Giải Mã Trục Liên Phường: "Nước Cờ" Tư Nhân "Giải Cứu" Nút Giao An Phú Và Tái Định Giá Khu Đông

Nếu có một địa điểm tại TP.HCM mà chỉ cần nhắc tên cũng đủ gây ra sự mệt mỏi, đó chính là nút giao An Phố. Trong nhiều năm, đây không chỉ là một điểm ung tắc, nó là một nút thắt cổ trai kinh niên, một điểm nghẹn trị giá hàng ngàn tỷ đồng. Không phải ở chi phí xây dựng, mà ở chi phí cơ hội, ở hàng triệu giờ lao động bị lãng phí, và ở sự kiệt quệ của dòng chảy kinh tế cửa ngõ phía Đông. Đã có rất nhiều giải pháp được đưa ra, bao gồm cả đại dự án 3.400 tỷ đồng để nâng cấp chính nó. Nhưng trở treo thay, dự án giải cứu chính nó cũng đang vọt lộn với các vấn đề về tiến độ và mặt bằng, điển hình là sự tri trẻ của một dự án công liên quan, là đường lương định của. Nhưng trong khi chúng ta mãi mê nhìn vào giải pháp công, một nước cơ khác, bất ngờ và hiệu quả hơn vừa được thực hiện. Sáng ngày 8 tháng 11 vừa qua, một đoạn đường chỉ 660 mét đã lặn lẽ được thông xe kỹ thuật. Nó không phải là một dự án công, nó được thi công bởi một nhà phát triển tư nhân. Và đoạn đường ngắn ngũi này, trở treo thay, lại chính là chìa khóa mở ra một hành lang song song dài 6,7 km, có khả năng giải cứu lúc giao an phố, hiệu quả hơn bất cứ điều gì chúng ta thấy trong 5 năm qua. Hôm nay, cùng BCNN phân tích một nước cơ về địa kinh tế. Chúng ta sẽ giải mã vai trò thực sự của trục đường liên phường, một giải pháp tư nhân cho vấn đề công cộng. Nhưng trước hết, chúng ta sẽ mộ xẻ nút giao an phố. Hiện trạng của đại công trường 3.400 tỉ này đang ra sao? Gánh nặng giao thông mà nó phải chịu khủng đến mức nào? Và ngoài tuyến liên phường, còn những giải pháp tình thế nào khác đang được áp dụng? Nút giao an phố, điểm nghẹn của cả vùng kinh tế. Để hiểu tâm quan trọng của 660 mét đường vừa thông xe, chúng ta phải lùi lại và nhìn vào bức tranh lớn. Và bức tranh đó có tâm điểm là nút giao an phố. Ngã tư này không phải là một giao lộ thông thường, mà là ít hầu của toàn bộ cửa ngõ phía đông thành phố. Đây là điểm giao cắt của 3 trục đường phiết mạch tuyệt đối, bao gồm cao tốc TP.HCM – Long Thành – Dầu Dây. Tuyến đường Sương Sống kết nối TP.HCM với vừa công nghiệp Đồng Nai – Bà Rịa – Vũng Tàu Cửu và trong tương lai là song bay Long Thành. Đại lộ Mai Chí Thọ. Trục xuyên tâm Đông Tây, con đường phiết mạch dẫn từ cửa ngõ vào trung tâm tài chính Thủ Thiêm và quận 1 Cửu. Đường Lương Định Cửu. Trục kết nối quan trọng vào các khu dân cư An Phú – An Khánh. Nút giao này đang phải gánh chịu một lương lượng giao thông khổng lồ và mau thuẫn. Đó là dòng xe container từ cảng các lái muốn lên cao tốc TP.HCM – Long Thành – Dầu Dây. Đó là dòng xe cá nhân từ các tỉnh về trung tâm. Là dòng xe từ trung tâm đi song bay Long Thành. Tất cả bị dồn nén vào một điểm duy nhất. Kết quả, ung tắc là đặc sản, là điều bình thường diễn ra hàng ngày. Nhận thức được vấn đề, TP.HCM đã khởi công đại dự án 3.400 tỷ đồng từ năm 2022 để xây dựng một nút