Bông điên điển quê mình - Đặc sản miền sông nước.mp4
Anh Đức
212 người theo dõi
5 Lượt xem video·29 thg 6, 2025
Ở quê hương miền Tây Nam Bộ
Từ khoảng tháng 7 cho tới tháng 10 âm lịch đó quý vị
Chính là mùa nước nổi
Vào cái mùa này đó thì nước từ thượng nguồn sông Mê Công sẽ đổ về
qua cái xứ hạ nguồn đồng bằng sông Cổ Long
Mang đến một cái cảnh tượng tưởng chừng như là rất dữ dội
Nhưng thật sự là rất hiền hòa và vô cùng dung dị
Vào cái mùa này thì bà con mình gọi đó là mùa nước về nè
Hay là mùa nước tràn đồng
Mùa tôm cá
Là mùa của những nỗi nhớ cứ mang mát gọi tên trong lòng kẻ tha hương
Quý vị thấy đó, bây giờ Ngọc Phượng đang ở đồng nước Tân Mỹ, Thanh Bình, Đồng Tháp
Với mênh mang là nước luôn
Mùa nước nổi ở miền Tây Nam Bộ
Không có cuồn cuộn, không có dữ dội chút nào
Mà chậm chậm, nhẹ nhàng, dịu dàng
Để bà con mình có thể đón lấy những sản vật độc quyền
Mà mẹ thiên nhiên ban tặng cho vùng đất này
Và cũng là có cái để cho khách lạ
Có thể tìm hiểu và thêm yêu cái vùng đất này đó quý vị
Nhưng mà hơn hết
Mùa nước về cũng kéo những nỗi nhớ theo về
Trong lòng những đứa con tha hương
Chưa có dịp trở lại quê nhà
Như một mối duyên đã âm thầm gắn kết
Từ hồi năm năm năm nào
Cứ mỗi khi tới tháng bảy tháng tám âm lịch
Lúc con nước mới bắt đầu mắc mé
Ở bờ sông, bí ruộng
Hay đã tràn lên cả cánh đồng, dương tược
Thì bông điên điển
Cũng theo con nước mà lớn nhanh
Rồi trổ ra từng chùm bông nhỏ nhỏ
Trèo lũng lẳng
Và gian rực cả một góc trời
Có một loài hoa hiền hoà trên nước lũ
Trổ đực vàng giữa ngầu đục phù sa
Người ta thương, kêu em là điên điển
Điên điển vàng mang mùi vị quê hương
Cứ mỗi khi con nước về đó
Thì bông điên điển lại dương theo con nước
Mà lớn lên xanh tốt
Rồi trổ bông vàng rực cả một góc trời quê luôn
Màu vàng của điên điển chính là điểm nhấn
Để cho cảnh sát nhà quê bớt đi phần ảm đạm
Vào mùa nước nổi
Rồi cái hương vị của nó thì lại góp phần
Để những món ăn nhà quê
Thêm đi sâu vào ký ức của biết bao nhiêu người
Bông điên điển chỉ trổ bông dài 3 tháng ngắn ngủi thôi nha
Nhưng mà chừng đó thời gian cũng đủ
Để khiến nó trở thành biểu tượng
Của miền Tây Nam Bộ
Vào mùa nước tràn đồng
Vậy đó, cứ mỗi khi thấy con nước tràn bờ
Là người ta lại nuôn nao cái cảm giác
Được sắn quần, lội ra ruộng
Hay ngồi trên chiếc xuồng nhỏ
Nó bơi ra ngoài đồng nước
Mà tận mắt nhìn thật gần, thật rõ
Rồi tự tay mân mê, cưng nựng
Tự tay hái xuống những chùm bông
Chỉ dài cỡ ngón tay người lớn
Nhưng tự thân nó
Lại có một sự thu hút
Rất là lạ kì
Bông điên điển đã nên dáng thành hình
Trên đất trời phương Nam
Như là sự bù đắp của thiên nhiên
Để cảnh trắng trời, trắng nước
Ở nơi này bớt dẻ điều hiu
