Binh Pháp Như Nước: Giao Thoa Trí Tuệ Giữa Lão Tử và Tôn Tử

Sống thuận tự nhiên
439 Người theo dõi
Bình Pháp tựa như nước, thượng thiện nhậc thủy, binh và đảo tân dung, sự giao thoa trong trí tuệ của lão tử và tôn tử.
Thưa quý vị và các bạn, nước, khởi nguồn của sự sống, lại là hình mẫu tối thượng của chiến trận.
Đạo, con đường hư không của vũ trụ, lại là cội rễ của Bình Pháp.
Đây không phải là một nghịch lý, mà là sự thấu suốt của Tôn Vũ,
khi ông nhìn thấy sức mạnh hủy diệt và kiến tạo vĩ đại nhất không nằm ở sự đối đảo,
mà nằm ở sự tuận theo.
Bình Pháp của ông vì thế không chỉ là nghệ thuật của chiến tranh, mà còn là nghệ thuật của dòng chảy.
Trong Thiên Hư Thực, ông viết
Binh hình tượng thủy, thủy chi hành tị cao như xu hạ,
binh chi hình tị thực như kích hư,
thủy nhân địa như chế lưu,
binh nhân địch như chế thắng,
cố binh vô thường thế,
thủy vô thường hình,
năng nhân địch biến hóa như thủ thắng giả,
vị chi thần.
Có nghĩa là, phàm Bình Pháp có hình tượng giống như nước,
nước thì tránh chỗ cao mà chảy xuống chỗ thấp,
dùng binh thì tránh chỗ mạnh mà đánh vào chỗ yếu,
nước tùy theo địa hình mà tạo thành dòng chảy,
dùng binh tùy theo tình hình địch mà giành thắng lợi.
Cho nên, binh không có thế nhất định,
nước không có hình dạng cố định,
người có thể dựa vào sự biến hóa của địch mà giành thắng lợi,
được gọi là bật thần.
Những triết lý uyên thâm này không chỉ gói gọn trên sa bàn quân sự,
mà nó còn là một con đường tu dưỡng,
một phương thức hành xử có thể khai mở những tiềm năng vô tận trong cuộc sống.
Nó mời gọi ta nhìn lại cách ta đối diện với mọi thử thách,
từ những cuộc cạnh tranh trong sự nghiệp cho đến những khúc mắc trong gia đình.
Để thầm thấu trọn vẹn tinh hoa đó,
trong bài chia sẻ lần này,
thần Phúc Khánh Official xin mời quý vị và các bạn,
chúng ta sẽ cùng nhau khám phá và tìm hiểu về những khía cạnh sau.
Khía cạnh thứ nhất là hình của nước,
pháp của binh,
tư tưởng triết học về nước trong Bình Pháp Tôn Tử.
Thứ hai là thương thiện như thủy,
binh và đạo tương dung,
sự giao thoa trong trí tuệ của lão tử và tôn tử.
Và khía cạnh thứ ba đó là quan thủy ngộ đạo,
nhuận trạch nhân sinh,
những gợi mở cho đời sống hiện đại từ triết lý,
binh pháp quý như nước,
về sự nghiệp, hôn nhân, gia đình và giáo dục con cái.
Sau đây xin mời quý vị và các bạn,
chúng ta sẽ đi vào chi tiết từng mục như thế.
Mục thứ nhất là hình của nước,
pháp của binh,
tư tưởng triết học về nước trong Bình Pháp Tôn Tử.
Tôn Tử nói,
Bình Pháp quý như nước,
ở đây hoàn toàn không phải là sự mô phỏng hời hợp,
mà là sự lĩnh hội sâu sắc
và vận dụng những quy luật vận hành cùng phẩm chất nội tại của nước.
Nước thì tránh chỗ cao mà chảy xuống chỗ thấp,
đã tiết lộ khuyênh hướng tự nhiên của nước
là chảy xuống dưới thuận theo thế mà đi.
Nước luôn chọn con đường có trở lực nhỏ nhất,
không đối đầu trực diện với những nơi cao và hiểm trở.
Ở tầm triết học,
điều này có thể được diễn giải thành trí tuệ của sự khiêm tốn.
Thực tế và thận trọng trong việc lựa chọn con đường chiến lược.
Với tiền đề là phải đảm bảo con đường đó dẫn đến mục tiêu cuối cùng,
thì cần ưu tiên những cách thức tiêu hào ít nhất,
rủi dò thấp nhất.
Dùng binh thì tránh chỗ mạnh mà đánh vào chỗ yếu,
chính là sự áp dụng trực tiếp nguyên tắc này của nước vào trong quân sự.
Cái gọi là thực,
tức là chỗ mạnh,
chỉ nơi quân địch hùng hậu,
phòng bị nghiêm ngặt,
nền tảng vững chắc.
Cái gọi là hư,
là chỗ yếu,
chỉ nơi quân địch yếu ớt,
phòng bị lơ là,
tồn tại khiêm khuyết hoặc kẽ hở.
Nguyên tắc này chủ trương việc tập trung cao độ vào các nguồn lực và sức mạnh có hạn
và những điểm then chốt có thể tạo ra hiệu quả lớn nhất,
đồng thời giảm thiểu tổn thất và rủi dò đến mức thấp nhất.
