Cha mẹ càng hy sinh con cái càng coi đó là bổn phận | Bài học cuộc sống

Vâng, xin chào tất cả các bác, các anh, các chị và các bạn trẻ đã quay trở lại với không gian trò chuyện quen thuộc cùng Quang Nguyên. Hôm nay tôi muốn mời các bác cùng ngồi lại pha một ấm trà ấm lùi lại một chút giữa những lo toan bề bộn của cuộc sống cơm áo khảo tiền để chúng ta cùng mộ sẻ một câu chuyện, một thực tế mà tôi nghĩ nó đang âm ỉ diễn ra trong rất nhiều môi nhà Việt nhưng lại ít ai dám thẳng thắn nhìn nhận. Đó là câu chuyện về sự hy sinh của cha mẹ. Người ta vẫn thường ca ngợi sự hy sinh của cha mẹ là bao la như biển Thái Bình, là vĩ đại, là vô điều kiện. Nhiều đó hoàn toàn đúng, không ai có thể phủ nhận được tình yêu thương ruột giải. Nhưng các bác ạ, có bao giờ chúng ta tự hỏi liệu sự hy sinh ấy nếu đi quá giới hạn, nếu trao đi một cách mù quáng và thiếu trí tuệ, thì nó sẽ mang lại quả ngọt hay lại gieo xuống một mầm tai họa. Thực tế cay đắng mà tôi chứng kiến ở đời cho thấy đôi khi cha mẹ càng hy sinh, còng lưng chịu khổ, nhìn ăn, nhịn mặt để cung phụ cho con thì đổi lại con cái lại chẳng biết ơn. Ngược lại, chúng xem tất cả những điều tốt đẹp đó là một lẽ đương nhiên là bổn phận, là trách nhiệm mặc địch mà cha mẹ phải làm cho chúng. Các bác thử ngẫm mà xem, cuộc đời con người từ lúc sinh ra cho đến lúc nhắm mắt xuôi tay dường như lúc nào cũng gắn liền với hai chữ hy sinh. Khi đã làm cha làm mẹ, lúc con còn nhỏ thì thức đêm thức hôm, con ốm một tí là đứng ngồi không yên, bỏ cả ăn cả ngủ để chăm bắm. Đến lúc con đi học thì chạy vậy khắp nơi lo tiền học phí, tiền học thêm miễn sao con bằng bạn, bằng bè. Con trưởng thành rồi lại lo dựng vợ gà chồng, lo mua đất xây nhà, rồi thậm chí đến lúc tóc đã bạc phơ, đầu gối đã mỏi lại tiếp tục còng lưng ra bế cháu, dọn dẹp nhà cửa cho con. Lo từng bữa cơm, cây áo cho gia đình nhỏ của chúng. Chúng ta làm tất cả những điều đó với một tâm thế hết sức tự nhiên. Nghĩ rằng đời mình khổ rồi thì phải để đời con nó sướng. Mình chịu thiệt một chút cũng được, miễn là con cái nó có cái bệ phóng vững chắc để vào đời. Nhưng nghịch lý ở đời vốn dĩ rất phũ phản các bác ạ. Tình yêu thương nếu không đi kèm với sự tỉnh táo và giáo dục đúng cách thì rất dễ biến thành một loại thuốc động. Khi chúng ta dâng hiến tất cả những gì tốt nhất một cách quá dễ dàng chúng ta vô tình tiếc đi của con cái cơ hội được trưởng thành, cơ hội được tự lập và hiểu được giá trị của sự lao động. Một đứa trẻ lớn lên trong một môi nhà mà mọi thứ từ bát cơm đôi đũa đến tấm áo cái quần đều có người chuẩn bị sẵn. Một đứa trẻ mà hễ cứ thiếu tiền là có cha mẹ chia tay ra cho. Hễ gặp khó khăn là có cha mẹ đứng ra gánh vác hộ thì làm sao nó hiểu được giọt mồ hôi của cha mẹ rơi xuống đất, nó mặn chát đến nhường nặng. Tôi đã từng gặp những bác già cả đời tích cóp không dám ăn một con gà ngon, không dám mua một tấm áo mới, đôi dép mòn vẹt không dám thay. Chỉ để gom góc từng đồng