế
như thế này. Chính vì thế nên anh em cũng không cần phải quá lo lắng làm gì. Ai làm tốt việc của
người đó thôi, thế là ok lắm rồi. Chứ còn Mỹ nó đánh thuế như vậy thì cũng có lợi gì cho nước này
đâu. Hãy tin tưởng vào chuyến thăm sắp tới của ông Tập Cận Bình, đàm phán của Phó Thủ tướng
Hồ Đức Phước. Nhưng cũng đừng quên và hãy nhớ một điều, Việt Nam đã và đang tự đứng trên
đôi chân của mình, luôn tỉnh táo trước mọi bất ổn.