CEO Nvidia Jensen Huang chính thức từ chức, giới AI chao đảo.

Ngành AI toàn cầu chấn động, ông Jensen Huang từ chức CEO của Nvidia sau bê bối ngoại tình khiến các công ty AI Trung Quốc gấp rút tính toán nước đi mới Ukraine lần đầu bắn trúng một tàu tên lửa của Nga trên biển Baltic trong khi Kyiv sắp có chiến hạm lớp Ada thứ 2, ai cánh văn phòng Budanov đích thân thị xác Lắm thay nhiều ma, Nga thất thoát đến hơn 240 tỷ rúp trong các dự án quốc gia của ông Putin giữa lúc thiếu tiền trầm trọng Núi ông tài áo, đảng Dân Chủ Mỹ tính giải tán ủy ban đặc biệt về Trung Quốc, ai sẽ giám sát Bắc Kinh? Đoàn di cư 1.500 người khiến căng thẳng Mỹ-Mexico leo thang, ông Trump đe dọa láng giềng Ukraine mất lợi thế đánh chặn UAV Nga vì Starlink bị hạn chế tốc độ Mỹ và ba đồng minh tăng tốc liên kết quân sự, Trung Quốc đối mặt thế trận mới ở Biển Đông Hằng Lâm xin kính chào quý vị, kính chúc quý vị ngày mới tốt lành. Những diễn biến nóng bỏng này sẽ được gửi tới quý vị trong bản cập nhật tin tức sáng ngày thứ 6, 13 tháng 11 hôm nay. Kính mời quý vị theo dõi. Ngành AI thế giới chấn động, ông Jensen Huang từ chức CEO của Nvidia sau bê bối ngoại tình. Mặc dù đã có phỏng đoán từ trước, thông tin ông Jensen Huang, CEO và là nhà đồng sáng lập NVIDIA chính thức từ chức giám đốc điều hành và rời hội đồng quản trị sau những cáo buộc liên quan đến hai mối quan hệ ngoại hôn nhân. Trong đó, có nữ doanh nhân Alice Huang hay Hoàng Lạc bị nghi là gián điệp Bắc Kinh đang dấy lên cơn sóng dữ trong ngành AI thế giới. Hội đồng Quản trị NVIDIA xác nhận quyết định có hiệu lực ngay lập tức, đồng thời bổ nhiệm Giám đốc Tài chính Colette Gress làm CEO tạm quyền trong khi tìm kiếm người kế nhiệm. Bê bối chấn động nổ ra sau khi thông tin ông Huang có quan hệ với Alice Huang, cựu lãnh đạo công ty công nghệ Megaspice, người bị giới chức Mỹ nghi ngờ có liên hệ với hoạt động tình báo Trung Quốc và việc chuyển giao chip NVIDIA cho các công ty nước này, vốn bị hạn chế theo lệnh của chính phủ Mỹ. Áp lực tiếp tục gia tăng khi New York Times đưa tin ông Hwang còn có quan hệ ngoài hôn nhân với Kimberly Powell, lãnh đạo bộ phận chăm sóc sức khỏe của NVIDIA. Hội đồng quản trị công ty đã thuê hãng luật Wachtell, Lipton, Rosen & Katz tiến hành điều tra độc lập. Thông tin về cuộc khủng hoảng lãnh đạo khiến cho cổ phiếu NVIDIA giảm khoảng 10% trong giao dịch trước giờ mở cửa ngày 12 tháng 11. Sự ra đi của ông Hoang đặt tập đoàn bán dẫn trị giá hơn 4.500 tỷ đô la trước thách thức kế nhiệm lớn và khiến cho giới AI toàn cầu một phen trao đảo khi chip Nvidia đang giữ vai trò then chốt trong ngành trí tuệ nhân tạo. Diễn biến này cũng làm gia tăng chú ý đối với chính sách kiểm soát xuất khẩu chip của Washington giữa lúc cạnh tranh công nghệ Mỹ-Trung tiếp tục leo thang. Cũng liên quan đến vụ bê bối của Nvidia, Trung Quốc đang phải gấp rút ứng phó. Theo Reuters, ngày 12 tháng 11, các công ty trí tuệ nhân tạo Trung Quốc đang gấp rút tìm thuê năng lực điện toán đám mây sử dụng chip NVIDIA tại nước ngoài. Lo ngại bê bối liên quan đến CEO Jensen Huang có thể thúc đẩy Washington siết chặt hơn nữa khả năng tiếp cận công nghệ bán dẫn tiên tiến của Bắc Kinh. Hiện Mỹ hạn chế xuất khẩu các dòng chip AI mạnh nhất của Nvidia sang Trung Quốc, nhưng các công