This document confirms the download of an audio file pursuant to the Content License as defined in the Pixabay Terms of Service available at https://pixabay.com/service/terms/
Pixabay, a Canva Germany GmbH brand Pappelallee 78/79 10437 Berlin Germany
Pixabay is a user-contributed stock content website. The above-named Licensor is responsible for this audio file. Pixabay monitors uploaded audio files only to a reasonable extent. Pixabay cannot be held responsible for the acts or omissions of its users and does not represent or warrant that any required third-party consents or licenses have been obtained.
For any queries related to this document please contact Pixabay via [email protected].
Được tạo bởi AI·Có thể có lỗi
Tóm tắt video
Được tạo bởi AI
The video examines a paradigm shift in modern warfare in Crimea, where low-cost, AI-powered drones are neutralizing expensive Russian military assets. By destroying multi-million dollar fighter jets with inexpensive weaponry, the conflict demonstrates that traditional military doctrines prioritizing costly hardware are becoming obsolete in the face of asymmetric, high-volume technology.
Hãy tưởng tượng một món đồ rẻ ngang chiếc xe máy cũ đang dựa trong sân nhà quý vị.
Không phải xe hơi, chỉ một chiếc xe máy đã đi vài năm.
Giờ món đồ rẻ tiền ấy cắt cánh lượt một vòng trên bầu trời rồi lao thẳng vào một chiếc chiếc chiến đống cơ
trị giá nhiều triệu đô la đang nằm chờ bơm nhân liệu trên đường băng.
Một tiếng nổ và cỗ máy chiến tranh đắt đỏ bậc nhất của nước Nga hóa thành một đống sắt cháy đen sữa ban ngày.
Quý vị có biết không, đó không phải một phân cảnh trong phim hành động Bollywood.
Đó là chuyện có thận vừa xảy ra trên đường băng của căn cứ không quân Beo Bắc ngay sát thành phố Savastopol của bán đảo Crimea.
Người ta còn quay lại được cả khoảnh khắc chiếc phi cơ không người lái nhỏ bé ấy đâm vào thân chiếc MiG-29.
Camera trên mũi drone ghi lại từng giây cuối cùng, đường băng lướt qua thân chiếc chiến đống cơ lớn dần, lớn dần trên mạng hình tối đen.
Bây giờ, Lê Banh muốn quý vị nhớ lại một điều mà suốt bao năm nay, ai trong chúng ta cũng tin là chân lý.
Crimea là pháo đài bất khả xâm phạm của nước Nga, rằng đó là hàng không mẫu hạm không thể chìm neo giữa hắc hải,
được bao bọc bằng lớp lá chắn phòng không dày đặc vào bậc nhất hành tinh.
F-300 tầng thấp, F-400 tầng cao, hệ thống Pantsir bịt kín những khoảng trống còn lại, radar cảnh dưới sớm quét bầu trời không nghỉ.
Người ta bảo một con chim bay vào không vận Crimea còn khó, huống hồ là vũ khí của đối phương, đó là lẽ thường tình,
đó là điều mà mọi giáo trình quân sự đều dạy. Muốn thắng trên không, anh phải có chiến đấu cơ tắt tiền hơn,
radar tối tân hơn, hỏa tiễn phòng không nhiều tiền hơn kẻ định.
Vậy mà cái lẽ thường tình ấy vừa sụp đổ ngay trước mắt cả thế giới.
Bởi vì kẻ đốt cháy chiếc MiG-29 hôm ấy không phải một chiếc F-16, không phải một quả hỏa tiễn hành trình triệu đô,
nó là một chiếc phi cơ không người lái xài cánh vòn vẹn 2 mét, làm gần như toàn bằng sốt và nhựa,
với cái giá mà khi Lê Banh nói ra đây, quý vị sẽ phải suỵt đọc lại.
Năm ngàn đô la, có bản cao cấp hơn thì đắt cấp đôi, tức khoảng mười hai ngàn.
Chỉ vậy thôi, một cỗ máy rẻ hơn cả điện sửa nhà Tắng đã xóa sổ một chiến đấu cơ mà nước Nga
phải đổ vào đó hàng chục triệu đô để chế tạo, bảo trì và vận hành.
Và đây mới là chỗ khiến câu chuyện truyền từ bất ngờ sang sùng mình.
