DU LỊCH KHÁM PHÁ - KHÁM PHÁ DI TÍCH QUỐC GIA ĐẶC BIỆT CHÙA BỔ ĐÀ - THẮNG CỐ NGỰA MỞ BÁN TẠI LỄ HỘI.

Xin chào các bạn. Chào mừng các bạn đến với video tiếp theo của kênh Sapa TV. Hiện tại thì Hải đang trong hành trình mang thang cố đi xuyên Việt. Và điểm dừng chân của ngày hôm nay đó chính là Chùa Bổ Đà. Một trong những di tích lịch sử văn hóa các quốc gia đặc biệt các bạn nhé. Và ngày hôm nay thì chị rất là xinh gái là hướng dẫn viên sẽ đưa khán giả đi tham quan cũng như là tìm hiểu về Chùa Bổ Đà. Chùa Bổ Đà, di tích cấp quốc gia đặc biệt. Chị có thể giới thiệu với mình không nhỉ? Chị giới thiệu, tên là Dương Thị Mão. Nhà chị ở ngay dưới cổng chùa. Và gắn bó với ngôi chùa từ thời thơ cho đến bây giờ. Cho đến khi di tích lịch sử đã cấp quốc gia và cũng như là bây giờ đang giữ gìn bảo tồn di sản văn hóa của phi vật thể của nhân loại tại Chùa Bổ Đà diễn ra đã được mấy chục năm rồi. Xin mời các bạn chúng ta sẽ đi vào với... bắt đầu hành trình từ cổng chính của Chùa Bổ Đà. Đi vào đây thì đã thấy là không khí rất là mát mẻ. Khuôn viên, khuôn tịch. Rồi rất là sạch sẽ. Ngôi chùa này ngày xưa thì khuôn viên này chưa được xây thì nó là một hàng thông. Một hàng thông già. Và ngày xưa nhỏ nhỏ thì bọn chị hay lên đây là nhặt lá thông, quả thông. Và bây giờ thì khi mà khu du lịch phát triển thì là cái thông nó cũng già. Qua 5 tháng nó già đi và chuyển đổi thành một khuôn viên du lịch. Và tới đây thì chỗ này sẽ là một sân hát văn họa của phường. Đây, đây, sân đã được dựng đây, sân cấu đã được dựng đây. Đó, em có thể nhìn thấy ở phía trên kia là có mấy đỉnh này. Chùa Bổ Đà được làm tọa lạc phía bắc của dãy lúi Phượng Hoàng. Đây là dãy lúi Phượng Hoàng. Phía bên này là phía tây, đây là phía bắc. Thì bây giờ được làm bên gọi là bên cánh của con điêu điêu ngày xưa đấy. Và đây là cái di tích này nhé. Từ ngày xưa chị nhỏ đi Chăn Châu nó đã có rồi. Di tích ở ngoài kia được lập bia đá và được làm mấy chục năm nay thì nó rõ hơn. Còn cái di tích này thì nó thực sự là cổ. Nó thực sự là cổ, nó phải có hàng tới 45-50 năm nay rồi. Khi mà chị nhỏ lắm nó đã mờ mờ như thế này rồi. Mà chị năm nay cũng 50 tuổi rồi. Chị năm nay cũng 50 tuổi, mà khi mà chị đi Chăn Châu Thỏ Liên Thiếu cái di tích này nó đã bạc màu như thế này theo năm tháng rồi. Nó đã bạc màu và rõ ràng là nằm ở cái vị trí này rồi. Đây là lối lên Chùa Cao. Đây là lối vào Chùa Tư ơn. Bây giờ thì xin mời mọi người chúng ta sẽ vào cổng chính của Chùa Tư ơn. Đây là cổng chính của Chùa Tư ơn. Chùa Bổ Đà thì như tôi đã giới thiệu thì được làm bên dậy lưu phía bắc của dậy lưu Phượng Hoàng. Và đây là cổng chính mang nét u tịch của Chùa Bổ Đà Sơn được làm tại thôn Thượng Lát, xã Thiên Sơn, huyện Việt Yên, tỉnh Bắc Giang Cũ. Và hiện nay là phường Vân Hà, tỉnh Bắc Ninh. Và vẫn tổ dân phố Thượng Lát. Ngoài này thì đã được phục chế lại. Phía ngoài này thì đã phục chế lại. Bắt đầu từ cổng này vẫn giữ được nguyên nét cổ. Xin mời quý vị và các bạn chúng ta sẽ tiến vào ngôi chùa Bổ Đà được làm bên dậy lưu Phượng Hoàng, phía bắc của dậy lưu Phượng Hoàng. Được làm tại thôn Thượng Lát, xã Thiên Sơn, huyện Việt Yên, tỉnh Bắc Giang Cũ. Và hiện nay thì là phường Vân Hà, tổ dân phố Thượng Lát, phường Vân Hà, tỉnh Bắc Ninh. Và đây là một bờ tường được trình và làm bằng đất, đất đỏ cộng với mật mía. Các cụ ngày xưa làm rất là công phu để làm đến cái bờ trình này. Thì qua 5 tháng, mấy trăm năm rồi, nhưng