Từ Công Xưởng Thế Giới Thành Kẻ Thù Thế Giới! Cái Giá Phải Trả Cho Chủ Nghĩa Độc Tài Của TQ

Hàng giả trạng lan ở Trung Quốc KFC, McDonald's, Pepsi đều bị làm nhái. Liệu còn điều gì là thật không? Người ta đang sống giữa mê cung hàng giả và cây hại lẫn nhau. Từ công xưởng của thế giới thành kẻ thù của thế giới cái giá của chính sách khép kính và đối đầu của chính quyền Trung Quốc. Trung Quốc ngày càng bị cô lập hơn 30 hãng hàng không quốc tế rút lui sân bay vắng nặng, du khách sụt giảm, ngành hàng không nội địa thua lỗ. Trung Quốc lại bị cáo buộc thổi phòng dân số. Còn số 1,4 tỷ người chỉ là ảo ảnh mỗi ngày hơn 170 ngôi làng biến mất, trường học đồng loạt đóng cửa. Từ việc sở hữu nhà sang nợ nần chồng chất các gia đình Trung Quốc chật vật sinh tồn khi bất động sản lao dốc và thất nghiệp gia tăng. Tầng lớp trung lưu 400 triệu người đang dần biến mất. Ngọc Vi và bang biên tập Khung Trời Mới xin kính chào quý vị. Chào mừng quý vị đến với chương trình tối nay trên Khung Trời Mới. Cảm ơn quý vị vì đã luôn tin tưởng lựa chọn Khung Trời Mới để cập nhật thông tin mỗi ngày. Vừa đầu là phần điểm tin chính, sau đây sẽ là phần nội dung chi tiết. Kính mời quý vị cùng theo dõi. Hàng giả tràn lan ở Trung Quốc, KFC, McDonald's, Pepsi đều bị làm nhái. Liệu còn điều gì là thật không? Người ta đang sống giữa mê cung hàng giả và gây hại lẫn nhau. Tại Trung Quốc, nạn làm giả đã phát triển đến mức khiến nhiều người cho rằng dường như không còn lĩnh vực nào nằm ngoài tầm ới từ các chủ cử hàng thức ăn nhanh, điện thoại thông minh, xe hơi hàng sang, cho đến tạ trẻ em, thậm chí cả những biểu tượng văn hóa và công trình công cộng cũng bị sao chép trên quy mô lớn. Có những trường hợp trắng trợn đến mức giống như là một sự chế dịu hơn là làm giả. Hãy lấy hình ảnh của đại tá Sanders làm ví dụ. Tại một thành phố ở Trung Quốc, cương mặt quen thuộc này bị biến thành cựu tổng thống Mỹ Barack Obama, còn thương hiệu KFC bị đổi thành UFC. Theo bài viết thì điều trớ treo là cửa hàng này hoàn toàn không có liên hệ chính thức với KFC. Trong khi đó, ngay cả trước khi Apple ra mắt iPhone 17, trên thị trường đã xuất hiện các mẫu iPhone giả chạy điều hành Android, thu hút người mua bằng vẻ ngoài bắt mắt nhưng chất lượng bên trong hoàn toàn không tương xứng. Theo bài viết, vấn đề không chỉ dừng lại ở các thiết bị điện tử, ngay cả thuốc lá cũng không tránh khỏi việc bị làm giả. Trên các nền tảng bán hàng trực tuyến, nhiều hộp bí ẩn xuất hiện với những thiên hiệu bị biến tốn một cách kỳ quạt, chẳng hạn như một nhắn hiệu bị đổi thành Vixx Anon, còn một thương hiệu thuốc lá nổi tiếng Trung Hoa thì bị sửa thành Trung Tu, mang ý nghĩa là trúng độc. Các loại đồ uống phổ biến cũng chịu chung số phận. Theo bài viết, một sản phẩm có tên là Nutritional Fastline bị biến thành Nutritional Notting. Với các thành phần được ghi rất hài hước như sữa bò đực, trái cây thối, tác giả cho rằng những sản phẩm này không còn giống hành vi làm giả đơn thuần, mà giống như một sự coi thường người tiêu dùng. Các thương hiệu gia dụng cũng bị sao chép theo cách tương tự. Wahaha bị biến thành Wasasa, với tên gọi và kiểu ngữ gần giống hệt khiến người mua thiếu chú ý, dễ bị nhầm lẫn. Theo bài viết, điều trớ trơ chính là Wahaha cũng từng bị vướng vào các tranh chấp về quyền thừa kế cũng như nhiều vụ kiện gây tranh cãi, khiến cho hàng giả dường như là phản chiếu sự sa súc của thương hiệu thật. Tương ớt Lão Canh Ma bị biến thành Altin. Các cha dầu gội có thiết kế giống hệt như là Adidas lại được bán dưới một cái tên mang ý nghĩa là kẻ thất bại. Đồng thời, quảng cáo công dụng 13 trong 1, từ dầu gội kem đánh răng cho đến dầu đồng cơ. Theo bài viết, theo tiếng địa phương Thượng Hải cụm từ 13 trong 1, còn được hiểu như là một câu chữ thô tục. Tuy nhiên, theo tác giả, lĩnh vực bị làm