Cảnh Giới Sống Cao Nhất: Trước Làm Chủ Cảm Xúc – Sau Làm Chủ Cuộc Đời

NHÂN SINH CẢM NGỘ
89 người theo dõi
Được tạo bởi AI·Có thể có lỗi
Tóm tắt video
Được tạo bởi AIThe video explores the art of mastering emotions as the foundation for controlling one's life, drawing from historical anecdotes and the philosophy of \"Giải ách giám.\" It argues that major failures often stem not from a lack of intelligence, but from allowing fleeting emotions to dictate critical decisions, emphasizing that emotional stability is the true key to long-term success and inner peace.
Cảnh giới sống cao nhất trước làm chủ cảm xúc sau mới làm chủ nơi mình.
Thưa quý vị và các bạn,
có một người đàn ông từng làm được điều mà cả thiên hạ không ai làm nổi.
Cha và anh ông bị vua nước sở giết oan.
Ông chạy trốn, một đêm bạc trắng cả máy đầu.
Rồi ông lại trở lại, không phải một mình mà dẫn theo cả một đạo quân của nước khác
đánh thẳng vào kinh đô nước sở.
Kẻ thù của ông lúc ấy đã chết.
Ông cho quật mộ lên, đôi xác vị vua đã mổ ra và quất 300 roi.
300 roi vào một cái xác.
Ông tên là Ngũ Tử Tư.
Và có một điều đáng lưu ý ở đây là
người có đủ ý chí để lật đổ một quốc gia,
có đủ tài năng để một tay dựng nền nghiệp bá cho nước ngô,
có đủ kiên nhẫn để chờ mỗi thù suốt mười mấy năm,
cuối cùng lại chết vì một thanh kiếm do chính vị vua ông Phỏ Tá ban trò.
Xác ông bị nhét vào túi da, ném xuống sông.
Ông thắng cả một đất nước,
nhưng thua một thứ nằm ngay trong lòng ngược mình.
Người bạn cũ thân Bao Tư từ nhìn thẳng vào mắt ông
mà nói một câu lạnh ngời rằng
Ông hành sự cực đoan đến thế chẳng còn nguyên tắc gì nữa,
thật khiến người ta sợ hãi.
Câu đó không phải là lời mắng,
đó là một bản án được tuyên trước 20 năm.
Và trong bài chia sẻ ngày hôm nay,
Tân Phú Khánh muốn ngồi lại cùng bạn
để bàn về cái điều mà của nhân gọi là giải ách giám.
Tức là tập trung vào việc nhận diện và hóa giải các rủi ro trong cuộc sống.
Đó cũng là tên chức tác của Yến Thù,
một vị tể tướng thời Bắc Tống,
người cả đời làm quan chưa từng vấp một cú ngã lớn nào
và ông đã đúc kết thành 10 chữ
Tiên giá ngự tình cảm,
tái giá ngự nhân sinh.
Có nghĩa là trước thì làm chủ cảm xúc,
sau mới làm chủ đời mình.
10 chữ ấy nghe thì đơn giản đến mức bạn có thể lướt qua.
Nhưng nếu bạn ngồi cùng tôi cho đến hết bài chia sẻ này,
bạn sẽ nhận ra rằng gần như toàn bộ những đổ vỡ lớn nhất trong đời mình
như các mối quan hệ tàn nát,
cơ hội tuổn mất,
tiền bạc thất thoát,
sức khỏe hao mòn
đều không sinh ra từ việc bạn thiếu thông minh,
thiếu chăm chỉ hay thiếu may mắn,
mà chúng sinh ra từ khoảng thời gian rất ngắn giữa một kích thích và một phản ứng
và đều kinh ngạc
và thậm chí làm người ta bà hoàng
đó là cả một đời người sẽ được quyết định trong bà giấy đó.
Và cũng trong bài chia sẻ này,
Tân Phúc Khánh sẽ chỉ cho bạn
5 loại cảm xúc đã trôn vùi vô số con người tài giỏi trong lịch sử.
4 loại đầu bạn có thể đã đoán được,
thế nhưng loại thứ 5 là loại nguy hiểm nhất,
lại là thứ mà xã hội hiện đại đang ca ngợi như một nức tính.
Trước hết, chúng ta đi tìm hiểu về
sai lầm của người thông minh.
Chúng ta lớn lên với một niềm tin ngây thơ
rằng con người ra quyết định bằng lý trí.
Nhưng sự thực thì ngược lại.
Cảm xúc đi trước, quyết định theo sau.
Và lý trí chỉ đến sau cùng.
Trong vài một luật sư được thuê để bảo chữa
cho những gì bạn đã chót làm.
Bạn không phân tích rồi mới giận.