bờ tường này vẫn giữ được nguyên nét cổ xưa. Em thấy là cái này là có cổ theo 5 tháng luôn đấy. Và đã theo cái mài mòn của 5 tháng, nhưng vẫn giữ được nét cổ. Và bờ tường này vẫn chắc hơn tất cả những cái tường xây của bây giờ. Vì nó theo 5 tháng của hàng mấy trăm năm rồi. Và đây cũng là cái lền đá, bước đi lền đá cũng từ cái thời các cụ ngày xưa làm. Và tuyên trường, tương truyền rằng chùa Bồ Đà, ngày xưa gọi là chùa Quán Âm. Hai ông bà tiều phu nghèo, rất nghèo. Đi đốn củi tại dãy lúi trên núi Phượng Hoàng trên rừng đấy. Thì khi mà hai ông bà cũng là những người nghèo, không có con, hiếm muộn. Vì khi lên dãy lúi Phượng Hoàng đốn củi thì vừa đốn vừa liệm Lam Mô A Di Đà Phật. Và khi thấy lưỡi dìu của mình phát sáng, người mới thấy linh nghiệm, người mới quỳ xuống bái lệ. Bái lệ và xin với Quán Thế Âm Bồ Tát xin cho một mụn con để được lối dõi vui cửa vui nhà với hai vợ chồng già. Sau đó hai vợ chồng cũng có một mụn con. Và được như ý nguyện thì người cũng nguyện xin xây một ngôi chùa Quán Âm tại trên bây giờ gọi là chùa Quán Âm Cũ. Và một lát nữa thì tôi sẽ đưa các bạn lên với chùa Quán Âm. Một ngôi chùa xây bằng lèo thôi, lèo lá thôi. Và du khách thập phương khi thấy linh thiêng là về bái yết, cầu được ước thấy. Và khi tới năm 1720, vua Lê đã xây ngôi chùa xuống dưới này. Xây ngôi chùa xuống dưới này để cho các tăng ly Phật tử đi lễ được dễ dàng hơn, thuận tiện hơn. Vì ở trên kia thì nó cũng hơi cao. Một lát nữa thì mới các bạn chúng ta cũng lên với ngôi chùa cao. Bây giờ vẫn giữ được lét cổ. Và bây giờ ngôi chùa này, trên đấy là cổ nhất. Và bây giờ khi mà về thời nhà Lý thì được di dời xuống dưới này và xây dựng ở dưới này. Từ năm đấy đến bây giờ ngôi chùa rất linh thiêng. Và đã được rất nhiều các du khách thập phương tăng ly Phật tử về bái yết. Thì bây giờ xin mời các bạn chúng ta sẽ đến với ngôi Tam Bảo. Chúng ta sẽ di chuyển về Tam Bảo, đây là nhà khách. Nhà tiếp lễ. Nhà gọi là nhà tiền tế. Nhà tiền tế. Con chào các ông nha. Chào cả nhà. Chào các ông, các bà. Con chào các ông, các bà. Chào các bạn nha. Chú có đồng ý chụp ảnh với chúng ta một cái không? Mấy cái cũng được. Các bà ra đây để chụp ảnh nào, làm kỷ niệm nào. Bình thường là phải lên xe ba mới gặp. Nhưng mà ngày hôm nay về đây là bà con phải chụp một cái ảnh. Con đứng ở giữa nha. Bà đứng bên này, mỗi bên. Rồi, hai bên mỗi bên. Các bạn nhìn ra đây nha. Hai, ba nào. Ba cái lửa nào. Hai, ba, một, nào. Tiếp tục. Lăng sáu cái thôi ạ. Rồi, nhất trí ạ. Về hội cầu nước là Vân. Rồi, nhất trí, nhất trí. Lần trước con có về đấy rồi đấy. Chào các bà nha. Hẹn các bà ở lội cầu nước à? Làng Vân. Chào cháu Lâm. Vân Hà. Mười hai tháng tư hôm nay gặp nhau. Hội cầu nước Lăng Vân. Hội vật cầu nước. Nhưng mà đi vào trong này, không khí rất là mát mẻ. Mát mẻ, nó mang cái nét cổ xưa. Em thấy ở đây có một cái giếng này chị ạ. Đúng rồi. Giếng này ra là giếng cổ ngày xưa đấy nhỉ. Giếng này là giếng ngày xưa mà các tăng ly vật tử về là vẫn thường dùng. Chị cũng không biết có từ bao giờ. Nhưng mà đã có từ rất lâu. Từ khi chị nhỏ xíu là vào đã có rồi. Không biết có đoạn được gọi là giếng cổ không. Nhưng mà cũng có rất lâu rồi đấy. Ở đây là có một cái giàn xong rồi có đỗ này. Ở đây ngày xưa là hoa lăn của cụ ở đây rất nhiều. Nhưng mà giờ chắc là qua thời gian không chăm sóc rồi. Ở đây vẫn là một... Ở trong này toàn đồ cổ. Toàn hạng tường cổ này. Cổng cổ này. Có chỗ này