giả nhiều nhất vẫn là thức ăn nhanh. KFC xuất hiện dưới vô số cái tên như là KFC, MFC, YKC, McDonald's, McFC hay là MCKF. Một cửa hàng tại Bắc Kinh thậm chí còn trời biển UFC với hình ông Barack Obama làm logo. Hình ảnh của vị cựu tổng thống Mỹ này cũng được sử dụng để quảng báo đồ uống tại Hải Nam và một thương hiệu thời trang ở Phúc Kiến. Theo bài viết, việc làm giả đôi khi còn mở rộng sang lĩnh vực bất động sản. Có người lái xe hơn 7km sau khi nhìn thấy biển hiệu McDonald's, nhưng đến nơi chỉ thấy một bãi đất trống. Một người khác đạp xe khắp thành phố chỉ để phát hiện đó là một McDonald's làm giả và ra về trong tâm trạng thất vọng. Một số chủ đầu tư còn dựng những tấm bano khổng lồ in hình của cửa hàng 7-11 hoặc là xây nguyên một KFC giả bao gồm cả khu vui chơi trẻ em nhằm quảng cáo dự án nhà ở. Tại Giang Tây, theo bài viết, một doanh nghiệp bất động sản còn xây cả gà tàu điện ngầm giả để nâng giá nhà. Ở Phúc Kiến, một chủ đầu tư khác dựng công trường thi công giả của một dự án hầm vượt biển hạ môn đến mức ngay cả đơn vị phụ trách đường hầm cũng bị nhầm lẫn. Ngay cả những lãnh đạo doanh nghiệp lớn cũng từng thừa nhận mức độ phổ biến của hàng giả. Theo bài viết, nhà sắn lập JD.com Lưu Cường Đông từng chia sẻ rằng tại quê hương ông, hơn 30% hàng hóa trong các cửa hàng tạp hóa ở nông thôn đầu là giả. Nước đống chai wahaha bị biến thành maha với bao bì và giá bán gần như giống hệt. Điện thoại di động từng được xem là thời kỳ hoàn kiên của cửa hàng nhái. Có mẫu điện thoại tích hợp sẵn giao cạo, điện bật ra ngay khi đang gọi. Có mẫu giấu camera kính bí mật trong 2 viên pin. Vừa làm bật lửa, vừa có thể hoạt động như máy chiếu mini. Trong thời kỳ, tiền giả tràn nang. Theo bài viết, một số điện thoại giả còn được thích hợp đèn tiên cực tím để kiểm tra tiền giả và tiền thật. Ngành công nghiệp ô tô cũng không nằm ngoài làn sóng này. Tại một triển lãm ô tô ở Sơn Đông, mẫu SU0.7 được giới thiệu từ bảng sao của Xiaomi SU7 với nội thất lấy cảm hứng từ MaxiDex. Trong đó, lưới loa được cho là làm từ nắp lọ gia vị. Xe được bán với giá khoảng 1.638 đô la mỹ. Một mẫu xe nhái Maserati đổi thành là Sơn Đông Seoul có giá là 5.998 tệ khoảng 840 đô la mỹ. Một mẫu Rolls-Royce giả có tên là Rolls-Royce được trang bị cửa cánh ướm trong khi mẫu High Tray của BYD có thiết kế gần giống như Seagull. Theo bài viết, những mẫu xe này còn được xuất khẩu ra nước ngoài với mức giá khoảng 10.000 tệ tại Trung Quốc nhưng có thể bán tới 10.000 đô la mỹ ở thị trường quốc tế. Hàng giả không chỉ xuất hiện ở những sản phẩm công cấp mà còn lang lõi vào các mặt hàng thiết yếu hàng ngày. Theo bài viết, nhiều loại tả trẻ em giả bị rách ngay trong quá trình kiểm tra khả năng thấm hút. Tại các khu chợ đa quý, những viên đá rẻ tiền được dụng hóa chất đánh bóng và xử lý bằng nhiều phương pháp để giả thành ngọc cao cấp, khiến người mua thông thường gần như không có khả năng phân biệt. Theo bài viết, ngay cả văn học cũng không thoát khỏi làng sóng làm giả này. Nhiều người mua hộp sách bí ẩn đã bất ngờ nhận được những đồ sách với nội dung được biến tấu kỳ lạ như là Romeo và Juliet Đại chiến Zombie, vụ đầu độc hoàng đế ung chính hay là tô ngộ không đấu với Transformers. Cư dân mạng hài hước bình luận rằng, nếu ngay cả thế giới văn học cũng bị làm giả thì dường như không còn điều gì được xem là bất khả xâm phạm. Theo bài viết, những câu hỏi được đặt ra không chỉ dừng lại hàng tiêu dụng, một số ý kiến còn ban quan. Liệu các loại vũ khí hiện đại mà Trung Quốc thường quảng bá có thể cũng tồn tại linh kiện kém chất lượng hoặc bị làm giả hay không? Bài viết dẫn lại các thông tin được công bố trong năm ngoái về những vụ việc tham nhũng trong một đơn vị hỏa tiện, trong đó có cáo buộc cho rằng một số quân nhân đã thay nhiên liệu lỏng của hỏa tiện bằng nước. Những