Nước, tùy theo địa hình mà tạo thành dòng chảy,
đã làm sáng tỏ rằng
hướng đi của dòng nước hoàn toàn phụ thuộc vào sự cao thấp và đặc điểm của địa thế.
Điều này chứng minh một cách hùng hồn tầm quan trọng tối thượng của việc thấu hiểu sâu sắc môi trường hành động,
tức là địa hình hay thực trạng trong bất kỳ tình huống cụ thể nào.
Dùng binh tuy theo địch mà giành thắng lợi,
lại chỉ ra rằng thắng lợi trong chiến tranh nằm ở việc căn cứ vào tình hình cụ thể của kẻ địch,
bao gồm cả cách bố trí,
thực lực,
ý đồ,
cho đến tính cách của người chỉ huy,
để xây dựng sách lược khắc chế phù hợp.
Điều này nhấn mạnh tính độc nhất của mỗi thử thách,
cũng như sự ngụ xuẩn và nguy hiểm của việc bám víu và những phương pháp cứng nhắc phổ quan.
Từ đó, Tôn Tử đã đúc ra kết luận cực kỳ giàu tính chất học.
Ông nói, cho nên,
binh không có thế nhất định,
nước không có hình dạng cố định.
Thế chính là cái thế của quân đội,
sự phân bổ lực lượng,
chiều hướng của cuộc diện chiến trường.
Nó tuyệt đối không phải là bất biến.
Hình chính là hình thái cụ thể của nước,
là trận pháp và cách bố trí của quân đội.
Cũng tuyệt đối không có một khuôn mẫu cố định.
Điều này đại diện cho một sự giải phóng chết đè,
khỏi những giáo điều cứng nhắc và quy định dập khuôn.
Nó đề cao tư duy chiến lược và phương pháp chiến thuật,
năng động, nhảy bén,
không ngừng tiến hóa.
Và cái gọi là Bậc Thần,
lại một lần nữa được đề cập trong bối cảnh này.
Năng lực có thể chế ngựa được dòng chảy biến đổi vĩ nhẳng đó,
dùng sự chuẩn xác và thanh thoát nguồn nguyễn,
để thay đổi,
được xem là dấu hiệu của một thiên tài chiến lược thực thụ,
cảnh giây đó gần như siêu phạm nhập thánh.
Điều đáng suy ngẫm sâu sắc là,
tránh mạnh đánh yếu,
không phải là biểu hiện của sự hèn nhát,
mà là hiện thân tột bậc của hiệu suất chiến lược.
Tránh mũi nhọn của địch,
nhìn qua tưởng như là lối bước,
nhưng thực chất là để bảo toàn thực lực,
dùng cái giá nhỏ nhất để đạt được mục điều lớn nhất.
Đây là một sự phân bỏ
và vận dụng nguồn lực có tính lý trí cao độ,
là lựa chọn của người trí,
chứ không phải là cái dũng của kẻ thất phù.
Tương tự,
sự vô thường hình,
vô thường thế,
đích thực,
cũng không phải đến từ sự ứng biến tuổi hứng,
mà được xây dựng trên nền tảng của sự thấu suất sâu sắc
về địa hình,
môi trường
và tình hình
địch của đối thủ.
Chữ nhân có nghĩa là dựa vào tùy theo trong hai câu,
thủy nhân,
địa,
trì thế lưu,
binh nhân,
địch,
nhì chế thắng.
Có nghĩa là nước tùy theo địa hình
mà tạo thành dòng chảy,
dùng binh tùy theo địch
mà giành thắng lợi.
Đã chỉ rõ mối liên hệ nhân quả này.
Chỉ khi thấu suất được toàn cục
mới có thể ứng biến linh hoạt.
Nếu không có sự thấu hiểu sâu sắc này
làm tiền đề,
vô hình sẽ chỉ biến thành hỗn loạn,
vô thế sẽ chỉ dẫn đến thất bại.
Hơn nữa,
hư và thực
không phải là những trạng thái tuyệt đối bất biến.
Chúng tương đối,
linh động,
và có thể được chuyển hóa và thao túng
thông qua nỗ lực của con người.
Nhà chiến lược tài ba luôn nỗ lực
khiến bên mình trở nên thực,
đồng thời dẫn dụ hoặc ép đối phương trở nên hư.
Từ đó tạo ra và nắm bắt
những thời cơ chiến lược thoáng qua.
Sự thấu hiểu và chủ động kiến tạo
trạng thái hư thực
một cách linh động này
chính là tinh túy trong tư tưởng chiến lược của tôn tử.
Giống như sự thống nhất biện chứng của hình,
thế,
thắng,
đã tiết lộ.
Hình là nền tảng của thực lực.
Thế là việc bổ trí chiến lược
và tạo dựng tiềm năng.
Thắng là chính cơ sở đó
Tiếp đến là mục thứ 2
Lão tử và tôn tử,
tư tưởng của hai ông
tuy thuộc về hai trường phái đạo ra và binh ra,
thế nhưng lại đạt đến một sự đồng điệu đáng kinh ngạc
trong việc cảm ngậu sâu sắc
và tán dưng cao độ về nước.