giao ba tầng, đa cấp tại đây. Nhưng đây là một dự án công khổng lồ, phức tạp và nó không tồn tại trong chân không. Tiến độ của nó bị ảnh hưởng trực tiếp bởi các dự án vệ tinh. Điển hình là dự án mở rộng đường Lương Định Cửu. Đây là một dự án công khát, thi công y ạch và liên tục ngưng thi công vì vướng mặt bằng của chỉ vài hộ dân. Dự án Lương Định Cửu chậm trễ không chỉ gây ung tắc cho chính nó mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ thi công một nhánh cầu vượt quan trọng của nút giao An Phố là nhánh kết nối từ Lương Định Cửu vào Cao Tóc. Nói một cách đơn giản, chúng ta có một đại công trường 3.400 tỷ đang cố gắng giải cứu An Phố nhưng bản thân nó lại bị cầm chân bởi một dự án công khác cũng đang bế tắt. Đó là một vòng luận quẩn của hạ tầng công và người dân cùng nền kinh tế thì vẫn đang trả giá mỗi ngày. Nước cờ liên phường, giải pháp phong luồn từ xa. Trong khi mọi sự chú ý dùng vào nút giao An Phố, một giải pháp khác, một hành lang song song đã hình thành. Đường liên phường là một trục đường dài 6,7 km được quy hoạch để kết nối từ khu vực đường Nguyễn Duy Trinh, phường Phú Hữu đến đại lộ Mai Chỉ Thọ, phường An Phố. Trong nhiều năm, phần lớn tuyến đường này đã hiện hữu đi qua các khu dân cư đông đốt ở Phú Hữu và Phước Long B nhưng nó luôn là một con đường cục ở đầu ra quan trọng nhất. Nó không thể kết nối vào Mai Chỉ Thọ. Sự kiện ngày 8 tháng 1 năm 2025 vừa qua chính là việc thông xe kỹ thuật 660 mét cuối cùng. Đoạn 660 mét này bao gồm một cây cầu mới bắt qua rạp mương kinh, chính là mắt xích vàng để nối thẳng toàn bộ trục 6,7 km này vào đại lộ Mai Chỉ Thọ. Và đây là lúc vai trò giải cứu của nó thể hiện rõ. Trước đây, toàn bộ cư dân từ các khu đô thị dọc đường Đỗ Xuân Hợp, Nguyễn Duy Trinh, như các dự án củ Khang Điền, khu dân cư Minh Sơn, v.v. muốn vào trung tâm, họ có 2 lựa chọn, và cả 2 đều tệ. Thứ nhất, đi vòng ra đường Võ Chí Công, nhập làng với xe container để lên đường dẫn cao tốc TP.HCM Long Thành-Dầu Dây. Hoặc, đi xuyên qua các khu dân cư Chọc Hẹp để cố gắng đến đường Lương Định Củ hoặc Mai Chỉ Thọ. Dù đi đường nào, họ cũng bắt buộc phải nhập vào và làm tăng thêm áp lực cho điểm ngạn khổng lồ tại nút giao An Phú. Giờ đây, với tuyến liên phường được thông suốt, một kịch bản hoàn toàn mới mở ra. Trục đường 6 lan xe, rộng 60m, tốc độ thiết kế 60km trên giờ này trở thành một đường rẽ chiến lược. Một người dân ở Phú Hữu bây giờ có thể chạy thẳng 1 mạch trên trục liên phường và kết nối trực tiếp ra đại lộ Mai Chỉ Thọ hoàn toàn bỏ qua đoạn ung tắt kinh hoàng nhất của nút giao An Phú. Đây không phải là giải pháp giải quyết ung tắt tại nút giao. Đây là một giải pháp thông minh hơn, giải pháp văn luồn từ xa. Nó làm giảm đáng kể lưu lượng xe đầu vào trước khi chúng kịp đến điểm ngạn. Nó cũng là một giải pháp an toàn, giúp tách biệt dòng xe máy, xe cá nhân của người dân ra khỏi làng đường hỗn hợp đầy xe tải, xe container trên đường dẫn cao