thông tin này đã gây ra nhiều sự chú ý và làm giấy lên các cuộc tranh luận về tình trạng tham nhũng trong lĩnh vực quốc phòng. Theo lập luận của bài viết này, trong một môi trường mà hành vi làm giả bị cho là ngày càng phổ biến thậm chí đôi khi còn được ca ngợi như một hình thức đổi mới sáng tạo, thì một câu hỏi đáng suy ngẩm được đặt ra nếu hàng giả có thể xuất hiện trong hầu hết các lĩnh vực của đời sống, dân sự thì mức độ an toàn và độ tin cậy của hệ thống quốc phòng sẽ được đảm bảo như thế nào? Từ công xưởng của thế giới thành kẻ thù của thế giới cái giá của chính sách khép kính và đối đầu của chính quyền Trung Quốc? Theo một bài bình luận gần đây thì chính quyền Trung Quốc đang phải đối mặt với những thách thức chưa từng có cả trong nước lẫn rinh rừng quốc tế. Ở bên ngoài thì ba đối tác được nhắc đến là Nga, Triều Tiên, Iran. Trung Quốc bị cho là hầu như không còn nhiều đồng minh thực sự. Nhiều nền dân chủ phương Tây đã ngày càng giữ khoảng cách với Bắc Kinh trong khi Mỹ, Nhật Bản và một số quốc gia khác đang triển khai chiến lược dài hạn nhằm đối phó với Trung Quốc trên các lĩnh vực thương mại, ngoại giao và quân sự. Theo bài viết, ngay cả Philippines cũng ngày càng có lập trường cứng rắn hơn với các vấn đề liên quan đến Bắc Kinh, điều mà được xem là phản ánh sự suy giảm vị thế quốc tế của chính quyền Trung Quốc. Trong nước, bài viết này cho rằng nền kinh tế Trung Quốc đang rơi vào giai đoạn khó khăn nguồn vốn từ Hồng Kông và Đài Loan đã suy giảm đáng kể nhiều doanh nghiệp vừa và nhỏ lựa chọn nằm yên thay vì tiếp tục mở rộng hoạt động. Mặc dù chính quyền phủ nhận và liên tục đưa ra các gói kinh thức kinh tế, phản ứng của thị trường và người dân vẫn khá hạn chế. Đồng thời, các vấn đề như già hóa dân số, khó khăn tài chính của chính quyền địa phương và sự gia tăng bức mạng trong xã hội được cho là ngày càng nghiêm trọng. Trong khi, đà suy giảm của nền kinh tế vẫn chưa có dấu hiệu chạm đáy. Bài viết nhìn lại giai đoạn đầu của chính sách cải cách và mở cửa cho rằng chính quyền Trung Quốc từng nhận được sự hỗ trợ đáng kể từ cộng đồng quốc tế, đặc biệt là từ Mỹ và Nhật Bản. Mỹ đã mở cửa thị trường cho hàng hóa và đầu tư của Trung Quốc, ủng hộ việc Trung Quốc gia nhập tổ chức thương mại thế giới, trao quy chế quan hệ thương mại bình thường vĩnh viễn, tiếp tục hợp tác với Bắc Kinh sau sự kiện Thiên An Môn. Trong khi đó, Nhật Bản đã cung cấp khoảng 2,9 nghìn tỷ tệ dưới nhiều hình thức hỗ trợ trong giai đoạn năm 1979 và 2010, tài trợ cho 144 dự án lớn bao gồm sân bay quốc tế thủ đô Bắc Kinh, cầu trường gian số 2 tại Phủ Hán và Bệnh viện Hữu nghị Trung Nhật. Theo bài viết này, những khoản hỗ trợ này đã góp phần quan trọng vào sự phát triển của ngành thép và nhiều lĩnh vực công nghiệp khác nhau của Trung Quốc. Bài bình luận cũng đánh giá cao vai trò của Hồng Kông và Đài Loan trong quá trình phát triển kinh tế của Trung Quốc. Theo đó, các doanh nghiệp Hồng Kông mang theo đơn hàng từ Mỹ trong lĩnh vực điện tử và công nghiệp nhẹ, sau đó mở rộng đầu tư vào Thâm Quyến, Đồng Quảng và Phật Sơn, có phần hình thành trung tâm sản xuất tại đồng bằng sông Châu Giang. Trong khi đó, các doanh nghiệp Đài Loan, chủ yếu là tại Công Sơn, được cho là đã thúc đẩy sự phát triển của khu vực đồng bằng sông Trường Giang. Những tập đoàn lớn như Foxconn cũng vươn lên trở thành các doanh nghiệp sản xuất quy mô toàn cầu. Từ nguồn vốn, công nghệ và tinh thần kinh doanh từ Hồng Kông và Đài Loan không chỉ giúp Trung Quốc phát triển về mặt kinh tế mà còn mang theo những khái niệm về kinh tế thị trường, pháp quyền và văn hóa cởi mở, những yếu tố mà tác giả cho rằng trước đó còn thiếu trong xã hội Trung Quốc. Bài bình luận cho rằng khu vực kinh tế tư nhân đang đóng vai trò rất lớn trong sự tăng trưởng của Trung Quốc. Trong khi nhiều doanh