Nét đẹp ăn cỗ lấy phần ở thôn quê .

Xin chào các quý vị thính giả, mời quý vị đón mê câu chuyện Ăn Cổ Lấy Phần Một Cách Văn Minh Để Giữ Chọn Niềm Vui Ngày Cưới Trong đời sống của người Việt, đám cưới không chỉ là ngày vui của riêng cô dâu, chú rể mà còn là dịp để họ hàng, làng xóm, bạn bè cùng chung vui, chúc phúc cho một gia đình mới Ở quê tôi, mỗi khi một gia đình có việc thì, từ trước đến nay vẫn có một phong tục rất quen thuộc làm cổ thật tương tất để tiếp khách Mầm cổ phải đầy đặn, món ăn phải phong phú, cách bầy biện phải đẹp mắt Nhà nào có đám cưới cũng muốn chuẩn bị chú đáo nhất có thể bởi chẳng ai muốn ngày vui của gia đình mình lại bị người khác chê rằng cổ không ra cổ làm sơ xài hay, nhà người ta làm được thế này, nhà mình lại thế kia Nói cho cùng, đó cũng là tâm lý rất tự nhiên của con người Nhà này làm đám cưới, nhà kia nhìn vào, người ta làm 8 món thì mình cũng cố làm 8 món Người ta có thịt, có gà, có cá, có giò, có canh, có xôi thì nhà mình cũng phải cố gắng sao cho ít nhất cũng tương đương với người ta Không phải vì người quê mình thích vô chương, mà nhiều khi chỉ lo đơn giản quá là sợ người khác chê cười Ngày vui mà, ai cũng muốn gia đình mình được nở mây nở mặt Muốn khách đến ăn một bữa thấy ngon nghiệp, thấy gia chủ chú đáo, thấy gia đình có điều kiện và biết cách tổ chức việc lớn Nhưng chính từ cái tâm lý, phải tương tất, phải bằng người ta, không được kém ấy mà lại nảy sinh một vấn đề rất đáng suy nghĩ Đó là mâm cổ thường được chuẩn bị quá nhiều so với sức ăn thực tế của khách Một mâm có thể có rất nhiều món, món nào cũng đầy đặn, gia chủ sợ khách ăn không đủ nên cứ phải xếp thêm, bày thêm Người phục vụ cũng không dám để mâm cổ thiếu Thế rồi khách ăn xong, có những món còn nguyên, có những món mới chỉ vơi đi một chút, có những đĩa thức ăn gần như chưa ai động đến Và cuối cùng, tất cả lại được gom vào một chỗ Nếu không có người lấy về thì sao? Đổ đi, nghĩ đến điều ấy thật sự rất tiếc Bởi phía sau một mâm cổ thường như chỉ là vài món ăn, thực ra là biết bao công sức và tiền bạc Là người đi chợ từ sáng sớm, là người làm thịt, nhặt rau, nấu nướng, là những người đứng bếp hàng giờ Là tiền mua thực phẩm, là công sức của cả gia đình, họ hàng Và quan trọng hơn cả, đó là lượng lớn ngân sách của gia đình Trong khi ngoài kia vẫn có người phải tính toán từng bữa ăn Thì tại một đám cưới, đôi khi những món ăn ngon lành lại bị bỏ đi chỉ vì không ai lấy về Chính vì vậy, tôi cho rằng phong tục ăn cổ lấy phần nếu được thực hiện một cách văn minh, lịch sự và tự nguyện Thực ra là một việc rất đáng hoan nghênh Đặc biệt, ở quê tôi hiện nay, có những gia đình khi tổ chức đám cưới đã chủ động chuẩn bị những chiếc túi Để khách có thể lấy phần thức ăn còn lại mang về Có nhà thậm chí mỗi mâm chuẩn bị sẵn 6 chiếc túi Một chi tiết rất nhỏ thôi, nhưng phía sau đó lại là một cách nghĩ rất lớn Gia chủ không còn ngại chuyện khách lấy thức ăn về Ngược lại, gia chủ còn chủ động tạo điều kiện để khách giúp mình giải quyết phần thức ăn dư thừa Tôi nghĩ đây mới chính là điều đáng nói Bởi trước đây, có khi khách muốn lấy một ít thức ăn về cũng ngại Ngại người khác nhìn thấy, ngại bị cho là tham, ngại mang tiếng đi ăn cổ còn lấy phần Thế nhưng nếu gia chủ đã chuẩn bị túi, đã nói rõ rằng mọi người cứ lấy phần về Nhà tôi chuẩn bị để tránh lãng phí thì câu chuyện hoàn toàn khác Lúc ấy, khách lấy phần không còn là sự thiếu tế nghị Mà trở thành một hành động chia sẻ Mỗi người lấy một ít, mỗi người lấy một chút, mỗi mầm bất đi một phần thức ăn dư thừa Cuối buổi, gia chủ có thể giảm được rất nhiều lượng thức ăn phải bỏ đi Và điều quan trọng nhất là thức ăn vẫn được sử dụng Hôm nay ăn cổ, ngày mai về nhà có thể hâm nóng lại Miếng thịt có thể làm thức ăn cho cả gia đình Đĩa xôi có thể để trẻ nhỏ ăn sáng Món ăn còn ngon thì mang về dùng tiếp Như vậy, đồng tiền gia chủ bỏ ra không bị biến thành rác Công sức của người nấu không bị kết thúc bằng một chiếc thùng rác Đó chẳng phải là một điều tốt hay