Mà ngược lại
Càng thêm phần tươi vui
Rộn rã và rượt rỡ
Bông điên điển
Do cái màu dàng tươi rói
Nổi bật trên cái thân lá xanh xanh
Và màu phù sa ngầu đục
Đã trở thành một điểm nhấn
Và là biểu trưng cho sắc màu
Của mùa lũ miền Tây Nam Bộ
Bởi vậy
Cũng không quá đáng chút nào
Khi người ta ưu ái
Kêu nó bằng một cái tên mỉm miệu khác
Là mai dàng mùa lũ
Bông mai kêu xa
Khoe mình ngày mùa 1 Tết
Thì điên điển quê mùa
Cũng không kém cảnh gì
Cũng dàng tươi, rượt rỡ
Và đi vào lòng người
Bởi sự thân quen
Từ các hội xưa lơ xưa lắc
Dọc đường về miền sông nước
Đã tận mắt thấy nước tràn bờ
Ở bên đường đi
Đã nhìn điên điển rung rinh trên mặt nước
Thì khi ghé những gốc chợ
Ở dưới này
Người ta chắc chắn sẽ choáng ngợp
Bởi sự trù phú của những sản vật
Mùa nước nổi
Trong đó không thể thiếu
Cái màu vàng điên điển nổi bật
Trên các sạp chợ hay quán nhỏ mé đường
Bà con hái bông
Từ hồi chiều bữa trước
Hay hồi khuya
Để mới chừng mơ sáng
Gà chưa gấy
Là từng thao, từng rổ
Từng thúng điên điển tươi rói
Đã theo chân người dân ra chợ
Bỏ mối cho bạn hàng
Chợ có cá tươi
Rau non
Bông ngọt lành sẵn sàng hết rồi
Vậy là ba mẹ quê
Sẽ không bỏ qua cơ hội
Mà sẽ mua ngay mớ bông thiệt là ngon
Để đải cho cả nhà
Những món ăn rạc ròi
Hương vị của mùa lũ quê mình
Những loài bông ở sứ này
Từ khi được thay tên tạo dáng
Thì không chỉ có nhiệm vụ
Là tô điểm cho sắc màu cuộc sống
Mà nó còn đem cái ngon lành
Từ những điều bình dĩ nhất
Từ cái đám lục bình trôi vạt bến sông quê
Cho tới cái đám bông xua đũa trắng
Rồi tới bông điên điển vàng
Cũng đã đi vào bữa cơm quê của bà con mình
Một cách tự nhiên như vậy đó
Bông điên điển đó quý vị
Thì ăn vào có cái gì nhẫn nhẫn
Nhưng mà lại có hậu ngọt nha
Làm món gì cũng dễ gây nghiện hết á
Cho nên những đứa con miền Tây Nam Bộ
Có thể kể lao lao rất nhiều những món ăn ngon
Được làm từ loài bông này đây
Món nào cũng ngon
Cũng trọn dạng niềm thương nổi nhớ
Về miền Tây
Đi loanh quanh miền Tây
Có chờ khỏi ai rằng
Điên điển nấu gì ăn ngon
Thì y như là sẽ nhận lại
Cầu trả lời y chang nhau
Bông đó đem mừng món gì
Ăn cũng ngon hết ráo
Thiệt tình cái thứ bông điên điển
Cho dù là ăn như rau sống
Hay đem muối chua
Đem xào, bóp gỏi
Hay nấu canh, nhúng lẩu
Thì cũng đều khiến người ta
Cứ gấp hoài, không muốn ngừng đũa
Chàng ơi
Nghe sao mà hấp dẫn quá rồi
Phải không nè
Kiểu này phải mượn bà xã
Kiếm liền cho mớ điên điển
Rồi trổ tài nấu nướng
Để vừa đái khách phương xa
Lại vừa quay quần cho bữa cơm quê
Càng thêm hương, thêm vị
Đã về miền sông nước
Thì đầu tiên phải ăn món ăn
Linh hồn của nơi này
Đó là lẩu mắm
Cái lẩu dọn lên trên bếp
Còn nóng sôi với mùi mắm
Thơm phức
Kế bên là dĩa cá tra sông
