VÌ SAO GẠO VIỆT NAM NGON NHẤT THẾ GIỚI?| BLV Hải Thanh Plus

Nếu bạn hỏi một người Việt Nam rằng niềm tự hào của đất nước này là gì, nhiều người sẽ nói rằng đó là áo dài, là phở, là cà phê, hay bánh mì. Và cũng có một thứ rất bình dị nằm ngay trong bữa cơm hàng ngày của hàng chục triệu, cả một trăm triệu người dân Việt. Đó là thứ mà thế giới giờ đây phải nghiêng mình thán phục, đó chính là hạt gạo Việt Nam. Tháng 11 năm 2025, tại Phnom Penh, Campuchia, gạo ST25 của Việt Nam được xướng tên là gạo ngon nhất thế giới lần thứ ba. Một lần đã là kỳ tích, hai lần là sự khẳng định, nhưng ba lần đó là tuyên ngôn. Gạo Việt Nam không chỉ ngon mà còn ổn định và đẳng cấp. Sau bao nhiêu năm, hạt gạo trắng ngần của vùng đồng bằng sông Cửu Long lại một lần nữa bước lên đỉnh vinh quang khiến thế giới phải hỏi, vì sao gạo Việt Nam lại ngon đến thế? Vì sao gạo Việt Nam ngon nhất thế giới? Muốn trả lời câu hỏi đó, ta hãy bắt đầu với vùng đất của Việt Nam, vùng đất châu thổ màu mỡ của con sông Mê Công hay còn gọi là sông Cửu Long, nơi mỗi mùa nước về lại đổ nặng phu ra, nơi nắng, nơi gió, nơi mồ hôi của những người nông dân hòa quyện thành hương vị không đâu có được. Đồng bằng sông Cửu Long, vựa lúa lớn nhất của Việt Nam và cũng là một trong những vựa lúa lớn nhất của thế giới. Nhưng điều kỳ diệu là, trong khi nhiều nơi phải sử dụng phân bón hoa học quá nhiều, phải sử dụng những máy móc quá hiện đại để tăng năng suất, thì vùng đất này từ xưa chỉ cần mưa, nắng và bàn tay con người cũng đủ tạo nên những hạt ngọc trời xứ danh. Gạo Việt Nam ngon chắc hết nhờ thiên nhiên ưu ái. Đồng bằng sông Cửu Long, hàng năm được bồi đắp bởi nước sông Mê Công, mang theo lượng phù sa khổng lồ. Đất ở đây có độ pH trung tính, rau dinh dưỡng, độ ẩm vừa phải, ngày nắng nhiều đêm lại bát. Chính sự tranh lệch nhiệt độ ngày đêm ấy khiến tinh bồn trong hạt lúa được tích tụ chậm hơn, hạt gạo dẻo hơn, thơm hơn và khi nấu lên, cơm có vị ngọt tự nhiên. Người Thái đã trồng gạo Hom Mali nổi tiếng. Người Nhật có giống gạo đắt đỏ, nhưng chỉ ở Việt Nam, khí hậu và thổ nhưỡng lại hòa hợp đến mức có thể tạo ra một hạt gạo vừa mềm, vừa thơm, vừa có hương vị đặc trưng của vùng sông nước. Nhưng chỉ có thiên nhiên thôi là chưa đủ, bởi nếu thiên nhiên là nền thì con người Việt Nam chính là người kiến trúc tạo ra chất lượng hạt gạo ấy. Nói đến hạt gạo ngon nhất thế giới, không thể không nhắc đến kỹ sư Hồ Quang Cua, người được mệnh danh là cha đẻ của ST25. Ông và cộng sự ở Sóc Trăng đã dành hơn 20 năm âm thầm trọn lọc, lai tạo, trồng thử hàng trăm giống lúa khác nhau. Có những vụ thất bại, có những mùa gạt chẳng được gì ngoài nỗi lo, nhưng họ vẫn kiên trì vì một niềm tin duy nhất. Nếu Thái có những hạt gạo của Thái, Nhật có hạt gạo của Nhật, thì Việt Nam cũng phải có một giống gạo ngon nhất thế giới. Trong những năm 2000, khi phần lớn các doanh nghiệp gạo Việt Nam đang chạy theo số lượng bán gạo trắng rẻ tiền cho Châu Phi, Trung Đông, thì ông Hồ Quang Cua lại đi ngược dòng, chọn hướng ít mà tinh, hướng tới chất lượng cao cấp. Ông tin rằng, nếu người Việt có thể làm ra cà phê