Bạn giận trước rồi tìm lý do để chứng minh cơn giận của mình là chính đáng.
Yến Thù, người đã ngồi ở vị trí cao nhất triều đình suốt mấy chục năm
và ông chứng kiến không biết bao nhiêu đồng liều đã ngã ngựa
và đã viết một câu sắc lạnh là rằng
Họa hoạn không sinh ra từ chỗ vô trí.
Nó thường sinh ra từ chính cái trí.
Ông không nói rằng người ngu gặp nạn.
Mà ông nói rằng người khôn gặp nạn.
Bởi vì người khôn có đủ khả năng biện hộ cho cảm xúc của mình.
Biến nó thành đảo lý, thành lẽ phải, thành chân lý phải bảo vệ bằng mọi giá.
Và chúng ta hãy nhìn vào một câu chuyện có thật của thời nhà Minh.
Một điển cố như thế này.
Có một người tên là Cao Củng.
Ông được từ dai là một vị thủ phụ đầy quyền lực tiến cử.
Nhờ đó mà lên tới chức thượng thư bộ lễ.
Đáng lẽ đó là một mối duyên đẹp.
Thế nhưng có một chuyện nhỏ xảy ra ở đây là
sau khi Cao Củng đã đặt địa vị cao
từ dai vẫn quen miệng sai bảo ông như ngày xưa.
Ví như gọi to, sai vặt, không đủ khách khí.
Chỉ có như vậy.
Nhưng trong lòng Cao Củng cái chỉ có vậy ấy bắt đầu lên men.
Ông tâm sự với bạn rằng
tôi tuy được ông ta tiến cử
thế nhưng đó không phải là lý do để ông ta sai khiến tôi.
Ông ta quá thao tôi, vô lễ với tôi.
Tôi thực sự không chịu nổi nữa.
Người bạn khuyên ông
hãy nghĩ về những điều tốt mà ông ta từng làm cho anh
rồi anh sẽ không giận nữa.
Cao Củng không nghe.
Từ đó bất cứ ai đàn hạc ông
ông đều quy về một mối
như từ dai giật dây, không cần bảng chứng.
Cơn giận đã tự viết ra bằng chứng cho mình.
Giờ ông đã làm cái điều mà không thể quay đầu.
Ông vào tâu với Hoàng đế về những lời vu khống từ dai.
Hoàng đế hỏi lại
Nếu điều Khanh nói không thật
Trẫm sẽ trị tội Khanh.
Khanh dám khẳng định là thật chứ?
Cao Củng cắn răng.
Thần nói không một lời sai.
Bạn của ông kêu trời
Ông vu cáo từ dai
rõ ràng là bị cơn giận nung nấu đầu óc rồi.
Một khi Hoàng thượng điều tra ra sự thật
Ông là tự chuốc lấy họa đấy.
Cao Củng đã một
không chút được cuộc tức này
thì không sống nổi.
Tôi cũng chẳng nghĩ nhiều đến thế nữa.
Và cuối cùng điều tra kết thúc.
Từ dai vô tội
Cao Củng mất sạch uy tín
bị cả triều đình chỉ trích.
Cuối cùng phải cáo lui về quê.
Một sự nghiệp gây giận cả đời
sụp đỏ vì một cảm giác không được tôn trọng.
Và chúng ta thấy một điều đáng sợ ở đây là
Cao Củng không phải là người ngu.
Ông là một trong những bộ óc chính trị
sắc bén nhất thời ấy.
Chính cái sắc bén đó đã giúp ông xây dựng
một câu chuyện hoàn hảo trong đầu.
Nơi ông là nạn nhân và từ dai là kẻ ác.
Chỉ thông minh của ông
không kiểm soát cảm xúc.
Nó phục vụ cảm xúc.
Đây cũng là một điều mà chúng ta cần phải ghi nhớ.
Đó là cảm xúc không bao giờ
tự giới thiệu mình là cảm xúc.
Nó luôn xuất hiện dưới dạng sự thật.
Cần giận nó với bạn.
Nó sai thật mà.
Nỗi sợ nó với bạn.
Đây là thận trọng không phải là hèn nhát.
Sự nóng vội nói với bạn là
không nhanh thì hết cơ hội.
Và bạn tin vì dạng nói ấy
dùng chính giọng của bạn.
Và tiếp đến chúng ta sẽ đi vào
phần chính cốt lõi của bài chia sẻ ngầm nay.
Đó là 5 loại cảm xúc
đã trôn vùi những con người
tài giỏi.
Loại thứ nhất đó là cơn giận
thứ luôn được trả góp.
