128 ngân hàng Nhật Bản tê liệt. Chứng khoán toàn cầu lao dốc vì đảng Dân chủ Mỹ

Tin thế giới sáng ngày 7 tháng 11 Ông Trump bất ngờ thay chánh văn phòng tòa Bạch Ốc sau thất bại bầu cử Chứng khoán toàn cầu lao dốc do lo ngại về đà suy giảm của ngành AI sau chiến thắng của đảng Dân Chủ Mỹ Bộ chiến tranh Mỹ gấp rút thúc đẩy bổ sung ngân sách hàng trăm tỷ đô la giữa lúc ông Harris đối mặt với nguy cơ luận tội 128 ngân hàng tại Nhật Bản bị đóng băng Làn sóng tê liệt hệ thống lan từ Paraguay sang châu Á Lãnh đạo giáo phái tận thế ở Kenya lãnh án 200 năm tù vì thảm sát 191 người Thống đốc Dân chủ của bang lớn nhất Mỹ gây tranh cãi, ban hành quyết định ân xá cho hơn 500 tử tù, lớn nhất trong lịch sử Hoa Kỳ Nợ nước ngoài của các quốc gia đang phát triển lập kỷ lục 9.400 tỷ USD Pháp trung chuyển vì biểu tình, 1,6 triệu người xuống đường, hàng trăm người bị bắt Xin chào buổi sáng quý vị, nội dung đầu tiên là việc ông Trump bất ngờ thay chánh văn phòng tòa Bạch Ốc sau thất bại bầu cử Ngày 6 tháng 11, Tổng thống Donald Trump tuyên bố bổ nhiệm ông Stephen Miller làm chánh văn phòng Tòa Bạch Ốc thay thế bà Susan Wiles, người được xem là một trong những cố vấn thân cận nhất và là tổng quản của văn phòng Tổng thống Mỹ tại Nhà Trắng, trong cuộc cải tổ nhân sự cấp cao sau thất bại của đảng Cộng Hòa tại cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ. Bà Wiles được xem là trợ thủ đắc lực, hỗ trợ ông Trump chiến thắng trong cuộc bầu cử Tổng thống năm 2024. Ông Miller, hiện là phó chánh văn phòng, sẽ chính thức nhậm chức vào ngày 9 tháng 11. Ông được xem là một trong những cố vấn thân tín nhất của tổng thống Trump, đồng thời là kiến trúc sư chủ chốt của chính sách nhập cư cứng rắn và chiến dịch trục xuất hàng loạt người nhập cư bất hợp pháp. Trong khi đó, bà Susie Wiles sẽ chuyển sang phụ trách hoạt động chính trị của ông Trump. Theo CNN, ông Trump nổi giận trước chiến lược tranh cử khiến đảng Cộng hòa mất quyền kiểm soát cả Hạ viện và Thượng viện. Những người am hiểu tình hình cho biết, bà Wiles nằm trong số các cố vấn bị ông quy trách nhiệm. Theo New York Times, trước cuộc bầu cử, ông Trump đã bắt đầu gạt bà Wiles khỏi một số quyết định nhân sự và công khai chỉ dích bà trước các trợ lý khác. Sau thất bại bầu cử, những bất đồng càng trở nên rõ rệt. Tuy nhiên, những người ủng hộ bà Wiles cho rằng, việc đổ lỗi cho bà không phản ánh đầy đủ vai trò của chính ông Trump trong chiến lược tranh cử. Việc đưa một nhân vật có lập trường cứng rắn như Mueller lên vị trí quyền lực hàng đầu tại Tòa Bạch Ốc cho thấy, ông Trump có thể tiếp tục theo đuổi đường lối quyết liệt, bất chấp thất bại bầu cử và sức ép ngày càng gia tăng từ đảng Dân Chủ. Nói tiếp là thông tin về chứng khoán toàn cầu lao dốc do lo ngại