Lão tử đã mở đầu trong đạo đức kinh rằng
Thượng thiện như thủy,
thủy thiện lợi vạn vật như bất tranh,
sự trúng nhân,
chi sở ấu,
cố cơ,
ư đạo.
Bậc thiện cao nhất giống như nước,
nước hay làm lợi cho vạn vật mà không tranh giành,
ở những nơi mà mọi người đều ghét,
nên gần với đạo.
Câu nói này đã nói lên hàm ý cốt lõi
của triết học đạo ra,
nâng phẩm cách của nước lên cảnh giới cao cả,
gần như đạo.
Nước mà lão tử nói đến
có đức hạnh vô cùng tốt đẹp,
nó làm lợi cho vạn vật mà không tranh giành,
nghĩa là nước nuôi dưỡng vạn vật
nhưng không bao giờ đòi hỏi báo đáp,
cũng không tranh cao thấp,
đua ngắn dài với các vật khác,
thể hiện cảnh giới tối cao của sự công hiến vô tư
và khiêm hòa không tranh giành.
Ở những nơi mà mọi người đều ghét,
nghĩa là nước luôn trải về những nơi trũng,
nơi thấp,
ở nơi mà người đời chê bai,
khinh miệt.
Điều này tượng trưng cho sự khiêm tốn tụt cùng,
lòng bao dung và trí tuệ của việc an phận.
Chính vì vậy,
nó mới gần nhất với đạo,
đạo căn bản của vũ trụ.
Quan trọng hơn là Lão Tử
đã phát hiện ra sức mạnh không gì cản phá được
từ chính sự mềm yếu của nước.
Ông nói,
thiên hạ không gì mềm yếu hơn nước,
mà kẻ tấn công cách cứng mạnh
không gì thắng nổi nó.
Luận điểm mềm yếu thắng cứng mạnh,
nhu thắng cưng,
này đã tạo nên một sự hô ứng kỳ diệu
với tư tưởng cốt lõi trong Bình Pháp Tôn Tử.
Khi đặt Bình Pháp Ví Như Nước của Tôn Tử
và Thượng Thiện Nhật Thủy của Lão Tử cạnh nhau để chiếm nghiệm,
chúng ta có thể phát hiện ra những điểm tương đồng
và cộng hưởng sâu sắc như sao.
Thứ nhất là,
cùng đề cao tính thích ứng và vô hình.
Tôn Tử nói,
Bình không có thế nhất định,
nước không có hình dạng cố định,
nhấn mạnh việc vận dụng sức mạnh quân sự phải linh hoạt,
không định sẵn như nước,
tùy vào sự biến hóa của địch,
mà giành thắng lợi.
Nước dưới ngòi bút của Lão Tử
cũng có đặc tính theo vật mà hình thành,
Nó có thể chứa trong bất kỳ vật đựng nào,
len lỏi và bất kỳ kẽ hở nào,
thể hiện khả năng thích ứng tột bậc.
Thứ hai là,
phát hiện ra sức mạnh từ sự né tránh
và không tranh giành.
Hạt nhân chiến lược tránh mạnh đánh nhếu của Tôn Tử
chủ trương né tránh chủ lực kiên cố của địch,
chuyển sang tấn công vào các mắt sách yếu ớt.
Điều này và chiết lý sự thế không tranh giành của Lão Tử
có cùng một công dụng.
Nước khi gặp tảng đá lớn
sẽ không chọn đối đầu trực diện,
mà sẽ chảy vòng qua hoặc tích tụ sức mạnh,
từ từ thẩm thấu,
cuối cùng cũng có thể làm mòn đá.
Sự không tranh giành này
không phải là tiêu cực không hành động,
mà là ẩn chứa sự lùi bước và đi vòng
mang tính chiến lược đầy trí tuệ.
Tránh mạnh đánh nhếu trong binh pháp Tôn Tử
chính là sự kế thừa và phát triển các tư tưởng
như thượng thiện như Thủy.
Thiên hạ không gì mềm yếu hơn nước,
mà kẻ tấn công cái cứng mạnh
không gì thắng nổi đó của Lão Tử.
Thứ ba là,
giá trị chiến lược của việc
hướng xuống thấp và ở nơi thấp.
Nước của Lão Tử
ở những nơi mà mọi người đều ghét,
an phận ở những nơi thấp,
ngược lại có thể quy tụ trăm sông
mà làm nên sự rộng lớn của mình.
Nước của Tôn Tử hướng xuống thấp
về mặt quân sự thể hiện
ở việc tấn công vào những nơi phòng bị trống rỗng của địch,
những vùng trũng không ngờ tới,
thường có thể thu được nhiều hiệu quả kỳ diệu.
Cả hai đều tiết lộ rằng
ở vị trí thấp,
tường trưng bất lợi
lại có thể ẩn chứa tiềm năng chiến lược
và không gian xoay chuyển to lớn.
Tuy nhiên, nếu xét kỹ,
việc vận dụng và nhấn mạnh về nước
của hai nhà tư tưởng cũng tồn tại
những khác biệt tinh tế.
Nước của Tôn Tử phần nhiều là ẩn dụ
mang tính công cụ để thực hiện mục tiêu chiến lược,
đích đến cuối cùng của nó là thắng.
Chiến thắng đối thủ trong xung đột
đạt được mục đích quân sự
hoặc cạnh tranh cụ thể.