Cổ nhân nói rằng
Trời giận thì thành tai họa
Người giận thì thành tổn hại
Trời giận mưa bão đến rồi đi
Người giận thì vết thương ở lại
Và một điều rất đau và phũ phàng là
Cơn giận cho bạn cảm giác
sung sướng ngay lập tức
Nhưng hóa đơn thì gửi đến sau kèm lại
Điển tích kể lại rằng
Vào thời nhà Hán
Có một vị quan tên là Vương Chương
Ông là người chính trực
Thấy gian thần là không chịu được
Lần đầu ông cùng bạn dân sở Đàn Hạc
Thạch Hiển
Kẻ đang được hoàng đế sủng ái
Bạn ông can ngăn rằng
Đàn Hạc lúc này chẳng có tác dụng gì cả
Chi bằng hay nhẫn nhịn
Đợi thời cơ mà lật đổ Hán
Một lần cho xong
Vương Chương không nghe, kết quả thất bại
Mất chức, ngồi nhà
Trong những ngày túng quẫn ấy
Vợ ông nói với ông một câu khôn ngoan
Thể hiện của việc sự thế đỉnh cao rằng
Kẻ quyền quý không thể bám vào
Cũng không thể tùy tiện đắt tội
Bây giờ chàng đừng ban chuyện chiêu chính
Đừng nói nữa câu án hận người quyền thế
Có lẽ như vậy chúng ta còn hy vọng
Và ông nghe theo vợ
Ông im lặng
Và điều kỳ diệu đã xảy ra
Những kẻ vốn muốn sát hại ông
Thấy ông đã biết điều dần dần không để tâm nữa
Ông sống sót qua quãng thời thất thế
Rồi Hán thành đế lên ngôi
Vương Chương được phục chức
Tháng Tiến làm tới kinh triệu doãn
Gió lại nổi lên
Và ông lại quên sạch bài học
Người tiến cử ông trở lại quan trường
Thế nhưng Vương Chương nhìn không nổi cảnh
Vương Phượng chuyên quyền
Vợ ông lại khóc lóc căng ngăn mà rằng
Ông vừa thoát khỏi cảnh túng quẫn
Đã muốn chống lại đại tướng quân
Đó rõ ràng là không tự lượng sức
Vương Chương miệng thì vâng
Thế nhưng vẫn bí mật dần sớ
Vương Phượng biết được nổi trận lôi đình
Vương Chương vong ân bổi nghĩa
Lòng lang giả sói
Ta có ý cất nhắc hắn
Sai người lục tìm tội chẳng
Vương Chương thanh liêm chẳng tìm ra tội gì
Vậy là Vương Phượng gán cho ông tội
Đại nghịch bắt đạo, bắt giam
Vợ con bị liên lụy
Và cuối cùng ông chết trong ngục
Vợ ông bị lưu đài đến hợp phố
Vương Chương chết không phải vì ông chính trực
Ông chết vì ông chính trực
Mà không có chiến lược
Vì ông để cảm xúc phẫn nộ
Quyết định thời điểm
Cách thức và cương độ hành động
Trong khi mọi điều kiện khách quan đều nói rằng
Ông sẽ thất bại
Đây là một danh giới mỏng manh
Mà rất ít người phân biệt được
Đó chính là giữa con nguyên tắc
Và bị cảm xúc điều khiển
Bằng cách khoác áo nguyên tắc
Cơn giận không bao giờ nói với bạn rằng
Nó là cơn giận, nó luôn nói rằng
Nó là công lý
Và công lý được thi hành bởi một người đang run giải
Thì thường không phải là công lý
Đó là sự trả thù mặc áo của công lý
Vậy thì bài học ứng dụng cho chúng ta
Đây là gì?
Đó là hãy đặt cho mình một luật bất di bất dịch
Không bao giờ ra quyết định quan trọng
Trong vòng 6 tiếng sau khi cảm thấy bị xúc phạm
Hãy cứ viết ra hết
Viết cho đã nhưng đừng gửi
Ngày mai đọc lại
Bạn sẽ kinh ngạc khi thấy con người viết ra những dòng đó
Không hẳn là bạn
Nhưng cơn giận là một loại cảm xúc dễ nhận diện nhất
Vì nó rất ồn ào
Ba loại tiếp theo nguy hiểm hơn nhiều
Bởi chúng đến trong im lặng
Và đội lốt của những đức tính đáng quý
Tiếp đến chúng ta sẽ đến với loại thứ 2
Là
Sự nóng vội
Nỗi sợ hãi mặc áo thàm vọng
Yến Thù viết rằng
Chế ngự được thiên tính rồi mới giữ được thân mình ngay thẳng
Vậy thiên tính ở đây là gì?