gửi lên thành phố cho con ăn học rồi lại lo cho con mua xe, mua nhà. Để rồi đến lúc về già, đổ bệnh ra đấy nằm một chỗ nhìn đứa con đi làm về rừng rưng, lướt điện thoại chẳng thèm hỏi han mẹ lấy một câu. Hoặc có chăng chỉ là những clip nhìn đầy khó chịu vì tiếng ho của mẹ làm phiền giấc bủ của nó. Lúc ấy nước mắt người già chảo ra đau đớn nhận ra mình đã nuôi dạy nên một kẻ ăn bám về cả vật chất lẫn tinh thần. Đứa con ấy không hẳn là nó ác mà là vì từ nhỏ đến lớn nó đã quen với việc cha mẹ là người chịu khổ còn nó là người hưởng thụ. Nó nghiệm nhiên nghĩ rằng việc cha mẹ nhịn ăn để giành phần ngon cho nó là trách nhiệm của ông bà. Việc cha mẹ còng lưng lau nhà, giật rũ là việc đương nhiên ông bà phải làm. Vì ông bà ở nhà rành rỗi nó hoàn toàn mất đi năng lực đồng cảm với nỗi đau và sự mệt mỏi của đấng sinh thành. Đó chẳng phải là một bi tịch xót xa hay sao các bác. Hôm nay Quang Nguyên muốn cùng các bác bóc tách từng lớp lang của sự thật này để xem tại sao chúng ta lại vô tình biến sự hy sinh thiêng liêng thành cái bẫy dung túng cho sự ích kỷ của con cái và làm thế nào để chúng ta yêu thương con một cách thông thái nhất để tuổi già của chúng ta có được sự an yên tôn trọng thực sự từ chính những đứa con mà mình đã mang nặng đẻ đau. Vâng để tiếp tục câu chuyện chúng ta hãy cùng nhìn sâu vào cái gốc dễ của vấn đề. Tại sao đứa trẻ từ một thiên thần nhỏ bóng ngây thơ lúc nào cũng cuốn quyết bên cha mẹ lớn lên lại có thể trở thành một kẻ thờ ơ xem sự hy sinh của đứng sinh thành là bổn phận. Các bác ạ, câu trả lời nằm ở hai chữ Thói quen Con người ta vốn dĩ rất dễ thích nghi với những điều tốt đẹp và sự nuông chiều Khi một hành động tốt được lặp đi lặp lại đủ nhiều nó sẽ không còn là một món quà nữa mà nó biến thành một điều hiển nhiên. Tôi lấy một ví dụ rất đơn giản thế này thôi để các bác dễ hình dung nhé Nếu mỗi ngày đi làm các bác đều tặng cho người đồng nghiệp ngồi bên cạnh một quả táo Ngày đầu tiên họ sẽ vô cùng cảm kích cuối đầu cảm ơn dối dít Ngày thứ hai, thứ ba họ vẫn vui vẻ nhận Nhưng đến ngày thứ ba mươi nếu chẳng may các bác quên không mang táo hoặc dành quả táo đó cho một người khác người đồng nghiệp kia rất có thể sẽ khó chịu họ sẽ trách thầm trong bụng rằng tại sao hôm nay mình lại không có táo tại sao lại đem táo cho người khác họ quên mất rằng quả táo đó là tài sản của các bác việc các bác cho họ là tình cảm chứ không phải nghĩa vụ Trong mối quan hệ giữa cha mẹ và con cái cũng y như vậy khi các bác luôn là người đứng ra chịu thiệt hỏi luôn là người nhường miếng ngon nhất gánh phần việc nặng nhất các bác đã vô tình xây dựng trong tâm trí đứa trẻ một đếp nghĩ rằng cha mẹ là siêu nhân cha mẹ không biết mệt, không biết đau và việc của cha mẹ là lo cho mình có những bác kể với tôi từ lúc con còn nhỏ cho đến khi đi làm chưa bao giờ con phải động tay vào việc nhà sáng ra mẹ nấu đồ ăn sáng bưng tận bàn chưa đi học về quần áo bẩn vứt vào sọt có