Cung Toại - Hiền Nhân Của Nhà Tây Hán | Nét Đẹp Truyền Thống | Khí Phách Nam Nhân

Nét Đẹp Truyền Thống
3.7K Người theo dõi
1K Lượt xem video·14 thg 3, 2026
Cung Toại là một quan viên địa phương vào thời kỳ Tuyên Đế nhà Tây Hán, chức quan không lớn, nhưng con người lại vô cùng cương trực, trung thành thờ chủ, là một bầy tôi dám can gián. Ông làm quan thanh liêm, yêu thương dân chúng, đã từng không cần dùng một binh lính, mà dẹp được phản loạn ở vùng biển Bột Hải, được hoàng đế đánh giá rất cao.
Nguồn:https://vi.minghui.org/news/149170-cung-toai-trung-thanh-can-gian-tho-chu-dep-dao-tac-trong-hoa-binh.html
Chào mừng quý khán thính giả đến với chuyên mục
Khí Phách Nam Nhân của kênh Nét Đẹp Truyền Thống
Thưa quý vị, kinh dịch có viết
Trời vận hành mạnh mẽ, người quân tử nên tự cường không ngừng nghỉ
Đất có tính nhu hòa, người quân tử lấy đức dày để nâng đỡ vạn vật
Trên dòng sông Nam Tháng, từng có rất nhiều nam nhân ưu tú
Với phong thái tràn ngập chính khí, lại ôn hòa như gió xuân
Xin mời quý vị cùng khám phá
Cung Tỏi, hiền nhân của nhà Tây Hán
Cung Tỏi là một quan viên địa phương vào thời kỳ tuyên đế nhà Tây Hán
Chức quan không lớn, nhưng con người lại vô cùng cưng trực
Trung thành thờ chủ, là một bầy tôi dám càn rán
Ông làm quan thanh liêm, yêu thường dân chúng
Đã từng không cần dùng một binh lính mà dẹp được phản loạn ở vùng biển Bột Hải
Được Hoàng đế đánh giá rất cao
Trung thành càn rán vua
Cung Tỏi thông hiểu kinh luật
Làm trung lang lệnh ở nước Sương ấp
Thờ phụ Sương ấp vương là Lưu Hạ
Lưu Hạ là người chỉ biết ăn chơi hưởng thụ
Hành vi không đoan chính
Cung Tỏi rất lo lắng
Ông khiển trách thái phó và quốc tướng
Không thể khuyên ngăn Lưu Hạ đi trên chính đảo
Cung Tỏi viện dẫn kinh điển
Thống thiết trình bày được mất
Bày tỏ chỗ yếu hải
Thường hay nói đến chỗ thương tâm
Khóc lóc đến rớt nước mắt
Về những chuyện đại sự
Cung Tỏi trước giờ không hề hàm hồ
Cũng chưa hề nịnh hót Lưu Hạ
Thường trực diện nói ra những lỗi lầm của ông
Nói đến mức Lưu Hạ vô cùng chật vật
Một lần
Cung Tỏi đang nói thì Lưu Hạ bịt tay
Chạy đi mất
Nói rằng
Lời của lang trung lệnh
Thật là những lời khiến người ta phải hổ thẹn
Nước sương ấp
Từ trên xuống dưới đều kính nề Cung Tỏi
Nhưng Lưu Hạ này đúng là thói xấu khó bò
Vẫn cứ ăn uống chơi bời như cũ
Tiêu tiền như nước
Cung Tỏi bèn quỳ hai đầu gối dưới đất
Mà đi vào cùng khuyên can
Mặt đầy nước mắt
Cảm động đến mức khiến những người xung quanh cũng phải rơi lệ
Lưu Hạ có nói hoang đường
Lang trung lệnh vì sao mà khóc thế
Cung Tỏi nói
Quốc gia nguy rồi
Lòng thần đau đớn
Hy vọng Ngài có thể tĩnh tâm nghe ngu kiến của thần
Lưu Hạ chỉ còn cách bảo bộ Hạ lùi đi
Cung Tỏi nói
Đại vương
Ngài có biết chuyện Giao Tây Vương làm ác mà diệt vong không
Lưu Hạ mù mờ
Nói rằng không biết
Cung Tỏi nói
Giao Tây Vương có một thần tử vô cùng biết cách nịnh nọt
Tên là Hậu Đắc
Giao Tây Vương không e dè làm những việc xấu
Giống như Vua Kiệt nhà Hạ
Và Vua Trụ nhà Thương vậy
Hậu Đắc lại đem ông ta so sánh với Nghiều Thuấn