khuôn viên, chỗ này là đã được tân trang lại. Còn tất cả đây, gạch, đèn, tường, trình đều là cổ hết. Và cổng đây cũng là cổng cổ. Vẫn là cổng cổ. Và xin mời quý vị chúng ta sẽ đi vào thăm quan từng khuôn viên. Từng khu 1. Đây là nhà bếp. Để dành cho các... Ôi đúng là một căn nhà bếp rất là... Nhà bếp của nhà chùa. Nhà bếp như thế này là đã được tân trang lên nhiều rồi. Đây là các bác nhà bếp đang làm thực phẩm. Phía bên trên nhà bếp thì có một... Rất là man mẻ. Thì nhót khá là to. Mùa này chắc không phải là mùa quả. Nhưng nếu mà là mùa quả thì sẽ rất nhiều quả. Đây là khu nhà khách. Gọi là nhà ăn để dành cho khách. Đây là nhà ăn cũng rất lịch sự. Khi ăn thì chúng ta sẽ vào. Đây là khu nhà ăn. Đây là khu nhà tiếp khách của cụ. Khu này là nhà tiếp khách. Đây cũng là khu nhà tiếp khách. Khi mà có tiệc cũng là nhà ăn luôn. Ra đằng sau kia, vẽ lên thì đó là khu nhà của... Những sư ly. Mùa hạ các sư ly về hạ. Mà đặc biệt là khu chùa này chỉ có sư tăng ở thôi. Không có sư ly. Chỉ mùa hạ thì sư ly chúng ta mới phải ở. Bây giờ chúng ta sẽ di chuyển vào nhà khách của nhà chùa. Bây giờ đang là mùa lễ hội. Thì sẽ có rất nhiều các tăng ly Phật tử, các nhà sư, các nhà chùa đến. Á-di-đà-phạt con Bạch Thầy. Á-di-đà-phạt. Chào con bác ạ. Hôm nay chị cụ có nhà không cụ? Cụ không có nhà. Cụ đi họp ạ. Cho em xin phép đưa phóng viên đến tham quan nhà chùa. Bây giờ mình sẽ đi theo lối này lên trên luôn. Khách chùa này thì nó đi là cứ xuyên thông luôn. Chỗ nọ là sang chỗ kia. Chỗ nọ là sang chỗ kia luôn. Đây là tài liệu, sách của nhà chùa. Tù sách. Tù sách của cụ. Bây giờ gọi là cụ. Như các anh đến thì không ấy. Nhưng mà chúng em thì phải gọi là cụ. Đây là tù sách của nhà cụ. Mỗi khi các thằng đi mùa hạ về là sẽ phải dùng đến. Và ở đây thì có một cái đặc biệt là có một cái mộc bản nằm nằm bằng gỗ thị ngày xưa. Nhưng mà chúng ta sẽ không được xem những cái đấy. Cái này phải được phép phục vụ mở cửa đi mới xem được. Đây là cái khuôn viên này là khuôn viên chứa nước. Ngày xưa các thằng đi vật tử, các nhà chùa là chúng ta ăn và dùng một cái nước này. Ngày xưa là để lấy nước mưa. Lấy nước mưa của các tòa, các máy này rồn về đây này. Rồn về đây để hứng nước này. Và bây giờ thì có nước máy hiện đại hơn. Chỉ dùng để cắm hoa. Đây là rễ nhà của các tăng ly, các sư tăng khi về chùa. Ngày hội cũng như là ngày hạ là phải về. Nghỉ ngơi ở đây. Và đây là chúng ta sẽ lên chỗ rễ nhà tổ. Đây là rễ nhà tổ. Khu nhà bên này là dành cho cụ nhà trụ trì. Trụ trì đã đang ở đây. Nhà trụ trì. Nhà của trụ trì Thượng Tọa ngày xưa là ở đây. Và bây giờ là trụ trì là cụ sẽ ở ngôi nhà này. Mời quý vị chúng ta sẽ đến với rễ nhà tổ. Nhà thờ tổ. Nhà thờ tổ thì chúng ta sẽ lên rễ nhà trên cùng. Lên với nhà tổ sau đó chúng ta sẽ xuống Tâm Bảo. Về theo tuyến đường thì mình sẽ đi từ đây. Xuống Tâm Bảo mình sẽ quanh lên đây. Ra vườn tháp mình sẽ quanh hai lượt. Ở đây thì nó có cái đặc biệt là ngôi chùa cứ đi thông. Từ dãy nọ sang dãy kia. Một trăm gian nhưng không đi ra ngoài. Ở đây thì nó có cái đặc biệt. Một trăm gian. Ngôi chùa này là một trăm gian. Một trăm gian luôn? Một trăm gian luôn. Nhưng cứ thông từ dãi nọ sang dãi kia. Từ dãy này sang dãy khác. Không phải đi ra ngoài. Thế cho nên là mình muốn giới thiệu mọi người. Chúng ta sẽ đi theo cái khuôn viên của nhà chùa. Đi theo cái lối mà không đi ra ngoài mưa nắng. Đây là nơi thờ tổ. Thời các nhà tổ ngày xưa đã được trụ trì. Các nhà tổ và cũng như là các đời trụ trì sẽ được thờ ở trên này. Con chào các bà nhé. Con chào các bà. Các bạn đi lễ chùa. Ngôi chùa này chuyên thờ Phật. Đây là rễ nhà để thờ tổ. Chuyên thờ Phật. Bên này duy nhất chỉ có một cung mẫu. Bây giờ các cụ đang ngồi đây là làm lễ tại cung mẫu. Ngôi chùa này duy nhất chỉ có một cung mẫu. Thờ mẫu. Đó là thờ Thánh. Còn ngôi chùa này... Bây giờ các cụ đang ngồi đây. Xin phép mình sẽ đi sang bên này. Để đi xuống nhà. Tại bây giờ ta sẽ đi xuống... Nếu không là chúng ta sẽ đi sang bên này thông luôn. Nhưng mà bây giờ các cụ đang ngồi đây chúng ta sẽ đi theo lối này để đi xuống nhà. Tam Bảo. Đặc biệt của ngôi chùa này là như thế. 100 gian liền kề nhau. Nhưng chúng ta sẽ không phải đi ra ngoài. Nếu mà chúng ta sẽ đi trong trời mưa thì chúng ta sẽ đi như thế này để xuống nhà tổ. Ah, thế ạ. Mình đi trong hành lang, mưa nắng không tới người, đặc biệt là ngôi chùa đấy Thế nhưng mà muốn đi tham quan nhiều hơn thì mời các bạn chúng ta sẽ di chuyển ra phía bên này để chúng ta thưởng ngoạn đôi hạc Mang của nét cổ của hậu Đây có đôi hạc này Đôi hạc và một bát quái của các cụ của thời sư tố ngày xưa Từ thời người dựng ngôi chùa này nó đã mang một vòng bát quái và một đôi hạc Vẫn nguyên giữ nét được nguyên cổ kính cho tận đến bây giờ Đấy là muốn giới thiệu để cho mọi người chúng ta thưởng ngoạn hết những không gian của nhà chùa Cũng 2 rễ bên này chúng ta đều là những rễ để dành cho khách của các nhà sư tăng ly Phật tử về Và 2 rễ bên này chỉ để dành cho sư tăng thôi Còn sư ly thì lại ở bên đằng sau Hậu đằng sau chỗ nhà tổ đi sang Và bây giờ xin mời chúng ta sẽ đến với Tam Bảo Hóa sớ bà phải đi qua Tam Bảo xuống mới hóa được sớ bà nhé Đây là khu vực giảng đường đúng không ạ? Không ạ, đây là khu vực thờ của các vị thần À ngựa đây Mời các bạn chúng ta diễn đi Ở đây nó có cái đặc biệt, đi bên nào cũng được, đi bên trái cũng được, đi bên phải cũng được Chúng ta vẫn đi là hành nang xuống Tam Bảo Muốn giới thiệu bên ngoài để cho mọi người chúng ta được thưởng thức những cảnh đẹp Ở đây thì ngày xưa là lơi thờ Nhưng mà bây giờ thì sẽ thành một cái giảng đường để cho các tăng ly về Bởi vì ở đây bây giờ là thờ tam giáo Mùa hạ là các tăng ly Phật tử, các sư, các chùa về đây hạ mấy tháng Nên là sẽ có một cái lơi để cho các nhà sư làm việc, học hành Đây là lơi chúng ta sẽ dẫn đến, dẫn đến chúng ta sẽ di chuyển vào Tam Bảo Đây là đường vào Tam Bảo Ngôi chùa này nó có 2 lối vào, lối bên phải và lối bên trái Thì lối nó cũng chỉ như vậy thôi Nếu mà có người cao cao quá thì hơi muối xuống một chút Và mời các anh cá sĩ chúng ta sẽ đến với Tam Bảo Xin mời chúng ta sẽ vào với Tam Bảo trước Đây là lơi thờ Phật, lơi ngự tọa của các nhà Phật Các tăng ly Phật tử ngự tọa tại chùa Tam Bảo Tam Bảo này cũng là lơi thờ to nhất của ngôi chùa Tam Bảo À của ngôi chùa Bồ Đà Đây là lơi thờ to nhất của chùa Bồ Đà Ngôi chùa chính của chùa Bồ Đà Và xa 2 cánh, xin giới thiệu với xa 2 cánh của 2 bên Ngự tọa tại chùa Bồ Đà Và đây là ngôi chùa thờ tam giáo Đạo Phật, Đạo Pháp, Đạo Thánh Hiệt Đều là có trong ngôi chùa này Và chùa thì du khách khắp phương cũng rất chi là đông Nhưng mà nguyên bản ở đây là đi nhẹ nói khẽ cười riêng Vì ngôi chùa đó rất ưu tịch Đây là ngôi thờ của Đức Ông Đức Ông cai quản Tôi sẽ giới thiệu cho các bạn biết từng ngôi tượng Lơi thờ tự chính của ngôi chùa Bồ Đà Và bên phải, lơi tọa đầu tiên