mẹ dặn tối đến cơm nước dọn sắn chỉ việc ngồi ăn rồi vào phòng lướt điện thoại hoặc học bài người mẹ thì vừa đi làm cơ quan về đầu tắt mặt tối dếp bếp mổ hôi nhễ nhại vừa nhặt sau, vừa nấu nướng ăn xong lại cỏng lưng ra rửa bát lau nhà đứa con ngồi xem tivi ở phòng khách thấy mẹ bận rộn như vậy nhưng mắt không rời màn hình chân không buồn nhất tại sao vậy các bác có phải đứa con đó nó bất hiếu từ trong trứng nước không không phải đâu ạ mà là vì trong suốt mười mấy hai mươi năm trời nó đã được lập trình để tin rằng việc nấu cơm, giặt rũ, dọn dẹp là việc của mẹ còn việc của nó chỉ là tận hưởng nó không nghĩ rằng mẹ cũng biết mỏi lưng mẹ cũng biết nhức đầu mẹ cũng cần được nghỉ ngơi thiệt lý đau lòng hơn nữa là khi con cái trưởng thành đi làm và bắt đầu có gia đình riêng lúc này áp lực cuộc sống của chúng tăng lên và sự hy sinh của cha mẹ lại tiếp tục leo thang lên một nước thang mới vì thương con đi làm vất vả thương dâu thương rẻ áp lực tiền bạc nhiều bác ở quê có bao nhiêu con gà quả trứng bó rau sạch đều gói ghém cẩn thận gửi xe khách lên thành phố cho con thậm chí có những bác cất công khăn gói lên tận nơi để làm người giúp việc không lương cho con cái các bác chồng cháu giặt tả nấu ăn dọn dẹp từ tầng 1 lên tầng 4 các bác làm việc quần quật từ 5 giờ sáng đến 11 giờ đêm không một đồng thủ lao không một lời khen gợi đổi lại là gì ạ là sự soi mói của con dâu là cách cầu nhào của con trai khi thấy bố mẹ nấu ăn không hợp khẩu vị hay chồng cháu không đúng phương pháp khoa học của thời bây giờ có bác rơi nước mắt tâm sự với tôi chú Nguyên ơi tôi lên chăm cháu cho chúng nó mà chúng nó coi tôi như người ở đi làm về thế nhà chưa lau sạch là mặt nặng mày nhẹ cơm nấu hơi mặn một tí là con dâu nó bỏ đũa con trai thì bảo mẹ chẳng được việc gì lúc đó tiền bà không có sức khỏe suy giảm lòng tự trọng bị tổn thương xót xa các bác thấy có cay đáng không mình hy sinh cả thanh xuân cả tuổi già để rồi nhận lại sự rẻ rúng xem thường từ chính những đứa con mình rất ruột đẻ ra nhưng ngậm đi thì cũng phải ngậm lại lỗi này do ai do con cái ích kỷ hay do chính chúng ta đã quá bao bọc đã tự nguyện hạ thấp vị thế của mình tự biến mình thành nô lệ cho cuộc đời của con vâng nhìn vào thực tế ấy chúng ta mới thấm thiế cái câu gieo nhân nào gặt quả nấy nhiều khi cái nhân mình gieo không phải là cái ác mà là sự bảo bọc quá đà nhưng cái quả gặt về lại là sự vô ơn của con cái các bác ạ cái sai lầm lớn nhất của cha mẹ Việt chúng ta là luôn có tâm lý nhịn miệng nhường con lo cho con một cuộc sống đủ đầy nhung lụa đến mức quên mất việc dạy cho chúng cách sẻ chia và chịu trách nhiệm lúc trẻ chúng ta cứ nghĩ thương con là phải gánh hết mọi nhọc nhằn về phần mình nhà có miếng thịt ngon bố mẹ gắp hết vào bát con bảo là bố mẹ không thích ăn bố mẹ già rồi ăn không tiêu còn muốn mua cái áo hiệu cái xe xịn bằng bạn bạn bè dù trong túi không còn một đồng bố mẹ cũng bấm bụng đi vay mượn hàng xóm