Jan 20, 2026, 07:43

Người tiết cóng nằm khắp nơi, phẫn nộ lan rộng, thất bại trong quản trị và sinh kế người dân sụp đổ. Sự cai trị của Đảng Cậu Sản Trung Quốc đang bị khoép rỗng từ bên trong. Iran bên bờ sụp đổ, biểu tình đậm máu lan khắp cả nước, chiến tranh cận kề. Ông Trump phát tín hiệu hành động cứng rắn, Trung Quốc lánh đòn trước tiên. Đảng Cậu Sản Trung Quốc đã sẵn sàng chưa? Lực lượng cảnh sát đặc nhiệm tứ xuyên diễn tập nội dung, nổ súng vào người biểu tình. Động thái của ông Trump làm cạn kiệt kho dầu nặng của Trung Quốc, khiến hệ thống quân sự không còn nhiên liệu, 15 tỷ đô la bị thổi bay. Ngũ giác đài tiết lộ J-20, niềm tự hào của không quân quân giải phóng nhân dân Trung Quốc, được chế tạo từ các linh kiện loại thải của Nga. Màu Lý xin kính chào quý vị khán giả thân mến. Sau đây xin kính mời quý vị cùng theo dõi nội dung chi tiết có trong chương trình tối nay. Người tiết cóng nằm khắp nơi, phẫn nộ lan rộng, thất bại trong quản trị và sinh kế người dân sụp đổ, sự cai trị của đàn cậu sản Trung Quốc đang bị khoét rỗng từ bên trong. Thưa quý vị, sau khi Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro bị bắt giữ, Iran, quốc gia nằm dưới hệ thống chính trị tôn giáo hợp nhất, cũng nhanh chóng rơi vào tình trạng hỗn loạn quy mô lớn. Cái gọi là trục ma quỷ bao gồm Trung Quốc, Nga, Triều Tiên và Iran hiện đang đối mặt với nguy cơ tàn giả thực sự. Trong bối cảnh biến động quốc tế dồn dập này, thời điểm hiện tại được coi là giai đoạn khó khăn nhất trong lịch sử cầm quyền của đàn cậu sản Trung Quốc. Theo logic của chính trị hiện đại, bất kỳ chính phủ nào có năng lực phán đoán tối thiểu đều nên nhận ra nguy hiểm, điều chỉnh chính sách và đưa ra các biện pháp ổn định lòng dân nhằm giảm bớt áp lực xã hội và ngăn chặn bất ổn từ gốc rễ. Tuy nhiên, thực tế tại Trung Quốc đại lục lại diễn ra theo chiều hướng ngược lại, nền kinh tế tiếp tục trượt dốc, thu nhập hộ gia đình giảm mạnh, và các doanh nghiệp nước ngoài và tư nhân rút lui hoặc sụp đổ hàng loạt. Đội ngũ thất nghiệp đã tăng lên mức chưa từng có, đời sống hàng ngày của người dân thường ngày càng trở nên căng thẳng, và sự bất mãn xã hội đang tích tụ rõ rệt. Trong điều kiện như vậy, ưu tiên hàng đầu lẽ ra phải là cứu trợ sinh kế, ổn định việc làm và bảo vệ phúc lợi xã hội. Thay vào đó, chính quân Trung ương dưới sự lãnh đạo của Tập Cân Bình không cho thấy bất kỳ sự thay đổi chính sách thực chất nào. Trọng tâm gốt lõi trong công tác của chính quyền năm nay vẫn là chiến dịch chống tham nhũng kéo dài, một khẩu hiệu đã được lặp đi lặp lại trong nhiều thập niên. Trên mặt trận kinh tế, không có biện pháp kích thích ý nghĩa nào. Về chính trị, sự kiểm soát tiếp tục thắt chặt, thương mại và đầu tương nước ngoài đối mặt với những trở ngại chống chất. Khi không có thành tựu chính sách nào có thể nêu bật một cách đáng tin cậy, bàn lãnh đạo lại một lần nữa rút lui về con đường chống tham nhũng quen thuộc. Bất chấp thực tế là chiến dịch này từ lâu đã mất đi sự cộng hưởng với xã hội. Về nguyên tắc, chống tham nhũng là một vấn đề xã hội lớn gắn liền với lợi ích cộng cộng, bởi vì quan chức càng tham nhũng thì thanh quả kinh tế được chia sẻ cho xã hội càng ít. Tuy nhiên, sau nhiều thập niên thực hiện các chiến dịch như vậy, tham nhũng ở Trung Quốc vẫn không bị xóa bỏ. Nó chỉ trở nên ẩn lấp và mang tính hệ thống hơn. Tài sản bất chính bị thu giữ thông qua các đợt trùy quét tham nhũng hoàn toàn chảy vào kho bạc nhà nước và sau đó được tri tiêu theo logic của quyền lực, mà không cải thiện đối sống của người