Người là Đức Ông Người ngụ ở đây Đức Ông người là người cai quản trông coi ngôi chùa Tiếp theo đó là Đức Thánh Hiền Đức Thánh Hiền người cũng là người Người là người ngày xưa là tượng trưng cho văn hóa Và bây giờ là di sản văn hóa Vì vật thể đang được diễn ra tại chùa Bồ Đà Cũng là lơi ngụy tọa Cũng là lơi di tích của người Vì ở đây là chùa Tạm Giáo Và tiếp tục chúng ta sẽ đến với ngôi tượng tiếp theo Ngôi thờ tiếp theo đó là ngôi thờ của Đức Thánh Hóa Đức Thánh Hóa thì được là Nơi thờ của người được lằm trên đỉnh núi Phượng Hoàng Và khi mà ngôi chùa được xây dựng xong thì là Sư chủ trì xin được Xin rước người xuống đây để Được về với chùa để nghe kinh liệm Phật Để cùng với ngôi chùa ngụy tọa tại đây Còn nơi thờ của người vẫn là trên đỉnh núi Phượng Hoàng Và gắn với cái ngôi thờ của người thì là có cả một cái di tích Nếu mà có thời gian thì các bạn đến với Đức Thánh Hóa thì tôi sẽ xin giới thiệu tiếp về lịch sử Của ngôi thờ này Và xin mời quý vị chúng ta sẽ đi ra vườn tháp Đây là khuôn viên của cửa chùa Cửa chùa thì có một cái khuôn viên cũng rất là đẹp Mọi người chúng ta thưởng thức tại khuôn viên chùa Đặc biệt ngôi chùa thì có những cái tường trình Có cái tường trình đấy Rất đặc biệt mà không có ngôi chùa nào nó cũng sẽ có những cái tường trình như thế này Đây là khuôn viên của chùa Rất thanh tịnh mát mẻ và đặc biệt là vào chùa thì rất thanh tịnh mát mẻ Và đây là lối ra chỗ sân chùa này Đây là lối ra tăm quan Tăm quan là đi thẳng ra sân chùa luôn Đây là cái lối mà mình lúc nãy mình định đi vào Nơi mà đi ra khu thắng cố của Hải Đúng rồi đúng rồi chính xác Đây là lối dẫn ra với vườn tháp Vườn tháp, một vườn tháp to nhất Việt Nam Hơn 100 ngôi tòa tháp mà có một khuôn viên to, rộng và nhiều tháp nhất của khu vực Việt Nam Chưa nói đến khu vực miền Bắc mà tất cả Việt Nam thì đây là một khu vực vườn tháp to nhất Mà chúng ta để làm sao phân biệt được tháp nào là thờ sư tăng, tháp nào là thờ sư ni thì tôi xin giới thiệu Nên chỗ này khuôn viên rộng rộng tôi sẽ giới thiệu với mọi người để làm sao chúng ta phân biệt được Làm sao ngôi tháp nào là thờ sư tăng và ngôi tháp nào là thờ sư ni Ví dụ như ngôi tháp đang có hình cam lộ Mình cam lộ là ngôi tháp được thờ sư tăng Và ngôi tháp có hình bút sen là ngôi tháp được thờ sư ni Nếu mọi người vào đây muốn hiểu được nơi nào là thờ sư tăng, nơi nào là thờ sư ni Thì mọi người sẽ cứ nhìn vào cái bình cam lộ và cái đỉnh tháp Cái đỉnh tháp là bình cam lộ và bút sen Thì mọi người sẽ phân biệt được chỗ nào là thờ sư tăng và chỗ nào là thờ sư ni Và đây là một ngôi tháp cổ to nhất Việt Nam Được làm bên cạnh của khuôn viên nhà chùa Và ngôi chùa bổ gồm một quần thể Khi các bạn đứng ở trên cao thì các bạn sẽ nhìn được tất cả khuôn viên của vườn tháp này Vườn tháp to nhất Việt Nam này Có hơn 100 ngôi tháp đang được làm tại khuôn viên của vườn tháp Và đây vẫn là mờ tường để bao quanh bảo bọc lấy ngôi chùa Vẫn là tường trình của các cụ ngày xưa xây dựng Bây giờ đã được nhà chùa thêm vào khuôn viên mít, bỏng, bưởi Và những cây này là cây của thiên nhiên Ví dụ như cây này là của thiên nhiên vì trên núi Phượng Hoàng sẽ có rất nhiều cây này Trên núi Phượng Hoàng sẽ có rất nhiều cây này Và cây này bây giờ vào khuôn viên thành một cây rất đẹp Làm tố đẹp cho khuôn viên của chùa Mỗi một ngôi tháp này có được thờ bốn vị sư Mỗi một góc này làm thờ một vị sư Chứ không phải là mỗi một ngôi tháp một