Với khư cá trắng tươi
Và nhất định không thể thiếu được
Dĩa rau thiệt bự
Với cái màu điên điển vàng nổi bật
Nhẹ nhàng thả mấy khư cá
Vô nồi mắm đang sôi
Đợi cá chín thì nhúng rau
Cho vô đủ loại
Mà nhớ là bỏ nhiều nhiều điên điển
Thì ăn mới đã ăn
Gắp đũa bún vô chán
Chàng miếng nước lẩu mắm
Gắp đũa rau đã dịu lại
Bỏ vô miệng nhai
Là lập tức người ta thấy
Khói chí liền
Thì không ngờ cái thứ bông quê trơ
Quê trớt, nhỏ xíu
Vậy mà hồi mới nhai vô
Có nghe hơi nhẫn một chút xíu thôi
Còn sau đó
Là cái hậu ngọt dịu dàng
Hòa chung cái mặn mòi của mắm
Cứ động hoài nơi cổ hộng
Để tạo nên một vị ngon đặc biệt
Hổng làm sao
Tả được bằng lời
Lẩu mắm nhúng bông điên điển
Ngon ấn tượng dậy đó
Bởi nên khách xa có ghé về sứ này
Mà trúng mua nước nổi
Là cứ nhấp nhổm, nôn nao
Khi được chủ nhà hứa
Đải món ăn dành bớt hư truyền này
Đồ ăn ngon
Thêm ly rượu nồng
Cụng ly một cái cho tình anh em gắn kết
Cho nghĩa bạn bè tâm giao
Và còn là vì
Bà chủ nhà đảm đàng, khéo léo
Đã nấu lên bữa ngon
Đậm hương, đậm tình sông nước nữa
Mùa con nước nhảy bờ
Cũng là mùa con cá linh nhảy sói sói
Và lội xanh mặt nước
Rồi đi vào danh sách ẩm thực đất phương Nam
Bằng nhiều món ngon
Như cá linh kho mía, cá linh chiên giòn
Mắm cá linh
Và đặc biệt là canh chua cá linh
Bông điên điển, chua ngọt dịu dàng
Làm ấm lòng người
Giữa trời mưa nước lớn
Bông điên điển và con cá linh
Không biết có hứa hẹn gì hay không
Mà cứ mỗi năm nước lớn
Lại gặp nhau
Rồi kết đôi đầy hữu ý
Trong món canh chua quen thuộc của xứ này
Cá linh thịt ngọt
Lại béo, xương mềm
Bà con mình chỉ bỏ ruột
Rồi rửa sạch
Chứ không cần đánh dậy
Nấu nước canh sôi cho cá chín
Thì mới bỏ điên điển vô
Sao cho bông dừa tái
Là ăn ngon nhất, ngọt nhất
Và khiến người ta ghiền nhất
Món canh này không chỉ ngon
Mà còn chinh phục nhiều người
Ngay từ khi mới dọn lên
Bởi sự kết hợp màu sắc
Vô cùng ấn tượng
Đó là con cá linh dậy lấp lánh ánh bạc
Là bông điên điển vàng
Là màu ngò gai xanh xanh
Cùng mấy lát ớt đỏ
Tất cả hài hòa cùng nhau
Để đánh thức mọi giác quan
Của người thưởng thức
Và khiến người ta hễ ăn
Là phải nhớ hoài
Bông điên điển
Nếu cầu kỳ
Thì ăn chung với lẩu mắm, canh chua
Còn như đơn giản hơn
Thì cứ đem xào chung với mớ tép mũi
Rồi dọn thêm ở cá kho mặn mòi
Cùng thốt cơm nóng nữa
Là đủ ngon lành rồi đó
Vậy chứ mùa nước về
Tép rông, tép mũi
Ở dưới này thì nhiều vô số kể
Thứ tép nhỏ xíu con
Vậy chứ đừng có coi thường
Đem răng mặn, răng khế
Hay xào chung bông điên điển
Đem chấm nước cá kho
Thì cả nhà thi nhau gấp tới
Nồi cơm hết hồi nào hổng hay
Hoặc như cũng là tép mũi
Bông điên điển
Nhưng không đem xào
Thì bà con mình đem nặng
Thêm miếng chanh, muỗng đường