dân thường. Trong mắt công chúng, chống tham nhũng đã trở thành công việc nội bộ của đảng, tách rời khỏi các lợi ích xã hội thực sự. Trong khi đó, những vấn đề mà người dân quan tâm nhất là việc làm, trợ giúp xã hội, y tế và ám sinh xã hội phần lớn bị phất lờ. Kết quả là, các chính sách đối nội và đối ngoại ngày càng chỉ phục vụ cho nhu cầu tồn tại của chính chính quyền, không còn kết nối với sinh kế của xã hội. Khi một chính phủ không quan tâm đến sự sống còn của người dân, thì họ cũng không thể mong đợi người dân quan tâm đến sự sống của chính phủ đó. Thực tế, lệnh lùng này được phản ánh rõ rệt qua hàng loạt bi kịch ở tầng lớp Bình Dân. Trong mùa đông vừa qua, chính quyền tỉnh Hà Bắc, với mục tiêu bảo đảm bầu trời xanh cho Bắc Kinh, đã cấm nông dân đốt than vào dâm dạng, buộc họ phải sử dụng khí đốt suổi ấm với chi phí vượt xa khả năng trị trả của người nghèo. Máy bay không người lái, drone, được triển khai để giám sát việc chấp hành. Và những người vi phạm bị trừng phạt nghiêm khắc. Kết quả là nhiều người già, nghèo, không đủ tiền suổi bằng khí đốt đã chết cống ngay trong chính ngôi nhà của mình. Chính sách được thực thi nghiêm ngặt, nhưng sinh mạng con người lại không nằm trong dạng sách trách nhiệm cần phải giải trình. Ở đây, chất tự ưu tiên đã hoàn toàn bị đảo ngược, không hoàn thành chỉ tiêu chính sách thì phải chịu trách nhiệm, còn để người dân chết cống thì không. Đây không phải là một sai lầm cá biệt, mà là logic vận hành cốt lõi của hệ thống. Trong cấu trúc quyền lực của Đảng Cộng sản Trung Quốc, đảng tính luôn đứng trên nhân tính, bất kỳ cái giá nào cũng có thể chấp nhận được, miễn là cái giá đó do người dân gánh chịu. Đồng thời, Bắc Kinh đã chọn cách leo thang đối đầu bên ngoài. Việc áp đặt các biện pháp hạn chế đối với Nhật Bản, bắt nguồn từ những phát ngôn liên quan đến Đài Loan, đã để quan hệ Trung-Nhật vào tình trạng căng thẳng mới, với quy mô thương mại song phường khổng lồ và sự hiện diện liên tục của đầu tư Nhật Bản tại Trung Quốc. Những hành động này bị coi là tự gây hại về mặt kinh tế. Tuy nhiên, một lần nữa, lợi ích của người dân Trung Quốc lại bị hy sinh cho những tính toán chính trị ngắn hạn. Lịch sử cho thấy sự phẫn nộ của xã hội không mất đi, nó chỉ bị đè nén. Mỗi vụ cưỡng chế di rồi, mỗi khoản phạt tùy tiện, mỗi hành vi bạo lực của chính quyền cơ sở đều bôi thêm vào cái hồ chứa những con giận dữ tiềm tàng. Khi nền kinh tế tiếp tục lốn sâu vào tình trạng thất nghiệp lan rộng, những áp lực này cuối cùng sẽ bùng nổ và những người bị buộc phải đối mặt với hậu quả chính là những kẻ đang nắm quyền. Sự áp chế nhân tính bởi ý thức hệ đảng là căn bệnh năn y của chính quyền Bắc Kinh. Bất kỳ phân tích nào về thực tế hiện nay của Trung Quốc đều có thể bắt đầu từ góc nhìn này. Và quá trình sụp đổ cuối cùng của Đảng Cộng sản Trung Quốc cũng có thể được quan sát và lý giải từ chính xuất phát điểm ấy. Iran bên bờ sụp đổ, biểu tình đậm máu làn khắp cả nước, chiến tranh cận kề, ông Trump phát tín hiệu hành động cứng rắn, Trung Quốc lãnh đòn trước tiên Thưa quý vị, Tình hình tại Iran đã bước vào giai đoạn cực kỳ nguy cấp khi số người tử vong trong các cuộc biểu tình tiếp tục gia tăng giữa lúc chính quyền triển khai bạo lực quy mô lớn để chấn áp sự kháng cựu trên toàn quốc, bất chấp hỏa lực, các vụ bắt giữ hàng loạt và sự đe dọa. Những người biểu tình vẫn giữ thái độ thách thức và không chịu lùi bước. Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump đã tuyên bố rõ ràng rằng ông sẽ không còn dung thứ cho sự tàn bạo của chế độ độc tài Iran. Thế giới hiện đang theo dõi chặt chẽ, chờ đợi khả năng của đội Mỹ sẽ hành động. Những hình ảnh và video lan truyền rộng rãi cho thấy phụ nữ Iran trực tiếp tấn công các phương tiện của lực lượng chế độ, trong khi các đơn vị dân quân bị bao vây, bị đập phá cửa kính và bánh xe trong những hành động phản kháng công khai. Thi thể của những người biểu tình bị sát hại trong các cuộc tuần hành đã được trả về cho gia đình, làm bùng phát lên sự phẫn nộ tột độ trong công chúng. Trong nhiều đoạn ghi âm, công dân Iran đã công khai kêu gọi Tổng thống Trump can thiệp, tuyên bố rằng ngay cả khi bị bắn hàng nghìn lần, họ vẫn sẽ đứng lên vì đất nước mình. Skyler Thompson, Phó Giám đốc Tổ chức Các hoạt động Nhân quyền tại Iran, cho biết lực lượng an ninh Iran đã sử dụng vũ lực gây chết người một cách bừa bãi, bao gồm bắn súng ở cửa ly gần, hơi cay và các loại vũ khí cấp quân sự. Ông nhấn mạnh rằng những hành động này cấu thành sự vi phạm nghiêm trọng luật pháp quốc tế và phải bị cộng đồng quốc tế lên án. Các nhà hoạt động Iran tiết lộ rằng lực lượng an ninh đã kiểm soát tất cả các bệnh viện ở Tehran. Bất kỳ nạn nhân bị trúng đạn nào được đưa đến điều trị đều bị bắt đi ngay lập tức và bị từ chối chăm sóc y tế. Các video từ Trung tâm Giám định Pháp Y, Kishish, cho thấy các túi đựng thi thể xếp hàng dài dọc các con phố. Các Tổ chức Nhân quyền xác nhận đã phát hiện hàng trăm nạn nhân trẻ tuổi, bao gồm một nữ sinh viên 23 tuổi bị bắn vào đầu ở cửa ly gần. Lực lượng an ninh cũng ngăn cản các gia đình trốn gất người thân. Các nhóm Nhân quyền báo gáo rằng chính quyền Iran đang cố gắng bôi nhọ danh tính của những người biểu tình bị sát hạnh. Trong khi lực lượng vệ binh cách mạng Hồi giáo IRGC gắn nhãn các nạn nhân trẻ tuổi là thành viên dân quân ủng hộ chế độ nhằm che giấu còn số tử vong thực tế. Các tổ chức này cũng cảnh báo rằng Iran đang chuẩn bị cho các vụ hành động hàng loạt những người biểu tình bị bắt giữ. Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ đã ban hành cảnh báo an ninh, kêu gọi tất cả công dân Mỹ rời khỏi Iran ngay lập tức. Canada và Đức cũng đưa ra các lệnh sơ tán tương tự. Thượng nghị sĩ Đảng Cộng hòa Lindsey Graham đã công khai kêu gọi tiêu diệt giới lãnh đạo Iran và phá hủy cơ sở hạ tầng quân sự của nước này. Viết trên nền tảng mạng Sohoex, ông tuyên bố rằng sẽ không cần đến bộ binh, mà thay vào đó là các cuộc không kích áp đảo, các hoạt động không gian mạng, và chiến tranh tâm lý để ráng địa ngục trần gian xuống, một chế độ đã dẫm đạp lên mọi làn danh đó. Rebecca Grant, Phó Chủ tịch Viện Lexington, cho biết Tổng thống Trump đang tích cực thảo luận về các phương án quân sự. Bộ chỉ huy trung tâm Hoa Kỳ, CENTCOM, có khả năng thực hiện các cuộc tấn công này một cách nhanh chóng với sự hỗ trợ từ các đồng minh châu Âu. Ngày 12 tháng 1, Tổng thống Trump đã thông báo áp mức thuế 25% đối với tất cả các quốc gia thực hiện giao dịch thương mại với Iran. Biện pháp này đánh mạnh nhất vào Trung Quốc, có khả năng đẩy tổng mức thuế đối với hàng hóa Trung Quốc vào Mỹ lên tới 45% hoặc cao hơn. Dữ liệu từ Tổ chức Hợp tác Chống Hạt nhân Iran, UANI, cho thấy Trung Quốc đã nhập khẩu 19,5% triệu thùng dầu từ Iran trong năm 2025. Cơ quan thông tin năng lượng Hoa Kỳ EIA ước tính rằng hoạt động muôn bán dầu mỏ bất hợp pháp của Iran mang lại khoảng 43 tỷ đô la mỗi năm, đóng vai trò là huyết mạch tài chính cho một chế độ đang bị tê liệt bởi các lệnh trừng phạt, lạm phát và sự sụp đổ của đồng tiền. Cuối tháng 12 năm 2025, đồng tiền Iran mất giá mạnh đã gây