Lý giải vì sao nhiều người nước ngoài về Đà Nẵng sinh sống

Nếu bạn dạo một vòng quanh khu Mỹ Khê hay An Thượng ở Đà Nẵng vào buổi sáng, bạn sẽ thấy một cảnh khá lạ mặt. Những người đàn ông tóc vàng, mắt xanh ngồi uống cà phê tóc, mấy cô gái châu Âu mặc áo thun đi xe máy phóng vù vù, hay một nhóm người nước ngoài ngồi họp nhóm trong quán Cold Working Space mà xung quanh toàn là người Việt. Bạn tưởng mình đang ở đâu đó ở Bali hay Trang Mai? Không, bạn đang ở Đà Nẵng, Việt Nam đấy. Vài năm gần đây, có một lan sóng khá thú vị đang diễn ra âm thầm mà mạnh mẽ. Người nước ngoài, đặc biệt là người châu Âu đang chọn Đà Nẵng làm nơi sống và làm việc lâu dài. Không phải đến du lịch rồi về, mà là ở lại hẳn. Mở quán, làm freelancer, lập công ty, thậm chí lấy vợ lấy chồng người Việt rồi định cư luôn. Vậy điều gì đang xảy ra ở thành phố biển xinh đẹp này mà khiến họ say mê đến vậy? Trước tiên, hãy nói về con số cho nó thuyết phục. Theo số liệu từ Sở Ngoại vụ Đà Nẵng, số người nước ngoài đăng ký tạm trú tại thành phố này đã tăng đều đặn qua các năm và hiện đã lên đến hàng chục nghìn người. Con số này chưa tính đến những người đang ở theo dạng visa du lịch ngắn hạn, rồi gia hạn liên tục một hình thức khá phổ biến trong cộng đồng digital nomad. Đà Nẵng hiện nằm trong top các thành phố châu Á, được cộng đồng du mục kỹ thuật số toàn cầu yêu thích nhất, cạnh tranh trực tiếp với Bali, Trang Mai hay Tbilisi của Georgia. Digital Nomad nghe có vẻ lạ, thực ra là những người làm việc hoàn toàn qua mạng Internet. Họ có thể là lập trình viên, designer, writer, marketer hay thậm chí là giảng viên dạy online. Miễn có laptop và Internet, họ làm việc được ở bất cứ đâu trên thế giới và Đà Nẵng đang trở thành một trong những căn cứ địa yêu thích nhất của họ. Vậy tại sao lại là Đà Nẵng mà không phải Hà Nội hay thành phố Hồ Chí Minh? Câu trả lời đơn giản đến mức bất ngờ. Đà Nẵng có đủ thứ mà các thành phố lớn khác không thể có cùng lúc. Biển đẹp, không khí trong lành, giao thông không quá kinh khủng, chi phí sinh hoạt thấp và cơ sở hạ tầng Internet khá tốt. Hà Nội và Sài Gòn thì có nhiều cơ hội hơn, nhưng kẹt xe kinh hoàng, ô nhiễm không khí nặng và chi phí ngày càng leo thang. Với người nước ngoài, Đà Nẵng như một điểm cân bằng hoàn hảo đủ hiện đại để làm việc, đủ yên tĩnh để sống và đủ đẹp để hưởng thụ. Một anh người Đức tên Marcus đã sống ở Đà Nẵng được 3 năm, từng chia sẻ trên một diễn đàn expat rằng anh trả khoảng 8-10 triệu đồng một tháng cho căn hộ studio gần biển Mỹ Khê. Cộng tiền ăn, đi lại, sinh hoạt, tổng chi phí của anh chỉ vào khoảng 20-25 triệu một tháng, với thu nhập từ công việc remote tính bằng euro hay đô la Mỹ. Đây là con số cực kỳ dễ chịu. Ở Đức, số tiền đó chưa đủ trả tiền thuê phòng ở một thành phố trung bình. Chi phí sinh hoạt thấp chính là một trong những vũ khí bí mật lớn nhất của Đà Nẵng trong cuộc đua thu hút người nước ngoài. Bát phở buổi sáng 30-40 nghìn đồng. Tô mì quảng đặc sản địa phương cũng chừng đó. Cốc cà phê ở quán vỉa hè chỉ 15-20 nghìn. Một bữa hải sản tươi ngon ở Mân Thái hay Thanh Khê cho 2 người chỉ tốn khoảng 200-300 nghìn đồng. Với người có thu nhập tính bằng ngoại tệ mạnh, đây gần như là thiên đường ẩm thực giá rẻ. Họ ăn ngon, ở tốt và vẫn còn dư tiền để tiết kiệm điều mà ở châu Âu hay Mỹ họ gần như không thể làm được với mức thu nhập tương đương. Không chỉ vậy, hệ thống y tế tại Đà Nẵng cũng ngày càng được cải thiện. Các bệnh viện lớn như bệnh viện Đà Nẵng, bệnh viện C hay các cơ sở tư nhân quốc tế đã có khả năng phục vụ người nước