ngon, cá ba già ngon, thì không lý nào không thể làm ra hạt gạo ngon. Và đúng như thế, đến năm 2019 tại Philippines, gạo ST25 đã vượt qua những đối thủ từ Thái Lan, từ Campuchia, từ Mỹ, từ Ấn Độ, từ Trung Quốc để giành danh hiệu gạo ngon nhất thế giới. Hạt gạo ST25 được các chuyên gia miêu tả là thơm như lá dứa, dẻo như mơ, ngọt tự nhiên và vẫn ngon dù ăn nguội. Đó không phải là may mắn, mà là thành quả của khoa học, của niềm tin và của cả một tấm lòng son với quê hương. Bí quyết của ST25 không nằm ở việc trồng ở đâu, mà ở cách nó được trồng. Dống lũ này có khả năng chịu mạn rất tốt, phù hợp với vùng đất ở ven biển Sóc Trăng, nơi mà nhiều năm qua sắp nhầm mạn khiến hàng ngàn hecta lũa bị chết. ST25 vẫn sống, vẫn trổ bông vàng, vẫn thơm dẻo, và đó là lý do nó trở thành niềm hy vọng của đồng bằng. Cơm của ST25 dẻo nhưng không dính. Nấu xong, cơm tơi, hạt gạo nở đều. Cắn vào, cảm giác có một chút dẻo, chút ngọt tan ra nơi đầu lưỡi. Người xanh cơm sẽ nói, ăn ST25 rồi, quay lại ăn gạo khác, thấy không ngon lắm. Thành công của ST25 không chỉ giúp người Việt Nam tự hào, mà còn khiến cả thế giới phải kinh ngạc. Lần đầu tiên một quốc gia từng chỉ được biết đến với gạo giá rẻ, lại có thể vượt qua cả Thái Lan, Nhật Bản, những đế chế của gạo cao cấp. Năm 2023, ST25 giành giải lần thứ 2. Và đến năm 2025, tại Phnom Penh, nó lập lại kỳ tích 3 lần đứng đầu thế giới. Câu chuyện từ sóc trăng bỗng trở thành biểu tượng của trí tuệ Việt Nam. Giờ đây, ST25 đã có mặt tại các thị trường khó tính như Mỹ, Châu Âu và Úc, đặc biệt là tại Trung Quốc, nơi nhiều tư dùng vốn nổi tiếng là xanh ăn và xanh miệng. Có thời điểm giá xuất khẩu ST25 lên tới 1.200 USD 1 tấn, gạo gấp đôi gạo Thái-Homali và gấp 3 gạo trắng bình thường. Ở nhiều quốc gia, người Việt kiều nói rằng họ mang theo vài túi ST25 làm quà vì ở nơi họ sống, thứ gạo này không dễ mua. Có người còn nói vui, gạo ST25 giờ quý như là quà Tết. Nhìn sâu hơn thì câu chuyện của ST25 đó là câu chuyện của văn hóa nghị Nam. Hàng nghìn năm nay, người Việt ăn cơm, cơm không chỉ là món chính mà là trung tâm của cả bữa ăn. Vì vậy, người Việt cực kỳ khó tính với cái nấu ra cơm đó là gạo. Cơm phải trắng, phải dẻo, phải thơm, phải có vị ngọt tự nhiên. Điều này chính là áp lực khiến người chồng không thể làm ổ. Họ buộc phải chọn giống ngon, canh nước chuẩn, phơi phóng cẩn thận. Có thể nói, sự tinh tế trong khẩu vị của người Việt đã tạo ra hạt gạo ngon cho cả thế giới. Người Nhật từng nói, hạt gạo là linh hồn của dân tộc. Câu này áp vào Việt Nam cũng không sai, bởi gạo không chỉ là nông sản mà còn là biểu tượng của văn hóa sống. Mỗi mùa gạt nhìn từ trên cao, cả miền Tây Nam Bộ như tấm lụa vàng óng ánh trải dài đến tận chân trời. Tiếng máy gạt rộn ràng, tiếng cười của những người nông dân, mùi rơm khô phản phất ở trong gió. Đó là hương vị Việt Nam không nơi nào có thể sao chép. Hạt gạo Việt Nam ngon không chỉ vì được trồng bằng kỹ thuật, mà vì nó được nuôi dưỡng bằng cảm xúc, bằng kỷ niệm và bằng niềm tin. Còn về mặt khoa học, Việt Nam sở hữu điều kiện lý tưởng cho cây lúa phát triển. Lượng mưa trung bình mỗi