ty nước này vẫn có thể sử dụng chúng từ xa, thông qua các trung tâm dữ liệu ở nước ngoài. Theo 3 nguồn tin của Reuters, nhiều công ty Trung Quốc đã tìm cách đặt thuê trước năng lực điện toán, trong đó có các nhà cung cấp dịch vụ tại Đông Nam Á. Mối lo ngại lớn nhất là đạo luật an ninh truy cập từ xa, RASA, dự luật sẽ cho phép Bộ Thương mại Mỹ kiểm soát việc sử dụng công nghệ bị hạn chế thông qua điện toán đám mây. Dự luật đã được Hạ viện thông qua với tỷ lệ áp đảo 369-22 và đang chờ Thượng viện xem xét. Lo ngại Washington mở rộng kiểm soát khiến cổ phiếu công nghệ Trung Quốc lao dốc tại Hồng Kông ngày 12 tháng 11 Alibaba giảm tới 7,1%, trong khi ZAI và Minimax đều mất ít nhất 7% Nhu cầu mua chip Nvidia trên thị trường xám cũng gia tăng khi các thương nhân bắt đầu tích trữ trước nguy cơ Mỹ trấn áp hoạt động buôn lậu Tiếp theo là diễn biến cuộc chiến, Ukraine lần đầu bắn trúng một tàu tên lửa của Nga trên biển Barents Theo Defense Express ngày 12 tháng 11, Cơ quan An ninh Ukraine SBU xác nhận đã tấn công tàu tên lửa Naro-Pominsk của Nga trong lúc chiến hạm này hoạt động tại Vịnh Phần Lan, đánh dấu lần đầu tiên Kyiv được cho là đánh trúng một tàu chiến Nga đang triển khai trên biển tại khu vực Baltic. Cuộc tấn công diễn ra trong chiến dịch UAV quy mô lớn nhằm vào tỉnh Leningrad. Nhóm tình báo nguồn mở Exilenova công xác nhận vị trí bị nghi tập kích gần đảo Gotland cách St. Petersburg khoảng 180 km và cách Ukraine gần 1.000 km. SBU chưa công bố mức độ hư hại hay thương vong trên tàu. Đáng chú ý là đài YLE dẫn lời một quan chức cấp cao Phần Lan xác nhận đã phát hiện vụ tấn công gần đảo Gotland. Trong khi, phía Estonia cho biết một vụ nổ xảy ra trên tàu chiến Nga tại vịnh Phần Lan, sau đó con tàu di chuyển về hướng St. Petersburg. Naro-Pominsk thuộc lớp Buyan-M được biên chế tháng 12 năm 2023 là một trong những tàu tên lửa hiện đại nhất của Nga. Dù kích thước tương đối nhỏ, chiến hạm sở hữu 8 ống phóng thẳng đứng có thể triển khai tên lửa hành trình Kalibr tấn công mục tiêu tầm xa, cùng với pháo hạm 100 ly và các hệ thống phòng không tầm gần. Trước đó, Ukraine chủ yếu tập kích tàu chiến Nga tại các căn cứ và xưởng đóng tàu Baltic, bao gồm tàu Serpukhov, tàu tuần tra Puga và tàu hộ vệ Boyki. Theo Defense Express, nếu được xác nhận đầy đủ, vụ tấn công Naro-Pominsk sẽ đánh dấu bước mở rộng đáng kể năng lực tác chiến hải quân của Ukraine từ các mục tiêu neo đậu sang tàu chiến đang hoạt động trên biển, cho thấy ngay cả hạm đội Baltic của Nga cũng có thể đối mặt với nguy cơ bị tập kích ở khoảng cách gần 1.000 km từ Ukraine. Trong khi đó, chiến hạm thứ hai Thổ Nhĩ Kỳ đóng cho Ukraine sắp đi vào thử nghiệm. Ông Budanov đích thân thị sát. Ngày 12 tháng 11, Chánh văn phòng Tổng thống Ukraine Kyrylo Budanov cho biết tàu hộ vệ tên lửa Hetman Ivan Mazepa do Tập đoàn Quốc phòng Thổ Nhĩ Kỳ STM chế tạo cho Hải quân Ukraine đã bước vào giai đoạn hoàn thiện cuối cùng tại Istanbul, chuẩn bị cho chuyến hải hành đầu tiên và các cuộc thử nghiệm trên biển. Trong chuyến thị sát xưởng đóng tàu, ông Budanov xác nhận đây là chiến hạm lớp Ada thứ 2 được chế tạo cho Ukraine. Ông cũng gặp chỉ huy tàu Yuri Pishchits và các thủy thủ của Ukraine, những người đang đẩy nhanh huấn luyện để chuẩn bị tiếp nhận và vận