TBT Tô Lâm Chỉ Ra 3 TỈNH ĐẶC BIỆT NHẤT Khi Sáp Nhập Thanh Hóa, Nghệ An, Thái Bình| Triết Lý Tinh Hoa

Ba tỉnh đặc biệt nhất Việt Nam khi sắp nhập là Thanh Hóa, Nghệ An, Thái Bình. Tương lai người dân sẽ thế nào? Mến chào quý vị đang đến với kênh Triết Lý Tình Hòa. Quý vị thân mến, những ngày này, vấn đề sắp nhập tỉnh, bỏ huyện, sắp nhập nhiều xã chiên phạm vì cả nước đã thu hút sự quan tâm lớn từ dự luận. Phần lớn người dân đều tò mò không biết sắp tới mình sẽ thuộc tỉnh nào, xã nào, cuộc sống có thay đổi nhiều không. Tuy nhiên, có ba tỉnh thuộc trường hợp đặc biệt hơn cả là Thái Bình, Thanh Hóa và Nghệ An. Bởi từ khi thành lập cho đến nay, tỉnh Thái Bình và Thanh Hóa là hai tỉnh chưa từng bị sắp nhập. Còn Nghệ An thì lại đặc biệt theo cách khác. Người dân ở ba tỉnh này cũng đang khá sốt ruột trước tương lai của tỉnh mình. Vậy cụ thể ba tỉnh này đặc biệt như thế nào trong câu chuyện sắp nhập? Hãy cùng Triết Lý Tình Hòa tìm hiểu ngay sau đây. Quý vị thân mến, Nghệ An là tỉnh lớn nhất Việt Nam hiện nay nằm ở khu vực Bắc Trung Bộ với tổng diện tích 16.487 km2. Theo tổng cục thống kê năm 2022, tỉnh này đã từng sắp nhập với tỉnh Hà Tĩnh thành tỉnh Nghệ Tĩnh. Có ai ngờ được rằng một tỉnh có diện tích rộng lớn nhất cả nước với vô số câu chuyện lịch sử thú vị lại có tên gọi Nghệ An. Có thể nói việc sắp nhập và tách ra của Nghệ An giống như một cuộc hôn nhân đầy trong gió, và khi chia tay thì vẫn còn tình cảm yêu thương gắn bó vậy. Nghệ An không chỉ là một tỉnh miền nối đất rộng, người đông mà tỉnh này còn có vị trí vô cùng chiến lược khi là cửa ngõ nối liền với biển Đông qua bờ biển dài 82 km và đường biên giới dài tới 468 km với Lào. Có thể nói Nghệ An chính là chiếc chìa khóa giúp các thương lái từ Myanmar, Thái Lan hay Lào có thể dễ dàng kết nối với cả thế giới thông qua hệ thống giao thông đầy đủ, từ dân bay quốc tế cho đến cảng biển nước sâu. Ít người biết rằng Nghệ An là nơi có đầy đủ mọi thứ, từ núi cao, đồng bằng đến ven biển. Hơn nữa, Nghệ An chính là tỉnh có dân số đông bậc nhất của nước ta với hơn 3,4 triệu người. Tính ra mỗi km vuông của Nghệ An có 207 người. Mặc dù đa số người Nghệ An sống ở nông thôn chiếm 84,4%, nhưng thành phố Vinh lại là trung tâm đồ thị loại 1 của tỉnh, phát triển rối động chẳng kém thành phố lớn khác. Ngoài ra trên địa bàn tỉnh có đến 500.000 người thuộc các dân tộc khác nhau như Thái, Mông, Khơ Mú sinh sống tại đây. Vậy nên Nghệ An không chỉ đông dân mà còn cực kỳ đa dạng. Mới đây, UBTHQ đã quy định rõ tiêu chuẩn của đơn vị hành chính cấp tỉnh như sau. 1. Tỉnh miền nối vùng cao có tiêu chuẩn về dân số từ 900.000 người trở lên và diện tích tự nhiên từ 8.000 km vuông trở lên. 2. Các tỉnh còn lại có tiêu chuẩn về dân số từ 1,4 triệu người trở lên và diện tích tự nhiên từ 5.000 km vuông trở lên. 3. Số đơn vị hành chính cấp huyện trực thuộc tỉnh phải từ 9 đơn vị trở lên, trong đó có ít nhất 1 thành phố hoặc 1 thị xã. Nếu dựa theo tiêu chí