ra tình trạng siêu lạm phát, thiếu hụt nghiêm trọng và giá cả leo thang, châm ngòi cho các cuộc biểu tình trên toàn bộ 31 tỉnh. Yêu sách của người biểu tình đã chuyển từ bất mãn kinh tế sang đòi hỏi thay đổi chính trị toàn diện. Với những lời kêu gọi trực tiếp, yêu cầu lãnh tụ tối cao từ chức, các nhà bình luận cho rằng tình hình tại Iran không còn có thể được gọi là biểu tình, mà đã trở thành một cuộc cách mạng toàn diện. Khi những người dân đói khát tràn xuống đường và mọi khẩu hiệu tôn giáo hay chính trị đều mất tác dụng, Iran hiện đã hội đủ mọi điều kiện cho một cuộc cách mạng thành công. Nhà bình luận Nhạc Sơn phân tích rằng, sự biến động ở Iran đã ráng một đòn nạn nề vào cái gọi là trục má quỷ, phơi bày sự mong manh của các chế độ độc tài. Ông lập luận rằng, sự sụp đổ nhanh chóng của chế độ phản ánh những dạng nứt cầu trúc sâu sắc bên trong các hệ thống cải trị toàn trị, nơi mà bạo lực đơn thuần không còn đủ để duy trì quyền lực trước cơn phẫn nộ của quần chúng nhân dân. Đảng Cộng sản Trung Quốc đã sẵn sàng chưa? Lực lượng Cảnh sát Đặc nhiệm Tứ Xuyên diễn tập nội dung nổ súng vào người biểu tình Thưa quý vị, các cuộc biểu tình chống bạo quyền trên toàn quốc tại Iran đã đẩy chính quyền Bắc Kinh vào trạng thái báo động cao độ và hoảng loạn nội bộ lộ rõ. Chỉ trong thời gian ngắn, các cuộc diễn tập trấn áp bạo lực của Lực lượng Cảnh sát Đặc nhiệm Trung Quốc đã đồng loạt xuất hiện tại nhiều khu vực, được tiến hành công khai ngay trong các không gian dân sinh đông đúc. Đấy không còn là huấn luyện thông thường, mà là những màn phố trường bạo lực có chủ đích nhằm đe dọa toàn xã hội. Thông điệp hết sức rõ ràng, chính quyền đã sẵn sàng một lần nữa chĩa súng vào nhân dân. Ngay mùng 9 tháng 1, tại thành phố Sùng Châu, tỉnh Tứ Xuyên, Lực lượng Cảnh sát Đặc nhiệm đã tiến hành một cuộc diễn tập trấn áp bạo loạn mang tính chất đặc biệt nghiêm trọng. Các video làn truyền trên mạng cho thấy buổi diễn tập công khai mô phỏng cảnh nổ súng thật vào người biểu tình. Lực lượng Đặc nhiệm được trang bị đầy đủ, dùng khiên chống bạo động làm vật che chắn và tiến về phía đám đông. Sau khi phóng lựu đạn khói và áp sát, đội hình bất ngờ tách ra. Một cảnh sát dơ súng bắn thẳng vào một dân thường chống đối, khiến một người trong đám đông ngã gục tại chỗ. Ngay sau đó, toàn bộ lực lượng xông lên khống chế và bắt giữ người biểu tình. Đây không phải huấn luyện kiểm soát đám đông, mà là diễn tập hành quyết tại chỗ. Những hình ảnh từ Sùng Châu lập tức gọi lại ký ức đẫm máu của sự kiện 8964, Thiên An Môn. Việc công khai đưa nội dung bắn dân thường vào diễn tập cho thấy làn danh cuối cùng đã bị vượt qua. Đảng Cộng sản Trung Quốc không còn che giấu việc sẵn sàng sử dụng vũ lực gây chết người đối với người dân. Thay vào đó, họ đang công khai bình thường hóa, hợp pháp hóa và thể chế hóa bạo lực như vậy trong bộ máy an ninh nội bộ. Tối ngày 10 tháng 1, tại huyện Thông Thành, thành phố Hàm Ninh, tỉnh Hồ Bắc, cảnh sát địa phương đã đưa trực tiếp các đơn vị chống khủng bố và tuần tra đặc nhiệm vào trung tâm thương mại Trung Hưng-Thiên Nhai để biểu diễn kỹ năng. Khiến chống bạo loạn, mũ bảo hộ và còng tay được trương bày giữa không gian môi xắm đông nghịt người. Các động tác đánh bằng rùi cùi, phối hợp khiến và khống chế cận chiến được trình diễn rồn rập, mang đậm sắc thái đe dọa. Nhằm chuyên đi thông điệp rằng mọi sự phản kháng đều sẽ bị đe bẹp bằng vũ lực. Ngày 11 tháng 1, hình ảnh từ Thánh Đô cho thấy số lượng lớn cảnh sát chống bạo loạn diễn tập bao vây đám đông, giải tán dân