Giao Tây Vương chỉ thích nghe những lời dễ nghe
Ngày càng tin vào những yêu ngôn của Hậu Đắc
Cuối cùng
Người chết mất nước
Đại vương
Ngài thân cận tiểu nhân như thế này
Là đang đi theo vết xe đổ của Giao Tây Vương đó
Lưu Hạ ngẩn người ra
Cung Tỏi nhận cơ hội nói
Nếu ngài không muốn mất nước
Thì xin hãy cho phép thần tiến cử một số kẻ sĩ
Tình thông nho học
Phẩm đức cao thượng cùng đại vương sinh hoạt
Khi an tòa thì đọc kinh thi
Thư
Đi đứng thì diễn tập lễ nghĩa
Như vậy mới có thể quản lý quốc gia
Lưu Hạ đành miễn cưỡng đồng ý
Cung Tỏi liền cẩn thận lựa chọn 10 người có học vấn tốt
Phẩm hạnh cao ở trường An
Đến phụng sự Lưu Hạ
Nhưng Lưu Hạ ngoan cố không thay đổi
Trong mấy ngày đã đuổi bọn họ đi rồi
Sau đó
Trong vương cung thường hay xuất hiện những hiện tượng quỳ dị
Lưu Hạ thường có thể nhìn thấy một số những dị tượng quái vật
Như thân người đầu chó
Gấu và chim bay
Mà tà hữu tùy tùng lại không nhìn thấy
Có một lần
Trên chỗ ngồi của Lưu Hạ xuất hiện vết máu
Lưu Hạ có phần phát hoàng
Hỏi Cung Tỏi là nguyên nhân gì
Cung Tỏi nói
Đó là thiên đế cảnh cáo
Ngài đã từng đọc kinh thi
Nhưng mà lễ nghĩa
Quỳ phạm trong đó
Ngài đã làm được chưa
Thân làm vua
Mà nguồn hành của Ngài lại còn ô trọc hơn cả bách tính thượng dân
Cứ thế này sẽ dẫn đến tài họa đó
Máu là biểu tượng
Cho tối tâm tài ương
Không lâu quốc gia sẽ có đại họa
Ngài còn không mau tự sửa mình
Lưu Hạ vẫn cứ nghe mà để đấy
Lại khuyên can hoàng đế hư hỏng
Vừa khi chiều đế băng hà
Đại thần Hoác Quang
Và quần thần đón Lưu Hạ
Lập lên làm đế
Lưu Hạ liền mang theo đám tùy tùng
Và thủ Hạ vốn không học
Không nghề
Vào kinh tức vị
Suốt dọc đường
Lưu Hạ còn cưỡng đoạt dân nữ
Đến vùng phụ cận kinh thành
Không quỷ xuống hành lễ quốc tang
Sau khi tiến cung
Lưu Hạ càng như cá gặp nước
Không mang phép tắc chế độ
Kêu ngạo tự mãn
Cùng toài xuất luật như lửa đốt
Nói về vệ ủy cung trường lạc
Đại vương
Từ khi được lập làm thiên tử
Càng ngày càng kêu ngạo phóng túng
Không còn nghe theo lời khuyên nữa
Này vẫn còn trong kỳ hạn
Thủ tang tiên đế
Đi bằng xe có cơ lớn
Chín giải màu
Chạy loạn khắp nơi
Việc này trên thì không hợp thiên lý quốc pháp
Dưới thì cô phụ lê dần bách tính
Lệch quá xa khỏi chính đạo
Thời xưa pháp chế khoan rung rộng rãi
Các đại thần nếu gặp phải quân vương vô đạo
Thì có thể ở ẩn
Này không thể tử quan
Tôi muốn giả điên giả khùng
Tử quan tránh hỏa
Lại sợ bị chết
Một mai chết đi
Sẽ trở thành cho cười cho thiên hạ
Ngày trước kia là tướng quốc
Của hoàng thượng
Thì nên mau chóng thẳng thắn khuyên can
Đáng tiếc người trung thành
Thẳng thắn nhân hậu như cung tỏi
Cuối cùng vẫn chưa thể khiến
Cho Lưu Hạ tâm hồi ý chuyển
Lưu Hạ chỉ tại vị 27 ngày
Thì bị triều thần đuổi khỏi ngôi vị
Trong thời gian 1 tháng ngắn ngủi này
Bình quân mỗi ngày
Lưu Hạ phạm đến gần
Sau khi Lưu Hạ bị phế
Các quần thần và tùy tùng
Từ nước xương ấp đến
Do phạm tội dùng túng cho quốc vương
Nên bị hãm vào tội vô đảo
Tất cả đều bị sử chết
Duy chỉ có cung tỏi và vương dương
Nhiều lần khuyên can Lưu Hạ
Đã thực thi chức trách của mình