Chiếc MiG-29 ở Quebec không phải nạn nhân duy nhất, nó chỉ là một công hình trong cả một cuốn phim dài,
mà Chiu Kuen đang chiếu trong Moscow Jam, tập này đối tập kia không cho nghỉ.
Hãy để Lê Banh dẫn quý vị đi lại theo đúng trình tự,
vì trình tự ở đây mới là linh hồn của câu chuyện.
Vào đêm 25 dạng sáng ngày 26 tháng 6, các đơn vị thuộc cục hệ thống không người lái
của Tổng cục Tình báo Quân đội Chiu Kuen, gọi tắt là SUR, đánh thẳng vào veo vách,
thiêu dụy chiếc MiG-29 cùng chiếc xe phóng đang phục vụ nó ngay trên đường băng.
Phía Chiu Kuen ước tính thiệt hại lên tới hàng chục triệu đô la, dù cần nói cho công bằng rằng,
đây là con số do chính họ đưa ra và chưa được kiểm chứng độc lập.
Đoạn phim thì mãi tới ngày 4 tháng 7, họ mới tung ra, như một món quà chào mừng quốc khánh Hoa Kỳ.
Một kiểu pháo khoa xuất riêng, rồi đêm 1 tháng 7 tới lượt Cơ quan An ninh Chiu Kuen tức FPU satay.
Lần này mục tiêu là căn cứ Shaki, 5 đòn đánh chống đích vào các nhà chứa phi cơ,
và theo thông tin sở khởi, có nhà chứa đang cắt giấu những chiếc Su-30 và Su-30FM,
tức những con chiến đấu cơ hạng nặng mà Nga rất cân triệu.
Chưa dừng lại, đến căn cứ Khavatitsky, một trong những sân bay quân sự trọng yếu nhất của Nga trên bản đảo.
Dữ liệu vệ tinh Shaki nhận một đám cháy lớn bùng lên sau đợt tập kích ban đêm,
biến phà cớp, tuyến khít mạch nối Crimea với đất Nga cũng chìm trong lửa.
Quý vị, cộng lại sung lê banh, 6 trong 7 sân bay quân sự trên toàn bản đảo Crimea chúng đòn chỉ trong 6 ngày.
Hành vệ tinh được giới phân tích và xoát đầu tháng 7 xác nhận điều đó.
Cái sân bay thứ 7 còn xoát lại lê banh hình dung lúc này,
binh sĩ ở đó đang đứng ngồi không nghiêng, nhìn nhau và tự hỏi bao giờ tới được mình.
Đây không còn là một chiến dịch không cách thông thường nữa thưa quý vị,
đây là một lịch trình phá rỡ và Moscow là kẻ bị dối vào tay từ hòa đơn.
Nhưng đó mới chỉ là bề mặt, sâu hơn thứ đang thực sự viết lại toàn bộ cuộc chơi nằm ở loại
vũ khí đứng sau những đòn đánh này. Nó tên là Orest, nghĩa là con ong bắp cày.
Thứa Nga cay đắng gọi nó bằng cái tên khác, Matchan, người xa hỏa, bởi họ không hiểu
nổi thứ này từ đâu ra và làm sao ngăn được nó. Con ong bắp cày ấy do một công ty Mỹ chế tạo,
và đây mới là chi tiết khiến câu chuyện thêm phần trướng trêu.
Người đứng sau nó, người rót tiền và định hình dự án,
chính là Eric Schmidt, cựu tổng giám đốc của Google.
Vâng thưa quý vị, quý vị nghe không nhầm đâu. Ông trùng công nghệ từng điều hành cỗ máy
tiềm kiếm lớn nhất điệu cầu này, quay sang làm vũ khí và sản phẩm bóng đang khiến
cảm quân đội hùng mạnh phải khổ đốn. Con ong bắp cày này có vũ ốc nhân tạo,
nó tự nhận diện mục tiêu quân sự, xe tải hậu cần, xe bột nhiên liệu, chiến đấu cơ nằm trên
đường vào mà không cần người lái phải ngồi cầm cần suốt hành trình.
Người điều khiển chỉ giữ vai trò cuối cùng và quan trọng nhất, bấm nút phê duyệt đoàn đánh.