này, rất nhiều tỉnh thành phố hiện nay không đủ tiêu chuẩn về quy mô dân số hoặc diện tích tự nhiên. Nhiều tỉnh không đáp ứng được cả 2 tiêu chí như Bắc Ninh, Hà Nam, Hưng Yên. Cụ thể là ngày 27 tháng 12 năm 1975, Quốc hội ban hành nghị quyết hợp nhất 2 tỉnh Nghệ An và Hà Tĩnh thành tỉnh Nghệ Tĩnh với 27 đơn vị hành chính trực thuộc, tỉnh lị đặt tại thành phố Vinh. Đến ngày 12 tháng 8 năm 1991, kỳ họp thứ 9 Quốc hội khoát 8 đã quyết định chia tách tỉnh Nghệ Tĩnh để tái lập tỉnh Nghệ An và tỉnh Hà Tĩnh. Nghệ An là tỉnh nằm ở vị trí trung tâm vùng Bắc Trung Bộ, là địa phương có lịch sử hình thành và phát triển lâu đời, giàu truyền thống cách mạng và tinh thần hiếu học, có tài nguyên văn hóa phong phú và đặc sắc. Quy hương của di sản dân ca vĩ dạng Nghệ Tĩnh đã được UNESCO gây danh vào danh sách di sản văn hóa phi vật thể, đại diện của nhân loại. Nghệ An còn là vùng đất địa linh nhân kiệt, giàu truyền thống văn hóa, tinh thần đấu tranh cách mạng, là quy hương của nhiều chi sĩ yêu nước, đặc biệt là quy hương của Chủ tịch Hồ Chí Minh, lãnh tụ thiên tài của Đảng và nhân dân ta, anh hùng giải phóng dân tộc, danh nhân văn hóa kiệt xuất được cả thế giới cổng nhận. Danh sưng Nghệ An xuất hiện lần đầu tiên năm 1030 dưới chiều Vô Lý Thái Tông, sau khi vua cho đổi tên gọi Hoan Châu thành Châu Nghệ An, từ đó danh sưng Nghệ An trở thành tên gọi gần gũi, thân thương gắn liền với địch sử hào hùng của dân tộc và tồn tại sâu thảm trong tâm thức của các thế hệ người dân Nghệ An cho tới ngày nay. Nghệ An là tỉnh có diện tích lớn nhất nước ta, có đầy đủ các loại địa hình, bao gồm núi cao, trùng rù, đồng bằng và ven biển. Phía đông giáp biển, phía nam giáp tỉnh Hạ Tĩnh, phía bắc giáp tỉnh Thanh Hóa, phía tây giáp nước Cộng hòa Dân Chủ Nhân dân Lào với 468 km đường biên giới trên bộ. Bờ biển phía đông dài 82 km. Nghệ An nằm trong hành lang kinh tế Đồng Tây, nối liền Myanmar, Thái Lan, Lào, Việt Nam, theo quốc lộ 7 đến cảng Cửa Lò. Nghệ An có 20 đơn vị hành chính cấp huyện, bao gồm 1 thành phố, 2 thị xã và 17 huyện với 412 đơn vị hành chính cấp xã. Nghệ An có vị trí chiến lược trên tuyến cao tốc Bắc Nam và Đông Tây, có hệ thống hạ tầng giao thông đồng bộ, bao gồm dân bay quốc tế, cảng biển nước sâu, đường sắt Bắc Nam, mạng lưới đường bộ và đường thủy dễ dàng kết nối trong nước và quốc tế, tạo điều kiện thuận lợi cho vận tải hàng hóa và hành khách, phục vụ hoạt động kinh tế, đầu tư và du lịch có quy mô quốc gia và khu vực. Đặc biệt, Nghệ An kết nối với Đông Bắc Thái Lan, Lào với Biển Đông và là cửa ngõ giao thương của khu vực và quốc tế. Đến nay, Nghệ An đang phát triển, trở thành một địa phương năng động và vươn mình trỗi dậy đầy sức sống trong sự hội nhập và phát triển của đất nước, trở thành động lực tăng trưởng của vùng Bắc Trung Bộ. Trong 3 năm liên tiếp 2022-2024, Nghệ An lọt vào top 10 địa phương thu hút nguồn vốn FDI lớn nhất cả nước. Nói tóm lại, nhìn lại lịch sử, nước ta có một tỉnh