để chiều lòng con chính những lời nói dối bố mẹ không thích bố mẹ không mệt lặp đi lặp lại năm này qua năm khác đã vô tình thui chột đi lòng chắc tẩn của đứa trẻ nói người thơ nghĩ rằng bố mẹ mình chắc là làm bằng đồng bằng sắt bố mẹ chắc thực sự không biết thèm bế ngon không biết mệt mỏi khi làm lộn để rồi khi lớn lên cái tâm lý hưởng thụ ấy nó ăn sâu vào máu đứa con bước vào đời với một cái tư duy ích kỷ luôn đòi hỏi xã hội và gia đình phải xoay quanh mình khi đi làm gặp áp lực nó về nhà chút giận lên đầu cha mẹ khi cuộc sống hôn nhân không như ý nó lại trách cha mẹ ngày xưa không lo cho nó cái bệ phóng tốt hơn có những người con đã ba bốn mươi tuổi đã làm bố làm mẹ của những đứa trẻ khác nhưng hệ cứ hụt tiền là gọi điện về xin viện trợ của ông bà già ở quê họ không một chút lần ngại khi cầm những đồng tiền sặc mùi bùn đất những đồng tiền dưỡng già ít ỏi của bố mẹ để nướng vào những cuộc ăn chơi những ngón đổ sa sỉ họ coi việc cha mẹ phải chu cấp phải lo lắng cho mình đến tận hơi thở cuối cùng là một đạo lý hiển nhiên ở đời họ quên mất rằng theo quy luật của tự nhiên khi chim non đã đủ lông đủ cánh thì phải tự bay đi kiếm mồi còn chim bố chim mẹ thì được quyền nghỉ ngơi dưỡng sức nỗi đau này nó càng nhân lên gấp bội khi có những bậc cha mẹ chấp nhận bán đi cả mảnh đất cắm rùi bán đi ngôi nhà kỷ niệm gắn bó cả đời để lấy tiền lo cho con làm ăn hoặc chia của cải cho các con với hy vọng về già chúng nó sẽ nuôi lại mình nhưng các bác ơi lòng người là giấy chứ đâu phải là vàng khi tiền đã trao tay nhà đã sang tên vị thế của người già bỗng chốc thay đổi hoàn toàn từ một người chủ gia đình có tiếng nói có chỗ đứng các bác bỗng chốc trở thành kẻ ăn nhờ ở đậu trong chính ngôi nhà của con cái lúc này từng miếng ăn mụn nước đều phải nhìn vào sắc mặt của con trai con dâu hôm nào chúng vui vẻ thì nhà cửa êm ấm hôm nào chúng gặp chuyện bực dọc ở cơ quan thì bữa cơm gia đình lạnh lẽo như băng giá những lời nói bóng gió những cái nhìn nặng nhẹ của con cái giống như những nhát dao cứa và lòng tự trọng của người già lúc ấy ngồi trong xó phòng tối tâm nhìn ra ngoài trời mưa phở phạt các bác mới thấm thiế cái giá trị của sự độc lập mới hiểu rằng cái dạy lớn nhất của đời người là tự lột hết lớp áo giáp phòng thân của mình để trao vào tay kẻ khác dù kẻ đó có là giọt máu của mình đi chăng nữa tình thương không có sự tỉnh táo không có danh dưới rõ ràng thì cuối cùng chỉ chuốc lấy bẽ bảng và cay đắng mà thôi vâng thưa các bác nãy tôi vừa nói về cái nghịch lý xót xa khi cha mẹ tự lột bỏ cái lớp áo giáp phòng thân của mình đem hết nhà cửa đất đai tiền bạc dưỡng già trao chọn cho con với mong muốn đổi lại một chỗ nương tựa khi về già để rồi cái kết nhận lại là sự hờ hững những bữa cơm nhìn sắc mặt con mà nuốt giọt nước mắt gược vào trong nhưng câu chuyện không chỉ dừng lại ở khía cạnh vật chất đâu các bác ạ sự hy sinh mù quáng của cha mẹ còn bào mòn cả thế giới tinh thần biến