Trong khi đó, nước của Lão Tử
lại mang nhiều hơn những hàm ý
về đạo đức và bản thể luận.
Nó đại diện cho một hình mẫu nhân cách lý tưởng,
một cảnh giới sinh tồn hợp nhất với đạo.
Đích đến cuối cùng của nó
là thiện và hòa,
thực hiện sự hài hòa giữa cá nhân và vũ trụ
cũng như sự hòa hợp
trong các mối quan hệ giữa người với người.
Không tranh giành trong binh pháp Tôn Tử
như không dễ dàng đối đầu với kẻ địch mạnh
là có tính sách lược,
phục vụ cho mục tiêu tranh thắng cuối cùng.
Trong khi
không tranh giành trong triết học của Lão Tử
lại mang tính bản thể
là sự thể hiện của đạo,
tự thân nó đã là mục đích.
Mặc dù trong binh pháp Tôn Tử
cũng có những xem xét gần với đạo đức
như phẩm đức của Tướng Xoái
yêu thương binh lính như con
đánh nhanh thắng nhanh để giảm thương vong
nhưng cốt lõi của nó vẫn là hiệu quả chiến lược.
Còn thượng thiện nhược thủy của Lão Tử
thì hoàn toàn đều tỏa sáng ánh sáng đạo đức
làm lợi cho vạn vật khiêm tốn ở nơi thấp.
Mặc dù tồn tại những khác biệt
về trọng tâm này,
việc cả hai bậc tiên triết đều từ sự quan sát tỉ mỉ thế giới tự nhiên
đặc biệt là nước
để chất lọc ra những trí tuệ sâu sắc
có ý nghĩa chỉ dẫn phổ quan
bản thân sự thật này đã vô cùng có tính cợi mở.
Họ cũng nhận ra rằng
những sách lược hiệu quả và bền vững nhất
dù dùng cho chiến tranh,
cai trị hay cuộc sống cá nhân
tất yếu là những sách lược phù hợp cao độ
với quy luật tự nhiên.
Sự tôn sùng chung đối với trí tuệ tự nhiên này
cho thấy một nền tảng nhận thức chung
sức mạnh và hiệu quả
thực sự không bắt nguồn từ sự thô bão
cứng nhắc hay xâm lược
mà ẩn trỡ trong sự linh hoạt, kiên cường, kiên nhẫn
và việc vận dụng năng lượng
một cách thông tuệ.
Như một số học giả đã phân tích
nguyên tắc lấy cái hèn làm gốc cho cái sang
lấy cái thấp làm nền cho cái cao
đều có sự thể hiện rõ ràng
trong tư tưởng của cả hai nhà.
Nhìn vào tầng sâu hơn
các nguyên tắc như tránh mạnh đánh yếu
tuy địch mà chơi thắng trong bình pháp tôn tử
có thể được xem là một dạng vô vi
ở tầm chiến lược.
Vô vi không phải là không làm gì
mà là thuận theo quy luật phát triển của tự nhiên
của sự vật, không can thiệp cưỡng ép
dùng cái giá nhỏ nhất để đạt được hiệu quả
lớn nhất.
Điều này vào đặc tính tránh cao hướng thấp
chảy một cách tự nhiên của nước
sao mà giống nhau đến thế.
Khi một đội quân có thể giống như nước
nhạy bén cảm nhận sự thay đổi của để hình
khéo léo thích ứng với sự biến hóa
của tình hình địch, hành động của họ sẽ
thuận theo tự nhiên như mây trôi nước chảy
và chiến thắng của họ cũng sẽ đến như
nước chảy thành sông, gần như đạt đến
bậc thần.
Điều này thực sự có cái hay tương tự như
cảnh giới, lấy vô vi làm hiểu vi
cuối cùng đạt đến vô vi
mà không gì không làm được của
thánh nhân đạo giả.
Cả hai đều tiết lộ một đạo lý sâu sắc rằng
sức mạnh thực sự và bền vững
thường được thể hiện thông qua những phương pháp
gián tiếp, thuận theo tự nhiên
chứ không phải là sự đối đầu cứng rắn
đi ngược lại xu thế.
Sự thấu xuất sâu sắc và vận dụng
tự giác quy luật tự nhiên này đã tạo thành
một hạt nhân trung vô cùng quý giá trong
trí tuệ cổ điển Đông Phương. Đến nay
vẫn đáng để chúng ta không ngừng chim điệm
và học hỏi.
Và cuối cùng là chúng ta tìm hiểu về
cái cạnh thứ 3. Quan thủy,
ngộ đạo, nhuận trạch nhân sinh
những gợi mở cho đời sống hiện đại
từ chiếc lý binh pháp ví như nước.
Giá trị thực sự
của trí tuệ cổ nhân không nằm
ở tinh hiếu kỳ của một món đồ cổ lịch sử
mà nó nằm ở khả năng xoay dọi
sâu sắc cho con đường sống đường đại.
Tư tưởng chiến lược binh pháp ví như nước
tuy được thay ngén trên chiến trường xưa
nhưng với sức sống bất tận
của mình, nó đã chảy vào bức tranh đời sống
phức tạp và dối gian của con người hiện đại.