nghiệp nhà nước lại hoạt động kém hiệu quả, các doanh nghiệp tư nhân vừa và nhỏ đã tạo ra việc làm thúc đẩy xuất khẩu, đóng góp nguồn thu ngân sách và trở thành một trong những động lực tăng trưởng trong nhiều thập kỷ qua. Theo quan điểm của tác giả trong bài viết này thì chính nhờ sự hỗ trợ từ phương Tây, Nhật Bản, Hồng Kông, Đài Loan, cũng nhiều khu vực kinh tế tư nhân mà Trung Quốc đã vượt qua giai đoạn khó khăn ban đầu và từng bước phương lên. Tuy nhiên, sau khi đạt được vị thế kinh tế lớn hơn thì chính quyền Trung Quốc đã thay đổi cách tiếp cận. Kể từ khi ông Tạp Cận Bình lên nắm quyền, Bắc Kinh thúc đẩy cái gọi là mô hình phát triển Trung Quốc, tăng cường ảnh hưởng tại Liên Hợp Quốc và nhiều tổ chức quốc tế khác, đồng thời có lập trường cứng rắn hơn với Mỹ và phương Tây trên các lĩnh vực kinh tế, ngoại giao, văn hóa và quân sự. Ở trong nước, chính quyền ngày càng tập trung nguồn lực vào khu vực doanh nghiệp nhà nước và khu vực trung ương, ban hành nhiều chính sách được cho là gây bất lợi đối với doanh nghiệp tư nhân và doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài. Đồng thời, Bắc Kinh vẫn tiếp tục duy trì mô hình chính trị một đảng và không chấp nhận cải cách chính trị. Nếu không có sự hỗ trợ của cộng đồng quốc tế cũng như các lực lượng thúc đẩy cải cách trong nước, chính quyền Trung Quốc khó có thể mà vượt qua được giai đoạn hậu cách mạng văn hóa. Tuy nhiên, thay vì duy trì quan hệ hợp tác, thì Bắc Kinh đã lựa chọn một con đường đối đầu với các nền dân chủ cũng như Mỹ và Nhật Bản, áp dụng luật an ninh quốc gia và Điều 23 của luật cơ bản tại Hồng Kông, gia tăng sức ép quân sự đối với Đài Loan đồng thời siết chặt quản lý khu vực kinh tế tư nhân. Hệ quả của quá trình này là dòng vốn nước ngoài đã rút khỏi Trung Quốc, quan hệ giữa Mỹ, Nhật Bản và nhiều nền kinh tế phát triển khác ngày càng căng thẳng, trong khi số lượng các đối tác thân cận cũng thua hẹp đáng kể, và ngày càng có nhiều người dân tại Hồng Kông, Đài Loan và Trung Quốc đại lục đã có những đánh giá khác trước về chính quyền Trung Quốc hiện tại và lựa chọn con đường phát triển của riêng mình. Theo tác giả của bài bình luận này thì trong bối cảnh phải đối mặt với nhiều khó khăn trong nước và áp lực từ bên ngoài, chính quyền Trung Quốc đang rơi vào tình trạng ngày càng bị cô lập trên trường quốc tế. Trung Quốc ngày càng bị cô lập, hơn 30 hãng hàng không quốc tế rút lui, sân bay vắng lặn, du khách sụt giảm, ngành hàng không nội địa thua lỗ. Một hành khách đã đăng tải đoạn video chia sẻ rằng kinh tế bây giờ thực sự tệ đến như vậy sao? Tôi đang ở sân bay Đại Hương, ngồi ở trong khu vực chờ mà không có một ai hoàn toàn trống vắng, chỉ có mình tôi cảm giác rất kỳ lạ. Trước đây các sân bay ở Trung Quốc lúc nào cũng đông nghịch người, còn giờ thì chẳng khác nào bị bỏ hoang. Đây không còn là hiện tượng cá biệt mà đã xuất hiện tại nhiều nơi phản ánh tình trạng khó khăn của ngành hàng không cũng như nền kinh tế của Trung Quốc. Trong những tháng gần đây, nhiều đoạn video lan truyền trên mạng xã hội cho thấy khung cảnh vắng vẻ tại hàng loạt sân bay lớn. Ngày 17 tháng 8, một blogger có tên là Ba Eje đã đăng trên nền tảng Tiểu Hồng thư rằng bên trong sân bay Trịnh Châu hầu như là không có hành khách, chỉ lát đát có vài người. Người này ngạc nhiên nói rằng Tối hôm đó, người này đáp chuyến bay từ Trịnh Châu đến Kuala Lumpur nhưng khu vực nhà ga vẫn vô cùng vắng vẻ. Theo lời của vị này thì chỉ còn một cửa hàng McDonald và một máy lấy nước tự động còn hoạt động. Tại sân bay quốc tế Thiên Hà-Vũ Hán, các đoạn video cũng ghi lại khung cảnh ảm đạm khi nhiều cửa hàng và nhà hàng cùng đóng cửa. Tại sân bay quốc tế Đại Hưng-Bắc Kinh, khu vực kiểm tra an ninh dành cho các chuyến bay quốc tế gần như không có hành khách. Một người chứng kiến nói rằng một