Thanh tâm quả dục

Chào mừng quý khán thính giả đến với chương trình Nàng Xen Kể Chuyện Quý vị thân mến, khổng tử cho rằng Người thanh tâm quả dục là người thực sự kiên cường Bởi vì người đó có thể chế ngựa được cái tâm ham muốn của bản thân Không bị dục vọng chi phối Cổ ngữ có câu Tâm viên ý mã Nghĩa là tâm như vượng truyền cành, ý như ngựa chạy rong Si tâm vọng tưởng, không lúc nào an định Cho nên người mà có thể ước chế được cái tâm của mình Thì cũng giống như đã thuần phục được một con ngựa bất khàm Trong Đạo Đức Kinh Lão Tử Giảng Ngũ sắt làm người ta mờ mắt Ngũ âm làm người ta điếc tai Ngũ vị làm người ta tê miệng lưỡi Vui chơi khiến lòng người phát cuồn Của cãi khó tìm khiến người ta không từ thủ đoạn Thế nên Bậc Thánh Nhân chỉ cầu vừa đủ Chứ không cầu thỏa mãn ngũ dục Sách Hàng Thi Ngoại Truyện cũng viết Phúc sinh ra bởi vô dục Mà tai họa sinh ra bởi ham muốn Biết đủ thì sẽ giàu có Người tham lam không biết dừng Thì giàu có cả thiên hạ cũng không gọi là giàu Nhìn từ lịch sử Dù ở phương Đông hay phương Tây Dù thuộc giai tầng nào Dù giàu có hay nghèo khó Thì những người thanh tâm quả dục Đều là những người đáng kính Và được xã hội trọng vọng Albert Einstein là một trong những bộ óc Vĩ đại nhất lịch sử nhân loại Nhưng đằng sau ánh hào quang Của một nhà vật lý thiên tài Là một tâm hồn đơn thuần Và giãn dị đến kỳ lạ Khi còn nhỏ, Einstein mắc chứng chậm nói Thường bị treo chọc là ngốc nghếch Trưởng thành, ông lại mắc chứng hay quên Có khi ông mang giày mà quên buộc dây Có khi quên nơi mình cần đến Thậm chí có lúc quên luôn cả đường về nhà Ông thường làm việc quên ăn Cũng không để ý đến diện mạo Và những thứ xa hoa bên ngoài Nhà vật lý hạt nhân Robert Oppenheimer Từng nhận xét về Einstein rằng Ông hầu như không có bản chất phức tạp Và sự trần tục Trong ông luôn là sự thuần khiết tuyệt vời Lúc thì như đứa trẻ Lúc lại uyên thâm bướng bỉnh Trong một cuốn sách của mình Einstein viết Nếu chúng ta muốn cải thiện thế giới Chúng ta không thể làm điều đó bằng kiến thức khoa học Mà cần bằng tinh thần Khổng tử, Đức Phật, Chúa Giê-xu Và Mahatma Gandhi Đã làm nhiều việc cho con người Hơn cả khoa học Năm 1952 Vị Tổng thống đầu tiên của Israel Là Chaim Weizmann qua đời Thủ tướng David Ben Gurion Đề nghị Einstein làm Tổng thống kế nhiệm Qua đó thể hiện sự tôn trọng sâu sắc Của người dân Do Thái dành cho ông Tuy nhiên, Einstein đã từ chối Bằng một bức thư vô cùng nhã nhặn và khiêm tốm Ông viết rằng Vì cả cuộc đời tôi Chỉ biết cống hiến cho khoa học Nên tôi nghĩ Mình không đủ tố chất và kinh nghiệm Để điều hành công việc của một quốc gia Tuy nhiên, dù ở bất cứ nơi đâu Trong bất kỳ hoàn cảnh nào Tôi vẫn luôn cố gắng làm tốt nhiệm vụ Của một người Do Thái Ước nguyện của tôi Là muốn thấy một nhà nước Do Thái Chung sống hòa bình với các dân tộc Ả Rập khác Có thể thấy, ngoài khoa học Einstein không đặt tâm vào bất cứ việc gì khác Ông không có nhu cầu đặc biệt nào trong cuộc sống Chỉ đơn giản là chuyên tâm vào khoa học Ông cũng không theo đuổi danh vọng Và những thứ mà người khác dùng cả đời Để truy cầu Dẫu vậy, Einstein đã biến khoa học Thành một loại nghệ thuật của tư duy Và sự tận hiến Đồng thời trở thành một trong những nhà vật lý Vĩ đại nhất lịch sử nhân loại Hay như nhà soạn nhạc thiên tài người Đức Ludwig van Beethoven cũng vậy Ông có một tuổi thơ bất hạnh Khi sống cùng người cha nghiện rượu và bạo lực Năm Beethoven 30 tuổi Bệnh sơ hóa thính giác bắt đầu phát tác Chỉ trong một thời gian ngắn Ông đã bị điết hoàn toàn Tuy nhiên, khi này Beethoven Lại cho ra đời hàng loạt kiệt tác xuất chúng Có ảnh hưởng sâu rộng Đến nền âm nhạc cổ điển thế giới Như bản giao hưởng số 9 Với chương cuối là giai điệu Ode to joy, khải hoàng ca Tôn vinh hòa bình, lòng bác ái Niềm vui và hy vọng Và bản thánh lễ Thể hiện mong muốn giải thoát con người Khỏi mọi khổ đau và chiến tranh Beethoven xem Missa Solemnis Là thành tựu lớn nhất trong sự nghiệp âm nhạc của mình Bản thánh lễ này Cũng được đánh giá Là một trong các tác phẩm đỉnh cao Của âm nhạc thánh ca phương Tây Những năm cuối đời Tuy bị điết Nhưng Beethoven lại đến gần hơn Ông một lòng tinh kính chúa Và rất thuần thành Vì không còn nghe thấy âm thanh từ thế giới bên ngoài Buộc lòng ông phải quay vào thế giới bên trong Lắng nghe tiếng nói sâu thẳm nhất Từ chính tâm hồn mình Ông cũng không bị ảnh hưởng Bởi những trào lưu âm nhạc đang thịnh hành thời bấy giờ Hay những lời phê bình của công chúng Vì không nghe thấy gì Nên thế giới bên ngoài dường như không thể phiền nhiễu được ông Beethoven thường lang thang ngoài phố Đôi khi khoa chân múa tay Như thể đang diễn tấu Chỉ có ông và thế giới âm nhạc của riêng mình Sự tập trung cao độ ấy Đã giúp ông tạo ra những cấu trúc âm nhạc phức tạp Đôi khi kỳ lạ và mới mẻ Nhưng lại đi trước thời đại cả trăm năm Trác tác phẩm cuối đời của Beethoven Mang đậm tính triết lý và đức tin mạnh mẽ Như thế ông đang đối thoại với thượng đế Chứ không phải với con người Cả Einstein và Beethoven Đều là những thiên tài vĩ đại Nhưng có rất ít ham muốn trần tục Và cũng không bị những thứ vật chất Tầm thường làm cho sao nhãn Có lẽ vì vậy mà họ trở nên Minh triết hơn và cũng đạt được Những thành tựu lớn lao hơn Dù chưa từng kỳ vọng điều đó Nên mới nói ngũ dục Là sợi dây trói buộc tâm trí con người Khiến người ta trầm mê trong đó Lại nói thời thịnh đường ở Trung Quốc Có một nhà thơ vô cùng nổi tiếng là Lý Bạch Được hậu thế tuôn xưng là Thi Tiên Lý Bạch xuất thân trong một gia đình Danh giá và giàu có Nhưng từ nhỏ ông chỉ thích làm thơ Múa kiếm, ngao du thiên hạ Ông thường mặc áo trắng Đeo một bầu rữ lớn Mang theo thanh kiếm, tiêu sái lên đường Bởi vì Lý Bạch có tài làm thơ suốt chúng Nên đi tới đâu Danh tiếng lan tới đó Về sau, Lý Bạch được tiến cử Lên vua đường huyện Tông Nhà vua vô cùng quý mến tài năng của ông Liền mời ông vào cung Phòng cho chức hàng lăm Nhưng chưa được bao lâu Lý Bạch lại từ quan để ngao du sơn thủy Vua đường rất luyến tiếc Bang cho ông rất nhiều vàng bạc Nhưng Lý Bạch đều từ chối Cuối cùng, nhà vua bang cho ông quyền uống rượu miễn phí Ở bất cứ quán rượu nào mà ông đi qua Thiền rượu sẽ do quốc hố chi trả Lý Bạch hài lòng lắm Bởi vì rượu và thơ Là tri kỷ của ông Sự nghiệp văn thơ của Lý Bạch rất đồ sộ Ông làm hơn hai mươi nghìn bài thơ Nhưng phần lớn đều thất lạc Những tác phẩm còn lại Chủ yếu được dân gian ghi chép và lưu truyền Tới nay còn trên dưới một nghìn bài Bài nào cũng được đánh giá rất cao Ông được xem là người đã mở ra Thời kỳ hưng thịnh của thơ đường Ngày nay khi nhắc tới thi tiên Lý Bạch Dù là người dân thôn quê Hay trí thức thành thị Từ trẻ nhỏ tới người già Không ai là không biết tới ông Trong lịch sử Trung Quốc cổ đại Khổng tử cũng được xem là một triết gia Và nhà giáo dục lỗi lạc Ông sống một đời thanh tâm quả dục Và luôn dạy học trò của mình Nói theo những nguyên tắc ấy Nhan Hồi là học trò của ông Nổi danh là người đức hạnh Khổng tử thường khen ngợi Nhan Hồi rằng Một giỏ cơm một bầu nước Ở gian nhà nhỏ đơn sơ Người khác đều không chịu nổi cái khổ ấy Vậy mà Nhan Hồi vẫn không thay đổi Hướng thú học tập Thật là cao thượng vậy Nhan Hồi là tấm gương về lối sống An bần lạc đạo Dù cuộc sống nghèo khó Ông vẫn chuyên tâm theo đuổi việc học Nhan Hồi cũng là người đứng đầu Trong 72 học trò xuất sắc của khổng tử Từ đời Nhan Hồi Nhờ kế thừa được gia phong và tinh thần hiếu học Dòng tộc Nhan Thị kéo dài suốt 700 năm Mà không suy vong Hưng thịnh tới thời Nam Bắc Triều và Tùy Đường Thời xưa Người tu hành thường tự xưng là Bần Tăng Tức là Tăng nhân nghèo Người tu đạo tự xưng là Bần Đạo Tức là đạo sĩ nghèo Nhưng họ đi tới đâu cũng được người đời Kính ngưỡng và tôn trọng Ấy là vì đạo hành của họ vậy Trong đạo đức kinh Lão tử giảng Đa tàng tức hậu vong Nghĩa là tức trữ càng nhiều Thì hao tổn càng lớn Danh lợi, tiền tài Vốn là vật ngoài thân Không thể nắm giữ được mãi Nếu tham lam chiếm giữ quá nhiều Thì ác có ngày gặp họa Trong tập cuối của bộ phim Tệ tướng Lưu Gù Có một phân đoạn thế này Hòa thân tham quan Giàu hơn cả vua Hưởng thụ vinh hoa phú quý Không ai sánh bằng Cuối cùng Ông bị vua Gia Khánh xuống chỉ Bắt giam và xử tử Khi ấy tệ tướng Lưu Dung Mang vào ngục cho hòa thân Cùng chút rượu nhị hoa đầu Mà dân nghèo thường dùng Không có yến tiệc sa hoa Cũng chẳng có nghi thức trọng vọng Chỉ là một bữa ăn đơn sơ Trước giờ khắc cuối cùng Hòa thân kinh ngạc lắm Hỏi bánh gì, rượu gì mà ngon vậy Lưu Dung đáp Chỉ là mấy món ăn dân giả Mà dân nghèo thường ăn Hòa thân vừa ăn vừa gật cù Nói nếu biết trước thế này Còn đấu đá hơn thua làm gì chứ Và cảm thấn rằng Ăn ngon uống cũng ngon Lưu Dung sống như thế này Khác gì tiên hả Rồi hòa thân rơi nước mắt Xin Lưu Dung vào tâu với hoàng thượng Rằng ông nguyện dân hết của cải và gia sản Cũng không cần chức quan dù nhỏ Chỉ xin một cuộc sống bình dân Cơm cà dưa muối Đỡ phải lo nghỉ Nghỉ ngơi cho khỏe Sống nốt phần đời còn lại Nhưng Lưu Dung đáp Muộn rồi, muộn rồi Không kịp nữa đâu Hòa thân lại nói Thế thì kiếp sau nhé Lưu Dung đáp Có kiếp sau hay không còn chưa biết Mà dù có kiếp sau Ngài cũng sẽ được đằng chân lân đằng đầu Cố sống cố chết leo lên cạnh cao Lại gây thù kiếp trước Tạo nghiệp chướng kiếp trước Tôi còn lạ gì tính ngài nữa Không thay đổi được ngài đâu Ngài thử nghĩ mà xem Nếu giờ đổi lại tôi ở trong lao Ngài ở ngoài lao Liệu ngài có thỏa mãn với bánh kẹp hành Và rượu nhị oa đầu không Hòa thân lập tức nếm chiếc bánh trên tay xuống đất Lớn tiếng đáp Phải lắm, ngài nói đúng lắm Tôi không thỏa mãn đâu Tôi sẽ nhân dịp ngài Tìm mọi cách nắm lấy quyền hành Tôi sẽ khôi phục lại cảnh thịnh trị đời càng long Hòa thân trong giây phút cuối cùng Vẫn không buông bỏ được duyệt vọng Ông ta được vua Gia Khánh ban cho giải lụa trắng Đứng trước cái chết Tay rung tới nổi không thắt nổi thồng lỏng Lưu Dùng kể hết tội lỗi mà hòa thân gây ra Rồi hỏi ông ta rằng Lúc làm việc ác thì to gian bão phổi thế Sao giờ chân tay lại rung rảy như vậy Lưu Dùng tiễn hòa thân đoạn đường cuối cùng của cuộc đời Hóa vàng mã cho ông ta Miệng