thường và phong tỏa đường phố bên ngoài một trung tâm thương mại. Cùng thời điểm, tại quận Nhạn Tháp, thành phố Tây An, cảnh sát trang bị khiên trong suốt, gậy không chế, súng tiểu liên và chó nghiệp vụ đã tiến hành diễn tập chống bạo loạn ngay trong khu vực đô thị đông dân. Đây không phải thảo trường huấn luyện, mà là những không gian sinh hoạt thường nhật của người dân. Các video gần đây từ Thạch Du Thành ở Ngân Xuyên, khu tự trị minh hạng, cho thấy ngay cả các đội bảo vệ dân sự hiện cũng đang thực hiện diễn tập ứng phó với chất nổ và chống bạo động. Không chỉ cảnh sát và lực lượng đặc biệt, mà cả nhân viên an ninh tư nhân cũng đã bị kéo vào cỗ máy đàn áp. Ín hiệu này rất rõ ràng, ngoài quân đội dùng cho các mối đe dọa bên ngoài, tất cả các lực lượng còn lại đang được chuẩn bị để quay vào trong chống lại chính người dân. Ngày 5 tháng 1 tại Bắc Kinh, một người bán hàng rong bán kẹo hồ lô đã bị lực lượng an ninh địa phương đánh ngã xuống đất. Sau đó, họ tịch thu hàng hóa và chiếc xe đạp là phương tiện sinh kế duy nhất của ông. Đoạn video ghi lại sự việc đã nhanh chóng bị kiểm duyệt chặt chẽ trên các nền tảng mạng xã hội Trung Quốc. Mục tiêu của cái gọi là duy trì ổn định đã quá rõ ràng. Đồng thời, chính quyền đã phát động đợt tuyển dụng quy mô lớn, cái gọi là Cảnh sát phụ trợ cao tuổi trên toàn quốc, đưa ra mức lương hàng tháng khoảng 3.000 nhân dân tệ, khoảng 10,5 triệu đồng. Các đơn vị như vậy đã được thành lập tại những nơi bao gồm Hạt Cương và Đồng Giang ở tỉnh Hắc Long Giang và An Quốc ở tỉnh Hà Bắc. Vai trò của họ là giám sát, báo cáo và kiểm soát các cá nhân tập thể nào bị coi là không phù hợp với tư tưởng. Ngày 4-1, doanh nhân Thượng Hải Hồ Lợi Nhân đăng tải trên nền tảng X rằng việc Tổng thống Venezuela bị bắt đã khiến Tập Cận Bình rơi vào trạng thái sợ hãi tuột độ. Theo ông Hồ, Bắc Kinh đã bắt đầu tăng cường an ninh cá nhân cho lãnh đạo tối cao. Các căn cứ quân sự xung quanh thủ đô xuất hiện hoạt động điều động binh lực dày đặc và nhiều hệ thống hầm chúa ẩn ngầm đã được kích hoạt. Những gì đang hình thành không còn là đàn áp mà là chuẩn bị cho cuộc thảm sát. Trước nào bọn cướp chính quyền Bắc Kinh còn nắm quyền, cuộc sống tăm tối của người dân thường sẽ không bao giờ chấm dứt. Ngay từ ngày thành lập, thể chế của nó đã định sẵn việc đối lập với nhân dân, hoàn toàn không có khả năng mang lại phốn vinh hay tự do. Không có bạo lực, nó không thể tồn tại. Đây chính là Đảng Cộng sản Trung Quốc và nó phải bị lất đổ. Động thái của ông Trump làm cạn kiệt kho dầu nặng của Trung Quốc, khiến hệ thống quân sự không còn nhiên liệu, 15 tỷ đô la bị thổi bay. Thưa quý vị, trong bối cảnh triển vọng kinh tế toàn cầu năm 2026 còn đang gây nhiều tranh cãi, Tổng thống Donald Trump đã nổ phát súng đầu tiên trong cuộc chiến năng lượng. Ngày 3 tháng 1, Hoa Kỳ tiến hành không kích Venezuela và bắt giữ Tổng thống Nicolas Maduro, tạo ra một sự kiện địa chính trị mang tính chán động. Những lợi ích ăn sâu bén dễ của Trung Quốc tại Venezuela bắt đầu dùng chuyển dữ dội, sau khi quân đội Mỹ kiểm soát các cảng trọng yếu và cơ sở dầu mỏ thèn chốt của Venezuela. Chính quyền Tổng thống Trump lập tức yêu cầu chính phủ lâm thời Venezuela cắt đứt quan hệ kinh tế với Trung Quốc, Nga, Iran và Cuba. Thông điệp vô cùng rõ ràng, dầu mỏ Venezuela chỉ có thể được khai thác trong quân khổ hợp tác với Hoa Kỳ. Ngay tại thời điểm đó, một tuyến huyết mạch năng lượng sống còn của Bắc Kinh đã bị chặt đứt. Trước đây, mỗi ngày có khoảng 500.000 đến hơn 600.000 thùng dầu thô nặng giá rẻ chảy