người đâu Một người là làm đây đâu Cho nên trong ngôi chùa này sẽ có rất nhiều các tăng ly Phật tử Tu thành chính quả đắc đạo đã được về đây để Về thế giới bên kia đã được về đây để an toàn Đây là khu vực các tăng ly sư tổ Sư tổ tu hành đắc đạo khắp lơi Không phải một ngôi chùa này đâu mà nhiều lơi được về đây thờ tự Đây vẫn là ngôi chùa bao mọc Bây giờ chúng ta đang đi chỉ được một góc của ngôi chùa thôi Cả một lối đi xuống là bao mọc một lối lửa Bây giờ chúng ta chỉ đi được một bên bờ bắc thôi Chúng ta chỉ đi được thường bên phía bắc của ngôi chùa thôi Còn bên phía Lam và phía đông của ngôi chùa chúng ta vẫn chưa đi được hết Mai nhà mình đi tiếp chỉ có một tuần ở đây mà Hành trình đi tiếp Bây giờ mọi người chúng ta sẽ di chuyển lên phía chùa cao lơi thờ tự Đây là ngôi chùa cổ nhất của ngôi chùa Bổ Lơi là lần đầu tiên ông Láo Tiểu Phu đã đặt ngôi chùa thờ tự trên chùa cao này Quý vị chúng ta sẽ đến với ngôi chùa thờ Ngài Âm Tâm Đức Và sau đó chúng ta sẽ di chuyển lên ngôi chùa cổ của lịch sử chùa Bổ Đà Ngày xưa gọi là chùa ông Bổ Xin mời quý vị chúng ta cùng vào với chùa ngôi thờ Ngôi thờ của Âm Tâm Đức Ngôi thờ này thì nó được xây dựng Mới xây dựng cách nên được mấy chục năm Ngôi thờ Âm Tâm Đức sẽ làm trước của ngôi chùa Quán Âm Không, chùa Quán Âm Chùa Bổ là được hạ xuống bên dưới ngôi chùa Trăm Gian Bây giờ xin mời quý vị chúng ta lên với chùa Quán Âm Ở trên này cao nhìn xuống rất đẹp Bốn bề phong cảnh lạ thay, bồng lai tiên cảnh Cũng chỉ đến thế này mà thôi Lên trên cao chúng ta mới nhìn được tất cả những phong cảnh của sân thủy hữu tình Tí nữa lên trên kia thì còn ngắm được cả dải sông cầu nữa Lên trên đỉnh núi cao thì quý vị cũng ngắm được cả dải sông cầu Và đây là lối lên chùa cao, lơi thờ Đức Quán Âm Các bà cố lên, sắp lên trên rồi Sắp lên bái ít Đức Quán Âm Bồ Tát rồi Nhà cháu cũng hay leo cho nên là cảm thấy nó cũng quen quen Bây giờ xin mời Đây là ngôi chùa Quán Âm, ngôi chùa cổ nhất của chùa Bổ Đà Sơn Đây là nơi lịch sử đầu tiên của chùa Quán Âm được đặt tại chỗ này Qua 5 tháng thì cũng chỉ được sơn si lại một chút thôi Còn vẫn giữ nguyên bản được cái nét cổ của chùa Quán Âm ngày xưa Chỉ sơn si lại một chút thôi Bên trong thì rất ưu tịch Lơi này là lơi cầu tự của các tăng ly Phật tử, các bà con dân làng Ngày xưa đây là ông Bổ, ông Bổ gọi là chùa ông Bổ Ông Bổ ngày xưa đã đi đốn, ông Kiều Phu đốn củi là ông đã Khi mà ước nguyện đã được thành như ý thì là ông đã lập lên ngôi đền này để ông thờ tự tại ngôi chùa Quán Âm A Di Đà Phật Đây là ngôi chùa thờ Đức Quán Thượng Âm Bồ Tát Nơi đã được rất nhiều các gia đình hiếm muộn về đây để xin cầu lọc, cầu tài và đặc biệt là cầu con Ở đây thì đã được rất nhiều người đã đạt được ý nguyện Lơi là đầu tiên mà ông Tiều Phu đã đặt lên ngôi chùa này để làm lên di tích lịch sử của chùa Bộ Đà Sơn Và bây giờ thì theo năm tháng thì là Ngày xưa thì đã xây dựng được ngôi chùa khang trang như thế này Chứ ngày xưa chỉ là một cái tròi thôi để ông thờ tự, ông lập tượng ông thờ tự tại đây thôi Ngôi chùa này vẫn giữ được nét cổ kính nhất Chùa Bộ Đà thì được đặc biệt là nó là một quần thể được nằm trên núi Phượng Hoàng Nó sẽ rất nhiều các ngôi chùa chính, ngôi chùa Quán Âm Và tiếp tục xin mời chúng ta sẽ tiếp tục di chuyển sang phía bên đỉnh núi Phượng Hoàng Đỉnh núi Phượng Hoàng để đến với lơi thờ Ngài Đức Thánh Hóa Bây giờ xin mời quý vị chúng ta sẽ cùng theo chân với em