Định hình nên quỹ đạo của sự nghiệp
nguồn tưới cho biến đỗ gia đình
và nuôi dưỡng thế giới tầm hồn của chúng ta.
Ở mục này sẽ nhằm mục đích
từ ngọn nguồn của trí tuệ càng lâu đời
càng tươi mới này chắt lọc ra những gợi mở
thiết thực cho đời sống hiện đại ngày nay.
Thứ nhất
đó là về đạo sự nghiệp
leo lái con thuyền sự nghiệp giữa biển đời biến động
ôm lấy sự thích ứng
môi trường làm việc năng động
sự nghiệp của con người hiện đại hiếm khi là
một con đường bằng phẳng, không đổi
mà giống như một dòng sông cuộn chảy
biến đổi khôn lường.
Chúng ta phải khắc cốt ghi tầm câu
bình vô thường thế
nuôi dưỡng một tâm thế sẵn sàng đối phó
với những thay đổi của ngành nghề
tác động của công nghệ cũng như sự tiến hóa
không ngừng của trách nhiệm công việc và yêu cầu kỹ năng.
Đúng như các phân tích đã chỉ ra
cùng với sự thay đổi của tình hình
cải cách và phát triển, lối tư duy
phương hướng và trọng tâm công việc
cố hiếu của chúng ta cũng phải điều chỉnh theo
mới có thể tránh rơi vào tình thế
khủng hoảng, năng lực.
Tiếp đến là vận dụng chiến lược
tránh mạnh đánh nhếu
trong lựa chọn và cạnh tranh nghiệp.
Trước hết, hãy nhận thức rõ ràng
và tập trung vào những ưu thế
có loại độc đáo của bản thân,
tức là cách thực của cá nhân,
đồng thời nhạy bén với những nhu cầu
chưa được đáp ứng trên thị trường,
những mắt xích yếu của đối thủ cạnh tranh
hoặc các thị trường ách mới nổi,
tức là những cơ hội hư.
Đặc biệt, đối với những các doanh nghiệp
khởi nghiệp hoặc cá nhân, nên tránh đối đầu
trực diện với chi phí cao
ở những lĩnh vực mà các ông lớn đã tạo dựng
được ưu thế tuyệt đối.
Thay vào đó, hãy tìm kiếm
và khai thác sâu những thị trường ách
chưa được phục vụ đầy đủ,
hoặc tạo ra những tuyên ngôn giá trị hoàn toàn mới.
Trong đàm phán công việc,
xử lý xung đột hay cạnh tranh dự án,
cũng không nên tấn công trực diện
vào luận điểm vững chắc nhất
hay lập trường cố chấp nhất của đối phương,
mà nên tìm kiếm điểm chung,
xác định khu vực lợi ích chung
hoặc bắt đầu từ những khâu tương đối yếu,
ít phòng bị của đối phương
để xây dựng sự đồng thuận
Tuy địch mà chơi thắng
trong phát triển sự nghiệp
tức là sẽ nhắm vào những kẻ địch
hoặc thử thách cụ thể
ví dụ một số vị trí hàng mở ước
một dự án phức tạp và gian nan
một người xếp hoặc đồng nghiệp có chịu
nên lên kế hoạch
và điều chỉnh cẩn thận các chiến lập
được nâng cao kỹ năng
về mở rộng quan hệ và tìm kiếm cơ hội của bản thân
Hãy thấu hiểu sâu sắc địa hình
của môi trường mình đang ở
Nhiều văn hóa doanh nghiệp
xu hướng ngành, các quy tắc ngẩm v.v
Khi tranh thủ các cơ hội như thăng tiến
cách làm khôn ngoan là trước tiên
hãy tự đánh giá toàn diện
tức là biết mình
sau đó mới xem xét các đối thủ cạnh tranh
và tình hình tổng thể
có như vậy mới xây dựng được phương án hành động hiệu quả nhất
Và cuối cùng
ở sự nghiệp
là về sự nghiệp học tập suốt đời
chính là thể hiện của vô thường hình
Nỗ lực không ngừng để tiếp tục kiến thức mới
đặc biệt là trong thời đại công nghệ số
AI ngày nay
Kỹ năng mới, quan niệm mới để duy trì tính lưu động
Khả năng thích ứng và sự liên quan
với thời đại của bản thân
Giống như nước không ngừng biến đổi hình thái
để thích ứng với mọi môi trường
Ngay cả một đảng cầm quyền cũng được xem là một tổ chức học tập
Các thành viên được yêu cầu
không ngừng nâng cao bản thân
Thích ứng với thay đổi của tình hình cá nhân trong sự nghiệp
cũng nên như vậy
Tiếp đến là lĩnh vực thứ 2
Đó là về hôn nhân và gia đình
Vô đáp dòng chảy hai hòa
của yêu thương và gắn kết
Thứ nhất là sự linh hoạt, đồng cảm
và thích ứng phẩm cách
của nước trong các mối quan hệ
Hôn nhân và cuộc sống gia đình
là một hệ thống động
Đòi hỏi vợ chồng và tất cả các thành viên trong gia đình
phải liên tục thích ứng và điều chỉnh lẫn nhau