từ Venezuela sang Trung Quốc. Hiện nay, lượng dầu đó không còn hướng về Bắc Kinh mà được chuyển hướng sang thị trường Mỹ. Đây là một đòn rán nặng nề. Trung Quốc không chỉ mất đi một nguồn cung ổn định, họ còn mất đi lợi thế chi phí cực thấp. Nền tảng vốn đã hỗ trợ lâu dài cho lĩnh vực lọc dầu, công nghiệp nặng và hệ thống quân sự của nước này. Theo các chuyên gia năng lượng, lượng dầu thô nặng dự trữ của Trung Quốc chỉ có thể cầm cự đến khoảng tháng 3. Sau đó Bắc Kinh buộc phải tìm kiếm các nhà cung cấp thay thế như Canada hoặc Columbia. Và chính tại điểm này, Washington bắt đầu xiết sạt thòng lọc. Hiện khoảng 15% nguồn cung dầu mò toàn cầu đang nằm dưới các lệnh trừng phạt của phương Tây. Mức cao kỷ lục trong lịch sử. Để né tránh kiểm soát, một đội tàu bóng tối đã hình thành, kiểm soát gần một phần năm tổng trọng tài vận chuyển dầu mò toàn cầu. Tuy nhiên, vào đầu tháng 1, Hoa Kỳ đã bắt giữ ba tàu chở dầu trên vùng biển quốc tế. Đây là lời canh báo trực diện gửi tới toàn bộ chuỗi cung ứng phi pháp. Đường ống ngầm này có thể bị cắt bất cứ lúc nào. Điều khiến sự việc này trở nên đặc biệt nguy hiểm đối với Bắc Kinh là dầu thô nặng không chỉ được dùng cho mục đích dân sự. Nó là nền tảng của hệ thống công nghiệp quân sự. Các tàu hải quân, tàu khô trục, hỏa tiễn hạng nặng, nhiên liệu hàng không hiệu suất cao và các loại dầu bôi trơn quân sự chuyển dục đều phụ thuộc vào các dẫn xuất từ dầu nặng. Nếu nguồn cung bị gián đoạn, năng lực sản xuất quân sự và trạng thái sẵn sàng chiến đấu của Trung Quốc sẽ ngay lập tức rơi vào tình trạng hỗn loạn trong các kịch bản xung đột tiềm tàng tại eo biển Đài Loan hoặc Biển Đông. Điều này đồng nghĩa với việc hải quân Trung Quốc sẽ khó duy trì các phong tòa trên biển trong thời gian dài. Khả năng phô trương sức mạnh tầm xa suy yếu và các đòn tập kích bất ngờ từ tàu ngầm hoặc hạng đội đối phương sẽ trở nên dễ thực hiện hơn nhiều. Cùng với đòn đánh năng lượng này cũng chính là đòn đánh tài chính. Trong hai thập niên qua, Trung Quốc đã cho Venezuela vài hàng chục tỷ đô la theo mô hình đổi dầu lấy khoản vai. Nhưng cấu trúc của các khoản vai này chứa được một lỗ hổng chí mạng. Hơn 70% được giải ngân thông qua công ty dầu mỏ nhà nước Venezuela PDVSA, thay vì dưới dạng nợ chủ quyền. Khi Hoa Kỳ đóng băng tài sản của PDVSA và cô lập công ty này về mặt pháp lý, các chủ nợ Trung Quốc trên thực tế đã mất khả năng đòi nợ. Chính phủ lâm thời Venezuela thân Mỹ đã tuyên bố các thỏa thuận cho vai thời Maduro là vô hiệu. Các tài sản dầu mỏ được dùng làm tài sản thế chấp đã rời vào sự kiểm soát của Mỹ. Các biện pháp pháp lý để đòi nợ đã bị cắt đứt. Tỷ lệ thu hồi nợ dự kiến đối với Venezuela đã bị hạ xuống chỉ còn 18,7%. Con số lạnh lùng này ráng xuống như một nhát búa, cho thấy hơn 15 tỷ đô la tài sản nhà nước của Trung Quốc có thể bị mất trắng. Cùng với sự rụng đổ của chế độ Maduro, ảnh hưởng của đảng Cộng sản Trung Quốc tại Venezuela gần như bị xóa sổ hoàn toàn. Đòn bày của Trung Quốc đối với chính quyền Venezuela sẽ biến mất. Mọi toan tính trên chân phía sau Hoa Kỳ hay xây dựng bàn đạp chiến lược đều bị quét sạch. Xét tổng thể, đảng Cộng sản Trung Quốc là kẻ thua cuộc lớn nhất. Các khoản đầu tư vào dầu mỏ, viễn thông, hạ tầng, thiết bị 5G và hệ sinh thái Huawei hiện đều đứng trước nguy cơ bị tháo rỡ hoặc vô hiệu hóa. Ở cấp độ kinh tế, các hệ quả vượt xa những tổn thất về mặt sổ sách kế toán. Khi nguồn cung dầu thổ nạn cạn kiệt, các nhà máy lọc dầu của Trung Quốc sẽ đối mặt với tình trạng thiếu nguyên liệu thô. Giãi nhân liệu tinh chế