hành chiến hạm. Theo STM, tàu dự kiến bàn giao cho Ukraine trong năm 2027, dù lịch thử nghiệm và thời điểm chuyển giao chính thức chưa được công bố. Được phát triển trong khuôn khổ chương trình, Miltram của Thổ Nhĩ Kỳ, tàu hộ vệ lớp Ada, sở hữu thiết kế giảm tín hiệu radar, tích hợp hệ thống giám sát và tác chiến hiện đại, có khả năng thực hiện nhiệm vụ tuần tra, chống tàu ngầm và đối phó với các mục tiêu trên biển. Trước đó, chiến hạm cùng lớp đầu tiên của Ukraine, Hetman Ivan Mazepa, đã bắt đầu thử nghiệm trên biển từ tháng 5 năm 2024. Việc hoàn thiện chiến hạm thứ hai đánh dấu bước tiến trong chương trình hiện đại hóa hải quân Ukraine, đồng thời củng cố hợp tác quốc phòng giữa Kyiv và Ankara trong bối cảnh chiến tranh với Nga tiếp diễn. Các chiến hạm Ada dài khoảng 100 mét, có lượng choán nước 2.400 tấn, dự kiến sẽ nâng cấp đáng kể năng lực hải quân của Kyiv trên Biển Đen. Tuy nhiên, khả năng Thổ Nhĩ Kỳ có bàn giao chúng cho Ukraine trước khi chiến tranh kết thúc hay không vẫn còn là một vấn đề chưa chắc chắn. Lắm thầy nhiều ma, Nga thất thoát đến hơn 240 tỷ rúp trong các dự án quốc gia của ông Putin. Theo báo Kommersant ngày 12 tháng 11, Viện Kiểm sát Nga công bố thiệt hại từ các vụ tham nhũng, biển thủ liên quan đến những dự án quốc gia do Tổng thống Vladimir Putin khởi xướng, đã vượt 240 tỷ rúp hay hơn 2 tỷ đô la Mỹ trong 9 tháng đầu năm 2026, tăng gấp 1,5 lần so với cùng kỳ năm ngoái. Tổng công tố viên Nga Alexander Gorshan cho biết, số vụ lạm dụng và chiếm đoạt ngân sách dành cho các chương trình phát triển liên bang đang gia tăng qua từng năm. Chỉ trong chưa đầy 2 năm, cơ quan công tố phát hiện khoảng 590.000 vi phạm, khởi tố hơn 3.500 vụ án hình sự, đồng thời hủy bỏ gần 2.000 quyết định không khởi tố trước đó, dẫn đến việc mở thêm 800 vụ án. Đáng chú ý là ngân sách Nga phân bổ khoảng 7.000 tỷ rúp cho các dự án quốc gia trong năm 2026, trong khi chi tiêu quốc phòng lên tới 12.900 tỷ rúp, tương đương với gần gấp đôi nguồn lực dành cho các chương trình phát triển dân sinh. Các dự án này được Putin khởi xướng từ năm 2018, với cam kết tạo bước đột phá kinh tế, giảm nghèo và nâng cao chất lượng sống. Đến năm 2025, Moscow mở rộng chương trình lên 20 dự án, tập trung vào hỗ trợ gia đình, phát triển nhân lực, chuyển đổi số và tự chủ công nghệ. Theo kế hoạch, Nga đặt mục tiêu giảm một nửa tỷ lệ nghèo, nâng tuổi thọ trung bình lên 78 năm vào năm 2030 và trở thành nền kinh tế lớn thứ tư thế giới. Tính đến cuối năm 2024, hơn 24.000 tỷ rúp hay gần 290 tỷ đô la đã được chi cho các chương trình này. Những số liệu do chính cơ quan công tố Nga công bố cho thấy, rủi ro thất thoát ngân sách đáng kể trong các chương trình phát triển quốc gia, giữa lúc Moscow phải cân đối nguồn lực cho cả chiến tranh Ukraine và các mục tiêu kinh tế dài hạn. Mời quý vị cùng chuyển sang tin tức về chính trường Mỹ. Một cuộc tranh luận, đảng Dân Chủ Mỹ tính giải tán Ủy ban đặc biệt về Trung Quốc. Vậy ai sẽ giám sát Bắc Kinh? Một cuộc tranh luận đang nổi lên trong nội bộ đảng Dân Chủ tại Hạ viện Mỹ liệu có nên giải tán ủy ban đặc biệt về Trung Quốc khi đảng này giành quyền kiểm soát Hạ viện vào năm tới. Đề xuất này đang làm dấy lên lo ngại về khả năng giám sát chiến lược của Washington đối với Bắc Kinh, đặc biệt