Cần thấu hiểu sâu sắc chân lý
của nước không có hình dạng cố định
Nhận ra rằng các vai trò
Kỳ vọng, cách thức giao tiếp
và cả những ước mơ chung
đều có thể cần phải được điều chỉnh kịp thời
theo sự thay đổi của hoàn cảnh
như sự ra đời của con cái
thay đổi trong sự nghiệp, cha mẹ già đi
sự trưởng thành của các ca nhân v.v
Trong cách đối nhân
xử thế giữa vợ chồng nên đề cao
tư duy đối ứng, tức là
đặt mình vào vị trí của người khác
nghĩ cho đối phương, đây chính là
sự thể hiện của việc điều chỉnh hành vi
của bản thân dựa trên địa hình độc đáo
là đối phương
Tiếp đến là dùng trí tuệ
Tránh mạnh đánh yếu để hóa giải xung đột
Tránh mạnh
Tránh mưa nhọn của xung đột
Khi bắt đầu xuất hiện, cảm xúc dâng cao
Mực độ mạnh liệt của cảm xúc lúc này
chính là điểm thực của xung đột
nên có ý thức tránh để xung đột leo thang
Hãy chuyển sự chú ý khỏi việc chiến thắng cuộc tranh cãi
hoặc chứng minh mình đúng
Lúc này, bắt đầu đối thoại bằng một tâm thế hòa bình
là cực kỳ quan trọng
ưu tiên thấu hiểu và xác nhận cảm xúc
của đối phương, thay vì vội vàng
trai luận đúng sai
Đánh yếu
Chạm đến gốc dễ tìm ẩn
Thay vì dừng lại ở những lời chỉ trích
hoặc phan an về bề mặt
Hãy nỗ lực nhận diện và nhẹ nhàng chạm đến những nhu cầu
Nỗi sợ hãi
Sự bất an hoặc hiểu lầm tìm ẩn
Vốn thường là gốc dễ của thực sự xung đột
Vốn thường là gốc dễ thực sự của xung đột
Đây chính là những điểm hư
hoặc mong manh trong các mối quan hệ
Không chỉ lắng nghe lời nói
mà còn phải cảm nhận được ý tại, nguồn ngoại
Tiếp nữa
là nước tùy theo địa hình
mà tạo dòng trải
thích ứng với sự năng động của gia đình
Mỗi gia đình đều có địa hình độc đáo
của riêng mình, tính cách của các thành viên
thói quen giao tiếp, cấu trúc quyển lực
những trải nghiệm chung, v.v
Một mối quan hệ gia đình thành công
giống như nước thích ứng với lòng sông
cần phải nhạy bén cảm nhận những đặc điểm
của địa hình này và linh hoạt điều chỉnh
các phương thức tương tác
Ví dụ như khi xử lý mối quan hệ
với gia đình thông ra
hoặc trong các buổi su mọc gia đình
Nếu có thể đặt mình vào vị trí
của đối phương để thấu hiểu sự không thoải mái
của họ trong một môi trường xa lạ
thì sẽ không ép người ta quá đáng
từ đó tránh được những xích mích không cần thiết
Cuộc sống gia đình
cần được tươi nước, bón phân
tắm nắng liên tục
có dụng tâm vun trồng thì mới có thể nhận lại
được màu xanh tươi và hương thơm
như một trọng cây cải
Và cuối cùng đó là nuôi dưỡng một mối quan hệ như nước
Tình yêu
và sự gắn kết
thực sự giống như nước
Dịu dàng mà bền bỉ, nó thẩm thấu
nuôi dưỡng chứ không ép buộc kiểm soát
Một không khí gia đình hai hòa
tôi hỏi các thành viên phải bao dung
bổ sung cho nhau như nước
cùng nhau tạo ra một hệ sinh thái
chăn đầy sự thấu hiểu và hỗ trọng
Tiếp đến là về khía cạnh
giáo dục con cái
sự dẫn dắt như nước
thuận theo tự nhiên
dạy con theo tính cách
Thứ nhất là
tuy địch mà chế thắng
Chân lý của giáo dục cá nhân hóa
đó là mỗi đứa trẻ là một địa hình độc nhất vô nhị
sở hữu thiên tính, tiềm năng
và nhiệm độ học tập ẩm sinh
Nhiệm vụ hàng đầu của các nhà giáo dục
ý chỉ là cha mẹ thầy cô nhà trường
đó là phải thấu hiểu sâu sắc địa hình này
tức là đặt điểm tính cách
sở thích, ưu và nhật điểm của trẻ
sau đó dạy con theo tính cách
áp dụng phương pháp dẫn dắt phù hợp nhất
với sự phát triển của trẻ
thay vì dùng một khuôn mẫu thống nhất để định hình
Về phương pháp học tập
có thể tham khảo các chiến lược linh hoạt
như nhảy cóc
bắt đầu từ những chủ đề mà trẻ quen thuộc, yêu thích
sau đó dần dần chuyển sang những nội dung xa lạ
khó hơn
đây chính là ứng dụng của tránh mạnh đánh yếu
trong việc dẫn dắt học tập
Thứ hai đó là tránh mạnh đánh yếu
phát huy sở trường, bù đắp sở đoạn
bồi dưỡng sự tự tin
Trong quá trình giáo dục nên tập trung phát hiện