Thiên tính là cái thôi thúc
Muốn có ngay
Muốn thấy kết quả ngay
Muốn cảm giác mình đang tiến lên ngay
Điển Tích kể lại rằng
Thời Xuân Thu
Ngô Vương Hạp Lư nóng lòng muốn đánh sở
Ông nói với Quần Thần một câu
Mà mang hơi hướng rất đương đại
Đó là
Đời người thật ngắn ngủi
Nếu không sớm dựng nên nghiệp bá
Thì sẽ ân hận mãi
Ta chuẩn bị đánh sở đã lâu lắm rồi
Không thể đợi thêm nữa
Rõ ràng chúng ta nghe câu đó rất quen
Đời ngắn lắm
Không làm bây giờ thì bao giờ
Người ta đi trước mình rồi
Cả triều đình phụ họa
Chỉ có một người phản đối
Đó chính là Tôn Vũ
Mà chúng ta hay gọi là
Tôn Tử
Ông nói rằng
Ai cũng thích lập công dựng nghiệp
Nhưng nếu buông theo tính khí mà làm
Thì kết quả sẽ ngược lại điều mong muốn
Hạp Lư sốt ruột nói
Tiền sinh nói có lý
Thế nhưng lòng ta như lửa đốt phải giải tỏa thế nào
Câu trả lời của Tôn Vũ
Là một trong những câu mà tâm đắc nhất
Trong việc kiềm chế cảm xúc
Đó là câu
Đại vương không thể nhìn vào niềm vui nhất thời khi hướng khởi nổi lên
Hãy nghĩ đến cái kết cục theo sau nó
Nếu vì một phút thất thố của đại vương
Mà tướng sĩ hỏa mạng
Đại vương chỉ còn biết nuốt hận
Nghĩ được đến đó
Đại vương sẽ tự kiềm chế được mình
Cách trận ong vội không phải là ép mình bình tĩnh
Là kéo dài tầm nhìn ra
Đủ xa đủ rộng
Để nhìn thấy cái giá phải trả của nó
Sau đó Hạp Lư còn hỏi thêm hai lần nữa
Quân đã luyện
Lương đã đủ
Đánh được chưa
Tôn Vũ đều lắc đầu
Đến lần cuối khi Hạp Lư đã bị bọn xu nịnh xuối dục
Mặc quyết đánh
Tôn Vũ quỳ xuống không đứng dậy
Dung dọng nói rằng
Nếu đại vương nhất quyết làm theo tính khí
Thân chỉ còn cách tử quan
Chính hành động đó đã cứu được nữ ngô
Và khi thời cơ chín mùi
Tôn Vũ đánh chiếm đất thư
Không tổn một binh một tốt
Ông không tiến quân gấp
Ông đóng ngoài thành
Ông cho loan tin sẽ tha thứ cho quân ngô
Đang bị ép phục vụ phe phản loạn
Hai ngày sau
Trong thành tự nội loạn
Quân lính ồn ồn kéo ra hàng
Ông chỉ việc bước vào
Như vậy chúng ta thấy rằng
Nóng vội không phải là biểu hiện của tham vọng lớn
Nó là một biểu hiện của nỗi sợ
Sợ bị bỏ lại
Sợ mình tầm thương
Sợ thời gian đang cạn
Cổ nhân nói rằng
Nóng nảy sinh ra trăm mối dối ghen
Khốn cùng thì sinh ra từ vọng niệm
Người thực sự tự tin
Và con đường của mình thì không cần phải chạy
Và bài học cho chúng ta là
Mỗi khi thấy mình thôi thúc
Phải làm gì đó ngay
Thì hãy dừng lại hỏi một câu duy nhất rằng
Nếu tôi làm việc này
Và nó thất bại
3 năm sau đời tôi sẽ ra sao
Nếu câu trả lời khiến bạn rung mình
Thì cái thôi thúc ấy không phải là cơ hội
Mà đó là một cái bẫy
Tiếp đến
Chúng ta sẽ đến với kiểu cảm xúc thứ 3
Nó là nuông trều tình thân
Lòng tốt mù quáng
Trong giải giám Yến Thù nói
Về 3 điều liên tiếp
Sắc lạnh như dao mà rằng
Nuông trều người thân thì lộ ra lòng riêng tư
Thiền hạ không dung
Nuông trều bè bạn thì lộ ra sự vụng về
Đó là mất trí
Nuông trều lòng thương hại
Thì lộ ra sự ngây thơ
Đó không phải là hậu đạo
Câu thứ nhất đã làm sụp đổ
Cả một triệu đại
Điển cố kể lại như thế này
Hán thành đế từ nhỏ
Giữa dẫm vào cậu ruột là Vương Phượng
Cha ông là hán nguyên đế
Từng cảnh báo rằng
Con quá nghe lời cậu
Đó là chỗ yếu của con