có diện tích lớn nhất cả nước, tuy nhiên cũng đã được sáp nhập và rồi lại được chia tách ra làm tỉnh riêng với tên gọi cũ là tỉnh Nghệ An. Thái Bình và Thanh Hóa từ thời phong kiến đến nay không bị chia tách sáp nhập. Như đã biết, Việt Nam chúng ta đã trải qua rất nhiều lần sáp nhập, chia tách các tỉnh thành từ 72 đơn vị năm 1975 xuống 38 đơn vị, 39 đơn vị, 40 đơn vị, 44 đơn vị, 53 đơn vị, 61 đơn vị, 64 đơn vị, rồi dưỡng nguyên 63 đơn vị từ năm 2008 đến nay. Nhìn lại lịch sử thay đổi về địa giới hành chính các tỉnh, tên gọi của các tỉnh của nước ta thấy rằng hầu hết các tỉnh đều đã từng bị chia tách sáp nhập, đổi tên, tuy nhiên chỉ có 2 tỉnh Thái Bình và Thanh Hóa từ ngày thành lập thời phong kiến đến nay không bị chia tách hay sáp nhập. Một câu hỏi đáng suy ngẫm là làm xa 1 tỉnh diện tích khoảng 1.586 km2 và vùng đất Thanh Hóa lại cứng cửa đến thế? Theo tìm hiểu thì chỉ có 2 tỉnh Thái Bình và Thanh Hóa từ ngày thành lập thời phong kiến đến nay không bị chia tách sáp nhập. Với diện tích chưa đầy 1.600 km2, Thái Bình chắc chắn không phải là 1 tỉnh có diện tích rộng lớn, nhưng chính vì nhỏ mà có võ tỉnh này không bao giờ bị sáp nhập hay tách tỉnh dù có vô số lần các tỉnh khác trên cả nước phải thay đổi. Từ năm 1890 khi tỉnh được thành lập dưới thời Pháp cho đến nay, tên gọi Thái Bình vẫn vững vàng như thế không hề thay đổi. Thái Bình là 1 tỉnh đồng bằng không có nối cao hay đổi dốc nhưng lại nằm ở 1 vị trí vô cùng chiến lược. 3 con sông lớn bao quanh tỉnh là sông Hồng, sông Luộc và sông Hóa như tạo thành 1 chiếc võng lắc lư nhẹ nhàng nhưng chắc chắn và vững vàng. Đặc biệt Thái Bình còn có hơn 50 km bờ biển nằm trong vịnh Bắc Bộ. Dù diện tích không lớn, nhưng các con sông và bờ biển lại khiến Thái Bình trở thành 1 hòn đảo nổi, đặc biệt xứng đáng là miếng đất vàng cho sản xuất nông nghiệp và cảng biển. Năm 1890, Thái Bình được chính thức thành lập bao gồm các huyện như Thanh Quan, Thụy Anh, Đồng Quan. Sau đó tỉnh này trải qua nhiều lần thay đổi về mặt hành chính. Tuy nhiên điều đặc biệt là dù có nhiều lần sáp nhập và điều chỉnh các đơn vị hành chính, Thái Bình không bao giờ phải cải tên hay tách ra thành 1 tỉnh khác. Đến năm 1946, tỉnh bỏ đơn vị tổng và chuyển sang tổ chức huyện và rồi có một vài lần thay đổi vào năm 1969 và 1986. Nhưng tên gọi Thái Bình vẫn không hề thay đổi. Tên gọi Thái Bình đã tồn tại đến nay là 135 năm. Bây giờ Thái Bình không còn là vùng đất chỉ biết làm nông nữa. Tốc độ tăng trưởng kinh tế GDP năm 2024 của tỉnh đạt 7,01, cao hơn bình quân trong cả nước. Không chỉ nông nghiệp chiếm lĩnh nữa mà công nghiệp và xây dựng dịch vụ chiếm đến 74,7% cơ cấu kinh tế. Thái Bình giờ đã trở thành một trong những trung tâm công nghiệp và dịch vụ phát triển mạnh mẽ thu hút vốn đầu tư nước ngoài lên đến 1,16 tỷ đô la Mỹ. Đặc biệt năm 2024 cũng là năm thứ 3 liên tiếp tỉnh này có hơn 1.000 doanh nghiệp mới thành lập. Chứng tỏ rất hấp dẫn của Thái Bình đối với giới đầu