và khuếch đại những điểm thực của trẻ
như là năng khiếu, ưu điểm
và các kỹ năm đã nắm vững
Sự công nhận và khích lệ đầy đủ
giúp trẻ xây dựng sự tự tin
Đối với những điểm hư của trẻ
đó là điểm yếu và thiếu sót
nên áp dụng cách dẫn dắt và giúp đỡ các mục tiêu
tuần tự tránh phê bình
hoặc gây áp lực một cách đơn giản và thô bạo
kéo làm tổn thương sự tích cực
học tập và lòng tự trọng của trẻ
Mục tiêu của giáo dục không phải là
tạo ra những bản sao hoàn hảo
mà là giúp mỗi đứa trẻ trở thành
phiên bản tốt nhất của chính mình
Tiếp đến đó là bồi dưỡng sự kiên cường
và khả năng thích ứng
Chìa khóa sinh tồn trong xã hội, tương lai
Thế giới thay đổi càng ngày càng nhanh
Tương lai đầy dẫy những điều không chắc chắn
Dạy trẻ có được sự kiên cỡ như nước
Phục hồi nhanh chóng sau thất bại
Thích ứng với môi trường thay đổi
và học hỏi, trưởng thành từ đó
Quan trọng hơn việc truyền thụ những kiên thức cứng nhặc
Hãy khuyến khích trẻ thử những điều mới
Dũng cảm đối mặt với sự thử thách
Học cách tìm ra lối thoát trong nghịch cảnh
Đây là sự thể hiện của binh vô thường thế
Thủy vô thường hình trong sự trưởng thành
của mỗi cá nhân
Và cuối cùng là phải lời nói
đi đôi với việc làm
Dạy con trí tuệ của nước
Sự linh hoạt, bao dung và khả năng thích ứng
mà cha mẹ thể hiện trong cách đối nhân sử thế
Đối mặt với áp lực
Giải quyết xung đột chính là sự giáo dục
sống động nhất và sâu sắc nhất
về trí tuệ của nước dành cho con gái
Hãy đề trẻ, mưa giầm thấm lầu
Cảm nhận được sức mạnh phỏng cách
những nước, khiêm tốn, biến thông
và kiên cửa
Và cuối cùng đó là về khía cạnh
tu dưỡng cá nhân và trưởng thành tâm hồn
Cảnh giới hư hoài nhờ cốc
tùy ngộ nhì an
Thứ nhất là khiêm tốn ở nơi thấp
như biển, rung nạp, trăm sông
Nói theo đức tính của nước
ở những nơi mà mọi người đều ghét
Hãy giữ một trái tim khiêm tốn
trong cuộc sống, không khoe tài tự mãn
Không mãi mê chạy theo danh lợi
An phận với sự bình thường
Âm thầm tu dưỡng nội tâm
Ngược lại có thể giống như biển cả
Vì ở nơi thấp, nó rung nạp được trăm sông
Làm nên sự sâu rộng và vĩ đại của chính mình
Sự kiên cường
và lưu động trong nghịch cảnh
Cuộc đời khó tránh khỏi những lúc khốn khó
và không như ý
Lúc này, nếu có thể giữ vững điểm tin
Nước không có hình dạng cố định
Không cố chấp vào sự thất ý, nhất thời
hay một giải pháp định sẵn nào đó
Mà linh hoạt điều chỉnh tâm thái và chiến lược
Thì sẽ có thể như nước chạy vòng quá đa cứng
Cuối cùng tìm ra con đường dẫn đến mục điều
Giữ cho nội tâm luôn lưu động
trong nghịch cảnh
Không cứng nhắc, không chìm đắm
Là chìa khóa để duy trì sức khỏe tinh thần
và sự trưởng thành không ngừng
Tiếp đến là sự bình yên nội tại
đến từ dòng chạy không tủ động
Nhiều phiền não và đau khổ
bắt nguồn từ sự cố chấp trong suy nghĩ
và sự tắc nghẽn của cảm xúc
Hãy học hỏi tính lưu động của nước
Để dòng suy nghĩ chảy một cách tự nhiên
như nước sống
Không chấp niệm vào những hối tiếc trong quá khứ
Không lo sợ về những điều không chắc chắn trong tương lai
Chấp nhận hiện tại
Tùy duyên mà đi, nội tâm mới có thể được
sự yên tĩnh và sự tự do thực sự
Và cuối cùng, đó là con đường dẫn đến
cảnh giới của thần
Đạt đến sự thuần thuộc qua thích ứng
và thay đổi
Người có thể dựa vào sự biến hóa của địch
mà dành thắng lợi, được gọi là bậc thần
Điều này không chỉ áp dụng cho chiến trường
Mà còn cho mọi chiến trường của cuộc đời
Khi chúng ta có thể thấu xuất
sâu sắc môi trường và đối thủ
Dù đó là thử thách bên ngoài
hay tâm ma bên trong
Và dựa vào đó không ngừng điều chỉnh bản thân, ứng biến linh hoạt
Cuối cùng khắc phục khó khăn
Đạt được mục tiêu
Đó chính là lúc ta đang tiến gần đến cảnh giới thần
Đầy ung dung, tự tại và suất thần nhập hóa
Đây là một sự thuần thuộc về sinh mệnh