sân bay lớn như thế này mà lại không có ai, ngay cả quầy thông tin cũng đã bỏ trống. Tình trạng tương tự cũng xuất hiện tại nhà ga số 2 của sân bay Phụ Dương, nơi khai thác các chuyến bay nội địa và quốc tế. Theo đoạn video được chia sẻ, khoảng 1 giờ chiều, toàn bộ khu vực nhà ga gần như không có bóng người. Theo bài viết, lượng hành khách sụp giảm cũng được ghi nhận tại nhiều sân bay lớn khác. Tại nhà ga B3 của sân bay quốc tế Giang Bắc Trung Khánh, nhiều cửa hàng cũng đóng cửa về lượng chuyến bay giảm mạnh. Các tiếp viên còn đùa rằng đây như là chuyên cơ riêng của cô. Một số tiếp viên hàng không cũng chia sẻ nhiều chuyến bay hiện nay có ít khách khiến họ có cảm giác như đốt nhiên liệu trong vụ ích. Những diễn biến này đang phản ánh tình trạng suy giảm của nền kinh tế. Hiện tại, chi tiêu tiêu dụng trên toàn quốc cũng giảm trong khi căng thẳng thương mại Mỹ Trung khiến người ta phải thắt chặt chi tiêu, đặc biệt là các khoản dành cho du lịch. Ngoài ra, mạng núi đường sát cao tốc ngày càng phát triển cũng làm giảm nhu cầu đi lại bằng đường hàng không. Ở chiều quốc tế thì căng thẳng địa chính trị đã khiến nhiều hãng hàng không nước ngoài quyết định tạm dừng hoặc là hủy vô thời hạn các đường bay tới Trung Quốc. Các hãng đã được nhắc đến bao gồm có Virgin Atlantis của Anh, Royal Polynesian Airlines, Cantas của Úc, Los Palos Airlines, Scandinavian Airlines. Tính đến tháng 12-2024, có hơn 30 hãng hàng không quốc tế đang ngừng khai thác các chuyến bay đến Trung Quốc. Bài viết cho rằng điều này đã khiến cho nhiều sân bay quốc tế tại Trung Quốc trở nên vắng vẻ hơn, đồng thời phản ánh sự giảm của hoạt động du lịch và đi lại phục vụ công việc. Mặc dù Bắc Kinh đã áp dụng chính sách miễn thị thực đơn phương cho công dân của 38 quốc gia, trong đó phần lớn các nước như Châu Âu, Nhật Bản, Hàn Quốc, Australia, Brazil. Tuy nhiên, các biện pháp này vẫn chưa đủ để đảo ngược xu hướng sụp giảm lượng các quốc tế. Tình trạng thiếu khách cũng buộc các hãng hàng không Trung Quốc phải các giảm mạnh chi phí để duy trì hoạt động. Ngoài việc dư thựa công suất khi nhiều máy bay thân rộng được điều sang khai thác các tuyến nội địa thì các hãng còn đối mặt với lượng hành khách tiếp tục suy giảm và sức ép cạnh tranh ngày càng lớn từ hệ thống đường sát cao tốc. Để các giảm chi phí thì nhiều hãng hàng không đã thua hẹp đáng kể các dịch vụ dành cho hành khách. Một số hãng cắt xuất ăn trên chuyến bay, giảm tiêu chuẩn hành lý miễn cước, thậm chí thay thế các ghế nệm truyền thống bằng loại ghế cứng nhằm tiết kiệm Nhiều hành khách phàn nàng rằng những chiếc ghế mới rất cứng, chật và gây khó chịu đặc biệt trên các chuyến bay kéo dài. Một số chuyến bay còn xuất hiện hình ảnh gây nhiều tranh luận khi hàng hóa được buộc dây an toàn và đặt ngay cạnh bên ghế hành khách. Một hành khách kể lại rằng khi lên máy bay, cô phát hiện ra chiếc ghế bên cạnh không có người ngồi mà là một kiện hàng được cài dây an toàn. Trên một chuyến bay khác, tiến viên được cho là từ chối phục vụ nước uống vì xe đẩy phục vụ đã được sử dụng để vận chuyển các túi đá nhằm bảo quản hàng hóa. Bài viết cũng đề cập đến một chuyến bay bị chậm giờ vì hệ thống làm lạnh phục vụ lô hàng dâu tay cần được bảo trì trước khi cất cánh. Theo bài viết, những hình ảnh khoan máy bay vắng khách trong khi hàng hóa được đặt trên ghế của hành khách phản ảnh vòng lẫn quẩn mà ngành hàng không Trung Quốc đang phải đối mặt. Giá vé liên tục giảm, chất lượng dịch vụ bị cắt giảm, niềm tin của hành khách suy yếu trong khi lợi nhuận vẫn khó cải thiện. Ở góc độ du lịch quốc tế, thì ngày càng nhiều du khách nước ngoài tỏ ra thận trọng khi cân nhắc đến Trung Quốc. Những nguyên nhân được cho là bao gồm các vấn đề về an toàn, những khó khăn trong thanh toán do việc phải sử dụng WeChat bay khá là phổ biến, tình