Cái danh giới đó, Lebanh muốn nhấn mạnh, chính là danh giới giữa một vũ khí thông minh,
có kiểm soát và một cụ máy giết người vô hồn. Con người vẫn là kẻ sang quyết định cuối cùng,
nhưng mọi công đoạn còn lại, chí tuệ nhân tạo lo hết và giờ tới phần mà Lebanh cho là
mạng mạnh nhất trong toàn bộ câu chuyện. Các người chưa quên đưa con ong này bay sâu vào
lãnh thổ đối phương. Họ không dùng bệnh phong tắt tiền, họ dùng bóng bay.
Đúng vậy, thứ bóng bay bơm khí he li mà quý vị vẫn thấy trong tiệc sinh nhật con nít.
Họ bục con drone vào quả bóng, xem hướng gió, rồi thả cho nó trôi lên cao theo luồng gió đông
thịnh hành. Quả bóng mang con ong bắp cài này vượt qua phòng tuyến, lặng lẽm dù gần như không tốn
một chút pin nào. Để độ cao và tạo độ định sẵn cơ chế mà nó hoạt động, con drone tách hỏi bóng,
xòe cánh và lượn xuống mục tiêu. Theo tường thuật, cách làng này giúp tăng tầm bay lên gấp đôi
bọc hơn chỉ với chi phí của một bình khí he li. Người ta ước tính khi con ong bắp đầu lao vào đòn
đánh cuối cùng, nó gần như còn nguyên pin. Chắc hẳn quý vị đã thấy sự bách cân xứng ở đây.
Nó khủng khiếp tới mức phi lý. Làm anh dẫn dịch con drone này sang ngôn ngữ đời thường để cho dễ
hình dung. Hãy hình dung quý vị có một cái két sắt bọc thép, lắp khóa điện tử camera hồng ngoại,
hệ thống báo động nối thẳng lên công an phường, tốn cả gia tài để xây.
Vậy mà một tên trộm vật chỉ cầm cái nạ thuông mua ngoài chợ, giá vài chục ngàn đồng,
đứng cách xa, mà bắn vỡ toan cái két ấy rồi ung sung bỏ đi. Quý vị suy nghĩ gì? Quý vị suy
nghĩ rằng, vậy bao nhiêu tiền tôi đổ vào cái két kia để làm gì?
Đó chính xác là câu hỏi mà những người lính vận hành F-300, F-100 ở Crimea đang phải tự hỏi
lúc này, bởi vì cái lá trắng phòng không trị giá hàng tỷ đô của họ được thiết kế để bắn hại
trên đông cơ bay cao, hỏa điện bay nhanh, những mục tiêu lớn và đắt tiền như chính nó.
Nó không được sinh ra để đối phó với một con ong bằng suốt bay là trên con cây, chậm rãi gần như
không phát ra tiếng độ, và rẻ đến mức bắn rơi 10 con vẫn còn lời chán so với mỗi hỏa điện đánh
chặn. Có người hỏi, vậy sao Nga không đưa hệ thống đối tâm nhất là F-500 vào?
Vâng, khi những hệ thống rẻ tiền hơn đang bị phá nát từ ngày, mang báo vật ít nhất ra đặt
vào lò lửa là nước cơ mà không một vị tướng tỉnh táo nào sáng lạc.
Nga từng cố giấu, từng cố xa phố Beopak là căn cứ mẹo của trung đoàn không quân tiêm kích số 38,
nơi vận hành những chiếc Su-27, và từ mùa thu năm 2023, Nga lặng lẽ đưa cả tiêm kích đánh
chặn MiG-31 về đây. Ban đầu còn giấu kín không cho ai biết, họ xây lại những nhà chiếu phi cơ
kiên cố, nguy trang làm mọi cách để biến nơi này thành mục tiêu cứng. Nhưng tất cả những lớp
bê tông ấy chẳng mang được gì, chịu quên như đang nhắn với Moscow một câu lại cái.
Các anh cứ việc xa phố, nhưng với chúng tôi, mục tiêu của các anh vẫn mềm như thường.
Và đây không phải lần đầu. Từ hồi lắm 12 năm 2025, đặc nhiệm FPU đã đánh vào chính vào vách,
phá hủy các hệ thống radar cảnh giới sớm lại nếpô FPU và radar điều khiển khả lực của tổ hợp F-400,
với thiệt hại một đêm được ước tính lên tới 300 triệu đô la, theo con số phía trước quên công bố,
nghĩa là con mắt của Crimea đã bị chọc mù từ trước, rồi tới lượt nguồn điện nuôi các hệ thống
quân sự bị đánh sập. Và bây giờ, khi radar đã mù, ghi điện đã tắt, những chiếc chiến đấu cơ
nằm bắt động trên mặt đất trở thành thứ tắt giá nhất còn sắc lại để mà nhà bán.