về đà suy giảm của ngành AI sau chiến thắng của đảng Dân Chủ. Ngày 6 tháng 11, làn sóng bán tháo cổ phiếu công nghệ từ Forbes đã nhanh chóng lan sang các thị trường châu Á và châu Âu, kéo theo các chỉ số chứng khoán toàn cầu sụt giảm mạnh do lo ngại về sự suy giảm hiệu suất ngành trí tuệ nhân tạo AI sau chiến thắng của đảng Dân Chủ trong cuộc bầu cử giữa kỳ tại Mỹ. Tâm lý hoảng sợ bắt nguồn từ phiên giao dịch thứ 5 tại Mỹ khi chỉ số Nasdaq ghi nhận ngày tồi tệ nhất trong 19 tháng với mức giảm 5,5%. Cổ phiếu các tập đoàn bán dẫn chịu tổn thất nặng nề nhất, điển hình là SanDisk giảm mạnh 22% và Western Digital giảm 17%. Chỉ số đo lường sự biến động VIX tăng vọt 61% lên mức cao nhất kể từ khi xung đột Iran bùng nổ. Sự sụp đổ từ Phố Wall lập tức kéo theo đà giảm kỷ lục tại châu Á vào sáng thứ Sáu, khiến chỉ số Nikkei 22 năm của Nhật Bản bốc hơi 6% và Kospi của Hàn Quốc giảm hơn 8%. Thị trường châu Âu nối gót đà lao dốc với FTSE 100 của Anh và DAX của Đức đã cùng giảm 1,9%, CAC 40 của Pháp thì mất 1,5%. Theo các chuyên gia tài chính, giới đầu tư đang hoang mang trước nguy cơ tiến độ xây dựng các trung tâm dữ liệu bị đình trệ, làm đứt gãy dòng vốn đầu tư khổng lồ, vốn là động lực tăng trưởng chính của làn sóng AI thời gian qua. Bên cạnh đó, những căng thẳng địa chính trị liên quan đến xung đột Iran và biến động giá dầu cũng gia tăng áp lực lên thị trường. Bộ chiến tranh Mỹ gấp rút thúc đẩy bổ sung hàng trăm tỷ đô la giữa lúc ông Hegseth đối mặt nguy cơ luận tội. Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ Pete Hegseth đang thúc giục Quốc hội phê duyệt khoản ngân sách quốc phòng bổ sung ít nhất 350 tỷ đô la Mỹ, đồng thời lên tiếng phản bác những nỗ lực nhằm luận tội ông giữa lúc chính quyền Tổng thống Donald Trump tiếp tục chiến dịch quân sự chống Iran. Kế hoạch cải tổ của ông bao gồm loại bỏ các chương trình về đa dạng, công bằng và hòa nhập DEI, thay đổi đội ngũ lãnh đạo quân đội cấp cao và tái cấu trúc hoạt động tuyển quân nhằm nâng cao năng lực chiến đấu. Đáng chú ý, Bộ trưởng Chiến tranh kêu gọi toàn bộ các nghị sĩ có quan điểm ủng hộ sức mạnh quân sự Mỹ, cùng bỏ phiếu thông qua một dự luật điều chỉnh ngân sách, cung cấp ít nhất 350 tỷ đô la Mỹ bổ sung cho quốc phòng và nền công nghiệp quân sự. Ông Hegseth nhấn mạnh, Washington cần đầu tư mạnh mẽ hơn vào năng lực sản xuất vũ khí, đạn dược và các hệ thống quân sự hiện đại, trong bối cảnh xung đột quốc tế ngày càng phức tạp. Trong khi đó, áp lực chính trị đối với vị Bộ trưởng ngày càng gia tăng. Hạ nghị sĩ Cộng hòa Thomas Massie, bang Kentucky, đã đệ trình 8 điều khoản luận tội ông Hegseth từ tháng 9, cáo buộc ông vượt quá thẩm quyền trong việc tiến hành chiến dịch quân sự chống Iran, xâm phạm quyền quyết định chiến tranh