Xắt thêm cái củ hành
Thì đã có liền
Dĩa gỏi chua chua ngọt ngọt
Ăn không bao giờ biết ngán
Điên điển ngon
Một phần là cái hương vị trời bang của nó
Còn phần lớn nữa
Chính là từ sự khéo léo
Của bà nội trợ nhà quê
Đã kết hợp nhiều nguyên liệu
Nhiều cách chế biến
Để thứ bông dân giả này
Ngày càng trở thành niềm yêu thích
Và sự mong ngóng của nhiều người
Mỗi khi con nước tràn bờ
Tô bún cá châu đốc
Của mùa này
Mà thiếu bông điên điển ăn kèm
Thì dù có đầy bún
Đầy cá
Cũng làm sao đủ ngon
Hay mỗi bữa ra chợ
Chỉ cần thấy thím bẫy
Dọn bán mớ dưa điên điển
Mần chung với chuối cây
Là tự nhiên muốn ghé vô mua liền
Đem về nấu tô canh chua ớt
Hay dọn chấm chung
Ơ kho quạt
Ăn cho ấm bụng
Tên là điên điển
Kêu mỉ mìu
Thì là mai vàng trong lũ
Nhưng loại bông này còn có một cái tên khác nữa
Được kêu lên như lời
Tri ân của bà con mình
Đối với thứ cây quan dạy
Là bông cứu đói
Ngày xưa khi còn khó khăn
Thiếu phương tiện đi lại
Nước lũ dệ
Bốn bê là nước
Lúa không trồng được
Rau trái cũng không
Chỉ có thứ bông vàng này
Dương lên trên mặt nước
Mà trổ ra non mứt
Bà con mình ngày xưa nhờ nó
Mà no lòng
Mà vượt qua mấy tháng London
Và cũng từ đó
Mà điên điển trở thành
Một sắc màu không thể thiếu
Của mùa lũ miền Tây Nam Bộ
Nó không chỉ biểu trưng
Cho giả đẹp
Mà còn là sự ấm no đầy đủ
Và ngon lành nữa
Điên điển
Một loài cây giới bổ rễ cạn
Trổ bông mỏng manh trên mặt nước
Một cơn gió thổi qua
Cũng khiến bông ruộng đầy
Rồi trôi lên bền
Yếu đuối dậy đó
Nhưng không ngờ
Nó đã bám trụ cùng quê mình
Qua biết bao mùa nước
Càng không thể ngờ hơn
Cái thứ bông hoang dại cứu đói
Ngày nào giống chẳng tốn tiền mua
Mà ăn cũng không hết nổi
Nay đã trở thành đặc sản
Làm rạng danh dùng đất
Mà nó đã cắm rễ
Từ bao đời
Để bây giờ đây
Cứ nhắc tới miền Tây mùa nước nổi
Là bất cứ ai cũng chợt thèm
Mà biểu chơ
Vậy là sắp có bông điên điển
Ăn cho đã đời rồi đây
Như vậy là chương trình đặc sản miền sông nước
Đã giới thiệu đến quý vị khán giả
Một phần của mùa nước nổi miền Tây Nam Bộ rồi đó
Những khung hình tuy nhỏ
Có lẽ đối lập với đồng nước mênh mông ở đây
Những phút giây ngắn mũi
Chắc cũng chỉ là một phần cuộc sống bình yên
Của bà con sứa này
Nhưng mà Ngọc Phương hy vọng rằng tất cả đã đủ gợi lên
Những cảm xúc
Để những đứa con miền Tây có thể thêm tự hào
Thêm yêu mến quê hương của mình
Những bạn bè gần xa
Có thể đủ tò mò để mong muốn tìm hiểu thêm
Về dùng đất mới
Và những kẻ tha gương
Có cái để mà nhớ nhung, quài niệm
Lời muốn nói thì nhiều lắm luôn đó nha
Nhưng mà thời lượng chương trình thì có hạn
Cho nên Ngọc Phương cùng với chương trình
Xin phép chào tạm biệt quý vị ở đây
Hẹn gặp lại quý vị trong những chương trình kì sau