tư. Còn với tỉnh Thanh Hóa nằm ở khu vực Bắc Trung Bộ. Tỉnh Thanh Hóa nổi tiếng là một vùng đất địa lình nhân kiệt, quê hương của nhiều vua chúa anh hùng và danh nhân văn hóa trong suốt bề dài lịch sử Việt Nam. Ngược dòng lịch sử, tên gọi Thanh Hóa đã ra đời từ gần 1.000 năm trước. Vùng đất Thanh Hóa từng là nơi chứng kiến sự phát triển rực rỡ của nền văn hóa Đông Sơn. Nhiều nhà nghiên cứu nhận định trong suốt chiều dài lịch sử dựng nước và giữ nước hào hùng của dân tộc ta, địa dư của Thanh Hóa khá ổn định, hầu như không có sự sáp nhập hay chia tách lớn. Thanh Hóa tự hào là vùng đất pháp tích khởi nghiệp của nhiều triều đại quân chủ phong kiến, là đất quý hương, đất thang mộc của tam vua nhị chúa, là địa bàn trọng yếu, phên rậu căn bản của nước Nam. Lịch sử chứng minh rằng Thanh Hóa là cái nôi sản sinh ra nhiều vua chúa nhất Việt Nam. Ai cũng biết là lịch sử Việt Nam ghi nhận hai dòng chúa lớn là Trịnh và Nguyễn, cả hai đều có góc gác từ Thanh Hóa. Câu nói dần dàn, vua Sứ Thanh, thần Sứ Nghệ đã phản ánh điều này. Đây là quê hương của 44 đời vua khác nhau, bao gồm nhà Tiền Lê, nhà Hồ, nhà Hậu Lê và nhà Nguyễn. Và giờ đây bất ngờ Thanh Hóa đáp ứng đổ hai tiêu chí sắp nhập tỉnh. Ngày nay Thanh Hóa là tỉnh ven biển, vùng bắc trung bộ, là tỉnh truyền tiếp giữa miền Bắc và miền Trung, tiếp giáp với Tây Bắc Bộ và Đồng bằng Bắc Bộ. Phía Bắc giáp tỉnh Sơn La, tỉnh Hòa Bình và tỉnh Ninh Bình. Phía Nam giáp tỉnh Nghệ An, phía Tây giáp tỉnh Hồa Phăn của Lào với biên giới 192 km. Phía Đông mở ra phần giữa của vịnh Bắc Bộ thuộc biển Đông với đường bờ biển dài hơn 102 km. Thanh Hóa có diện tích tự nhiên hơn 11.120 km2, xếp thứ 5 toàn quốc, chia làm ba vùng đồng bằng ven biển Trung Du miền núi. Cả tỉnh Thanh Hóa có hơn 3,76 triệu người, tính đến ngày 1 tháng 4 năm 2024, đứng thứ 3 của cả nước. Diện tích tỉnh Thanh Hóa có thềm lục địa rộng 18.000 km2. Về địa chất, miền núi Thanh Hóa là sự nối dài của Tây Bắc Bộ trong khi đồng bằng Thanh Hóa là đồng bằng lớn nhất Trung Bộ. Ngoài ra một phần phía Bắc huyện Nga Sơn thuộc đồng bằng Châu Thổ – Sông Hồng. Sau sắp xếp đơn vị hành chính đến ngày 1 tháng 1 năm 2025, tỉnh Thanh Hóa có 26 đơn vị hành chính cấp huyện bao gồm 2 thành phố, 2 thị xã, 22 huyện với 547 đơn vị hành chính cấp xã, bao gồm 32 thị trấn, 63 phường và 452 xã. Đây là tỉnh có số lượng đơn vị hành chính cấp huyện, cấp xã nhiều nhất cả nước, đồng thời là tỉnh Thành có nhiều thị trấn nhất cả nước, trong đó huyện Thường Xuân có diện tích lớn nhất và thành phố Thanh Hóa có dân số đồng đúc nhất. Hiện nay, Bộ Chính trị Ban Bí Thư đang có chủ trương sắp nhập một số đơn vị hành chính cấp tỉnh. Tuy đến thời điểm này, chưa có tiêu chí cụ thể để thực hiện sắp nhập các tỉnh Thanh. Tuy nhiên, nghị quyết số 1211-2016 của Ủy ban Thương vụ Quốc hội về tiêu chuẩn của đơn vị hành chính và đơn vị phân loại, đơn vị hành chính được sửa đổi bổ sung bởi nghị quyết 27-2022 của Ban Thương vụ Quốc