tốc. Như vậy, ta thấy dự án đường liên phường làm giảm áp lực cho nút giao An Phú. Và nó làm điều đó bằng cách tái công trúc lại toàn bộ mạnh lưới giao thông cửa ngõ. Hiện trạng nút giao An Phú, tiến độ Đại Công Trường 3.400 tỷ. Trong khi 660 mét đường tư nhân kia đã về đích, thì nhân vật chính của chúng ta, Đại Công Trường 3.400 tỷ đồng của nút giao An Phú, đang trong tình trạng như thế nào? Câu trả lời được ghi nhận vào tháng 11 năm 2025 là phức tạp và chậm trễ. Thứ nhất, về tiến độ. Dự án đang chính thức chậm hơn so với kế hoạch ban đầu. Một số báo cáo ghi nhận mức chậm lên đến 12 tháng. Mặc dù lãnh đạo TP.HCM đã liên tục ra tối hậu thư yêu cầu phải hoàn thành toàn bộ công trình trước ngày 31 tháng 12 năm 2025, thực tế lại không mấy khả quan. Chính bang quản lý dự án, bang giao thông đã phải kiến nghị lùi thời hạn hoàn thành toàn bộ dự án sang giữa năm 2026. Đây là một sự thừa nhận rằng các mốc tiến độ ban đầu đã bị phá vỡ. Thứ hai, về nguyên nhân. Tại sao một dự án trọng điểm được giám sát ở cấp cao nhất lại chậm? Câu trả lời kinh điển vướng mặt bằng. Cụ thể, một nút thắt chí mạng nằm ở khu đất 22.000m2 bên phía đường Lương Định Của. Khu đất này là mặt bằng cần thiết để thi công nhánh cầu vượt N1.2, một phần của gói thầu say lắp 13, nhưng đến nay vẫn chưa được giải tỏa. Thứ ba, về hiện trạng. Trên công trường đang diễn ra điều gì? Đó là một bức tranh của sự nỗ lực và cả sự gian dở. Điểm tích cực ở đây. Một số hạng mục đã lộ rõ hình hài. Hầm chui HC-101, hầm chui Mai Chí Thọ, băng qua đường Đồng Văn Cống đã hoàn thành và thông xe từ tháng 6 năm 2025. Các hạng mục như cầu Bà Giạc, cầu dòng Ông Tố 2 cũng đã hoàn thành phần kết cấu. Nhưng điểm tiêu cực là toàn bộ khu vực vẫn là một đại công trường ngụ ngang. Các hạng mục quan trọng nhất để giải quyết ung tác như hầm chui chính HC-102 và các nhánh cầu N2, N3, N4 vẫn đang trong quá trình thi công. Nói tóm lại, nút dao an phú, giống như một bệnh nhân, vẫn đang nằm trên bàn mổ. Một số phẫu thuật nhỏ đã hoàn thành nhưng ca đại phẫu thuật chính thì vẫn đang diễn ra chậm hơn dự kiến và đối mặt với nguy cơ biến chấn từ các vấn đề bên ngoài là mặt bằng. Định lượng cơn ác mộng. Gánh nặng của nút dao an phú. Để hiểu tại sao sự chậm trễ này là một thảm họa, chúng ta sẽ đi vào chi tiết hơn để định lượng được gánh nặng mà nút dao an phú đang phải chịu đựng mỗi ngày. Mức độ giao thông khủng đến đâu. Đây không phải là kẹt xe giờ cao điểm. Các báo cáo và ghi nhận thực tế đều cho thấy tình trạng ung ứ là triền biên cả ngày. Nó là một ma trọng của các xung đột giao thông. Ban giao thông đã xác định 5 hướng giao thông chính thường xuyên căng thẳng và xung đột lẫn nhau tại đây. Một, dòng xe container. Từ cảng cát lái qua đồng văn cống và từ vỏ nguyên giáp cố gắng rẽ trái rẽ phải để nhập vào đường dẫn lên cao tốc TP.HCM Long Thành-Dao Dây. Hai, dòng xe vào trung tâm. Từ cao tốc TP.HCM Long Thành-Dao Dây và đường song hành đổ dồn về