Nên được miễn trừ tội chết
Đối sách cho tuyên đế
Lưu Hạ bị phế
Tuyên đế tức vị
Sau khi hán tuyên đế lên ngôi
Một đoạn thời gian
Quận Bột Hải và khu vực lên cận
Có nạn đói
Thế là đạo tạc nổi lên khắp nơi
Bách tính không thể yên ổn
Dân bị đói liền muốn nổi dậy
Tạo phản
Lúc bấy giờ quần thái thú quận
Không có năng lực chế phục quận họ
Tuyên đế muốn chọn một người
Có thể bình định được tình hình
Đi làm thái thú ở quận Bột Hải
Thừa tướng và quan ngự sử
Đều hết sức tiến cử cung tỏi với hoàng thượng
Cho rằng ông có thể gánh vác
Có thể vâng mệnh khi hiểm nghi
Hoàng thượng bền mau chóng
Bàn bố bổ nhiệm thư
Để cung tỏi đi quận Bột Hải
Làm thái thú
Lúc đó cung tỏi đã quá tuổi
Cổ La Hi đã hơn 70 tuổi
Vóc người thấp bé
Tuyên đế khi chịu khiến
Thấy tướng mạo của cung tỏi
Trong tâm có chút thất vọng
Cảm giác so với hình tượng cung tỏi
Mà các trọng thần tiến cử thì khác xa
Tuyên đế hỏi cung tỏi
Quận Bột Hải
Khắp nơi hoảng loạn
Kỳ cương pháp luật lòng lẻo
Dân không an định
Ông có kế sách gì có thể trị lý
Được nơi đó
Có thể khiến tạc kê cao gối ngủ
Không phải lo lắng
Cung tỏi bình tĩnh đáp lại
Quận Bột Hải là nơi xa xôi
Không có được ân điển giáo hóa
Của hoàng thượng
Bách tính ở đó
Bị đói rét bức bách
Quan lại địa phương không biết đồng cảm
Cứu tế, tích oán đã lâu
Mới dẫn đến con dân
Của Bệ Hà trộm cướp
Bình khí của Thánh Triều
Chơi đùa một chút ở bên hồ nước
Chứ không phải là bọn họ có lòng
Phản loạn đâu
Tuyên đế thấy cung tỏi nói rất có đạo lý
Long nhan tỏ vẻ mừng rỡ
Cung tỏi hỏi lại hoàng thượng
Ngài dự tính
Để thần đi tiêu diệt bọn họ
Hay là đi vỗ về họ
Hoàng thượng nói
Chậm tuyển hiền lương
Năng thần đi Bột Hải
Đương nhiên là muốn tiến hành
Vỗ về bọn họ
Thế là cung tỏi tiến thêm một bước
Nói ra phương kế thực thi chính sách
Của mình
Thần nghe nói
Chị Lý Bách tính vốn đã mất đi trật tự
Thì như là gỡ cuộn dây rối vậy
Dục tóc
Tất sẽ bất đạt
Chỉ có thể từ từ làm
Mới có thể đạt được mục đích
Thần hy vọng sau khi nhậm chức
Thừa tướng và ngự sử
Đối với công việc của thần
Tạm thời không nên hạn chế như thường lệ
Mà cho phép thần
Căn cứ vào tình hình thực tế
Ở địa phương mà xử trí
Dẹp đạo tạc trong hòa bình
Tuyên đế đáp ứng
Yêu cầu này của cung tỏi
Và đặc biệt ban tiền vàng cho ông
Để ông sắm thêm xe ngựa đi lại
Cung tỏi ngồi trên xe ngựa vua ban
Tiến vào địa giới
Quận Bột Hải
Các quan lại ở quận phủ
Nghe nói có thái thú mới đến nhậm chức
Liên phái quan binh xếp hàng ngành tiếp
Cung tỏi thấy vậy
Liên bảo bọn họ lui đi hết
Lập tức phát ra công văn
Lệnh cho các huyện sở thuộc
Chiệt bỏ hết quan lại và chức vị
Chuyên để truy bắt đạo tạc
Cung tỏi còn phân chia lương dân
Và đạo tạc một cách chí huệ
Những người nào tay cầm nông cụ
Thì đều là lương dân
Quan lại không được hỏi tội họ
Còn những người mang theo binh khí
Thì mới tính là đạo tạc
Rồi cung tỏi không mang theo
Bất cứ tùy tùng nào
Chỉ một mình ngồi xe đến quận phủ
Cách làm của cung tỏi
Được mọi người tiến nhiệm
Rất nhanh chóng bách tính trong quận
Đều lần lượt an định trở lại
Đạo tạc cũng ngừng hoạt động