là trong các vấn đề an ninh, thương mại và nhân quyền. Theo Semaphore, một nghị sĩ dân chủ cho rằng chức năng của Ủy ban đặc biệt về Trung Quốc có thể được chuyển giao cho Ủy ban đối ngoại và các tiểu bang hiện có. Dân biểu Ami Bera, lãnh đạo phe dân chủ tại tiểu bang châu Á-Thái Bình Dương, lập luận rằng quốc hội đã có đủ cơ cấu để xử lý các vấn đề liên quan đến Trung Quốc, trong khi chính sách thương mại có thể do Ủy ban thuế vụ đảm nhiệm. Điểm đáng chú ý là Ủy ban đặc biệt về Trung Quốc không chỉ tập trung vào cạnh tranh thương mại hay đối đầu công nghệ, cơ quan này còn có thể đóng vai trò giám sát các vấn đề nhân quyền, hoạt động gây ảnh hưởng và những rủi ro an ninh liên quan đến Trung Quốc. Nếu bị giải tán, hoạt động giám sát những vấn đề này sẽ phải phân tán sang nhiều ủy ban khác nhau. Điều đó không đồng nghĩa quốc hội Mỹ mất hoàn toàn quyền giám sát Bắc Kinh, nhưng có thể khiến việc tập hợp thông tin, điều tra và duy trì sức ép chính sách thiếu tính tập trung. Trong bối cảnh cạnh tranh Mỹ-Trung ngày càng gay gắt, việc duy trì một cơ quan chuyên trách có thể giúp Quốc hội theo dõi nhất quán các thách thức từ Bắc Kinh, thay vì để chúng trở thành những vấn đề riêng lẻ trong nghị trình của nhiều ủy ban. Chủ tịch ủy ban hiện tại, nghị sĩ Cộng hòa John Moolenaar đã kêu gọi phe dân chủ không giải thể cơ quan này. Ít nhất 5 tổ chức đã gửi thư tới Quốc hội Mỹ, kêu gọi tiếp tục duy trì ủy ban đặc biệt về Trung Quốc thay vì giải thể cơ quan này. Vấn đề vì thế không chỉ là sắp xếp bộ máy tại Hạ viện, mà còn là lựa chọn cách Washington giám sát Trung Quốc trong những năm tới, duy trì một đầu mối chuyên trách hay phân chia trách nhiệm cho các cơ quan hiện hữu. Bên cạnh đó là việc đảng Dân Chủ lại tiếp tục điệp khúc điều tra, nhắm vào cựu chánh văn phòng Tòa Bạch Ốc. Một cuộc đối đầu chính trị mới đang hình thành tại Washington khi các nghị sĩ dân chủ tuyên bố có thể mở rộng điều tra nhắm vào cựu chánh văn phòng Nhà Trắng Susie Wiles sau khi đảng này giành quyền kiểm soát Quốc hội Mỹ. Hôm thứ Ba ngày 10 tháng 11, hạ nghị sĩ dân chủ Robert Garcia, đại diện bang California cho biết Ủy ban giám sát hạ viện cùng một số ủy ban khác có thể vào cuộc để xem xét những cáo buộc liên quan đến hoạt động vận động hành lang của bà Wiles trong thời gian phục vụ chính quyền tổng thống Donald Trump. Ông Garcia đặc biệt nhấn mạnh khả năng điều tra những cuộc trao đổi giữa cựu chánh văn phòng tòa Bạch Ốc với các nhà tài trợ, cùng những nghi vấn liệu tiền bạc có được sử dụng để tác động đến các quyết định chính sách hay không. Tuy nhiên, hiện đây mới là tuyên bố về khả năng điều tra. Những cáo buộc nhằm vào bà Wiles chưa được chứng minh công khai và bà cũng chưa đưa ra phản hồi. Bà Wiles rời vị trí hôm 6 tháng 11. Tổng thống Trump sau đó lựa chọn phó chánh văn phòng Stephen Mueller thay thế, đồng thời cho biết bà sẽ chuyển sang phụ trách hoạt động chính trị của ông. Đến với thông tin về đoàn di cư 1.500 người khiến căng thẳng Mỹ-Mexico leo thang, ông Trump dọa tăng thuế mạnh tay. Tổng thống Mỹ Donald Trump vừa đưa ra lời cảnh báo cứng rắn với Mexico đe dọa lập tức tăng gấp đôi thuế quan đối với hàng hóa nước này nếu chính quyền Mexico không ngăn chặn đoàn khoảng 1.500 người di cư đang tiến về phía Bắc