Cũng cho thấy con hoàn toàn không có chủ kiến
Thành đế miệng vâng giả
Nhưng quay đi thì nói
Chỉ có cậu quan tâm ta
Cậu là trí thân lẽ nào lại hại ta
Ông lên ngôi
Ông phong cậu làm đại tư mã đại tướng quân
Phong tiếp em trai của mẫu hậu
Phong tiếp anh em khắc mẹ của cậu
Cả họ Vương
Một bước lên mây
Có người can
Bệ hạ ban ơn cho trí thân phải có trừng mực
Châu đình có phép tắc của châu đình
Bệ hạ nếu không cắt bỏ được cái tình thiên vị
Lòng người sẽ ngồi lạnh
Thành đế nổi giận
Chẩm là thiên tử
Ban ơn cho ai không cần hỏi ý người ngoài
Một mùa hè
Sương vàng phủ kín trời không tàn
Điểm giữ
Đại phu Dương Hưng dốc lòng can rãn mà rằng
Muốn làm việc lớn thì phải cắt bỏ
Tình cảm riêng
Nếu không bị tình cảm trói buộc
Việc sẽ không thể hành thông
Thành đế không nghe
Đuổi ông đi rồi sau quay sang cận thần
Mà than rằng
Lòng người hiểm ác
Chẩm tin tưởng người trí thân chẳng lẽ lại sai
Và ông đã sai
Sai đến mức không thể sai hơn
Sau khi thành đế chết
Họ vương nắm trọn quyền bí
Và trong họ vương ấy
Có một người tên là vương mãng
Kẻ đã xoán đế cướp ngôi nhà Hán
Lập ra Triều Tân
Nhà Tây Hán diệt vong
Tất cả bắt đầu từ một đứa trẻ nghĩ rằng
Cậu thương mình
Cậu sao hại được mình
Những điều nói trên cho ta thấy rằng
Luông triều tình cảm không phải là tử tế
Đó là sự thoái thác trách nhiệm phán đoán
Bạn giao quyền quyết định về cuộc đời mình
Trong một cảm giác ấm áp
Rồi gọi tên nó là tình nghĩa
Yêu thương một người không đồng nghĩa
Với việc ngừng nhìn rõ người đó
Và bài học cho chúng ta là
Với những quyết định lớn liên quan đến tiền bạc
Hợp tác bảo lãnh
Thì hãy tự hỏi rằng
Nếu người này là một người lạ
Tôi có đồng ý hay không
Nếu câu trả lời là không
Thì bạn đang không giúp họ
Bạn đang mua sự thoải mái cho chính mình
Nhưng
Bao loại cảm xúc trên đều đến từ bên ngoài
Có người chọc giận bạn
Có cơ hội thúc giục bạn
Có người thân xin sỏ bạn
Loại thứ tư thì khác
Nó sinh ra ngay trong đầu bạn
Giữa những đêm thao thức mất ngủ
Khi không có ai cả
Và sau đây chúng ta sẽ đến với cảm xúc thứ tư
Là nỗi bi quan
Sự tuyệt vọng mặc áo tỉnh táo
Của nhân nói
Người quân tử gian ngừa nỗi bi quan
Kẻ tiểu nhân gian ngừa nỗi lo sợ
Vì sao lại đặt bi quan lên hàng đầu
Cho những điều người quân tử phải phòng
Bởi vì bi quan là cảm xúc duy nhất
Tự nhận mình là trí tuệ
Người bi quan không nói là tôi đang tuyệt vọng
Họ nói tôi thực tế
Họ không nói là tôi sợ thất bại
Nên không làm
Họ nói rằng tôi nhìn thấu rồi làm cũng vô ích
Vào thời minh
Có một vị quan tên là Chu Khởi Nguyên
Ông làm tri huyện có tiếng thanh liêm và khoan hậu
Một người bạn đến thăm
Kể lè về sự đen tối của quan trường
Rồi khuyên rằng
Triều đình bây giờ mục nát
Sự thanh liêm cần mẫn của ông sẽ chẳng được ai công nhận đâu
Sao ông cứ phải chào thuyền ngực nước
Chu Khởi Nguyên đáp
Tôi không bi quan như ông
Nếu không thì làm sao làm được một vị quan tốt
Tôi không thể đánh mất lòng tin
Nỗ lực rồi sẽ có kết quả
Lúc này càng phải thực hành
Chứ không phải oán thán
Ông bị trẻ nép
Cấp trên gầy khó dễ
Người nhà khuyên tử quan
Ông nói rằng
Người tốt át tưởng báo đáp tốt
Sao lại tự mình dọa mình
Rồi ông bị vu cáo
Con đường thăng tiến tắc nghẽn
Bạn ông khuyên ông lên kinh chạy trọt đút lót
Ông từ chối
Chọn cách kiên trì dâng sở tự biển
Sở dâng lên bật vô âm tín
Ông vẫn không nản
Triều đình rồi sẽ có người chính trực
Tôi tin mình sẽ rửa được vết nhơ
Hai năm sau
Ông được minh hoan
Chức ngừa sử được ban xuống
Và với chức vụ ấy
Ông đã làm điều mà cả triều đình không ai dám làm
Đó là đứng ra bảo vệ danh dự cho trung thần
Cố hiến thành
Đối đầu với thế lực quyền quý
Hãy đối chiếu với một người khác
Cũng vào thời mình
Là Phạm Cảnh Văn
Khi mới vào quan trường
Ông thấy gì cũng trướng mắt tinh thần suy sụp
Ông chỉ mặt cấp trên mà dặn
Ông trước mặt một kiểu
Sau lưng một kiểu
Đây là chuẩn mực làm người sao
Ông không xứng làm phụ mẫu chi dân
Kết quả là bị đi
Không được thăng chức suốt nhiều năm
Trong lúc Cảnh Văn chán nản nhất
Một viên lại già đã nói với ông câu này
Cách ông biểu hiện
Theo tôi thấy thật là ấu trĩ
Đủ biết sách ông đọc còn chưa tới
Ông dễ bị kích động như vậy
Chẳng phải vì ông biết về thế sự còn quá ít hay sao
Kỹ thực tất cả những chuyện này
Đều bình thường đến mức không thể bình thường hơn
Có gì đáng lạ đâu
Câu đó cũng chạm đúng vào nguyên lý
Mà cuộc lõi Yến Thù đã viết ngay từ đầu
Đó là
Có trí thức rồi mới không bị
Tình cảm cuốn đi
Những điều nói ở trên cho ta
Một đạo lý rằng
Cương độ cảm xúc của bạn tỷ lệ nghịch
Với độ sâu hiểu biết của bạn về thế giới
Bạn phấn nộ vì bạn tưởng chuyện đó bất thường
Bạn tuyệt vọng vì bạn tưởng
Chỉ mình gặp phải
Khi bạn đọc đủ, hiểu đủ
Thấy đủ, bạn sẽ nhận ra rằng
Chuyện đang xảy ra với bạn
Đã xảy ra hàng ngàn lần trong hai ngàn năm qua
Với những con người thông minh hơn bạn
Và bất hạnh hơn bạn nhiều
Và bạn sẽ cảm thấy bình thản
An nhiên hơn
Bài học ứng dụng cho chúng ta đây là
Mỗi khi rơi vào cảm giác
Đời tôi thế là hết
Hãy tìm đọc tiểu sử của một người
Từng ở trong hoàn cảnh còn tệ hơn
Không phải để tự an nủi rẻ tiền
Mà để cấy vào đầu mình một dữ liệu mới
Là
Hoàn cảnh này có lối ra
Chỉ là bạn chưa thấy mà thôi
Và tiếp đến chúng ta đến với
Loại cảm xúc thứ 5
Là tình chấp không buông
Loại cảm xúc mà thời nay đang ca ngợi
Cổ nhân nói rằng
Tình cảm khó truy tìm lại
Cái đã qua thì không trở về
Người sáng suốt không ôm hối tiếc
Và một câu khác
Cổ nhân nói thẳng thắn hơn
Là tình cảm không buông bỏ nước
Sẽ trói buộc chính thân mình
Điển tích kể lại rằng
Vào thời đường có một người phụ nữ tên là
Tiết Đào
Bà là một trong những nữ thi nhân xuất sắc nhất của cả một triều đại
Hơn 20 văn nhân
Danh sĩ sướng họa cùng bà
Tài hoa như thế sắc xảo như thế
Rồi bà gặp Nguyên Trận
Bạn bà
Một người từng trải cảnh báo rằng
Nghe nói vị ngự xử họ Nguyên đó
Cô qua lại với ông ta chẳng qua là diễn vai
Cần gì phải thật lòng
Tiết Đào đỏ mặt phản bác
Tôi thấy ngự xử là người biết lễ nghĩa
Tính tình đôn hậu
Bà dốc toàn bộ trái tim vào đó
Mỗi lần Nguyên Trận rời đi
Bà đứng tựa cửa
Hôn vía để đâu đâu
Bạn bà lại khuyên
Tình đến chỗ sâu nếu mất lý trí
Chỉ là tự hành hạ mình
Cô bây giờ như say như mê
Không giữ lại chút nào
Lỡ mai này có biến cố chẳng phải đứt ruột
Không sao gỡ nổi sao