để đi Chúng ta sẽ tiến vào với ngôi đền thờ Thạch Linh Thần Tướng Đền thờ Thạch Linh Thần Tướng có một di tích rất đặc biệt của quê hương nằm trên đỉnh núi Phượng Hoàng Tổ Dân Phố Thượng Lát, xã Tiên Sơn, huyện Việt Yên, tỉnh Bắc Giang và hiện nay là Tổ Dân Phố Thượng Lát, phường Vân Hà, tỉnh Bắc Ninh Đây là lơi thờ Thạch Linh Thần Tướng Đền thờ Thạch Linh Thần Tướng cũng có một truyền thuyết rất là diệu kỳ Thạch Linh Thần Tướng được sinh ra tại đền, tại ao miếu của thôn Hạ Lát, xã Tiên Sơn, huyện Việt Yên, tỉnh Bắc Giang Cũ và hiện nay là Tổ Dân Phố Thượng Lát, Tổ Dân Phố Hạ Lát, phường Vân Hà, tỉnh Bắc Linh Và bên đó cũng có một lập ngôi đền lơi người sinh ra Và khi mà giặc man khấu tràn về sâm chiếm quê hương thì lúc đó là người được 5 tuổi cũng xin với vua cha, xin với nhà vua để xin được lập voi đá, trùy đá để xin phép ra trận giặc man khấu Và khi tới người dẹp xong giặc man khấu thì người đã bay lên núi Phượng Hoàng và rũ mũ áo tại núi Phượng Hoàng để bay về trời Hóa thân về để bay về trời Thì lơi đây đã, quê hương Thượng Lát đã lập lên ngôi đền để thờ người Như lúc lấy thì tôi đã giới thiệu là người đã được rước về dưới Chùa Bồ Đà để bự tọa tại một không gian dưới Tâm Bảo để nghe kinh nghiệm Phật tại Chùa Bồ Đà Và giới thiệu đây là cụ... Vâng ạ Đây là bác gọi là cụ Chi hội trưởng của người cao tuổi của tổ dân phố thôn Thượng Lát Dạ, con chào bác, chào cụ Vâng và chúng ta đã chia tay với tham khu du lịch tham quan của khu vực Tâm Bảo Bây giờ xin mời quý vị chúng ta sẽ di chuyển về với khu vực sinh hoạt các chương trình văn hóa của quê hương Chùa Bồ Đà Đó là Tâm Quan Đây là cổng Tâm Quan đúng không ạ? Đây là cổng Tâm Quan Và lơi này cũng là lơi trình diễn rất nhiều những di sản văn hóa và lơi sinh hoạt của các di sản văn hóa phi vật thể của quê hương Phường Vân Hà của chốn tổ Bồ Đà Đây là cổng Tâm Quan ạ Rất là đẹp Đây là gian tâm quan của Chùa Bồ Đà Và đây là lơi cũng trình diễn tất cả các di sản văn hóa phi vật thể Và đây là Mộc Bản Đây là sách Mộc Bản của Chùa Bồ Đà Mộc Bản của Chùa Bồ Đà Một cái đặc trưng mà không có những cuốn sách Mộc Bản như thế này Cái cuốn sách Mộc Bản này hiện nay đang được dịch ra và đang lan tỏa tới rất nhiều các chùa trong nước và đặc biệt sang tới cả nước ngoài Thái Lan, Ấn Độ Đây là kinh sách Mộc Bản Và nơi này cũng là lơi trình diễn ca chù Di sản văn hóa của phi vật thể của nhân loại Và di sản văn hóa phi vật thể dân ca quan họ cũng mỗi một lần cũng được trình diễn tại ngôi Tâm Quan Đây là một lơi sinh hoạt rất là tuyệt vời của Chùa Bồ Đà Chúng ta tiếp tục di diễn ra phía ngoài sân khấu lớn của Chùa Bồ Đà lơi trình diễn di sản văn hóa phi vật thể của quê hương Phường Vân Hà quê hương Chùa Bồ Đà Năm nay mình đón nhận di sản văn hóa phi vật thể Quê hương Phường Vân Hà thì nó có cái đặc biệt là di sản quan họ Từ ngày mai thì chúng ta sẽ được thưởng thức những làn điệu dân ca quan họ tại sân khấu lớn của ban tổ chức của lễ hội diễn xong trong 3 ngày chúng ta sẽ được thưởng thức rất nhiều những làn điệu dân ca quan họ của quê hương chúng ta sẽ tiến dần ra sân khấu lớn nơi trình diễn rất nhiều những món thực phẩm của quê hương món ẩm thực rất đặc biệt của quê hương và chúng ta sẽ được thưởng thức rất nhiều những hương vị của quê hương và đặc biệt ngày hôm nay về với Chùa Bồ Đà quý vị chúng ta lại được đến với không gian ẩm thực của quê hương Tây Bắc xa xôi về với quê hương đó