hội đã quyết định rõ tiêu chuẩn của đơn vị hành chính cấp tỉnh. Nếu dựa trên tiêu chí này, tỉnh Thanh Hóa đáp ứng tiêu chuẩn về quy mô dân số và diện tích. Giáo sư tiến sĩ Vũ Minh Giang, Chủ tịch Hội đồng Khoa học và Đào tạo Đại học Quốc gia Hà Nội, Phó Chủ tịch Hội khoa học lịch sử Việt Nam cho rằng trong lịch sử, Thanh Hóa chỉ từng tách một phần ra thành tỉnh Ninh Bình ngày nay. Sở dĩ địa phương này chưa từng sắp nhập tỉnh lần nào do có diện tích tự nhiên, quá rộng lớn, hội tụ đủ các địa hình. Theo ông, Thanh Hóa là tỉnh lớn, địa bàn phức tạp, có địa hình từ miền núi, miền biển. Nếu sắp nhập thêm và nữa thì quản lý không hề đơn giản, nên ít bị đụng tới và cũng phải nhấn mạnh tốc độ tăng trưởng tổng sản phẩm năm 2024 của tỉnh Thanh Hóa đứng thứ hai cả nước. Quý vị thân mến, theo Thông tấn xã Việt Nam, Bộ trưởng Nội vụ Phạm Thị Thanh Trà cho biết sau cuộc họp của Bộ Chính trì thống nhất chủ trương về sắp xếp tổ chức lệ đơn vị hành chính các cấp và xây dựng mô hình tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp. Đảng ủy Chính phủ gửi đề án, lấy ý kiến của các bộ, ngành, địa phương sau đó tổng hợp và báo cáo Ban chấp hành Trung ương dự kiến vào trung tuần tháng 4 năm 2025. Bộ trưởng Phạm Thị Thanh Trà cho rằng việc này không khó vì đã có kinh nghiệm trong việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp huyện, cấp xã trong những lần trước đây. Giờ chỉ tiếp tục điều chỉnh mở rộng, bổ sung cho rõ và phù hợp với quy mô sắp nhập đơn vị hành chính cấp tỉnh và sắp xếp lại đơn vị hành chính cấp xã. Đáng chú ý, Bộ trưởng Bộ Nội vụ cho biết sau cuộc họp của Bộ Chính trì toàn bộ những nội dung liên quan số lượng đơn vị hành chính cấp tỉnh phải sắp xếp, sắp nhập lại đã rõ đồng thời cũng rõ được mô hình chính quyền địa phương 2 cấp chính quyền cấp tỉnh và cấp dưới tỉnh như thế nào? Tổ chức lại đơn vị hành chính cấp xã hay còn gọi là cấp cơ sở như thế nào để bảo đảm? Theo Bộ trưởng Nội vụ, hiện đang có 10.035 đơn vị hành chính cấp xã, tới đây sẽ tổ chức lại quy mô chỉ còn khoảng 2.000 xã, mỗi xã gần như là một huyện nhỏ. Các việc liên quan đến tổ chức lại đơn vị hành chính cấp xã thuộc thẩm quyền của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, việc này có thể làm được ngay sau hội nghị Đặt tên địa phương sau sắp nhập là sao? Việc đặt tên lại địa phương đơn vị hành chính cấp tỉnh và có tính kết thừa, việc chọn trung tâm hành chính, chính trị phải cân nhắc kiểu tố lịch sử, địa lý, kết nối hạ tầng, không gian phát triển, quốc phòng, an ninh và hội nhập. Tiến sĩ Nguyễn Viết Chức, nguyên phó chủ nhiệp Ủy ban Văn hóa Giáo dục, nên là Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội, cho rằng mỗi địa phương, mỗi nơi, mỗi chỗ sắp nhập có hoàn cảnh lịch sử, văn hóa khác nhau, nên sẽ rất khó có thể đưa ra một nguyên tắc chung cho tất cả, chỉ có thể đưa ra những tiêu chí để xem xét khi đặt tên địa phương. Ông cũng nhấn mạnh, sẽ không thể nào có một cái tên của