ngoài với chất lượng khá tốt và giá cả hợp lý hơn nhiều so với Thái Lan hay Singapore. Đây là yếu tố quan trọng với những người có kế hoạch ở lâu dài, đặc biệt là người đã có tuổi. Một yếu tố khác mà ít người nhắc đến nhưng thực ra rất quan trọng người Đà Nẵng thân thiện và cởi mở một cách đặc biệt. Nếu ở Hà Nội đôi khi người ta còn giữ khoảng cách nhất định với người lạ hay ở Sài Gòn người ta bận bịu qua đến mức không có nhiều thời gian giao lưu thì ở Đà Nẵng hàng storm vẫn còn sang nhà nhau chơi, người ta vẫn hay hỏi thăm nhau ngoài đường. Nhiều expert kể lại rằng họ cảm thấy được chào đón thật sự không phải kiểu chào đón vì tiền du lịch mà là kiểu chào đón của láng giềng. Cái sự gần gúi, chân chất của con người miền Trung tạo ra một cảm giác có thể sống được ở đây lâu dài mà nhiều nơi khác không có. Cộng đồng người nước ngoài tại Đà Nẵng cũng đã hình thành một mạng lưới khá chắc chắn. Có các nhóm Facebook với hàng chục nghìn thành viên như Expats in Đà Nẵng hay Digital Nomads Đà Nẵng. Họ tổ chức các buổi networking, tiệc giao lưu, thậm chí có cả các hội bóng đá hay yoga riêng. Một người mới đến Đà Nẵng lần đầu có thể hòa nhập vào cộng đồng này rất nhanh mà không cảm thấy cô đơn. Nhưng không phải mọi thứ đều màu hồng. Cũng cần nói thẳng một chút cho công bằng. Giao cản ngôn ngữ vẫn là thách thức lớn nhất. Tiếng Anh ở Đà Nẵng đã phổ biến hơn nhiều so với 10 năm trước nhưng vẫn chưa đủ để giao tiếp mọi nơi mọi lúc một cách thoải mái. Nhiều thủ tục hành chính vẫn còn bất tiện với người nước ngoài từ việc gia hạn visa, xin giấy phép lao động đến mở tài khoản ngân hàng. Đây là những điểm mà các expat hay than thở nhất khi được hỏi về khó khăn khi sống ở Việt Nam. Ngoài ra, hạ tầng giao thông công cộng cũng chưa phát triển đủ để không cần xe máy hay ô tô riêng. Đà Nẵng chưa có tàu điện ngầm hay xe buýt nhanh BRT như một số thành phố châu Á khác. Nhiều người nước ngoài phải học đi xe máy, điều mà ban đầu khiến nhiều người sợ hãi nhưng sau đó lại trở thành một phần thú vị trong cuộc sống của họ ở đây. Có anh Tây đi xe số SH ra chợ mua rau nhưng người bản địa cảnh tượng này không còn lạ ở Đà Nẵng nữa. Điều thú vị là chính quyền Đà Nẵng không đứng nhìn làn sóng này diễn ra một cách thụ động. Thành phố đã và đang có những bước đi khá bài bản để thu hút đầu tư và nhân tài nước ngoài. Khu công nghệ cao Đà Nẵng, khu công nghệ thông tin tập trung và các chính sách ưu đãi cho doanh nghiệp nước ngoài đã tạo ra môi trường thuận lợi hơn cho những ai muốn làm ăn chính thức tại đây. Thành phố cũng đầu tư mạnh vào hạ tầng số đường truyền Internet cap quang, đã phủ rộng, tốc độ mạng thuộc hàng ổn định nhất khu vực với dân số khoảng 1,2 triệu người. Nhưng diện tích không quá lớn, Đà Nẵng dễ quản lý và phát triển đồng bộ hơn so với hai đầu đất nước. Cũng không thể không nhắc đến sân bay quốc tế Đà Nẵng một lợi thế địa lý cực kỳ quan trọng. Bay thẳng đi Bangkok chỉ mất 1 tiếng rưỡi, Singapore 2 tiếng rưỡi, Seoul hay Tokyo cũng chỉ 4-5 tiếng. Với người làm việc remote mà thỉnh thoảng phải đi gặp khách hàng hay tham dự hội nghị ở các trung tâm tài chính châu Á, Đà Nẵng là vị trí địa lý cực kỳ thuận tiện để bay đi rồi bay về. Cũng có một làn sóng nhỏ hơn nhưng đáng chú ý. Những người nước ngoài đến Đà Nẵng rồi quyết định mở kinh doanh. Quán cà phê do người Pháp làm chủ, nhà hàng của người Ý, studio yoga của người Úc, trường dạy tiếng Anh của người Mỹ, những cơ sở kinh doanh do expat điều hành đã trở thành một phần trong bức tranh kinh tế của thành phố. Một số người còn hợp