sẽ tăng nhanh và gây hiệu ứng dây chuyển đến các ngành công nghiệp hạng nguồn. Chi phí vận tải sẽ tăng, lợi nhuận sản xuất bị thu hẹp và lạn phát sẽ bắt đầu ăn mòn nền kinh tế từ bên trong. Đối với một nền kinh tế khổng lồ như Trung Quốc, vốn dựa vào năng lượng để duy trì tốc độ vận hành, phản ứng dây chuyển này nguy hiểm hơn nhiều so với việc giá dầu tăng đơn thuần. Nó làm chậm toàn bộ cỗ máy kinh tế và phê bày những nội bộ vốn bị che lấp lâu này bởi sự tăng trưởng. Trong những tháng tới, dự trữ năng lượng của Trung Quốc sẽ bước vào giai đoạn đếm ngược. Khi dầu thô nặng dần cạn khiệt, Bắc Kinh sẽ phải đối mặt với sự lựa chọn đau đớn giữa việc nhập khẩu năng lượng chi phí cao và những hạn chế chiến lược tự thân. Trong cuộc tuyên này, Hoa Kỳ và các đồng minh thậm chí không cần nổ súng. Bằng cách cắt đứt chính xác chuỗi năng lượng giá rẻ, họ có thể tạo ra sự căng thẳng bên trong hệ thống công nghiệp quân sự và bộ máy kinh tế của Trung Quốc. Năng lượng chính là cái bóng của chiến tranh. Ai kiểm soát năng lượng, kẻ đó kiểm soát quyền chủ động chiến lược. Ngũ rắc đài tiết lộ J-20, niềm tự hào của Không quân Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc, được chế tạo từ các linh kiện loại thải của Nga. Thưa quý vị, tiêm kích tăng hình J-20 từ lâu đã được Bắc Kinh ca tụng là biểu tượng cao nhất cho nỗ lực tự chủ công nghệ của Trung Quốc. Trong các buổi duyệt binh, các bộ phim tài liệu do nhà nước sản xuất và các tuyên bố chính thức, J-20 luôn được khắc họa là quân bài chiến lược của Không quân Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc PLAAF, một minh chứng cho việc Trung Quốc đã thoát khỏi sự phụ thuộc vào nước ngoài để gia nhập hàng ngũ các cường quốc hàng không hàng đầu thế giới. Tuy nhiên, vào ngày 28 tháng 10 năm 2025, Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế tại CSIS tại Washington đã âm thầm công bố một báo cáo phân tích năng lực hàng không quân sự của Trung Quốc. Báo cáo này đã phơi bày một lỗ hỏng cầu trúc mà Bắc Kinh luôn tìm cách né tránh. Bất chấp nhiều năm tuyên bố về sự tự chủ, các máy bay chiến đấu tiên tuyến của Trung Quốc, bao gồm cả J-20, vẫn phụ thuộc nặng nề vào động cơ do Nga sản xuất hoặc các lựa chọn thay thế nội địa có độ tiền cậy hạn chế. Theo phân tích từ Dự án Sức mạnh Trung Quốc thuộc CSIS, trong giai đoạn từ năm 2017 đến năm 2024, hơn 50% giá trị thiết bị quân sự nhập khẩu của Trung Quốc là các động cơ máy bay do Nga sản xuất. Con số này hoàn toàn trái ngược với những tuyên bố lặp đi lặp lại của Bắc Kinh rằng. Nút thất động cơ đã được giải quyết. Xét về số lượng tuyệt đối, khối lượng nhập khẩu hàng năm không lớn, năm 2017 dưới 100 động cơ, đình điểm khoảng 180 động cơ vào năm 2015. Điều này cho thấy Trung Quốc chưa bao giờ có ý định phụ thuộc lâu dài về mặt số lượng vào Nga. Thay vào đó, các động cơ này phục vụ hai mục đích rõ ràng, sao chép ngược công nghệ của Nga và duy trì tạm thời năng lực tác chiến trong giai đoạn chuyển tiếp. Thế nhưng, việc giai đoạn chuyển tiếp này kéo dài gần một thập niên lại cho thấy chiến lược tự chủ của Trung Quốc đã thất bại. CSIS chỉ ra rằng vấn đề quốc lõi không nằm ở khung thân hay thiết kế khí động học, mà nằm ở động cơ phản lực, tuyên ngọc quý của công nghiệp hiện đại. Chính tại lĩnh vực này, Trung Quốc vẫn liên tục vấp ngã, đặc biệt ở các khâu thèn chốt như vật liệu tinh thề đơn, vòng bi hiệu suất cao, kiểm soát buông đốt và đội biên vận hành dài hạt. Báo cáo ước tính năng lực sản xuất động cơ máy bay trong nước của Trung Quốc hiện đạt khoảng 700 chiếc