con cái thành những đứa trẻ khổng lồ nhưng mang tâm hồn của một kẻ ích kỳ tàn nhẫn mà chính chúng cũng không nhận ra khi một đứa con quen nhận mà không quen cho quen được cung phụng mà không biết cung phụng người khác thì không chỉ tình thương đối với cha mẹ bị thui chột mà ngay cả cuộc đời riêng của nó cũng sẽ gặp muôn vàn chắc chở trách nhiệm làm người trách nhiệm đối với xã hội đối với gia đình nhỏ của chính nó cũng sẽ bị lệch lạc theo có những người con dù đã bước sang tuổi trung niên tóc đã bắt đầu điểm bạc nhưng mỗi khi đối mặt với thất bại trong cuộc sống việc đầu tiên chúng làm không phải là tự nhìn nhận lại bản thân mà là quay sang trách móc cha mẹ đi làm không được thăng chức thì trách bố mẹ ngày xưa không có quan hệ không biết chạy vọt cho con làm ăn thô lỗ thì trách bố mẹ không có cùa chìm cùa nổi để hỗ trợ để làm vốn liếng thậm chí vợ chồng cãi nhau cũng quay sang đổ lỗi tại mẹ ngày xưa chọn dâu không khéo tại bố ngày xưa không biết dạy bảo sự hy sinh gánh vác hết mọi trách nhiệm từ thổ nhỏ của các bác đã vô tình tước đi cách quyền được sai và quyền được chịu trách nhiệm của con chúng giống như những cái cây trồng trong nhà kính được che chắn kỹ lưỡng trước mọi dông bão cuộc đời đến khi bão tố thực sự ập đến mái kính vỡ tan cái cây ấy lập tức gãy đổ vì bộ rễ của nó quá nông cả không thể tự bám sâu vào lòng đất để hút chất dinh dưỡng lúc này thay vì tự đứng lên chúng lại oán hận người đã dựng nên tới nhà kính ấy vì đã không bảo vệ chúng được suốt đời cái sai lầm đau đớn tiếp theo mà tôi thấy rất nhiều bậc cha mẹ ở tuổi xế chiều đang mắc phải đó là sự hy sinh mang tên quên đi chính mình các bác bóp mồm bóp miệng không dám đi du lịch không dám mua một hộp sữa ngon để uống không dám tham gia các câu lạc bộ ông lang bà cốt bạn già lối xóm các bác dồn tất cả thời gian tâm sức để làm gì để trông cháu để giặt rũ nấu nướng cho gia đình của các con các bác tự nguyện biến tuổi già của mình thành một chuỗi ngày lặp đi lặp lại trong 4 bức tường chật hẹp quanh quận từ nhà bếp ra phòng khách từ phòng khách ra sân phơi đáng buồn thay sự tận tùy ấy nhiều khi lại trở thành nốt phiền toái trong mắt con cái chúng cho rằng ông bà già rồi tư duy cổ hữu chăm cháu không khoa học nấu ăn thì lỗi thời những lời góp ý chân thành của cha mẹ bị chúng gạt đi như những lời cằn nhằn của tuổi già đến cuối cùng các bác nhận ra mình vừa mất đi tự do mất đi niềm vui riêng lại vừa trở thành kẻ cô độc ngay trong chính ngôi nhà mà mình đang dốc lòng phụng sự Cái ba lô hành lý ở gác cuối cuộc đời lúc này sao mà nặng chịu những u út và tủi hờn đến thế các bác ơi Vâng thưa các bác nói đến đây chắc hẳn trong lòng mỗi chúng ta đều có chút nghẹn ngào chút xót xa khi nhìn thấy một phần hình bóng của mình hoặc của những người xung quanh trong đó Vậy thì câu hỏi đặt ra là chúng ta phải làm gì đây Chẳng lẽ làm cha làm mẹ thì không được thương con không được giúp đỡ con cái hay sao