THÁP CỔ TRÊN ĐỈNH NÚI 800M Ở BÌNH ĐỊNH | BỊ BỎ QUÊN 5 THẾ KỶ - BÍ ẨN VỚI CÁCH XÂY DỰNG CỦA NGƯỜI XƯA

Nằm trơ trọi trên đỉnh núi cao 800 mét ở Bình Định Ngôi tháp cổ này cho đến hiện tại vẫn là một bí ẩn không lời giải của khảo cổ Việt Nam Hòn chuông ngay trong tiên gọi đã ẩn chứa một thanh âm vang vọng từ quá khứ Nhưng lại lạc lõng trong bản hòa ca di sản văn hóa Champa Hãy hình dung một sự đối lập khó hiểu Tất Bình Định, thánh địa của những ngọn cháp Champa uy nghi, rực rỡ Nơi mỗi viên gạch, mỗi đường nét kiên trúc đều thấm đẫm lịch sử và văn hóa Nhưng giữa thanh địa ấy lại tồn tại một tháp cổ bí ẩn Một phế tích bị lãng quên suốt năm thế kỷ qua Và không hề được đề cập trong bất cứ tài liệu lịch sử nào Mà cách nào đó người xưa có thể đưa khối lượng gạch ngói lên đỉnh núi ở độ cao ấy Một câu hỏi vẫn khiến tất cả phải tò mò Tọa lạc tại thôn Tránh Danh, xã Cát Tài, huyện Phù Cát, tỉnh Bình Định Di tích này án ngữ trên đỉnh núi cao nhất nhì thuộc dãy bà Ở độ cao sắp xỉ 800 mét so với mực đực biển Vị trí này cách thành phố Quy Nhơn khoảng 20 km về phía bắc Thuộc khu vực có địa hình phức tạp, giao thông khó khăn Và cách xa trung tâm hay chính huyện Phù Cát Dãy núi bà, nơi tháp hòn chuông tọa lạc Đóng bay trò như một bình phong tự nhiên Chấn ngang khu vực đồng bằng Bình Định ven biển Tuy nhiên vị trí chiến lược này cùng với sự hiện diện của một cấu trúc kiến trúc Trampa Lại tương phản mạnh mẽ với tình trạng vô danh kéo dài hàng thế kỷ Một trong những yếu tố then chốt tạo nên bí ẩn của hòn tháp chuông Chính là sự thiếu vắng thông tin một cách đáng kinh ngạc Trong các công trình nghiên cứu khoa học về văn hóa Trampa Từ đầu thế kỷ thứ 20, các học giả Pháp đã tiến hành một chương trình nghiên cứu quy mô Về hệ thống di tích Trampa tại Việt Nam Với mục tiêu thống kê, mô tả và phân loại các công trình kiến trúc, điều khắc và văn biển Henri Parmentier, một trong những nhà nghiên cứu hàng đầu Đã xuất bản bộ sách thống kê khảo tả các di tích Trampa tại Trung Kỳ Một công trình kinh điển và mang tính nền tảng cho các nghiên cứu Trampa sau này Tuy nhiên trong bộ sách đồ sổ này cũng như trong các công trình nghiên cứu khác người Pháp Về di tích Trampa tại khu vực Trung Kỳ Không có bất kỳ ghi chép, mô tả hoặc đề cập nào đến tháp hòn chuộc Sự thiếu vắng này không thể lý giải đơn thuần Có thể giả định rằng vị trí địa lý đặc biệt hiểm trở của hòn chuộng Nằm trước đỉnh núi cao, xa khu dân cư và đường giao thông chính Đã tạo nên những trở ngại đáng kể cho việc tiếp cận và khảo sát di tích thời điểm đó Đường lên núi thì hoang sơ, phải đi bộ qua nhiều dốc cao Nếu không có người, dẫn sẽ bị đi lạc Bởi vậy, ngay cả người dân địa phương cũng không mấy người biết về tháp này Một khế cạnh không thể bỏ qua khi nghiên cứu về tháp hòn chuộng Đó chính là bí ẩn công nghệ đằng sau việc xây dựng công trình kiến trúc kiên cố trên đỉnh núi cao 800m Vấn đề vận chuyển vật liệu, xây dựng gạch nung, đá tảng, vữa kết dính lên đỉnh núi Chắc chắn là một bài toán rất nàn dài Đề hình dốc đứng, đường đi hiểm trở, thiếu đường giao thông Đòi hỏi một hệ thống tổ chức vận chuyển hiệu quả và tốn kém về nhân lực và thời gian Có thể hình dung rằng người Champa đã huy động lực lượng lao động lớn Sử dụng sức người là chính Kết hợp với sức kéo của động vật trong những đoạn đường băng phẳng hơn Các công cụ vận chuyển thô sơ như xe kéo, dòng dọc, đòn bầy, dây thừng có lẽ đã được vận dụng tối đa Kết hợp với kỹ thuật xây dựng bực thang, tạo đường dốc tạm thời để từng bước đưa vật liệu lên cao Bên cạnh vận chuyển vật liệu, việc đảm bảo nguồn cung cấp nước uống, lương thực, chỗ ở Và cách điều kiện sinh hoạt cho đối ngũ lao động ở bên đỉnh núi cũng là một thách thức không nhỏ Về kỹ thuật xây dựng, người Champa cổ vốn nổi tiếng với kỹ thuật nung gạch đạt đến trình độ cao Kỹ thuật xây dựng gạch không vữa độc đáo và kỹ thuật gia cố nền móng vững chắc Tuy nhiên, việc áp dụng những kỹ thuật này trên địa hình nền đá tự nhiên, gồ ghề, độ rốc lớn, thời tiết thì khắc nghiệt của vùng cao Lại đặt ra những yêu cầu cao hơn về tính toán kết cấu, gia cố nền móng, chống thấm, chống sạt lở và chống chịu cả gió bão Kỹ thuật xây tường thóp dần lên đỉnh của Tháp Chuông có thể là một giải pháp kết cấu thông minh Giúp giảm tài trọng cho phần móng, tăng tính ổn định và khả năng chống chịu công trình lên địa hình dốc, đứng và gió mạnh Mặt khác, kỹ thuật xây gạch so le, móc câu vào nhau không chỉ tạo ra bức tường dày và vững chắc Mà còn tăng cường khả năng liên kết giữa các lớp gạch, chống chịu từ sô dịch, nứt vỡ do địa chấn, thời tiết và thời gian Hành trình khám phá bí ẩn Hòn Chuông có lẽ chỉ vừa bắt đầu Từ phế tích vô danh, Hòn Chuông hé lộ một kho báo di sản Một chứng nhân thầm lặng của lịch sử Champa đã bị lãng quên suốt 5 thế kỷ Sự lãng quên ấy không làm giảm giá trị mà ngược lại càng khơi gợi sự độc đáo và sự hấp dẫn bí ẩn Giải mã Hòn Chuông không chỉ là kết nối với quá khứ mà còn mở ra những hướng đi mới cho tương lai di sản Liệu chúng ta có thể vén hết bức màn bí ẩn Hòn Chuông? Có lẽ câu trả lời vẫn còn ẩn sau lớp gạch rêu phong, trên đỉnh núi cao vời vợi Nhưng chỉ hành trình khám phá ấy, hành trình tìm về quá khứ bị lãng quên mới là điều ý nghĩa nhất Là tất cả những gì có trong video clip ngày hôm nay về tháp Hòn Chuông Nếu các bạn thấy hay, nhớ để lại một like và một follow cho ekip của tụi mình nha Còn bây giờ, xin chào và hẹn gặp lại