nút dao để vào Mai Chí Thọ. Ba, dòng xe ra khỏi trung tâm. Từ Mai Chí Thọ, phía hầm Thủ Thiêm đi thẳng hoặc rẽ phải lên cao tốc. Bốn, dòng xe từ Lương Định Cũ. Một trục đường vốn đã hẹp đang thi công dở dang cố gắng chen chân vào ma trọng. Năm, dòng xe trên Mai Chí Thọ hướng xa lộ Hà Nội. Cố gắng đi thẳng hoặc rẽ vào đồng văn cống. Tất cả năm dòng xe này, bao gồm hàng chục nghìn phương tiện mỗi ngày, từ xe máy, ô tô cá nhân, xe buýt đến đặc biệt là xe container và xe tài nạn, đều bị dồn nén và phải chiến đấu với nhau tại một mặt bằng duy nhất được điều tiết bằng đèn giao thông. Kết quả là một mớ hỗn độn, tìm ẩn tai nạn và gây ung tắc kinh niên. Nút dao này đang gánh chịu những gì? Câu trả lời là nó đang gánh một phần đáng kể của nền kinh tế vùng trọng điểm phía Nam. Về logistics, nó là ít hầu của cảng các lái, cảng container lớn nhất Việt Nam. Mọi sự chậm trễ tại An Phú là thêm chi phí cho hoạt động xuất nhập khẩu của cả nước. Về dân sinh, nó là điểm kết nối duy nhất cho hàng loạt các khu đô thị và khu dân cư với quy mô hàng triệu dân. Toàn bộ khu đô thị mới thụ thêm. Các khu dân cư cao cấp tại An Phú, An Khánh. Các khu đô thị lớn tại Nam Rạch Chiếc. Và như đã nói, nó là cửa ngõ cho toàn bộ cụng dân cư ở phường Phú Hữu, Phước Long B, Trường Thành. Khi chúng ta nói giải cứu An Phú, chúng ta không chỉ nói về việc giải cứu một ngã tư. Chúng ta đang nói về việc giải cứu dòng chảy kinh tế của cảng các lái và chất lượng sống của hàng triệu người dân ở cửa ngõ phía đông. Các giải pháp tinh thế. Nhận mũi tên giảm đau có hiệu quả. Trong khi cuộc đại phẫu 3.400 tỷ đang diễn ra và phương thuốc mới Đường Liên Phường vừa xuất hiện, chính quyền thành phố đã và đang thử nghiệm những giải pháp tinh thế nào khác. Giải pháp 1. Phẫu thuật ưu tiên. Thay vì chờ toàn bộ dự án hoàn thành vào năm 2026, thành phố đang dùng lực để cứu những hạng mục quan trọng nhất trước. Lãnh đạo TP.HCM đã chốt hàng cho bang giao thông, yêu cầu phải hoàn thành và thông xe hầm chui HC-102, hầm chui chính từ cao tốc về Mai Chỉ Thọ và nhánh cầu N2, từ cao tốc rẽ phải ra Mai Chỉ Thọ, bằng mọi giá, đúng tiến độ. Chiến lược này gọi là phân loại ưu tiên cứu chữa trong y tế. Họ đang cố gắng mở 2 động mạch chủ quan trọng nhất để giảm áp lực ngay lập tức, trong khi các phần khác tiếp tục được thi công. Giải pháp 2. Can thiệp tổ chức giao thông. Một ví dụ điển hình cho sự bê tắt trong tư duy quản lý là lệnh cấm xe máy vào đường dẫn cao tốc, đoạn từ Mai Chỉ Thọ đến Võ Chỉ Công vào tháng 6 năm 2025. Ý tưởng là tách làng xe máy ra khỏi dòng xe container để giảm tai nạn. Nhưng thực tế, lệnh cấm này đã gây ra một vụ ung tắc khảm họa. Nó dồn toàn bộ xe máy vào các tuyến đường xung quanh như đồng văn cống, khiến họ càng phải xung đột trực tiếp với xe container trong một không gian chọc hẹp hơn. Lăng sóng phản đối quá lớn đã buộc các cơ quan chức năng phải đánh giá lại. Điều này cho thấy khi vấn đề là quá tải về hạ tầng, thì mọi giải pháp tổ chức, phân làng hay cấm đoán đơn thuần đều có nguy cơ gậy ong đập lưng ong. Giải pháp 3. Các đề xuất kỹ thuật nhỏ lẻ Cộng đồng, ví dụ như đọc giả VN Express, đã đề xuất nhiều giải pháp vi mô. Cấm rẽ trái từ lương định của, cấm rẽ trái từ mai chí thọ vào lương định của, buộc xe đi thẳng và quay đầu ở các điểm xa hơn. Những giải pháp này có thể hiệu quả ở các ngã tư thông thường, nhưng tại An Phú, nơi mà mọi luồng xe đều có lưu lượng khổng lồ, việc cấm một luồng xe này sẽ ngay lập tức dùng áp lực sang một điểm quay đầu, tạo ra một điểm ồn tắc mới. Chưa kể, việc tạo ra ma trọn vạch kẻ đường mới cũng từng gây hoang mang cho người đi đường. Tổng kết các giải pháp Các giải pháp tinh thế hầu như không hiệu quả, vì chúng không giải quyết được gốc rẽ của vấn đề. Đây chính là lý do tại sao việc thông xe toàn tuyến liên phương lại là một sự kiện quan trọng đến vậy. Sự kiện thông xe tuyến đường liên phương, đặc biệt là 660m cuối cùng, không chỉ là một tin vui cho người dân khu đông, nó là một bài học về tư duy phát triển đô thị. Thứ nhất, nó phơi bày sự tương phản về tốc độ. Trong khi đại dự án công 3.400 tỷ đồng đang vật lộn với các thủ tục với việc giải phóng mặt bằng của 22.000m2 và đối mặt với nguy cơ chậm tiến độ 1-2 năm, thì một doanh nghiệp tư nhân chỉ trong khoảng hơn một năm đã hoàn thành một cây cầu và một đoạn đường 660m then chốt. Đây là một ví dụ rõ nét về tốc độ tư nhân. Họ làm nhanh vì hạ tầng này là huyết mạch của chính họ. Lợi ích của doanh nghiệp và lợi ích của đô thị đã trùng nhau một cách hoàn hảo. Thứ hai, nó khẳng định lại vai trò của các hành lang song song. Thay vì dồn mọi nguồn lập để vá một điểm ngãn vì tạo ra các lối thoát, các hành lang song song là một chiến lược hiệu quả hơn nhiều để đảm bảo tính bền vận của mạng lưới. Đường liên phương chính là lối thoát đó. Nó mang lại lợi ích ngay lập tức trong khi chúng ta chờ đợi ca đại phẫu an phủ hoàn thành. Thứ ba, đây là một nước cờ định hình lại cuộc chơi. Hành động này, dù là của tư nhân đã trực tiếp can thiệp và giải quyết một vấn đề công, nó đặt ra một câu hỏi lớn cho các nhà hoạch định chính xác. Tuyến liên phương là giải pháp giảm áp tuyệt vời, nhưng nó không thể thay thế hoàn toàn vai trò của nút giao an phủ. Tương lai thực sự của cửa ngõ phía đông là một hệ sinh thái hạ tầng cộng hưởng, nơi tất cả các mạnh ghép, nút giao an phủ hoàn chỉnh, đường lương định củ mở rộng và vành đai ba đều phải về đích. Nhưng ít nhất cho đến lúc đó, chúng ta phải thừa nhận rằng, 660 mét đường tư nhân này đã mang lại một lối thoát quý giá và kịp thời, điều mà hàng ngàn tỷ vốn công vẫn đang vọt lộn để thực hiện. Theo bạn, liệu chúng ta có nên trao thêm quyền cho các tập đoàn tư nhân để họ chủ động xây dựng hạ tầng cộng? Và bạn có ý tưởng nào để giải cứu nút giao an phủ hay không? Hãy để lại ý kiến của bạn ở phần bình luận bên dưới. Cảm ơn quý vị đã quan tâm theo dõi. Xin chào và hẹn gặp lại!