Nguyên Trận được điều đi chết đông
Ông thề thốt sẽ quay lại lón bà
Và ông không bao giờ quay lại
Vì vừa đến nơi
Ông đã say mê một danh kỹ khác
Còn Tiết Đào bà ở lại
Ngay đêm tưởng nhớ tiểu tụy
Viết ra những vần thơ đau đến mức ngàn năm sau
Đọc còn thấy nhói
Hoa nở không cùng ngắm
Hoa tàn không cùng buồn
Một tài năng lớn của một thời đại
Bị giam trong một mũi tình
Với một người không xứng đáng
Bây giờ chúng ta hãy nhìn sang một người khác
Phạm Lãi công thần bậc nhất
Giúp Cầu Tiễn dịch ngộ
Sau chiến thắng
Giữa lúc vinh quang cực đỉnh
Ông xin từ quan
Cầu Tiễn ngạc nhiên nói
Khanh trải bao gian khổ
Chẳng lẽ không muốn có ngày vui sao
Phạm Lãi không tránh biện
Ông chỉ nói riêng với người nhà
Giới cái danh tiếng lẫy lửng
Thực khó bển lâu
Người mà không biết rừng thì tai họa
Át sinh
Và ông bỏ đi đổi tên cài ruộng ven biển
Làm lại từ đầu
Gây dựng gia sản hàng chục vạn
Vua tề mời ông làm tể tướng
Ba năm sau ông trả lại ấn tướng
Tán hết gia tài rồi bỏ đi lần nữa
Người nhà oán trách ông mà rằng
Này là mồ hôi nước mắt
Sao lại cho không người khác
Phạm Lãi đáp rằng
Quan cao thì trộn oán
Mà tiền nhiều thì truốc ghen
Đều là mâm họa cả
Nếu chỉ lấy mà không cho
Cậy giàu mà bất nhân
Thì tiền nhiều chẳng còn chỗ tốt nào
Và ông đến đất đào
Buôn bán lại thành người giàu nhất vùng
Được gọi là đào tru công
Rồi lại tán tài lần nữa để giúp ba con nghèo
Ba lần gây dựng
Ba lần buông bỏ
Có lẽ vì thế mà trong dân gian mới xuất hiện câu
Ba lần nghèo
Ba lần giàu mới trọn kiếp người
Chúng ta sống trong một thời đại
Tôn vinh sự kiên trì
Không bỏ cuộc, trung thành đến cùng
Nhưng cổ nhân nhìn thấy một sự thật lạnh lùng hơn
Đó là có những thứ bạn giữ chặt
Không phải vì nó đáng giá
Mà vì buông ra thì bạn phải thừa nhận rằng
Những năm tháng đã đầu tư vào nó
Là sai lầm
Và điều đó khiến bạn không giữ nó
Mà nó giữ bạn
Một mối quan hệ đã chết
Một công việc đã bào mòn bạn 10 năm
Một mối hận với người đã không còn nhớ đến bạn
Một hình ảnh về con người
Mà lẽ ra bạn đã trở thành
Hối tiếc là một loại cảm xúc
Nặng nế nhất trên đời
Bởi vì nó là cảm xúc duy nhất
Bạn không thể hành động lên được
Bạn không thể sửa quá khứ
Bạn chỉ có thể để nó ăn mòn hiện tại
Và một bài học cho chúng ta là
Hãy tự hỏi câu này
Và trả lời thật lòng rằng
Trong đời tôi lúc này
Có thứ gì mà tôi vẫn đang giữ
Chỉ vì tôi đã bỏ vào đó quá nhiều
Để có thể buông
Và đó chính là thứ đang chói giam cầm bạn
Tiếp theo
Chúng ta sẽ tìm hiểu về
Khi bạn làm chủ được chính mình
Chúng ta hãy hình dung một điều như thế này
Hình dung một phiên bản
Của bạn 6 tháng kể từ hôm nay
Khi khoảng cách giữa kích thích
Và phản ứng của bạn đã dãn ra
Từ 3 giây thành 3 ngày
Người đó bị nói xấu
Sau lưng và không đáp trả
Không phải vì hèn
Mà vì đã tính toán rằng
Đáp trả lúc này là lỗ nhiều hơn lãi
Người đó nhìn thấy cơ hội hấp dẫn
Và vẫn ngủ được một đêm trước khi quyết định
Người đó bị người thân xin bảo
Lãnh khoản vai
Và biết cách nói không
Mà vẫn giữ được tình
Người đó rơi vào giai đoạn bế tắc
Và không tự nhổ
Đời tôi thế là xong
Mà bình thản nghĩ rằng
À đây là khu quanh
Không phải điểm cuối
Người đó không phải một người lạnh lùng