của Quốc hội và lạm dụng quyền lực trong các hoạt động quân sự khác. Đáp lại, ông Hegseth tiếp tục bảo vệ các chiến dịch của chính quyền Trump, mô tả cuộc chiến trong Iran là nỗ lực lịch sử nhằm ngăn Tehran sở hữu vũ khí hạt nhân. 128 ngân hàng Tây Nhật Bản bị đóng băng, làn sóng tê liệt hệ thống lan từ Paraguay sang châu Á. Ngày 6 tháng 11, sự cố kỹ thuật nghiêm trọng xảy ra trên hệ thống dùng chung của 128 ngân hàng Shinkin tại miền Tây Nhật Bản đã khiến toàn bộ dịch vụ rút tiền ATM, giao dịch tại quầy và ngân hàng trực tuyến tại hơn 3.400 chi nhánh rơi vào trạng thái ngưng trệ. Theo thông tin từ Hiệp hội Giám sát các tổ chức tài chính khu vực, sự cố bắt đầu từ khoảng 13h30 theo giờ địa phương, ảnh hưởng đến 128 trong tổng số 236 ngân hàng Shinkin trải dài qua 29 tỉnh thành, từ khu vực Tokai đến Kyushu. Việc gián đoạn hệ thống khiến hàng triệu khách hàng không thể rút tiền mặt, chuyển khoản hoặc kết nối tài khoản với các ứng dụng thanh toán liên kết. Nguyên nhân ban đầu được xác định là do trục trặc thiết bị truyền thông tại Trung tâm Dữ liệu Tây Nhật Bản, cơ sở hạ tầng dùng chung cho các tổ chức tài chính này. Người phát ngôn đại diện khẳng định sự cố hoàn toàn do lỗi kỹ thuật và không có dấu hiệu cho thấy có cuộc tấn công mạng hay sự truy cập trái phép nào. Tính đến tối cùng ngày, các kỹ sư vẫn đang tích cực khắc phục và chưa đưa ra thời điểm khôi phục hoàn toàn hệ thống. Sự việc diễn ra chỉ vài ngày sau khi khủng hoảng tài chính nghiêm trọng tại Paraguay khiến Tổng thống Santiago Peña phải tuyên bố từ chức vào hôm thứ Năm. Nguyên nhân xuất phát từ sự sụp đổ của một ngân hàng kỹ thuật số lớn liên quan đến chính phủ, làm đóng băng tiền tiết kiệm của hàng triệu người dân và châm ngòi cho làn sóng biểu tình trên toàn quốc. Lãnh đạo giáo phái tận thế ở Kenya lãnh án 200 năm tù vì thảm sát 191 người. Ngày 6 tháng 11, Tòa Thượng thẩm Kenya tại Mombasa đã tuyên phạt Paul McKenzie là một mục sư tự xưng mạo danh của Hội thánh tin mừng quốc tế, 200 năm tù vì tội giết hại 191 người. Trong số các nạn nhân, có 190 trẻ em bị dụ dỗ tự nhịn ăn đến chết để được gặp Chúa. Một điều trái ngược hoàn toàn với các kinh điển của các tín ngưỡng chân chính từ xưa đến nay, vốn bài xích hành động tự làm hại bản thân như một tội ác to lớn nhất. Còn nghiêm trọng hơn là sát nhân phóng hỏa Thẩm phán Diana Cavassa kết luận Paul McKenzie là kẻ chịu trách nhiệm hình sự chính khi lôi kéo các nạn nhân đến khu vực rừng Shakahola thuộc trang trại Chakama ở hạt Kilifi và ra lệnh cho họ tuyệt thực. Cùng bị kết án với tên này có 28 bị cáo đồng phạm, bao gồm lực lượng cưỡng ép nhịn ăn và những kẻ đào huyệt cũng như là che giấu các ngôi mộ tập thể. Các bị cáo nhận mức án từ 160 đến 200 năm tù. Hầu hết các nạn nhân tử