đơn vị hành chính mới sau khi sắp nhập có thể đáp ứng được cho tất cả những quan điểm yêu cầu của mọi người, do vậy phải tìm ra một phương án tối ưu nhất. Ông cho hay, với việc đặt tên mới cho các xã khi sắp nhập thời gian qua, thường được thực hiện theo cách rất cũ, là lấy một chữ ở tên xã này ghép với một chữ ở tên xã kia, sao cho phù hợp. Nhưng lần này, cập xã sẽ như một huyện nhỏ, không phải 2 xã, mà có thể là 3, 4, thậm chí 5 xã sắp nhập và thành một xã lớn. Như vậy không thể nào lại áp dụng theo cách lấy một chữ của các xã này ghép với nhau thành tên xã mới, vì sẽ rất dài dòng, không phù hợp và rõ ràng sẽ không thực hiện được. Ông chức nêu. Từ thực tế đó, ông chức đề xuất nên nghiên cứu theo hướng trong số các xã sắp nhập đó, chọn một tên đi sâu vào lòng dân, có giá trị lớn hơn. Việc này sẽ giúp giữ ổn định trong một bộ phận người dân nhất định, nhất là liên quan thủ tục hành chính. Cũng từ góc nhìn văn hóa, Phó Giao sử tiên sĩ Bùi Hoài Sơn, đại biểu Quốc hội chuyên trách tại Ủy ban Văn hóa và xã hội, cho rằng việc đặt tên đơn vị hành chính mới ở Việt Nam khi sắp nhập trong thời gian tới, cần tuân theo những nguyên tắc vừa đảm bảo tính kế thừa lịch sử, vừa phản ánh được tinh thần phát triển trong giai đoạn mới. Ông Sơn nêu quan điểm, nguyên tắc quan trọng nhất là tôn trọng yếu tố lịch sử và bản sắc văn hóa. Nhiều địa danh ở Việt Nam gắn liền với truyền thống lâu đời, phản ánh đặc điểm địa lý, tập quán sinh hoạt hoặc những giá trị tinh thần đã hình thành qua nhiều thế hệ. Khi chọn tên mới cần cân nhắc xem nó có tiếp nối được di sản ấy hay không. Việc đặt tên dựa trên các danh xưng cổ các địa danh từng tồn tại trước đây có thể là một hướng đi hợp lý miễn là nó vẫn còn phù hợp với thực tiễn phát triển hiện tại. Giáo sư Nguyễn Quân, Nguyên Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ cho rằng vấn đề tên gọi mới của tỉnh sau khi tiến hành sắp nhập cần được nghiên cứu và đánh giá kỹ càng, lựa chọn trên các nguyên tắc theo định hướng quy định. Đồng thời thay đổi tên có thể dẫn đến thay đổi con dấu, biển hiệu các thủ tục hành chính. Do đó nên nghiên cứu lựa chọn tên trên nguyên tắc giữ được lịch sử truyền thống và đỡ tốn kém cho xã hội. Bây giờ nếu 2 hay 3 tỉnh sắp nhập với nhau mà dùng tên mới có thể mất tên của cả 2-3 tỉnh đó và gây lãng phí về mặt thủ tục hành chính. Vì vậy có thể nghiên cứu nếu 2 hay 3 tỉnh thành sắp nhập với nhau có thể chọn lấy tên một tỉnh thành trong đó làm tên tỉnh mới. Việc này giúp cho ít nhất một tỉnh sẽ không phải làm lại con dấu, biển hiệu, ông Quân đề xuất. Giáo sư tiến sĩ Vũ Văn Hiền, nguyên ủy viên Trung ương Đảng, nguyên phó chủ tịch hội đồng lý luận Trung ương, cho rằng tên gọi mới của các tỉnh thành khi sắp nhập là vấn đề nhận được nhiều quan tâm. Từ thực tế nghiên cứu đánh giá, giáo sư Hiền cho rằng việc đặt tên cần chú ý đến các tiêu chí cụ thể, trong đó ngoài yếu tố lịch sử, truyền thống kế thừa hướng tới sự phát triển, cần