PUTIN ĐỐI MẶT CÚ SỐC LỊCH SỬ: KỊCH BẢN 1991 CÓ NGUY CƠ TÁI HIỆN TRÊN TOÀN LIÊN BANG NGA

Khi siêu cường ngày nào chìm trong cơn bão tố khủng hoảng từ quân sự đến xã hội Hải quân hùng mạnh ngày nào nay tan tác, khủng hoảng năng lượng lan như trái rừng, dân số suy giảm thảm hại và ngay cả những đồng minh thân cận nhất cũng bắt đầu dần nứt Một chế độ đang sụp đổ Dưới thời Tổng thống Putin, nước Nga đang chìm sâu trong cơn bão tố khủng hoảng toàn diện Hải quân Nga từ biểu tượng sức mạnh đến gánh nặng quốc gia Vụ việc tàu ngầm lớp Kilo Novorossi nổi lên khẩn cấp gần eo biển Gibraltar cửa ngó quan trọng nối địa trung hải với Đại Tây Dương cuối tháng 9 năm 2025 làm minh chứng rõ nét cho sự suy yếu của hải quân Nga Tàu ngầm này thuộc hạm đội Biển Đen gặp sự cố dò rỉ nhiên liệu bên trong khoang tạo nguy cơ cháy nổ cao trong môi trường kín Với khả năng mang tên lửa caliber và 52 thủy thủ Novorossi vốn là mối đe dọa lớn với NATO nhưng sự cố đã biến nó thành gánh nặng Hải quân Hoàng gia Anh và NATO đã theo dõi sát sao với tàu hộ tống Tây Ban Nha và máy bay trinh sát giám sát biến tai nạn này thành biểu tượng cho sự suy yếu của Nga Vụ việc gợi nhớ thảm họa tàu ngầm Kursk năm 2000 khi 118 thủy thủ thiệt mạng do công nghệ lỗi thời và bảo trì kém Ông Vladimir Putin khi đó mới nhậm chức đã từ chối hỗ trợ quốc tế dẫn đến chỉ trích nặng nề Đến nay sau 25 năm Nga vẫn chưa khắc phục vấn đề tham nhũng và thiếu ngân sách cho hải quân Các cuộc tấn công của Ukraine bằng drone và tên lửa đã phá hủy nhiều tàu chiến và cảng Sevastopol buộc Nga phải chuyển tàu đến các cảng xa xôi như Novorossiysk nơi thiếu cơ sở sửa chữa Lệnh trừng phạt phương Tây cắt nguồn phụ tùng khiến quân đội phải dùng linh kiện cũ hoặc tháo từ tàu khác từ đó tăng nguy cơ sự cố Chiến trường Ukraine-Nga bất lực trước đòn tấn công sâu Trên mặt trận, tình hình càng bất lợi cho Nga Cuối tháng 9 đầu tháng 15-2025 Ukraine đã tăng cường tấn công sâu vào lãnh thổ Nga sử dụng tên lửa tầm xa với sự cho phép của Tổng thống Mỹ Donald Trump Vụ tấn công Penza nằm ở tây nam nước Nga dạng sáng ngày 29 tháng 9 khiến toàn bộ thành phố mất điện gây hỗn loạn vì nước sinh hoạt gián đoạn, đèn đường tê liệt Người dân Nga không chỉ tức giận vì bị tấn công mà còn bất mãn với phản ứng yếu ớt của ông Putin Một cư dân phẫn nộ, Penza mất điện hàng giờ máy bay không ngửi lái tấn công khắp nơi Nhưng chính quyền nói kinh tế ổn Người dân chết mỗi ngày Sao chúng ta yếu đuối như vậy? Nga đáp trả bằng các cuộc tấn công vào khắc kiếp khiến 4 người thiệt mạng và 27 người bị thương Nhưng vũ khí Nga thất bại thảm hại máy bay không ngửi lái bị Ukraine bắn hạ 95% buộc Nga phải phóng hàng trăm thiết bị bay mỗi đêm Tổng thống Zelensky cảnh báo nếu Nga tiếp tục tấn công dân thường Ukraine sẽ nhắm vào cơ sở hạ tầng năng lượng Nga Tổng thống Donald Trump trong những tuần gần đây đã thay đổi chính sách sang cứng rắn với