Không phải thế đâu các bác ạ Tình thương của cha mẹ dành cho con là điều thiêng lương nhất Nhưng tình thương ấy cần phải đi đôi với sự tỉnh táo đi đôi với lý trí và danh giới rõ ràng Chúng ta thương con chứ đừng chiều hư con Chúng ta nâng đỡ con bước đi chứ đừng đi thay con suốt cả cuộc đời Tuyệt chiêu để thoát khỏi cái bấy hy sinh vô ích này Thực ra nằm ở việc chúng ta phải học cách buông bỏ bước gánh nặng và học cách yêu thương chính bản thân mình Các bác hãy nhớ rằng Cha mẹ hạnh phúc thì mới nuôi dậy nên những đứa con hạnh phúc Một người mẹ suốt ngày cao có hy sinh nhịn ăn nhịn mặt sống trong ưu ất thì không thể mang lại năng lượng tích cực cho con cái được Hãy cho phép mình được nghỉ ngơi khi cơ thể đã mỏi gối trốn chân Khi con cái đã trưởng thành đã dựng vợ gà chồng các bác hãy mạnh dạng bàn giao lại quyền làm chủ cuộc đời cho chúng Hãy để chúng tự lo liệu bữa cơm tự dọn dẹp tổ ấm của mình tự đối mặt với những thiếu thốn về vật chất để chúng hiểu được giá trị của đồng tiền và sức lao động Nếu các bác có điều kiện giúp đỡ hãy giúp đỡ trên tinh thần hỗ trợ tạm thời Chứ đừng bao giờ biến mình thành chiếc phao cứu sinh vĩnh viễn khiến con cái mất đi năng lực bơi lội giữa dòng đời Đặc biệt về mặt tài sản và tiền bả các bác cần phải giữ lại cho mình một đường lui vững chắc Đừng bao giờ dốc cạn đồng tiền tiết kiệm cuối cùng cũng đừng vội vàng sang tiên mảnh đất vô nhà dưỡng giả cho con khi mình còn sống Cái quỹ dưỡng giả ấy không chỉ là tiền để các bác lo thuốc thang khi trái gió trở trời mà nó chính là lòng tự trọng là chỗ đứng của các bác ở tuổi xế chiều Khi các bác độc lập về tài chính các bác không phải ngựa tay xin con từng đồng mua hộp sữa không phải nhìn sắc mặt con dâu con trai để sống thì tự khắc con cái sẽ có sự kính trọng đối với các bác Hãy sống sao để những năm tháng cuối đời chúng ta được sống vì chính mình Các bác hãy bước ra ngoài tham gia câu lạc bộ thơ ca tập dưỡng sinh với các ông bạn già lối xóm đi du lịch đây đó nếu sức khỏe cho phép Hãy biến tuổi già của mình thành một chương sách rực rỡ thanh thản chứ không phải là một chuỗi ngày làm đầy tớ không lương Khi chúng ta biết trân quý bản thân biết đặt ra danh giới con cái sẽ hiểu rằng cha mẹ cũng có cuộc sống riêng có những nhu cầu riêng cần được tôn trọng Và việc cha mẹ giúp đỡ chúng là tình thương chứ hoàn toàn không phải là bổn phận Hy vọng rằng những lời chia sẻ mộc mạc thẳng thẳng này hôm nay của Quang Nguyên sẽ phần nào giúp các bác có một góc nhìn mới một sự điều chỉnh kịp thời trong cách yêu thương con cái Đừng để đến ga cuối của cuộc đời Nhìn lại hành trình đã qua chúng ta lại phải thốt lên hai chữ giá như đầy cay đắng Chúc các bác các anh các chị luôn mạnh khỏe giữ được sự tỉnh táo thông thái trong tình yêu thương và có một tuổi già thật bình an tự tại tâm luôn tĩnh giữa dòng đời vạn biến Xin chào và hẹn gặp lại các bác trong những chủ đề tiếp theo trên kênh Vài học cuộc sống