đảm bảo có sự tương thích giữa các địa phương khi sắp nhập với nhau. Tránh đặt tên địa phương giờ khóc giờ cười Trong đợt sắp nhập đơn vị cấp huyện xã giai đoạn 2023-2025, nhiều địa phương đã tổ chức lấy ý kiến nhân dân về việc đặt tên. Thế nhưng trong quá trình triển khai đã phát sinh nhiều vấn đề bất cập trong đó có chuyện giờ khóc giờ cười đặt tên xã mới. Đền hình là tại huyện Quỳnh Lư, Nghệ An, xã Quỳnh Đôi sắp nhập xã Quỳnh Hậu khi đó dự kiến tên xã mới là Đôi Hậu. Việc đề xuất đặt tên Đôi Hậu khi đó được lãnh đạo địa phương giải thích là do ghép tên hai xã. Tuy nhiên do cái ghép một cách cơ học nên nhiều người dân bày tỏ không đồng tình với tên mới. Tỉnh Nghệ An đã quyết định tạm dừng việc sắp nhập hai xã này trong giai đoạn 2023- 2025. Giáo sư Vũ Minh Giang, Chủ tịch Hội đồng Khoa học và Đào tạo ĐHQ Hà Nội, Phó Chủ tịch Hội Khoa học lịch sử Việt Nam cho rằng cần nhận thức sâu sắc rằng địa danh, danh xưng hay tên gọi của địa phương là di sản văn hóa chứ không phải là cái tên để gọi rất thuận tiện và dễ sử dụng. Có thể cân nhắc để lựa chọn một tên gọi đại diện trong số các địa phương được hợp nhất. Nếu chúng ta thay đổi toàn bộ tên gọi của tất cả các tỉnh thành sau dắp xếp hoặc thậm chí là một phần tên gọi các tỉnh thành thôi, có thể sẽ làm dối hơn. Việc lấy một tên gọi thì khi giảm khoảng 50% số tỉnh thành hiện có sẽ hạn chế tối đa các tác động. Thay vì 63 tên thay đổi hoặc cộng ra cộng vào lắp ghép các tên thì ta vẫn còn giữ một nửa đơn vị cũ. Khi Việt Nam là nước đã hội nhập sâu rộng, nhiều địa chỉ đã có tính lan tỏa vượt biên giới thì cái tên cần đại diện cho tính di sản và tính hội nhập sâu rộng tức là kết hợp truyền thống và hiện đại. Bài toán còn lại là tâm lý của người dân. Tôi cho rằng khi người dân đã hiểu vấn đề rõ ràng hơn vì lợi ích chung sẽ đồng thuận. Khi việc thay đổi hoàn toàn tên gọi có thể không mang lại lợi ích lâu dài, ít xáo trộn nhất. Nếu có định hướng sáp nhập các tỉnh thành và giữ lại một trong số tên gọi của các tỉnh như trên, việc lựa chọn tên gọi nào cần cân nhắc và xem xét cụ thể ở từng trường hợp. Xong tôi cho rằng về tiêu chí, cần lưu ý địa danh nào có những sự lan tỏa và ảnh hưởng lớn đến văn hóa, kinh tế, xã hội thì nên chọn, chứ chưa hẳn dựa vào ưu tố lâu đời. Ví dụ Hải Phòng và Hải Dương, rõ ràng tỉnh Hải Dương là địa danh có lịch sử lâu đời hơn. Nhưng nếu chúng ta lựa chọn tên gọi địa phương sau sáp xếp là Hải Phòng, thì tỉnh lan tỏa ảnh hưởng về kinh tế xã hội sẽ lớn hơn. Khi cái tên Hải Phòng được biết đến ở tầm quốc tế và có sức ảnh hưởng hơn, tôi cũng cho rằng nếu đặt tên mới Hải Phòng thì người dân của tất cả các địa phương có thể hài lòng hơn là đặt một cái tên ghép. Vì vậy việc lựa chọn cái tên nào cần cân cứ cụ thể chứ không khái quát trùng trùng được. Vậy, còn thưa quý vị, sau sáp nhập, tên gọi của những tỉnh thành mới nên được đặt như thế nào? Hãy để lại bình luận xuống bên dưới để mọi người cùng được biết nhé!