Moscow Thậm chí đang xem xét việc gửi tên lửa Tomahawk Đặc phái viên Kiskelov xác nhận Tổng thống cho phép Ukraine tấn công sâu vào Nga không có nơi ẩn náu an toàn Khủng hoảng năng lượng từ Kaliningrad đến thiếu xăng toàn quốc Năng lượng từng là vũ khí để Nga tạo sức ép với châu Âu giờ trở thành điểm yếu Ngày 19 tháng 9 năm 2025 Latvia và các nước Baltic cắt hoàn toàn điện từ Nga đến Kaliningrad tháo gỡ cột điện và cuộn dây cáp biểu tượng độc lập khỏi thời Liên Xô Các nước Baltic đầu tư 1,6 tỷ euro để hòa lưới điện châu Âu dùng điện gió Đan Mạch và điện hạt nhân Pháp Điều này giúp giá điện giảm ấn tượng Latvia giảm 15% Estonia giảm 12% Lithuania 10% Tỉnh Kaliningrad của Nga vùng lãnh thổ tách rời từng đóng vai trò tiền đồn quân sự quan trọng giờ trở thành hòn đảo năng lượng phụ thuộc vào nhà máy khí đốt và than cũ mong manh trước sự tấn công phá hoại liên tục từ Ukraine Giá điện tại Kaliningrad tăng 12% đạt 8 rubles mỗi kWh gấp đôi mức trung bình ở đất liền với lương trung bình 45.000 rubles và lương hưu 20.000 rubles Hóa đơn tiền điện mỗi tháng cho gia đình 4 người đã lên đến 5.000 rubles một cánh nặng chi tiêu đáng kể Nhiều cư dân buộc phải cắt giảm chuyển sang dùng lò sửa bằng cùi Vụ tấn công nhà máy lọc dầu Novokibyshevsk vào ngày 1 tháng 15-2025 càng làm khủng hoảng trầm trọng Đây là nhà máy lớn thứ 5 của Nga với công suất 15 triệu tấn mỗi năm Tính đến nay, Ukraine đã làm tê liệt 20 trên 38 nhà máy lọc dầu của đối phương khiến giảm 40% công suất lọc dầu tổng thể Nga phải giảm xuất khẩu dầu diesel xuống thấp nhất từ năm 2020 phải nhập xăng từ Trung Quốc Hàn Quốc, Singapore đồng thời áp dụng biện pháp gỡ thuế nhập khẩu ở vùng Viễn Đông Đáng chú ý, Nga còn tính tái sử dụng MMT một chất phụ già giúp nâng sản lượng xăng từng bị cấm từ năm 2016 vì tính độc hại cao và nguy cơ ung thư Các video cho thấy cao tốc Moscow-Kazan trong những ngày qua ủng tắc vì hàng dài xe chở đổ nhiên liệu Khủng hoảng đang lan rộng khắp cả nước, 50 trên 83 vùng thiếu xăng, đặc biệt là Crimea và Viễn Đông Ở Crimea và Crimea, người dân phải chịu giới hạn 30 lít cho mỗi lần đổ xăng Nhưng việc thiếu nguồn cung đã khiến 50% chạm xăng đóng cửa Khủng hoảng dân số mất 10 triệu nam giới Dân số Nga giảm từ 147,1 triệu năm 2021 xuống 146,1 triệu năm 2025 dù tính cả các vùng chiếm đóng từ Ukraine Tháng 7 năm 2025 Cơ quan Thống kê Nhà nước Liên bang Nga ngừng công bố dữ liệu sinh tử di cư để che giấu những thiệt hại nhân mạng do chiến tranh Các chính sách trợ cấp sinh nở của nhà nước không giải quyết được tình hình Thậm chí vùng Orion còn ban hành chính sách liều lĩnh và gây tranh cãi là tặng 1.200 USD cho những phụ nữ sinh mang thai mà không giới hạn độ tuổi tối thiểu Tuy nhiên với tỷ lệ sinh thấp nhất từ thế kỷ 18 đến 1,4 con trên 1 phụ nữ hơn 120.000 nam giới thiệt mạng hàng chục nghìn người chạy trốn nhập ngũ hiện trạng dân số đang nghiêng về phụ nữ chiếm 54% nam giới 46% nước này đang thiếu 10 triệu nam giới tuổi thọ nam thấp hơn nữ 11 năm số lượng người làm mẹ đơn thân tăng lên người dân ngại tiến đến hôn nhân Ông Mark Rutte Tổng Thư ký NATO cảnh báo khủng hoảng xăng có thể dẫn đến một cuộc cách mạc ở Nga Ông phân tích rằng nền kinh tế Nga không đa dạng như Trung Quốc mà phụ thuộc nặng nề vào dầu mỏ Đồng minh giẩn nứt Trung Quốc rút lui Ấn Độ giảm mua quan hệ Nga Trung Quốc đang giẩn nứt tháng 8 năm 2025 thương mại song phương giảm xuất khẩu từ Trung Quốc sang Nga giảm 16% chiều ngược lại giảm 18% trong 3 năm phương Tây trừng phạt Nga Trung Quốc đã có cơ hội vàng xây dựng kho nhiên liệu khi giá dầu Nga tuôn vào với giá rẻ Ngày nay, Bắc Kinh vững tâm hơn khi chuyển sang điện năng lượng tái tạo từ các nhà máy điện mặt trời hoặc biện gió Mặt khác, các lệnh trừng phạt thứ cấp của Mỹ nhắm vào ngân hàng và công nghệ Trung Quốc do mua dầu của Nga, khiến Bắc Kinh dần rút lui khỏi mối quan hệ đầy rủi ro với Moscow, các ngân hàng thắt chặt tín dụng, các dự án công nghệ với Nga bị hủy Ấn Độ, một đối tác khác tận dụng dầu giá rẻ từ Nga 3 năm qua đã giảm mua 30% từ tháng 5 đến tháng 8 năm nay do lệnh trừng phạt thuế quan 50% của ông Trump Nga mất thị trường khiến lạm phát tăng trong khi các ngành công nghiệp khác chưa đủ tăng trưởng để chống đỡ cho nền kinh tế Chi phí chiến tranh gãy nặng sắp làm gãy lưng Moscow Ngân sách quốc phòng 2025 là 15,5 nghìn tỷ rubles tương đương 7,2% GDP một con số cao bất thường Kinh tế thời chiến với chi cho các hạng mục bí mật lên đến 40%, thuế tăng, lãi suất cao Tuy hiện nay, Nga chưa đến mức khủng hoảng như Liên Xô năm 1991 nhưng những đòn đánh của phương Tây đang khiến nước này tích lũy những tổn thương nguy hiểm bên trong Gần đây nhất, ông Putin có buổi phỏng vấn với báo chí bên lề câu lạc bộ thảo luận quốc tế Vandai 2025 hồi tháng 10, đề cập đến biệt danh hổ giấy mà ông Trump dành cho Nga Tổng thống Nga đặt câu hỏi ngược lại Nếu chúng tôi là hổ giấy thì NATO là gì? Ông cũng đưa ra một loạt vấn đề của đối thủ Ukraine như tổn thất nhân lực trầm trọng, khả năng triêu mộ binh sĩ của Kiev ở mức thấp trong khi mỗi tháng lại thiếu khoảng 11.000 quân, không thể bù đắp được lượng mất mát trên chiến trường Tuy nhiên, sau nhiều lần ông Putin khiến Washington mất kiên nhẫn Nga sẽ thấy mình mất dần các lợi thế khi Ukraine được Mỹ hỗ trợ tình báo và vũ khí Các đợt tấn công sâu vào lãnh thổ sẽ làm Nga kiệt quệ buộc ông Putin ngồi vào bàn đàm phán Một nước Nga suy yếu, cô lập phụ thuộc vào Trung Quốc, dân số giảm bất mãn gia tăng có thể dẫn đến bất ổn nội bộ, thậm chí là một cuộc cách mạng nếu khủng hoảng sang giàu lan rộng Ông Putin có thể duy trì quyền lực ngắn hạn bằng đàn áp nhưng về giải hạn Nga phải thay đổi bằng cách chấm dứt chiến tranh, đa dạng hóa đối tác giảm phụ thuộc vào ngành năng lượng nếu không muốn kịch bản sụp đổ kiểu 1991 lặp lại