lẩm nhẩm như đang trò chuyện Sinh thời nhà ngươi tuy giàu nức đố Nhưng bây giờ đây Sau khi ngươi chết là tịch biên tài sản Xung quốc hố Mà dẫu không tịch biên tài sản xung quốc hố Liệu nhà ngươi có mang theo xuống âm phủ được không Cuộc đời của Lưu Dùng và hòa thân Như hai mảnh ghép đối lập Một kẻ tả đời theo đuổi hư vinh Không từ thủ đoạn Và một vị quang thanh liêm Đạm bạc như nước Lưu Dùng một đời phụng sự Lo nghĩ cho dân Ông sống rất cần cồ và tiết kiệm Còn hòa thân một đời toan tính Chỉ lo vơ vết cho bản thân Một kẻ đứng sau song sắt Một người đứng ngoài song sắt Cả hai đều đã bạc cả mái đầu Nhưng kết cục lại hoàn toàn trái ngược nhau Lưu Dùng nổi danh thiên hạ Vì lưng cồng mà tâm thẳng Còn hòa thân lưu danh xấu muôn đời Vì tham lam vô độ Sau khi hòa thân chết Lưu Dùng cáo quan hồi hương Ông mặc áo làm bằng vải thô Đổi nón rách Dạo ngoài chợ mua bánh ăn Chơi cùng lũ trẻ Nói nói cười cười Một đời đạm bạc Cũng là một đời khoái hoạt thông dông Tất nhiên người xưa không truy cầu nghèo khó Thanh tâm quả dục Cũng không đồng nghĩa với việc phải sống trong cảnh bần hàng, túng thiếu Mà là dù ở trong hoàn cảnh nào Dẫu giàu sang hay phú quý Cực khổ hay nghèo khó Vẫn giữ được nội tâm thanh bạch Không bị dục vọng dẫn dắt và chi phối Nói như lưu Dùng và hòa thân Đều là quan đại thần trong triều Địa vị ngang nhau Bỗng lọc dư thừa Nếu muốn lưu Dùng có thể dựa vào phẩm vị của mình Để hành xử như hòa thân Nhưng ông không làm vậy Phú quý không mê hoạt được cái tâm của lưu Dùng Bởi vì ông không tham cầu của cải vật chất Đây chính là thanh tâm quả dục vậy Ở phương Đông Cổ nhân cho rằng Thanh tâm quả dục là đạo dưỡng sinh Thời xưa con người cần cù tiết kiệm Công việc chủ yếu là đồng án Cuộc sống đạm bạc nên ăn mặc có chân mực Môn hành cẩn trọng Dưỡng đức tu thân nên tâm an thần tĩnh Vì thế tinh khí thần không bị tổn thương Nếu có bệnh Thì đa phần là ngoại tà Như phong, hàng, thử, thấp, táo, hỏa Gọi chung là lục tà Con người thời nay ngủ dục có đủ Lại lười biến, thích xa hoa Ham hưởng thụ Làm việc cũng trái lễ thường Tùy tiện vọng động nên tâm mệt thần hao Vật chất thì dư thừa Nhưng áp lực tinh thần lại quá lớn Cho nên bệnh phần nhiều là nội thương Như căng thẳng, lo âu, trầm quốc Những cảm xúc tiêu cực này Sẽ tàn phá nội tạng Và làm hao tổn sinh lực Dục vọng quá độ Làm nhiễu loạn thần khí Hệ sinh bệnh lại hướng ngoại chạy chữa Chứ không hướng nội mà cân bằng Vậy nên bệnh này kéo theo bệnh kia Triền miên không dứt Do đó người xưa đặc biệt coi trọng Việc thanh tâm quả dục Coi đây là một trong những nguyên tắc Quan trọng nhất để dưỡng sinh Giúp thân tâm khỏe mạnh Kéo dài tuổi thọ Quý vị thân mến Khi có ít hàm muốn Tâm trí chúng ta dường như trở nên thanh tĩnh Sáng suốt và trí huệ hơn Hàm muốn giống như một phần mềm Chạy ngầm trong tâm trí Khi ta muốn có một chiếc xe hơi Một môi nhà đẹp Hay một địa vị cao trong xã hội Thì não bộ sẽ phải dành phần lớn năng lượng Để tính toán, lo âu Và tìm cách đạt được điều đó Giảm bớt hàm muốn Cũng giống như việc chúng ta tắt bớt Các ứng dụng không cần thiết trên điện thoại Vốn chỉ đang làm hao tổn bin mỗi ngày Khi các phần mềm hàm muốn ngừng chạy Thì toàn bộ năng lượng Và sự tập trung của não bộ Sẽ dồn vào cuộc sống hiện tại Lúc đó chúng ta sẽ nhận ra Kỳ thực mình cũng không thiếu thốn bất cứ thứ gì Xin chào tạm biệt!