Chính tự đó không hề ngẫu nhiên, không phải may mắn, không phải tình cờ.
Đó là một bài toán được giải từng bước một. Chọc mù con mắt trước, cắt nguồn nuôi sau, rồi mới hạ
những con chiếm sát đang đậu. Đó gọi là chế áp phòng không đối phương, một cái niệm mà xưa nay chỉ
những cường quốc với phi đội tối tân mới sáng mưa tới. Vậy mà lần này, nó được thực hiện bằng những
con drone chạy cách quạt, bằng bóng bay heli và bằng những thuật toán trí tuệ nhân tạo. Cả một học
thuyết quân sự chỉ giá hàng chục năm nghiên cứu vừa bị lợn nhào bởi thứ vũ khí rẻ tiền nhất chiến trường.
Bây giờ, Lê Bạch mời quý vị lùi lại một bước thật xa để nhìn ra cái quy luật lớn ẩn sau tất cả
những đáng trái này. Bởi vì câu chuyện Crimea không chỉ là câu chuyện của Crimea.
Từ ngàn xưa là người đã kể mãi một câu chuyện dưới thun hình vạn trạo. Đó là chuyện chàng David bé
nhỏ với chiếc lá thun đối đầu gã khổng lồ Goliath mình đồng sa sát. Ai cũng thuộc kết cục,
nhưng ít người chịu xuất ra bài học thật sự đằng sau nó. Bài học không phải là kẻ yếu luôn thắng
kẻ mạnh. Điều đó không đúng. Bài học là khi thuật chơi thay đổi thì áo sáp càng dày,
thân hình càng lớn lại càng biến thành mục tiêu dễ chúng. Sức mạnh của Goliath chính là điểm chết
của Goliath và nước Nga ở Crimea hôm nay đang sống lại đúng vi kịch ấy. Cái cối tài sản khổng lồ mà họ
tập trung trên bản đảo, những phi đô tắt tiền, những sân bay kiên cố, những hệ thống radar bạc tỉ,
tất cả cơm vào một chỗ, vốn được xem là biểu tượng của sức mạnh. Giờ đây nó trở thành một
kho mục tiêu béo bở, đứng yên, chờ những con ong 5.000 đô tiền đến.
Vì Crimea, quý vị phải hiểu không đơn thuần là một bản đảo. Nó là bộ não chỉ huy khiến cả
chiến trường khắc hải vận hành. Nó là nơi mạng lưới radar phòng không nheo giữ toàn bộ sườn Việt Nam.
Nó là nơi các vi cơ hải quân xuất kích để bao trùm cả hạng đội. Nó là điểm cuối của những hành
viện làng hậu cần nuôi quân Nga trên các mặt trận, cho nên khi anh phá sân bay Crimea,
anh không chỉ xóa vài chiếc vi cơ khỏi bàn cờ, anh làm mù cả bức tranh radar,
anh phơi trần cả hạng đội, anh cắt đít cái dây dốn nuôi sống hai mặt trận cùng một lúc,
một đòn và chúng cả một hệ thống. Và đây là chỗ Liên bang muốn kéo câu chuyện
xa xôi này về sát bên thông nhà chúng ta, bởi có một vùng biển mà người Việt Nam nào cũng phải vận
lòng. Đó là Biển Đông. Ở đó một người láng giềng khổng lồ cũng đang làm y hệt điều nước Nga từng tin
là quân hoàn. Đổ tài sản khổng lồ vào những căn cứ đắt tiền trên các đảo biệt tạo,
xây đường băng, kéo hạng đội lớn ra phương trường sức mạnh. Suốt bao năm ai cũng nghĩ hết có nhiều tàu
to, nhiều phi cơ hiện tại thì làm chủ được bộ biển. Nhưng những gì đang cháy ở Crimea đặt ra một câu
hỏi lạnh người. Nếu một ngày những con ong 5.000 đô cũng bay tới đó, thì sao? Nếu các công thức lấy
nhỏ hạng lớn mà cha ông ta từng thấm thiếp qua bao cuộc chiến giữa nước ngay được khoác thêm bộ
ốc nhân tạo, thì cán cân trên Biển Đông sẽ nghiêng về đâu? Đây là một câu hỏi lớn, và liệu anh hứa sẽ
dành hàng một video riêng để mổ xét tận cùng chuyện Crimea đang dạy gì cho Biển Đông của chúng ta?