là Thắng Cố Ngựa Tươi Hải Sản Sapa TV của chú Hải của chú Hải ngày hôm nay thì đã về tới để làm 1 cái cho chúng ta 1 cái không gian ẩm thực đỉnh cao của Chùa Bồ Đà và tôi nghĩ rằng đây là không gian tuyệt vời nhất đi từ đầu kia về đây là không gian tuyệt vời nhất của Chùa Bồ Đà ở đây có rất nhiều đồ đặc sản đấy ở đây có xôi chị ơi làm miếng xôi đi nào xôi tím, xôi lếp lếp lương đúng không? các loại xôi với cả cá nướng cá nướng, xôi tím, xôi lếp lương và quý vị chúng ta sẽ về đây chúng ta sẽ thưởng thức thưởng thức rất nhiều món đây đây là xôi tím đúng không? làm miếng to to vào thôi được rồi qua quá trình leo núi về thưởng thức xôi thì sẽ thấy ngon hơn đặc biệt hơn năm nay về với Chùa Bồ Đà thì thực sự là mình cũng không có nhiều bàn đâu các bạn ạ số lượng bàn ở đây chỉ khoảng vài chục bàn thôi nên là quý vị muốn thưởng thức món Thắng Ngỗ Ngựa thì phải đến từ sớm thôi nhé mới có bàn được hồi năm mình đi đâu cũng có vài trăm bàn nhưng mà năm nay về đây không gian hơi hẻm mình cũng hơi cẩm dập không có sự chuẩn bị trước bởi vì sau năm là phải về sớm hơn chào các chị nhé các chị đã ra đòn rồi đấy cám ơn các chị đã là những khách thân yêu của nhà hàng những khách thân yêu và quý vị chúng ta hãy nếu muốn về với Thắng Ngỗ thì hãy đặt sớm hãy liên hệ với nếu mà cần trợ giúp nữa thì liên hệ với em Trúc Sinh tên là máu mọi người cứ liên hệ với em nếu mà hỏi số Trúc Sinh thì ai đó đều biết số điện thoại cũng được công khai đúng không ạ các quý vị có thể liên hệ với em em sẽ đặt hàng dùm nếu như không liên hệ với chú Hải em ơi tắt hộ anh cái nhạc 1 phút cho 1 phút im lặng đấy đây các bạn thấy là không gian rất là rộng luôn rất nhiều các món ăn ngon của mọi người riêng không gian ẩm thực của chùa Bồ Đà thì cực rộng luôn rất nhiều những món ẩm thực lạ mà mai sẽ được trung bày tại đây đấy các bạn cứ đến cổng tam quan sẽ thấy không gian mà muốn xem chị hát quán họ thì ra đây đúng không muốn xem hát quán họ thì về sân cấu lớn của chùa Bồ Đà và tại sân cấu lớn tại sân chùa Bồ Đà thì lúc nào cũng có 1 sân cấu lớn để dành riêng cho các liền anh liền chị giữ gìn bảo tồn văn hóa quán họ truyền thống của quê hương đây là sân cấu lớn được diễn ra trong 3 ngày 16, 17, 18 chùa Bồ Đà 18 tháng 2 nhé và chỉ là ngày mai và ngày kia ngày kia thôi 3 ngày hả chị ẩm thực của quê hương đó là món ẩm thực nghệ thuật di tản văn hóa thi vật thể của chùa Bồ Đà và ngày mai đây thì Trúc Sinh cũng sẽ lên sân cấu để trình diễn những bản tính ca, những làn điệu dân ca quán họ của chùa Bồ Đà đây là 1 cái sân cấu rất là lớn các bạn có thể thưởng thức những cái tiếng hát cũng như là làn ca tiếng hát video ngày hôm nay thì cảm ơn chị đẹp rất là nhiều một điều là hôm nay chị là thợ dẫn viên chị đi mà nó còn mất cả dép luôn các bạn ạ thâm cảm thì chị leo núi may không sao thế mà thâm cảm thì hành trình của 2 chị em là nếu muốn đi hết dãy Phượng Hoàng là phải chấp nhận leo núi xác định là các bạn đừng có đi dép cao, xác định luôn luôn là khả năng mất dép rất cao bây giờ cảm ơn em thì chị xin kiểu ảnh nhé cảm ơn em làm kỷ niệm mấy khi gặp em đi dép thấp thì thấp hơn em rất là nhiều Lọc Ngựa chuẩn bị làm đồ để phục vụ cho các bác nhé khi mà đi chơi hội thì bên mình sẽ bán là hết hội mình sẽ bán hết ngày 18 các bạn nhé đây bên mình sẽ bán hết ngày 18 âm và bán hết ngày 5 dương lịch tháng 4 Hãy subscribe cho kênh Ghiền Mì Gõ Để không bỏ lỡ những video hấp dẫn