và thăng hoa về trí tuệ
Đạt được thông qua quá trình học hỏi, phản tư
và thực hành liên tục
Bình vô thường thế
Thủy vô thường hình
Không chỉ là một nguyên tắc quân sự cao siểu
Mà còn là một triết lý nhân sinh sâu sắc
Tránh mạnh, đánh nhếu
Không chỉ là một chiến thuật khắc địch chế thắng
Mà còn là công cụ phổ quát để giải quyết
mọi vấn đề nan giải trong cuộc sống
Và cảnh giới của bậc thần
Chính là tầm cao của sinh mệnh
Mà chúng ta có thể vươn tới thông qua việc
Noi theo đức hạnh và trí tuệ của nước
Trong quá trình không ngừng thích ứng
Không ngừng vượt qua chính mình
Thưa quý vị và các bạn
Từ ảnh dụ tinh diệu
Bình pháp ví như nước
Trong bình pháp tôn tử
Đến tư tưởng chết học huyền diệu
Thượng thiện nhậc thủy của lão tử
Từ những khúc ca thiên cổ của những trận chiến trong lịch sử
Đến những biến động trên thương trường hiện đại
Từ những màn tung hoành ngang dọc
Của các nhà ngoại giao quốc tế
Đến sự giáo dục âm thầm những mưa thấm đất trong gia đình
Và rồi đến sự tu dưỡng và cảm ngộ
Của tâm hồn của mỗi ca nhân
Chúng ta đã hoàn thành một cuộc hành trình
Vượt không gian và thời gian để tiếp thủ trí tuệ
Nước với dáng vẻ mềm mại
Vô song, rung nạp bạn bật
Với trạng thái linh động
Ứng biến vô cùng
Với tính cách kiên cờ, nước chảy đá mọt
Nước vừa là tạo vật của tự nhiên
Vừa là hiện thân của trí tuệ
Tôn tử mượn nước để ví với bình pháp
Tiết lộ pháp tắc tối cao
Của sự ứng biến linh hoạt
Tránh mạnh đáy nhiếu
Tuy địch mà che thắng trong chiến lược và chiến thuật
Lão tử lấy nước để ví với đảo
Luận giải về đại trí tuệ của cuộc sống
Là ở nơi thấp không tranh giành
Như thắng cương, nhược thắng cường
Mềm yếu, thắng cứng mạnh
Làm lợi cho vạn vật mà không kể công
Dòng sông lịch sử cuộn chảy về phía trước
Những con sóng của thời đại không ngừng sô bỏ
Tuy nhiên trí tuệ của nước
Càng trải qua thời gian lại càng tới mới
Nó gợi mở cho chúng ta rằng
Trong một thế giới không ngừng biến đổi
Chỉ khi giữ được khả năng thích ứng và linh hoạt
Những nước mới có thể đứng ở thế bất bại
Nó dạy chúng ta rằng
Trước những thử thách phức tạp, dối ghen
Chỉ khi thấu suốt hư và thực
Giỏi dùng quyền biến
Ta mới có thể giành được chiến thắng bất ngờ
Nó chỉ dẫn chúng ta rằng
Trên con đường mưu cầu sự nghiệp, thành công
Gia đình hạnh phúc và cá nhân viên mãn
Chỉ khi giữ vững được trái tim khiêm tốn
Bao dung và kiên cường
Ta mới có thể đi xa và vững vàng
Nguyện cho chúng ta
Để có thể từ trí tuệ của nước cổ xưa
Mà sống động này chất lọc ra sức mạnh
Học được cách tạo dòng chảy
Giành thắng lợi một cách khéo léo trên mọi đệ hình của cuộc đời
Và giành thắng lợi một cách linh hoạt
Khi xoay xở với muôn vàn đối thủ
Hãy cùng nỗ lực để trở thành
Những người giỏi chiến đấu như vậy
Không chỉ trên chiến trường sự nghiệp
Mà trong mọi lĩnh vực của cuộc sống
Đều có thể ứng biến theo thay đổi
Nắm thế chủ động
Và cuối cùng đạt đến cảnh giới ung dung tự tại
Suốt thần nhập hóa của bậc thần
Kẻ ra đi cũng như thế kia
Ngày đêm không ngừng nghỉ
Một cảm hứng từ nước cũng vậy
Bất tận không ngừng
Tươi nhuận cho xưa và nay
Xoay sáng cho tương lai
Nguyện cho phần trí tuệ của xưa bắt nguồn từ phương đông này
Có thể hòa thành một dòng suối trong mát trong tim mỗi chúng ta
Gột rửa đi bụi trần phiền não
Làm cho tâm hồn trong sáng
Xoay dọi con đường phía trước
Và ban cho chúng ta những lòng dũng cảm trí tuệ
Để ung dung đối mặt với muôn vàn cảnh tượng
Của cuộc đời
Chúng tôi xin kết thúc bài chia sẻ của mình tại đây
Xin chân thành cảm ơn quý vị và các bạn
Đã dành thời gian quý giá của mình
Cũng như sự kiên nhẫn để theo dõi bài chia sẻ này
Một lần nữa xin kính chúc quý vị
Và các bạn cùng gia đình
Luôn luôn được hạnh phúc, thành công và bình an cho cuộc sống
Xin chân trọng kính chào và hẹn gặp lại