tác với người Việt để tạo ra các mô hình kinh doanh live, kết hợp hiểu biết địa phương với mạng lưới quốc tế và nhiều mô hình trong số đó hoạt động khá thành công. Điều này cũng tạo ra hiệu ứng tích cực ngược lại với người Việt. Khu vực An Thượng từng là một khu dân cư yên tĩnh, nay đã trở thành một trong những con phố quan sát sầm út nhất Đà Nẵng, với cả quán Việt lẫn quán Tây Đan, xem nhau tạo ra không khí vô cùng đa dạng. Giá bất động sản khu vực gần biển Mỹ Khê cũng tăng đáng kể trong những năm qua, một phần không nhỏ do nhu cầu thuê nhà của người nước ngoài thúc đẩy. Nhìn rộng hơn, lan sóng người nước ngoài đổ về Đà Nẵng là một phần của xu hướng toàn cầu lớn hơn xu hướng dịch chuyển lao động từ các nước phát triển sang các nước đang phát triển có chi phí thấp nhờ công nghệ Internet. Covid-19 thực ra là chất xúc tác cực kỳ mạnh cho xu hướng này. Khi cả thế giới buộc phải làm việc từ xa, hàng triệu người nhận ra rằng họ không cần phải sống ở New York hay London mới kiếm được lương New York hay London. Và câu hỏi tự nhiên tiếp theo là, nếu vậy tại sao không sống ở một nơi vừa đẹp, vừa rẻ, vừa an toàn? Đà Nẵng, cùng với một số thành phố khác của Việt Nam như Hội An, Hà Nội khu phố cổ hay Phú Quốc đang nhanh chóng nắm bắt cơ hội này. Việt Nam nói chung và Đà Nẵng nói riêng có một lợi thế không nhỏ so với các đối thủ trong khu vực an toàn, tỉ lệ tội phạm thấp, chính trị ổn định, không có thiên tai cực đoan thường xuyên như động đất hay núi lửa. Đây là những yếu tố mà nhiều người ít nghĩ đến nhưng lại cực kỳ quan trọng khi chọn nơi để sống lâu dài. Còn đối với người Việt Nam, lan sóng này mang lại gì? Thực ra là khá nhiều điều tích cực nếu được quản lý tốt. Thứ nhất là ngoại tệ người nước ngoài tiêu tiền ở địa phương, từ tiền thuê nhà, ăn uống đến dịch vụ. Thứ hai là cơ hội việc làm cần người dạy tiếng Việt. Hướng dẫn viên, nhân viên quán cà phê biết tiếng Anh, thậm chí lập trình viên hay designer người Việt hợp tác với các công ty nước ngoài. Thứ ba, và có lẽ ít ai nói đến, là sự giao thoá văn hóa. Người trẻ Đà Nẵng tiếp xúc với người nước ngoài nhiều hơn, học được cách làm việc khác nhau, tư duy khác nhau và mở rộng tầm nhìn ra thế giới ngay từ trong thành phố của mình. Dĩ nhiên, cũng có những lo ngại nhất định, giá thuê nhà tăng có thể gây khó khăn cho người dân địa phương, sự tranh lệch văn hóa đôi khi tạo ra hiểu lầm hay xung đột. Và vấn đề quản lý cư trú, lao động của người nước ngoài cần được thực hiện chặt chẽ hơn để đảm bảo lợi ích cho cả hai phía. Đây là những bài toán mà các nhà quản lý đô thị cần giải quyết khéo léo trong những năm tới. Nhìn lại toàn cảnh, câu chuyện người nước ngoài đổ về Đà Nẵng không chỉ là chuyện của một thành phố hay một nhóm người, đó là dấu hiệu cho thấy Việt Nam đang dần trở thành một điểm đến không chỉ để du lịch, mà để sống. Đó là sự công nhận từ bên ngoài rằng chất lượng cuộc sống ở đây đang ở mức đủ tốt để thu hút người có lựa chọn. Và đó cũng là cơ hội nếu biết tận dụng để Đà Nẵng và Việt Nam bước lên một nước thang mới trong bản đồ kinh tế toàn cầu. Người ta hay nói, đất lành chim đậu. Có lẽ đây chính là thời điểm Đà Nẵng đang chứng minh câu tục ngữ đó không chỉ đúng với chim, mà còn đúng với cả những người tóc vàng bắt xanh đến từ bên kia bờ đại dương, mang theo laptop, ước mơ và một cốc cà phê sữa đá trên tay. Nếu bạn thấy video này thú vị, hãy để lại một like và subscribe để ủng hộ kênh nhé. Bạn có biết thêm câu chuyện thú vị nào về người nước ngoài sống ở Việt Nam không? Comment ngay phía dưới để biết.