năm khoảng 1.800-2.000mm, nhiệt độ quanh năm ổ định, số giờ nắng mỗi năm hơn 2.500, đủ để để cây quang hợp tối đa. Môi trường này giúp hạt lúa tích lũy lượng đường và tinh bột cao, tạo vị ngọt nhẹ đặc trưng. Ở vùng đông băng sông Hồng phía Bắc lại có những giống gạo trứ danh như gạo Tám Hải Hậu, nếp cái hoa vàng, những cái tên đã đi vào những câu ca giao từ xưa đến nay. Còn ở miền Nam, nàng hương chợ đào ST24, ST25 lại thơm nứt cả vùng. Mỗi vùng mỗi hương vị giống như là rượu vang của Pháp. Mỗi thổi nhưỡng, mỗi tính cách riêng thì hạt gạo của Việt Nam cũng vậy. Ngày nay, đi đến đâu bạn cũng thấy bóng dáng của gạo Việt Nam. Ở những nhà hàng Việt tại Paris, tại Sydney, tại Tokyo, nhiều nơi còn ghi rõ trong menu. Cơm nấu từ gạo ST25, gạo ngon nhất trên thế giới. Chỉ một dòng nhỏ nhưng đó là niềm tự hào. Những đầu bếp châu Âu thậm chí còn dùng ST25 để nấu những món rất đặc trưng và nhận xét. Gạo Việt mềm, dẻo, hương thơm nhẹ, dễ kết hợp như một nguyên liệu tinh tế không hề kém cạnh gạo Nhật Bản. Cũng chính vì thế, gạo Việt Nam không chỉ đơn thuần là hàng hóa mà trở thành câu chuyện. Câu chuyện về trí tuệ, về lao động, về niềm tin rằng mỗi một hàn gạo nhỏ cũng có thể mang danh dự của cả một quốc gia. Trong nhiều năm, Việt Nam luôn nằm trong top 3 nước xuất khẩu gạo lớn nhất thế giới. Nhưng điều đáng quý là Việt Nam đang chuyển hướng, không chỉ chạy theo khối lượng, không chỉ nhiều mà còn hướng tới chất lượng. Nếu trước kia ta xuất 7-8 triệu tấn gạo mỗi năm mà lợi nhuận thấp, thì giờ đây, mỗi tấn gạo ST25 bán ra có giá trị gấp đôi, thậm chí là gấp 3. Đó chính là hướng đi của tương lai. Nhưng thương hiệu gạo Việt Nam đang được đăng ký chỉ dẫn địa lý, được bảo hộ thương hiệu quốc gia và nó đã trở thành một thương hiệu của người Việt. Đặc biệt, ST25 được vinh danh 3 lần là điều chưa từng có trong lịch sử cuộc thi gạo ngon nhất thế giới. Đó là một điều hiếm có khó tìm trên tất cả hành tinh của chúng ta. Tất nhiên, phía sau niềm tự hào vẫn là những thách thức. Đó là biến đổi khí hậu, đó là nước biển dân, đó là sâm nhập mạn và cả những áp lực cạnh tranh thương hiệu. Nhưng điều khiến ta tin tưởng là người Việt đã bắt đầu thay đổi, canh tác sạch hơn, chú trọng chất lượng hơn, truy xuất nguồn gốc rõ ràng hơn. Người nông dân giờ đây không chỉ cấy lúa, họ còn làm thương hiệu. Mỗi bao gạo bán ra là một tấm danh thiếp của cả đất nước. Và thú vị thay, nhiều vùng miền Tây giờ còn làm du lịch nông nghiệp, cho du khách ra đồng để mà cặt lúa, xay gạo, nấu cơm bằng ST25, ăn ngay giữa cánh đồng. Khi du khách nước ngoài nếm hạt cơm đầu tiên, họ nói rằng, ngon, nhưng hơn cả ngon, nó có hồn. Và đó chính là cái mà gạo Việt Nam có, linh hồn Việt Nam. Hành trình của gạo Việt Nam suy cho cùng cũng là hành trình của một đất nước, từ buôn đất và vươn ra thế giới. Từ chỗ phải nhập khẩu giống, đến nay Việt Nam đã có thể xuất khẩu cả những hạt gạo ngon nhất trên hành tinh. Cảm ơn vì đã quan tâm theo dõi câu chuyện này. Nếu cảm thấy thú vị, bạn có thể nhấn nút đăng ký kênh, bật chuông thông báo và chia sẻ. Còn bây giờ thì xin được nói lời chào tạm biệt.