mỗi năm. Điều này cho phép Bắc Kinh duy trì một hạm đội lớn các máy bay đủ dùng trên giấy, nhưng phải đánh đổi bằng tuổi thọ động cơ ngắn, tỷ lệ hỏng hóc cao và chú kỳ đại tù dày đặc. Đây là logic kiểu Liên Xô. Lấy số lượng bù chất lượng, chấp nhận hào mòn lớn để duy trì sự hiện diện về mặt con số. Trên bề mặt, Trung Quốc tự hào sở hữu hạm đội máy bay cánh cố định lớn thứ hai thế giới với khoảng 1.400 chiếc, không tính trực thăng. Nhưng khi xem xét kỹ cấu trúc của lực lượng này, các đánh giá từ CSIS và ngũ giác này đã phơi bày một thực tế kém ấn tượng hơn nhiều. Ít nhất một phần ba số máy bay này thực tế đã đến hạn nghỉ hô, chủ yếu là các dòng cũ như SU-27, SU-30, J-11A và J-10A. Những loại hoàn toàn phụ thuộc vào động cơ Nga và không còn các kênh bảo trì đáng tin cạnh. Khoảng 300-400 chiếc khác thuộc danh mục chuyển đổi, bao gồm J-15, các biến thể J-10C, đôi đầu và các lô J-20 sản xuất thời kỳ đầu. Mặc dù việc nâng cấp là có thể về mặt lý thuyết, nhưng chi phí cực cao và rủi ro kỹ thuật lớn thường khiến việc chế tạo khung thân mới trở thành lựa chọn thực tế hơn. Đặc biệt đáng chú ý là J-15, nấm cốt của không quân hải quân Trung Quốc, vẫn tiếp tục phụ thuộc vào động cơ AL-31 của Nga. Lý do là vì các biến thể hải quân của động cơ nội địa WS-10 vẫn chưa hoàn thành đầy đủ các bài kiểm tra xác định trong môi trường biển khắc nghiệt và dễ bị ăn mòn. Số lượng 600-800 máy bay còn lại được trang bị động cơ nội địa như WS-10, WS-15 và WS-20. Tuy nhiên, các động cơ này có khoảng cách giữa các lần đại tù trung bình chỉ từ 800-900 giờ bay, so với hơn 2.000 giờ của động cơ quân sự Mỹ, thậm chí lên tới 4.000 giờ trong một số trường hợp. Dữ liệu nội bộ cho thấy, 34% trường hợp thay thế động cơ WS-10B là do lỗi vòng bi, so với mức 12% của động cơ Nga trong cùng kỳ. Các hệ quả chiến lược là rất rõ ràng. Để duy trì cùng một mức độ hoạt động tác chiến, Trung Quốc cần số lượng động cơ dự phòng gấp đôi và hỗ trợ hậu cần gấp đôi so với quân đội Mỹ. Trong thời bình, điểm yếu này có thể bị che giấu, nhưng trong một cuộc chiến tiêu hào kéo dài, nó sẽ nhanh chóng trở thành một gánh nặng chí mạng. Nếu một cuộc xung đột bùng nổ tại eo biển Đài Loan, cường độ sức kích cao sẽ nhanh chóng tiêu tốn nguồn dự trữ tuổi thọ động cơ, vốn đã hạn chế của Trung Quốc. Và nếu Nga cắt đứt nguồn cung do thay đổi lợi ích hoặc chiến tranh làn rộng, các máy bay J-20 và Y-20 tương được ca tụng là biểu tượng sức mạnh quốc gia, có thể sẽ phải nằm đắp chiếu trên đường băng. Không khác gì những đống sắt vụn không thể cắt cánh. Do đó, những kết luận mà CSIS và ngũ giác đài đưa ra mang tính cấu trúc chứ không phải là suy đoán. Trừ nào Trung Quốc còn chưa thực sự làm chủ được công nghệ động cơ phản lực, họ vẫn sẽ bị mắc kẹt ở vị trí hạng hai. Quy mô đơn thuần không thể chuyển hóa thành sức mạnh bình vững. Cái gọi là sự trỗi dậy của một cường quốc. Trên thực tế, chẳng khác gì một con hồ giấy, luôn chờ đợi ai đó cho ăn, và bị trói chặt bởi sự phụ thuộc vào những công nghệ thèn chốt mà mọi sự tuyên truyền đều không thể che giấu được. Những thông tin vừa rồi cũng đã khép lại chương trình tối nay của chúng tôi với mong muốn mang đến cho người xem những thông tin chính xác để quý vị có thể tạo lập ý kiến của riêng mình về các chủ đề quan trọng nhất trong thời đại của chúng ta. Chúng tôi sử dụng nguyên tắc, trung thực và truyền thống làm ánh sáng dẫn đường. Một lần nữa, Mai Ly xin chân thành cảm ơn sự yêu mến và ủng hộ của quý vị khán tính giả và xin hẹn gặp lại quý vị trong những chương trình lần sau.