Trong quận Bột Hải
Còn có một số người kết bẻ trộm cướp
Sau khi nghe được giáo lệnh
Của cung tỏi
Liên tự động giải tán
Buông bỏ binh khí trong tay
Mà cầm lấy nông cụ
Như vậy cung tỏi không phí
Một binh một tốt
Đã bình định được cướp bóc phản loạn
Bách tính bắt đầu ăn cư lạc nghiệp
Rồi cung tỏi cho mở kho thóc
Lấy thóc cho bấn nông mượn
Còn tuyển chọn một số quan lại thanh liêm
Để vỗ về bách tính
Cung tỏi phát hiện
Người ở khu vực Bột Hải
Ừa tác phong xa xỉ
Không coi trọng làm ruộng trồng trọt
Chỉ thích buôn bán thương phẩm
Thế là ông tự lấy mình làm gương
Thi hành chính sách tiết kiệm
Khuyên bảo bách tính
Chăm chỉ làm ruộng canh tác
Và mỗi người đều trồng một cây ru
Một trăm cây giới
Năm mươi cây hành
Một vườn rau hẹ
Mỗi nhà nuôi hai con lợn nái
Năm con gà
Và giúp đỡ họ xây dựng cơ sở vụ nông
Phát hiện trong dân
Vẫn còn có người mang đao mang kiếm
Cung tỏi bèn quyên
Họ bán kiếm để mua trâu cày
Bán đao để mua ngé
Và nói hóm hình
Tại sao lại mang trên người trâu và ngé
Đến mùa xuân hạ
Cung tỏi ra sức khuyên bách tính
Đều phải xuống đồng làm việc
Đến thu đông thì đốc thúc
Họ thu hoạch
Cung tỏi còn cổ động mọi người
Tích lũy những sản phẩm nông nghiệp
Phụ như trái cây, củ ấu
Nhờ cung tỏi cần củ đốc thúc
Trong quận Bột Hải
Nhà nhà đều chữ lương thực
Khiến người dân dần dần trở nên
Đầy đủ sung túc
Tố tụng và tội phạm trong xã hội
Ít đi nhiều
Quý tài cử hiền
Mấy năm sau
Hán tuyền đế muốn triệu hồi
Cung tỏi về Kinh Thành
Quan nghị tàu, quan cấp dưới
Thái thú và là vương sinh
Yêu cầu được đi theo
Quan công tàu, quan phụ trách
Tá chính của Thái thú
Cho rằng vương sinh uống rượu
Không có tiết chế, không thích hợp
Để đi theo
Cung tỏi lại không nhẫn tâm từ chối
Đã đồng ý để vương sinh theo mình
Đi Kinh Thành
Sau khi đến Kinh Thành rồi
Vương sinh mỗi ngày
Đều uống đến trời đất tối sầm
Mà vẫn không đi gặp cung tỏi
Có một ngày
Cung tỏi được Hoàng thượng triệu kiến vào cung
Trên đường gặp đúng vương sinh
Đang say tuý lý
Vương sinh say khuất
Lớn tiếng gọi cung tỏi
Cung tỏi quay đầu hỏi
Có chuyện gì?
Vương sinh nói
Dạ như Hoàng thượng hỏi Ngài
Chị Lý Bột Thái thế nào
Ngài hãy nói
Không phải thấn có năng lực gì
Mà toàn nhờ vào ý đức của Hoàng thượng
Cung tỏi hiểu ra
Vương sinh là nhắc nhở
Ông không được cậy công tự kêu
Sau khi gặp Hoàng thượng
Hoàng thượng quả nhiên hỏi cung tỏi
Về tình hình chị Lý Bột Thái
Cung tỏi bền chiều
Theo lời vương sinh trả lời Bệ Hạ
Hoàng thượng vô cùng đánh giá cao
Sự khiêm tốn lễ độ của cung tỏi
Bền hỏi
Ông trung hậu khiêm tốn thế này
Là làm được như thế nào
Cung tỏi bền nhân cơ hội
Tấu với Hoàng thượng rằng
Thần bất tài
Đây đều là nghị tào của thần
Là vương sinh đã nhắc nhở thần
Hoàng thượng càng bội phục
Sự độ lượng của cung tỏi
Không cướp công của thuộc hạ
Quý tài cử hiền
Bởi vì cung tỏi tuổi tác đã cao
Hoàng thượng quý tiếc thân thể của ông
Giữ lại ở bên cạnh thiên tử
Quản lý công việc tông miếu tế tự
Đảm nhiệm chức thủy hành đỗ ý
Lệnh cho vương sinh
Làm thủy hoành thừa
Biểu thị sự khen ngợi và dìu dắt
Đối với hai người