Quý vị nhớ đọc xem. Bây giờ quay lại với bản cờ chính,
bởi vì trong lúc Crimea giật lửa, thì ở một mặt trận khác, mặt trận ngoại giao,
các đường dây điện thoại cũng nóng không kém. Ngày 4-7, đúng dịp quốc hành Hoa Kỳ,
Tổng thống Trump có cuộc điện đàm gần 90 phút với Putin. Phía Moscow mô tả cuộc gọi là
thực chất và rất mang tính xây dựng, rồi Tổng thống Trump nói chuyện riêng với ông Zelensky,
người sau đó tuyên bố rằng có một trần vọng thực sự để chấm dứt cuộc chiến này.
Cả hai cuộc gọi đều được sắp đặt ngay trước Thể mội nghị thượng bình NATO tổ chức tại Ankara,
thủ đô Thổ Nhĩ Kỳ, khai mạc đúng hôm nay. Ngay qua thì đầy hy vọng, nhưng quý vị có biết không,
cùng lúc những lời lẽ bà Bình ấy vang lên qua điện thoại, thì theo một số nguồn tin,
Nga lại tung một đợt oanh kích quy mô lớn nhắm vào thủ đô Kiev với hàng trăm phi cơ không người lái
và nhiều quả hỏa tiễn, một tay chìa ra bàn đảng phán, một tay vẫn xích cỏ,
nếu anh không dám khẳng định con số chính xác vì nó chưa được kiểm chứng đầy đủ,
nhưng cái kịch bản vừa nói chuyện hòa bình vừa dội bom thì không người mới,
và nó nói lên nhiều điều sự chân thành trên bàn cầu này.
Trong khi đó ở phía bên kia, bán đảo người Ukraine không đặt niềm tin vào lời hứa,
họ đặt niềm tin vào bài toán chi phí, bởi vì thứ duy nhất có thể thực sự
lanh chuyển được một cuộc đàm phán, đôi khi không phải là những lời khoan nghĩ,
mà là con số, là cái thách tính mà Moscow không tài nào gái nổi.
Mỗi ngày mất đi những chiếc chiến đấu cơ triệu đô để đổi lấy vài con ăn bằng sốc của đối phương,
cứ đà này, co phi cơ ở Crimea sẽ cạn trước khi co drone của chính quyền kịp vơi.
Và lời bây xin được khép lại câu chuyện hôm nay bằng cách quay về đúng nơi chúng ta bắt đầu.
Về hình ảnh chiếc phi cơ không người lái nhỏ bé, rẻ tiền, lao vào chiếc MiG-29 trên đường băng Belvedere,
suốt bao năm chúng ta được dạy rằng chiến tranh trên không là cuộc chơi của kẻ giàu,
của kẻ có phi cơ đắt nhất, radar dịp nhất, hỏa tiễn nhiều tiền nhất.
Bây giờ một con ong 5.000 đô với bộ áp nhân tạo và một quả bóng tay Heli vừa xé toạc niềm tin đó,
nó không say trưởng thành, nó không cần trưởng thành, nó chỉ cần rẻ hơn, thông minh hơn và nhiều hơn kẻ định.
Cái lá trắng phòng không dày đặc nhất hành tinh đã không cấu được những chiến đấu cơ của Nga,
và có lẽ bài học thật sự của thời đại này nằm ở đó.
Trong một cuộc chiến mà công nghệ rẻ tiền lên ngôi, không có pháo đài nào là bất khả sâm phạm,
không có cái mũc nào đội to đến mấy che trở được cho kẻ đứng dưới nó,
chỉ có ai hiểu được sự thay đổi ấy sớm nhất, người đó mới sống sót.
Vậy còn quý vị, quý vị nghĩ như thế nào?
Liệu bài toán chi phí lần này có đủ sức kéo hai bên ngồi lại thân sự,
hay Crimea sẽ còn cháy đỏ trời thêm nhiều đêm nữa?
Hãy để lại suy nghĩ của quý vị ở phần bình luận bên dưới video, tôi vănh sức muốn được nghe.
Cảm ơn quý vị đã theo dõi đến hết chương trình. Xin hẹn gặp lại trong video lần sau!