sao? Tôi nghĩ, văn minh không phải lúc nào cũng nằm ở việc chúng ta là một mâm cỗ thật to Văn minh đôi khi nằm ở chỗ chúng ta biết dừng lại trước sự lãng phí Một đám cưới văn minh không nhất thiết phải là đám cưới có thật nhiều món ăn Mà là một đám cưới khiến khách đến vui vẻ Cô dâu chú sẽ hạnh phúc, gia đình hai bên được chúc phúc Và sau khi mọi người ra về, không có quá nhiều thức ăn bị đổ đi Đó mới là một sự tương tất có ý nghĩa Tất nhiên, nói ăn cỗ lấy phần là văn minh Không có nghĩa là khách cứ thích lấy gì thì lấy Lấy thật nhiều, hay biến việc lấy phần thành truyện chanh nhau thức ăn Không phải vậy, cái gì cũng cần có chừng mực Khách chỉ nên lấy phần thức ăn còn nguyên Còn đảm bảo vệ sinh, lấy vừa đủ để gia đình mình sử dụng Không nên tham quá, không vì nghĩ Đã cho thì cứ lấy, mà lấy quá nhiều Bởi nếu biến một phong tục tốt thành sự tham lam Thì cái hay của nó sẽ mất đi Điều tôi muốn nói ở đây là Khi gia chủ chủ động chuẩn bị túi cho khách lấy phần Và khách vui vẻ nhận phần thức ăn còn dư một cách lịch sự Thì hai bên đam cùng nhau làm một việc rất có ý nghĩa đó là chống lãng phí Gia chủ vui vì thức ăn mình chuẩn bị không bị bỏ đi Khách vui vì mang được một chút lộc của ngày vui về cho gia đình Người nấu ăn vui vì công sức của mình được trân trọng Và xã hội cũng tốt hơn một chút vì chúng ta đã bớt đi một phần lãng phí Tôi còn nghĩ rằng, chúng ta cần thay đổi cả cách nhìn của mình Đừng nhìn người lấy phần bằng ánh mắt thiếu thiện cảm Đừng vội nói, ăn cỗ còn lấy về Mà hãy thử nghĩ, người ta đang giúp gia chủ không phải đổ thức ăn đi Chỉ cần thay đổi một cách nhìn Một hành động tưởng như rất bình thường cũng có thể trở thành một nét đẹp Bởi ngày xưa, trong hoàn cảnh thiếu thốn, người ta quý từng hạt gạo, từng miếng thịt Còn ngày nay, đời sống khá hơn, chúng ta có điều kiện tổ chức những đám cưới lớn hơn, mâm cỗ đầy đặn hơn Nhưng càng có điều kiện, chúng ta càng cần biết tiết chế và trân trọng những gì mình có Một xã hội văn minh không phải là xã hội tiêu dùng thật nhiều Mà là xã hội biết sử dụng vừa đủ và không lãng phí Một gia đình văn minh không phải là gia đình làm mâm cỗ lớn nhất làng Mà là gia đình biết tổ chức một ngày vui thật chô đáo nhưng vẫn nghĩ đến chuyện sau bữa tiệc Một vị khách văn minh cũng không phải là người nhất định phải ăn hết tất cả các món trong mâm cỗ Mà là người biết ăn uống lịch sử, biết giữ gìn vệ sinh và nếu gia chủ khuyến khích thì sẵn sàng mang phần thức ăn còn tốt về sử dụng Cuối cùng, đám cưới suy cho cùng vẫn là một ngày vui Chúng ta làm cỗ để chia sẻ niềm vui, chứ không phải để tạo ra một cuộc thi xem nhà ai làm to hơn nhà ai Không cần phải sắp to chỉ vì sợ người khác chê Không cần phải cố làm thật nhiều món chỉ vì sợ kém nhà bên cạnh Bởi sau tất cả, điều người ta nhớ về một đám cưới không nên chỉ là mâm cỗ có bao nhiêu món Mà phải là cô dâu chú sẽ hạnh phúc thế nào, hai bên gia đình vui vẻ ra sao, khách đến có được đón tiếp tử tế hay không Và nếu cuối buổi, những món ăn còn ngon được khách mang về, được tiếp tục sử dụng trong những bữa cơm gia đình Thì đó không phải là điều đáng xấu hổ Đó là sự biết quý trọng thức ăn, đó là biết quý trọng tiền bạc, đó là biết quý trọng công sức của người làm ra món ăn Và trên hết, đó là biết quý trọng sự sống và tránh lãng phí những gì cuộc đời đã ban cho mình Vì thế, tôi tin rằng nếu được thực hiện đúng cách, ăn cỗ lấy phần không những không phải là một phong tục đáng chê Mà hoàn toàn có thể trở thành một nét đẹp văn hóa mới ở những đám cưới hiện đại Một chiếc túi nhỏ đặt bên cạnh mâm cỗ tưởng như chẳng đáng bao nhiêu Nhưng đôi khi, chính chiếc túi nhỏ ấy lại chứa được một thông điệp rất lớn Ngày vui càng lớn, càng phải biết tiết kiệm Mâm cỗ càng đầy, càng phải biết trân trọng Có cỗ ăn càng nhiều, càng không nên để thức ăn trở thành rác Và có lẽ, đó mới chính là sự văn minh bắt đầu từ những điều rất nhỏ trong cuộc sống Cảm ơn quý vị đã lắng nghe Xin chào và hẹn gặp lại những câu chuyện tiếp theo