Trong “Sử Ký” của Tư Mã Thiên có ghi lại một câu chuyện xưa rất cảm động, đại ý như sau: Vào thời Xuân Thu, ở nước Tấn có một danh thần tên Lý Ly. Một ngày, Lý Ly kiểm tra lại hồ sơ các vụ án thì phát hiện bản thân vì nghe lời xàm tấu của thuộc hạ mà giết lầm người tốt. Sau khi Lý Ly xác định được sai lầm của mình, liền tự phán mình tội chết. Tấn Văn Công nói: “Chức quan vốn cao thấp bất đồng, hình phạt nặng nhẹ cũng khác nhau. Đây là do sai lầm của thuộc hạ, không phải là tội lỗi của ngươi mà”. ............................................ Tuệ Tâm https://tansinh.net/van-hoa-than-truyen/cau-chuye%cc%a3n-thoi-xuan-thu-khien-long-nguoi-ca%cc%89m-phu%cc%a3c-nhung-hie%cc%a3n-ta%cc%a3i-la%cc%a3i-la-vie%cc%83n-vong/
Kính chào quý khán thính già
Sửa chữa lỗi lầm của bản thân là loại tu dưỡng đạo đức mà cổ nhân vô cùng coi trọng
Biết sửa chữa lỗi lầm được xem là một phương diện trọng yếu của tu thân và tự xét lại mình của người quân tử
Hôm nay chúng ta cùng đến với câu chuyện thời Xuân Thu khiến lòng người cảm phục
Nhưng hiện tại lại là viễn vông
Người biết sai mà dũng cảm sửa chữa là người đáng chân quý
Kính mời quý vị cùng theo dõi và cảm nhận
Người biết sai mà dũng cảm sửa chữa là người đáng chân quý
Trong sử ký của Tư Má Thiên có ghi lại một câu chuyện xưa rất cảm động
Đại ý như sau
Vào thời Xuân Thu, ở nước Tấn có một danh thần tên Lý Ly
Một ngày, Lý Ly kiểm tra lại hồ sơ các vụ án
Khi phát hiện bản thân vì nghe lời sàm tấu của thuộc hạ mà giết lầm người tốt
Sau khi Lý Ly xác định được sai lầm của mình
Liên tự phán mình tội chết
Tấn văn công nói
Trước quan vốn cao thấp bất đồng
Hình phạt nặng nhẹ cũng khác nhau
Đây là do sai lầm của thuộc hạ
Không phải là tội lỗi của người mà
Lý Ly nói
Thần đảng đương chức quan lớn
Chưa từng đem địa vị cao này tặng cho thuộc hạ
Thần nhận bồng lộng rất nhiều
Cũng chưa từng đem chỗ lương bồng đó phân phát cho cấp dưới
Hôm nay thần xem xét thấy vụ án có tình tiết quan sai
Còn khiến một người phải uổng mạ
Giờ thần lại đem tội lỗi này đẩy xuống cho cấp dưới
Đâu có loại đạo lý như vậy chứ
Lý Ly nhất quyết cử tuyệt mệnh lệnh của Tấn văn công
Văn công nói
Người nhận định nhận mình có tội
Như vậy ta chẳng phải cũng có tội sao
Lý Ly nói
Quan tòa xử án có pháp quy
Hình phạt sai thì phải tự mình chịu hình
Giết nhầm người thì phải lấy thân đền mạ
Hiện tại thần xem xét vụ án có quan sai mà giết nhầm người tốt
Vậy nên cần phải phán tự tội
Cuối cùng Lý Ly không tiếp nhận lệnh ân xá của Tấn văn công
Mà rút kiếm tự vận
Những danh sĩ trọng nghĩa trọng danh thời Xuân Thu nhiều vô số
Lý Ly vào thời đó cũng không phải là quá nổi danh
Ông cũng chỉ là một vị quan nhỏ của nước Tấn
Nhưng mỗi khi chúng ta nghĩ đến những án quan thời hiện đại
Mà nhớ đến chuyện xưa của Lý Ly
Thì không thể không thổn thức trong lòng
Cổ nhân coi trọng người biết sửa sai
Cổ nhân cho rằng
Dù là bậc thanh hiền đi nữa
Thì cũng khó có thể không mắc lỗi lầm
Điều quan trọng nhất là biết sai mà dũng cảm sửa chữa
Người biết sai mà dũng cảm sửa chữa là người đáng trân quý
Trong tà chuyện viết
Nhân thủy vô quá
Quá nhì năng cải
Thiện mặc đại yên
Tức là con người ai không có lỗi lầm
Có lỗi mà có thể sửa thì chẳng gì tốt đẹp bằng
Còn nếu có lỗi mà không muốn sửa
Thì chính là phạm thêm một tầng sai lầm trầm trọng
Đúng như lời khổng tử nói
Quá nhì bất cải
Thị vị quá hí
Đã sai mà không chịu sửa
Vậy mới gọi là sai
Kẻ sửa là tích cực tu trình lại hành vi sai trái
Của bản thân cho nên rất đáng được khen ở
Học trò của khổng tử là từ lộ từng nói
Vui mừng được nghe lời góp ý của mọi người
Người có tâm muốn cải sửa lỗi lầm
Thì nên là giống như thế
Một người chỉ có dũng cảm sửa sai
Mới có thể không ngừng tu trình lời nói
Và hành vi của bản thân mình
Và cuối cùng trở thành một người có đạo đức cao thượng
Học trò từ trương của khổng tử nói
Quân tử chi quá giã
Như nhật nguyệt chi thực yên
Quá giã
Nhân dai kiến chi
Cảnh giã
Nhân dai ngưỡng chi
Ý nói rằng
Con người khó tránh khỏi phạm phải lỗi lầm
Nhất là lỗi của người quân tử
Thì càng giống như nhật thực, nguyệt thực
Người khác dễ dàng thấy rõ
Đối với khuyết điểm
Sai trái của bản thân mà người quân tử
Có thể sửa chữa được thì mọi người
Sẽ vẫn ngưỡng mộ họ như trước
Một người nếu biết sai trái mà không sửa
Còn cố tình che giấu thì không chỉ không bảo vệ
Được sự tôn nghiêm của bản thân
Mà còn khiến người khác xem thường
Bài viết đến đây đã kết thúc
Cảm ơn quý khán thính giả đã theo dõi
Chúc quý vị an lành và hạnh phúc