trạng kiểm soát thông tin cũng như hệ thống pháp lý bị cho là thiếu tính minh bạch. Ngoài ra thì vạn lý tượng lửa khiến cho nhiều ứng dụng quốc tế không thể sử dụng bình thường tại Trung Quốc. Các nền tảng lưu trú phổ biến như IMB không còn hoạt động thuận tiện như trước. Cùng quy định yêu cầu người nước ngoài phải lưu trú tại các khách sạn được cấp phép tiếp cận khách quốc tế và thực hiện thủ tục đăng ký với công an. Cũng được xem là làm gia tăng những bất tiện đối với khách du lịch. Ngoài ra thì còn có một số vụ việc liên quan đến hành vi bạo lực nhắm vào người nước ngoài xảy ra trong những năm trước. Những yếu tố này đã khiến cho du khách quốc tế lựa chọn các điểm đến được đánh giá là Trung Quốc lại bị cáo buộc thổi phòng dân số. Con số 1,4 tỷ người chỉ là ảo ảnh mỗi ngày hơn 170 ngôi làng biến mất, trường học đồng loạt đóng cửa. Trung Quốc từ lâu vẫn tuyên bố là quốc gia đông nhân nhất thế giới với hơn 1,4 tỷ người. Tuy nhiên, nhiều số liệu và những quan sát thực tế lại cho thấy một bức tranh hoàn toàn khác. Những ngôi làng bị bỏ hoang, các thành phố ngày càng vắng vẻ và hàng loạt trường học phải đóng cửa. Được xem là dấu hiệu cho thấy quy mô dân số thực tế của Trung Quốc có thể thấp hơn đáng kể so với con số được công bố chính thức. Chỉ riêng trong năm nay đã có hơn 80 trường học tại Thượng Hải ngừng hoạt động. Năm trước, 60 trường đã phải đóng cửa. Tuy nhiên, chỉ trong nửa đầu năm 2025 thêm một làng sóng đóng cửa mới để nâng tổng số lên tới 80 trường. Khoảng 75% trong số đó là các trường mẫu giáo, trong khi các trường tư thuật được cho là chịu ảnh hưởng nặng nề nhất. Nguyên nhân chính là do số lượng trẻ em giảm mạnh. Trong sáu năm qua, số trẻ theo học mẫu giáo tại Thượng Hải đã giảm khoảng 37%. Với mức sinh hiện nay của thành phố, thì xu hướng này vẫn chưa có dấu hiệu chứng lại. Việc hàng loạt trường mẫu giáo và tư thuật phải đóng cửa phản ánh sự thay đổi trong cơ cấu dân số dưới tác dụng đồng thời của tỷ lệ sinh thấp và quá trình già hóa dân số. Năm 2023, tỷ xuất sinh của Thượng Hải chỉ còn 0,6, thấp hơn cả Hàn Quốc, quốc gia thường được nhắc đến với mức sinh thấp nhất thế giới. Điều đáng chú ý là Thượng Hải cũng là địa phương có thu nhập bình quân đầu người cao nhất Trung Quốc, nhưng nhiều gia đình vẫn không muốn sinh thêm con. Một cư dân được trích dẫn cho biết rằng tôi đã sống ở đây hơn 20 năm, nhưng suốt gần 10 năm qua không thấy có em bé nào chào đời. Một người khác thì chia sẻ nuôi con quá áp lực, ngay từ lớp 1 các cháu đã phải chịu sức ép rất lớn, tôi không dám sinh thêm. Chi phí nuôi dạy con cao, giá nhà đắt đỏ, cạnh tranh giáo dục khốc liệt và sự bất ổn về tương lai đã khiến nhiều gia đình trì hoãn hoặc là từ bỏ kế hoạch sinh con. Hiện tượng này hiện nay không chỉ xuất hiện ở Thượng Hải mà nhiều thành phố khác cũng ghi nhận cảnh tượng ngày càng vấn vệ khi các nhà máy, cao ốc văn phòng bị bỏ trống, trung tâm thương mại, siêu thị, nhà hàng, sân bay, ga tàu điện ngầm đều thưa thớt người. Các địa phương như Trùng Khánh, Ninh Ba, Hạ Môn, Tây An và Thái Nguyên cũng được lấy làm ví dụ. Dù các thành phố này vẫn có dân số được công bố lên tới hàng triệu người nhưng thực tế xuất hiện nhiều khu vực rất ít người qua lại. Từ đó nhiều blogger đã đặt ra câu hỏi đây thực sự có phải là một đất nước có tới 1,4 tỷ dân hay không? Hay dân số thực tế đã giảm mạnh và bị che giấu sau các con số thống kê? Theo số liệu chính thức được dẫn lại tính cuối năm 2024 dân số Trung Quốc là 1,483 tỷ người giảm khoảng 1,39 triệu người so với năm trước và là năm thứ ba liên tiếp ghi nhận tăng trưởng dân số âm. Tuy nhiên từ một số nguồn dữ liệu khác trong đó có một cơ sở dữ liệu bị rò rỉ từ cảnh sát Tượng Hải năm 2022 cho thấy dân số Trung Quốc chỉ còn khoảng 970 triệu người. Một số nghiên cứu khác dựa trên mất tiêu thụ muối cũng ước tính dân số thực tế chỉ vào khoảng 800 triệu người. Ở khu vực nông thôn thì hiện tượng làng rỗng ngày càng phổ biến. Nhiều ngôi làng từng có hàng trăm cư dân nên chỉ còn lại vài người cao tuổi, cửa nhà khóa kính, cỏ dài mọc âm tầm và nhiều khu dân cư gần như không còn người sinh sống. Theo thống kê thì số lượng làng tự nhiên tại Trung Quốc đã giảm từ 3,63 triệu từ năm 2000 xuống còn 2,34 triệu vào năm 2023. Điều này đồng nghĩa với việc trung bình mỗi ngày có hơn 170 ngôi làng đã biến mất. Nguyên nhân lớn nhất của quá trình này là áp lực mua sinh. Giá nông sản thấp và thu nhập từ nông nghiệp không đủ nuôi sống gia đình khiến nhiều người trẻ rời quê lên thành phố làm các công việc như giao hàng, lái xe công nghệ hoặc là lao động thời vụ. Để lại phía sau là những ngôi làng bị bỏ hoang và những cánh đồng không còn người canh tác. Ngay cả các đô thị cũng được cho là đang xuất hiện dấu hiệu trọng hóa. Trường hợp từ thành phố Phủ Thuận tỉnh Liêu Ninh từng là trung tâm công nghiệp thép lớn của vùng Đông Bắc Trung Quốc. Số liệu được dẫn ra trong năm 2023 thành phố này chỉ ghi nhận khoảng 5.500 trẻ em trào đời trong khi số người qua đời vượt tới mức 37.000. Mức tăng trưởng dân số tự nhiên âm khoảng vào âm 14 phần ngàn thậm chí còn thấp hơn cả Detroit của Mỹ, thành phố vốn được xem là biểu tượng của sự suy thoái hậu công nghiệp. Đối mặt với tình trạng tỉ lệ sinh tiếp tục suy giảm, ngày 28 tháng 7, Quốc hội Viện Trung Quốc đã công bố chính sách cấp mới nhằm khuyến khích sinh con, theo đó thì bắt đầu từ năm 2025. Các gia đình có một, hai hoặc là ba con sẽ được hỗ trợ 3.600 tệ mỗi năm cho mỗi trẻ, cho đến khi trẻ đủ 3 tuổi. Đây được xem là lần đầu tiên Bắc Kinh trực tiếp chi tiền mặt để khuyến khích người dân hãy sinh con. Tuy nhiên phản ứng của dư luận lại khá tiêu cực. Một cư dân mạng bình luận rằng, 300 tệ mỗi tháng còn không đủ mua sữa bột cho em bé. Các chuyên gia cho rằng chính sách này chỉ mang tính biểu tượng và khó có thể đảo ngược xu hướng tỉ lệ sinh giảm mạnh. Trong bối cảnh kinh tế tăng trưởng chậm và nhiều người trẻ đang mất niềm tin vào tương lai, việc phục hồi mức sinh được đánh giá là vô cùng khó khăn. Nhà nhân khẩu học dịch phú hiện ví tình trạng hiện nay giống như là một tảng đá lớn đã bị đẩy từ đỉnh núi xuống vực. Theo ông này thì các chính sách kế hoạch hóa gia đình trong nhiều thập niên qua đã khiến tỉ lệ sinh lao dốc xuống mức thấp nhất thế giới và việc đưa nó trở lại gần như là điều không thể. Một dự báo chung của Đại học Thanh Hoa và Đại học Tài chính Kinh tế Tây Nam cho rằng nếu tổng tỷ xuất sinh duy trì ở mức 0,72, dân số Trung Quốc có thể giảm xuống còn khoảng 320 triệu người vào năm 2100. Tại một số khu vực như Thượng Hải và các tỉnh Đông Bắc Trung Quốc, tỷ xuất sinh đã giảm xuống dưới 0,6 và có thể tiếp tục xuống mức 0,5 vào năm 2030. Theo kịch bản này, Trung Quốc có thể mất khoảng 400 triệu người sau mỗi 25 năm, giảm xuống dưới 1 tỷ dân vào khoảng 2050, và đến cuối thế kỷ này chỉ còn khoảng 300 triệu người, thấp hơn khoảng 100 triệu người so với dân số dự kiến của Hoa Kỳ. Đây không phải là một dự báo mân tính giật cân mà là hệ quả của nhiều năm thực hiện các chính sách bị cho là sai lầm. Chính sách một con cùng với khủng hoảng bất động sản, các quyền pháp Zero Covid nghiêm ngặt và áp lực kinh tế đã làm sự giảm niềm tin của giới trẻ đối với tiên lai. Việc đưa ra các khoản trợ cấp tương đối nhỏ hiện nay khó có thể giải quyết được của khủng hoảng nhân cậu học. Một quốc gia không thể mua tương lai của mình chỉ bằng vài trăm tệ mỗi tháng, khi ngày càng nhiều người trẻ lựa chọn không kết hôn hoặc không sinh con. Điều đó đang phản ánh sự thay đổi trong lựa chọn cá nhân cũng như những thách thức mà xã hội đang phải đối mặt. Sự giảm dân số không chỉ là một vấn đề của xã hội mà