vong do kiệt sức, vì đói và một số khác bị sát hại trực tiếp Tại phiên tòa, McKenzie không hề tỏ ra hối hận mà liên tục mỉm cười Điều này châm ngòi cho sự phẫn nộ từ các gia đình nạn nhân khi họ cho rằng bản án chưa đủ răn đe và đề nghị áp dụng án tử hình Thảm án Saquola năm 2023 từng gây chấn động dư luận thế giới khi lực lượng chức năng khai quật được hơn 400 thi thể từ các ngôi mộ nông. Hiện tại, luật sư của tên McKenzie đã nộp đơn kháng cáo tên này vẫn đang tiếp tục đối mặt với các vụ án riêng biệt liên quan đến cáo buộc khủng bố, ngộ sát và tra tấn hàng trăm nạn nhân khác. Thống đốc Dân chủ của bang lớn nhất Mỹ gây tranh cãi, ban hành quyết định ân xá hàng loạt cho tử tù lớn nhất trong lịch sử Hoa Kỳ. Thống đốc tiểu bang California, ông Gavin Newsom thuộc Đảng Dân Chủ vừa đưa ra quyết định giảm án tử hình xuống tù chung thân cho toàn bộ 548 tù nhân tại tiểu bang này. Đây là đợt ân xá hàng loạt lớn nhất dành cho tội phạm án tử trong lịch sử Hoa Kỳ. Trong bức thư công bố hôm thứ Năm, ông Newsom thừa nhận những tội ác tàn bạo đã gây ra nỗi đau đớn không thể tả xiết cho các gia đình nạn nhân, nhưng vẫn khẳng định chính quyền tiểu bang không thể về mặt đạo đức mà thi hành án tử. Quyết định này ngay lập tức đối mặt với làn sóng bất bình của người dân, khi đây là bằng chứng điển hình cho khuynh hướng khoan dung đến mức khó hiểu của phe dân chủ đối với những kẻ phạm tội nguy hiểm nhất. Danh sách ân xá của thống đốc Newsom bao gồm những tên tội phạm đặc biệt tàn bạo như Marcus Wesson, 80 tuổi, kẻ bị kết án năm 2004 vì sát hại 9 người con ruột, Richard Allen Davis, kẻ bắt cóc và sát hại một bé gái 12 tuổi ngay tại phòng ngủ vào năm 1993, cùng với Isarose Ikira, kẻ bị kết án tử hình năm 2017 vì hành vi tra tấn, bỏ đói và đánh đập đến chết đứa con trai mới 8 tuổi. Dù các công tố viên đã đưa ra đầy đủ bằng chứng về những vụ án chấn động, hành động đảo ngược án phạt của ông Newsom tiếp tục làm sâu sắc thêm chỉ trích rằng các chính sách của nạn nhân cho rằng đang vô lý ưu ái quyền lợi của kẻ thù ác hơn là sự đền bù thỏa đáng cho nỗi đau của nạn nhân và gia đình họ. Nợ nước ngoài của các quốc gia đang phát triển lập kỷ lục 9.400 tỷ USD. Ngân hàng Thế giới vừa công bố bản báo cáo cho thấy tổng nợ nước ngoài của các quốc gia có thu nhập thấp và trung bình đã tăng lên mức kỷ lục 9.400 tỷ USD hay khoảng 8% quy mô GDP toàn cầu trong năm 2025, làm gia tăng áp lực tài chính đối với nhiều nền kinh tế đang phát triển. Theo báo cáo Nợ Quốc tế năm 2026, tổng nợ nước ngoài của nhóm quốc gia này tăng 5,5% so với năm trước. Đây là tốc độ tăng nhanh nhất kể từ năm 2021 và cao gấp khoảng 4 lần mức tăng bình quân giai đoạn 2022-2024. Đáng lo ngại hơn, các quốc gia nghèo nhất đang phải vay vốn với chi phí