hướng tới biên giới Mỹ. Trong bài đăng trên mạng xã hội X hôm 12 tháng 11, ông Trump yêu cầu Mexico phải hành động ngay lập tức, đồng thời cảnh báo những người di cư trong đoàn sẽ không được phép nhập cảnh vào Mỹ. Ông nhấn mạnh, Washington sẽ không khoan nhượng nếu Mexico không ngăn chặn dòng người này. Ông Trump cũng liên hệ diễn biến trên với kết quả bầu cử giữa kỳ vừa qua, cho rằng các đoàn người di cư đang hình thành trở lại sau khi đảng Cộng Hòa chịu thất bại trong cuộc bỏ phiếu. Ông cáo buộc một số quốc gia đang tìm cách đưa những người mà họ không muốn tiếp nhận sang Mỹ. Theo Reuters, đoàn di cư khoảng 1.500 người, phần lớn đến từ các quốc gia Trung Mỹ, đã rời thành phố Tapachula, miền Nam Mexico vào hôm 10 tháng 11. Đây là khu vực nằm gần biên giới Guatemala. Thưa quý vị, một vấn đề công nghệ đang ảnh hưởng trực tiếp đến năng lực phòng không Ukraine, đó là hệ thống liên lạc vệ tinh quân sự Starship bị giới hạn tốc độ, gây khó khăn cho các đơn vị sử dụng UAV đánh chặn máy bay không người lái Nga. Ngày 12 tháng 11, Tổng thống Volodymyr Zelenskyy cho biết tình trạng gián đoạn đã kéo dài nhiều ngày, xuất hiện dọc toàn bộ chiến tuyến. Đáng chú ý là tốc độ hoạt động của các thiết bị bị giới hạn ở mức khoảng 161 km trên giờ. Theo ông Zelensky, hạn chế này đặc biệt gây bất lợi cho các UAV đánh chặn tốc độ cao, vốn được triển khai để đối phó với UAV phản lực của Nga. Khi kết nối vệ tinh không đáp ứng yêu cầu vận hành, khả năng điều khiển và tiếp cận mục tiêu của các phương tiện đánh chặn có thể bị suy giảm. Đây không phải lần đầu sự việc xảy ra, những hạn chế tương tự từng xuất hiện trong tháng 10 và được khôi phục ngày 24 tháng 10 sau các cuộc tiếp xúc giữa Kyiv và Washington. Ông Zelensky cho biết, Ukraine đang tìm hiểu nguyên nhân với phía Mỹ, hiện chưa có xác nhận công khai về bên trực tiếp áp dụng giới hạn lần này. Cuối cùng là thông tin về hợp tác an ninh khi Mỹ và ba đồng minh tăng tốc liên kết quân sự khiến Trung Quốc đối mặt với thế trận mới ở Biển Đông. Mỹ cùng với Nhật Bản, Australia và Philippines đang thúc đẩy một bước tiến mới trong hợp tác quân sự tại Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương với kế hoạch thành lập trung tâm điều phối liên hợp đặt tại Philippines. Động thái này được đánh giá sẽ tăng cường khả năng phối hợp tác chiến giữa 4 đồng minh trong bối cảnh căng thẳng an ninh tại Biển Đông tiếp tục diễn biến phức tạp. Theo tuyên bố chung được công bố ngày 10 tháng 11, thỏa thuận được đưa ra sau cuộc gặp giữa các bộ trưởng quốc phòng 4 nước bên lề hội nghị bộ trưởng quốc phòng ASEAN mở rộng tại Cebu, Philippines. Trọng tâm của kế hoạch là xây dựng Trung tâm Điều phối Liên hợp CCC nhằm tăng cường trao đổi thông tin, phối hợp hoạt động quân sự và nâng cao khả năng phản ứng trước những tình huống an ninh trong khu vực. Bốn nước cũng nhất trí mở rộng quy mô, tần suất và mức độ phức tạp của các cuộc tập trận chung. Đáng chú ý là các bên còn cam kết phối hợp đầu tư quốc phòng, hỗ trợ Philippines nâng cao năng lực bảo vệ lãnh thổ và các vùng biển thuộc quyền tài phán của nước này. Và thông tin vừa rồi cũng đã khép lại chương trình sáng nay của Quân sự mở. Cảm ơn quý vị đã dành thời gian theo dõi. Hàng Lâm và Quân sự mở xin chào và hẹn gặp lại quý vị.