Ngược lại chỉ có người
Làm trù được cảm xúc
Mới dám cảm nhận nó trọn vẹn
Mà không sợ nó cuốn mình đi
Và chúng ta nhận thấy điều gì ở đây
Đó là toàn bộ những gì
Chúng ta gọi là vận may
Được người khác tin tưởng
Được ra việc lớn
Được giữ lại khi người khác bị loại
Được gia đình yên ổn
Đều là sản phẩm của hàng nghìn khoảnh khắc nhỏ
Mà bạn đã không phản ứng theo cách bản năng nhất
Yến Thu
Làm tể tướng nhà Tống suốt mấy chục năm
Tiến cử ra Phạm Trọng Yêm
Hàn Kỳ, Âu Dương Tu
Những cái tên lẫy lừng nhất một thời đại
Ông không có tài năng quân sự kẹt xuất
Ông không có mưu lược ly kỷ
Người đời nhìn vào ông chỉ thấy
Một ông quan có vẻ phát truyết vô vì
Suốt ngày yến tiệc ngâm thơ
Nhưng phúc lọc của ông bền vững gần như
Tuyệt đối trong một thời đại
Mà quan lớn ngã ngựa nhiều như lá rụng
Bí mật của ông nằm trong 10 chữ
Mà ông để lại cho hậu thế
10 chữ mà Tân Phúc Khánh đã nói với bạn ngay từ đầu
Và bây giờ Tân Phúc Khánh tin bạn
Sẽ nghe nó bằng một đôi tay khác
Trước làm chủ cảm xúc
Sau mới làm chủ đời mình
Và cuối cùng
Tân Phúc Khánh xin đúc kết bài chia sẻo này
Trong mấy câu để chúng ta có thể
Ghi nhớ và mang theo như thế này
Đó là
Cảm xúc không bao giờ tự sưng là cảm xúc
Nó luôn xuất hiện dưới lốt sự thật
Đạo lý hoặc trực giác
Cơn giận cho bạn sự sung sướng trong 3 phút
Và gửi hóa đơn trong 30 năm
Người không buông được quá khứ
Thì không có đủ 2 tay chống
Để cầm lấy tương lai
Bạn không cần trở nên vô cảm
Bạn chỉ cần trở thành
Người ngồi ghế lái
Thay vì người ngồi ghế sau và tưởng mình đang lái
Và hôm nay
Tôi mời bạn làm một việc rất nhỏ
Chỉ một việc thôi
Đó là hãy nghĩ về lần gần đây nhất
Bạn phản ứng theo cảm xúc
Và sau đó hối hận
Không cần phải là chuyện đau to mua lớn
Mà chỉ cần như một tin nhắn đã gửi đi lúc ngỡ liêm
Một câu nói với cha mẹ người thân
Một quyết định mua sắm
Rồi hỏi mình một câu duy nhất rằng
Cảm xúc nào đã ngồi vào ghế lái lúc đó
Và nếu tôi chỉ khoảng 6 tiếng
Tôi có làm khác đi không
Chỉ cần bạn trả lời được câu ấy
Một cách trung thực
Bạn đã đi trước rất nhiều người rồi
Và nếu bạn chia sẻ ngày hôm nay
Chạm được vào một điều gì đó trong bạn
Tần Phúc Ánh rất muốn nghe câu chuyện của bạn
Ở phần bình luận
Cảm xúc nào là thứ khó chế ngự nhất trong đời bạn
Không phải để phán xét ai cả
Chỉ là vì tôi tin rằng
Khi chúng ta gọi tên được nó
Nó đã mất đi một nửa sức mạnh
Cuối cùng tôi để bạn lại với một ý nghĩ
Trong suốt cuộc đời
Bạn sẽ đấu với rất nhiều người
Bạn sẽ thắng một số
Và thua một số
Nhưng có một đối thủ duy nhất bạn không thể trốn tránh
Không thể hòa
Không thể mua chuột
Và cũng không thể thắng một lần rồi thôi
Đối thủ ấy dùng chính giọng nói của bạn
Đối thủ ấy sống trong chính lòng ngược bạn
Và mỗi buổi sáng thức dậy
Bạn lại phải bắt đầu ván đấu ấy từ đầu
Tần Phúc Ánh xin kết thúc
Bài chia sẻ của mình tại đây
Xin chân thành cảm ơn quý vị và các bạn đã dành ra
Thời gian quý báu của mình để lắng nghe bài chia sẻ này
Một lần nữa xin kính chúc quý vị
Và các bạn cùng gia đình
Luôn được hạnh phúc, thành công và bình an trong cuộc sống
Xin chân trọng kính chào và hẹn gặp lại