ngày càng đắt đỏ. Những nước đủ điều kiện tiếp cận nguồn vốn ưu đãi của Hiệp hội Phát triển Quốc tế thuộc Ngân hàng Thế giới phải chịu mức lãi suất trung bình 8,2% đối với các khoản vay mới từ chủ nợ tư nhân trong năm 2025. Đây là mức cao nhất kể từ năm 1989. Trong khi đó, tổng số tiền gốc và lãi mà các quốc gia thu nhập thấp và trung bình phải thanh toán trong năm 2025 lên tới 1.400 tỷ USD, đánh dấu năm thứ 5 liên tiếp tăng. Một điểm đáng chú ý là từ năm 2022 đến năm 2025, các quốc gia đang phát triển đã phải trả nhiều hơn 436 tỷ USD tiền nợ so với số vốn vay mới nhận được. Điều này đồng nghĩa với việc một lượng lớn nguồn lực tài chính đáng lẽ có thể được sử dụng để xây dựng trường học, bệnh viện, hạ tầng giao thông và phát triển sản xuất lại phải dành cho nghĩa vụ trả nợ. Pháp rung chuyển vì biểu tình, 1,6 triệu người xuống đường, hàng trăm người bị bắt. Nước Pháp đang đối mặt với làn sóng bất mãn xã hội quy mô lớn khi hàng trăm ngàn người đồng loạt xuống đường phản đối chi phí sinh hoạt tăng cao, tiền lương thấp và tình trạng xuống cấp của các dịch vụ công. Ngày 5 tháng 11, các cuộc đình công và biểu tình lan rộng khắp nước Pháp, đặc biệt là tại Paris, Lyon, Marseille và nhiều thành phố lớn. Đáng chú ý đó là số người tham gia do hai phía công bố trên lệch rất lớn. Bộ Nội vụ Pháp ước tính khoảng 575.000 người, trong khi Tổng Công đoàn CGT tuyên bố có tới 1,6 triệu người xuống đường. Các cuộc biểu tình ban đầu diễn ra tương đối ôn hòa, nhưng sau đó xuất hiện đụng độ giữa một số người biểu tình và cảnh sát tại Paris, Lyon. Lực lượng an ninh sử dụng hơi cay để giải tán những nhóm quá khích. Theo Bộ Nội vụ Pháp, ít nhất 448 người bị bắt và 53 cảnh sát bị thương. Khoảng 70.000 nhân viên an ninh được huy động trên toàn quốc. Đình công khiến tháp Eiffel phải đóng cửa, hoạt động giáo dục bị gián đoạn và sản lượng điện, hạt nhân của Pháp đã giảm trong một thời gian. Người biểu tình yêu cầu tăng lương, cải thiện chế độ hưu trí, đầu tư thêm cho giáo dục, y tế và điều chỉnh chính sách thuế. Làn sóng phản đối bắt đầu từ các cuộc biểu tình của học sinh vào tháng 9, sau đó lan sang công nhân, giáo viên, nhân viên bệnh viện và nhiều ngành nghề khác. diễn biến này tạo thêm sức ép đối với chính quyền Tổng thống Emmanuel Macron và Thủ tướng Sébastien Lecornu trong bối cảnh nước Pháp chỉ còn khoảng 5 tháng trước cuộc bầu cử Tổng thống năm 2027. Thủ tướng Lecornu dự kiến gặp đại diện công đoàn và giới chủ vào ngày 9 tháng 11 để thảo luận về tiền lương và chi phí sinh hoạt. Và nội dung vừa rồi cũng đã khép lại chương trình sáng nay của Quân sự mở. Cảm ơn quý vị đã dành thời gian theo dõi. Hằng Lâm xin chúc quý vị cuối tuần vui vẻ. Còn bây giờ, Hằng Lâm và Quân sự mở. Xin chào và hẹn gặp lại quý vị.