còn có thể trở thành thách thức đối với các mục tiêu phát triển dài hạn của Trung Quốc. Từ việc sở hữu nhà sang nợ nần chồng chất, các gia đình Trung Quốc chật vật sinh tồn khi bất động sản lao dốc và thất nghiệp gia tăng, tầng lớp trung lưu 400 triệu người đang dần biến mất. Tầng lớp trung lưu được xem là lực lượng nông cốt của xã hội Trung Quốc với thu nhập tương đối ổn định, mức sống cá và xu hướng ủng hộ trật tự xã hội hiện có. Tuy nhiên con số này được xác định dựa trên các tiêu chuẩn riêng của Trung Quốc và chưa phản ánh đầy đủ cách phân loại phổ biến trên thế giới. Ngay cả nhóm này hiện cũng đang chịu áp lực lớn từ sự giảm kinh tế. Tại Thượng Hải, nhiều người trung niên cho biết sau khi mất việc, việc tìm được công việc mới trở nên vô cùng khó khăn. Một người đàn ông chia sẻ rằng anh đã gửi từ 7.000 đến 8.000 hồ sơ xin việc trên nhiều nền tảng tuyển dụng nhưng chỉ nhận được rất ít lời mời phỏng vấn. Theo anh thì điều đáng lo ngại nhất khi thất nghiệp là mất khả năng chi tiêu. Hiện tại anh cho biết chỉ còn đủ tiền trang trải 3 bữa ăn mỗi ngày. Đứa con trai 4 tuổi thường hỏi Bố ơi, sao hôm nay bố không đi làm? Anh nói mong muốn lớn nhất lúc này chỉ là tìm được một công việc để có thể nuôi con. Tại Trung Quốc đại lục, hiện tượng tồn tại cái gọi là rào cản tuổi 35 trên thị trường lao động. Thì những người ngoài 40 tuổi, dù trước đây có thu nhập rất cao, vẫn được cho là đang gặp nhiều khó khăn trong việc tìm kiếm việc làm mới. Tầng lớp Trung Lu là nhóm chịu tác động mạnh từ suy giảm của thị trường bất động sản. Trong giai đoạn thị trường tăng trưởng, nhiều gia đình đã dùng gần như là toàn bộ tiền tiết kiệm để mua nhà với kỳ vọng giá bất động sản sẽ tiếp tục tăng. Tuy nhiên, kể từ năm 2021, giá nhà tại nhiều thành phố lớn được cho là đã giảm rất mạnh. Nhiều căn nhà từng được định giá hàng chục triệu tệ hiện rất khó bán, thậm chí giá thị trường không đủ để thanh toán khoản vai thế chấp còn lại. Khác với tầng lớp Trung Lu Vì vậy, khi thị trường nhảy đất suy giảm, giá trị, tài sản, vị thế kinh tế và mức sống của nhóm này đều chịu ảnh hưởng rất lớn. Ngoài ra, nó còn có sự khác biệt trong cách xác định tầng lớp Trung Lu. Trong khi đó, một bài viết của Tencent Finance ngày 18 tháng 6, 2023 dẫn lời giáo sư Lý Thụ cho biết năm 2022, nhóm thu nhập trung bình tại Trung Quốc khoảng 460 triệu người, trong đó mức thu nhập khoảng 3.000 tệ mỗi tháng cũng được tính là thuộc nhóm Trung Lu. Theo bài viết này, với mức giá sinh hoạt hiện nay tại Trung Quốc, 3.000 tệ mỗi tháng chỉ đủ đáp ứng những nhu cầu cơ bản tại nhiều thành phố cỡ Trung. Bài viết cũng so sánh với một số tiêu chuẩn quốc tế, trong đó tầng lớp Trung Lu từng được xác định là những người có thu nhập khoảng 31.000 đô mỗi năm tương đương khoảng 85 USD mỗi ngày. Việc sử dụng ngưỡng thu nhập thấp hơn để xác định tầng lớp Trung Lu có thể khiến bức tranh về khoảng cách giàu nghệp tại Trung Quốc trở nên khác so với cách đánh giá của quốc tế. Các chuyên gia đã nhận định rằng tầng lớp Trung Lu tại Trung Quốc mang đặc điểm khá đặc biệt so với phần lớn tài sản tập trung vào bất động sản. Khi thị trường nhà đất suy giảm, nhóm này có nguy cơ mất nhanh phần lớn giá trị tài sản tích lũy. Nếu nền kinh tế còn tiếp tục gặp khó khăn và các chính sách kinh tế tiếp tục thay đổi theo hướng tập trung hơn, tầng lớp Trung Lu của Trung Quốc có thể sẽ còn phải đối mặt với nhiều sức ép trong những năm tới. Quý vị khán thính giả thân mến, thông tin vừa rồi đã khép lại chương trình Trên Khung Trời Mới. Một lần nữa, chúng tôi xin chân thành cảm ơn quý vị đã dành thời gian quý báo của mình để theo dõi đến hết video. Nếu yêu mến những nội dung của chúng tôi, quý vị đừng quên tặng like cho video này. Còn bây giờ, Ngọc Vi xin kính chào và hẹn gặp lại quý vị trong các chương trình tiếp theo.