Lão Nông Miền Tây - Tập 28 - Kể Chuyện Trồng Nấm Mèo

Đất này cũng như đất hương quả của Hồ Môn của bà Cóc. Rồi để lại truyền dài dài xuống. Tới trên cả trăm mẫu. Rồi Pháp làm cái bất lộn mới chia làm hai cái miếng hương quả này ra làm hai. Rồi chia nhau xuống dưới thời kỳ ông nội thì có một mình ông nội. Rồi sau này ông nội mới sinh ra 5 người con. Có 5 người con mới chia ra 5 phần. Rồi chú con của ông già thì chia một phần có 5 ngàn mét vuông. Rồi chú mới mua lần lần thêm. Những người mà nhận hương quả người ta không có dùng đến. Rồi người ta bán cho mình rồi mình mua. Mà đất này có một kỷ một công thôi. Mà một kỷ là 72 dạ lúa. Bán 72 dạ lúa mới mua được con đất. Thành thức ra mỗi lần bán đất là kêu bán lường lúa. Tương dạ là cũng mỏi tay. Lúc mới vô đất rất xấu mà hồi đó chưa có xài phân hóa học. Chỉ phân hút cơ không thôi. Ví dụ như phân bắp rồi này kia nọ rồi mình ủ. Phân chuồng đó mình thấy thành thức ra năng sức không có. Chứ không có thuốc sâu nữa cũng không có nữa. Bệnh chứ sâu rề nó ăn. Có 1 ngàn mét chuông rồi có 8 dạ. Rồi mắc đi mình làm mướn rồi uống thứ. Hồi xưa còn cấy từ bụi đó. Đi bứng lúa mướn rồi cấy mướn rồi cắt mướn luôn. Rồi chú dây qua chú làm nước mèo nó mới là khá lên được. Hồi đó nước mèo đâu có ai biết làm. Hồi đó bà Tàu làm không. Rồi khi mà tiếp thu rồi mấy người Việt Nam mình mới học được cái công thức làm nước mèo đó. Mà đầu tiên nước mèo con biết không. Một ký nước mèo là bằng bán ra xóm được một chỉ vàng đó. Nó tương đương tới 72 dạ lúa. Con thấy vậy đó. Mà năm đó là năm 79 nước lục. 78, 79 miền Nam mình bị lục đó. Lục 3 năm. Thì thử ra mình chưa có làm. Nếu mà lúc đó làm thì rất là ngon lành. Rồi sau này nó sụt giá xuống. Một ký nước mèo còn bán tương đương với một chục dạ lúa. Kinh tế. Rồi cũng có lợi nhiều. Bởi vì một công đất mình lợi đâu có nhiều đâu. Lúc đó giờ làm nước mùa thì lợi chừng 5, 6 dạ lúa. Đâu có nhiều đâu. Nước mèo bây giờ nó tinh duy lắm. Mình đặt rồi nó đem cái mặt cưa nó cấy mèo sẵn. Mình đem về mình ủ rồi bắt đầu mình... Tới thời kỳ nó chạy mèo rồi bắt đầu mình lấy lưỡi lau mình gọc. Rồi nó ra nó treo từ dọc lên rồi. Rồi thì sau khi tiếp thu vô rồi thì chú về đây mình làm vườn hả chú? Về đây cái ông già cho 5 ngàn mét vuông. Nguyên con đất đang lên vườn rồi đó. Mình làm mỗi con đất có 8 dạ lúa. Phải đi làm để kia nó... Mới chuyển qua cái vụ mà làm nước mèo. Cũng có cái nhân viên gặp. Là mình đi hàng cái thùng dòi lấy tứ 100 cây cà. Hồi đó trồng 100 cây cà vậy là đủ tiền gạo. Tiền này kia cái nọ trong gia đình. 100 cây cà phổi á. Cái cà đỏ sọc xanh đó. Trồng hồi đó nhà ông ấy. Ông già cho cũng mấy trăm thức vuông à. Chứ nguyên clip ông ấy chưa có cho. Bởi vì kinh tế không có. Hồi đó còn cực khổ lắm. Rồi ông già cho nhiều lắm. Mình hưởng nhiều lắm. Chứ cho 5 ngàn mét vuông ở trong này. Trồng hồi đó đi hàng cái thùng đó. Mới gặp thằng bạn ở Bình Minh đó. Mới rủ lên thằng bạn cùng khổ. Mới lên đó cho nó dạy làm nước mèo. Từ đó nước mèo bắt đầu nó hơi xuống giá rồi. Một tí nước mèo nó tương đương với một chục vả lúa. Làm 500 khúc. Rời dữ lắm à. Nước mèo dễ trồng không chú? Trồng trên ngoài trời, trồng ngoài ruộng luôn hả? Không có. Phải làm trại chứ. Hồi đó bỏ ra cũng 5 chỉ à. 5 chỉ vàng để mà cất trại rồi mua cây. Mà mua cây giấc giá lắm. Bởi vì hồi đó ta trồng su đủ ít. Mà chú mua cũng theo tính kinh tế. Mình mua xong rồi người ta hỏi bà bán bao nhiêu con cây. Cứ đống đi rồi tính. Nó 5 ngàn một cây. Thì bắt đầu mình đâu có trả 5 ngàn. Mình trả 15 ngàn luôn. Họ mừng hết sức luôn. Tại vì mình kích động cho người ta trồng thêm. Chứ hơn nữa là mình độc quyền. Hồi đó trồng dữ lắm. Nó mua cây dữ lắm. Mình mua không lợi nó. Mà nó mua cây giá 5 ngàn đó. Mình mua rồi vượt lên. Bởi vì mình tính 3 cây... 3 cây mà... 3 khúc su đủ. 3 cây su đủ vậy là mình lợi dữ lắm. Mình tưởng ra 3 cây 45 ngàn là mình vẫn còn lợi gấp 3, gấp 4 lần. Thì mình tính lợi dữ đó. Mình mua cái cây cho mình giữ mối. Hơn nữa là người ta kích động cho người ta trồng thêm nữa. Chứ nếu mình mua đợt này rồi bị trồng 1 năm mới có cây. Mới lớn mới có cây để mình xài. Thì mình phải kích động cho người ta trồng thêm. Ủa mà cái cây su đủ là cỡ bao lớn? Một tất đường kính. Mà nếu mà vô vườn người ta bán nhỏ hơn. Mình vẫn mua. Nhưng mà trồng bao nhiêu lâu thì mới được? Nếu mà trồng săn sóc với trồng thưa là 1 năm. Rồi mình đốn cứ tiễn hoài vậy đó. Đúng ngã cái cây đó luôn trồng cái cây khác hả? Ừ, đúng. Rồi từ cái hộp vào đó nó lên luôn. Mà người ta thường thường trồng qua rồi người ta trồng cái khác. Người ta đâu có trồng su đủ đó. Bây giờ bán đâu có nhiều tiền đâu mà. Mất thời gian đó. Khi nào đất xấu lắm, hơn nữa người ta trồng theo cam. Với bưởi. Người ta trồng để cho có cái chất đạm trong đất. Chứ hơn nữa nó che bớt gió cho những cái cây kia nó không bị ngã. Rồi sau cái đợt mà nấm mèo rồi đó. Rồi cái vườn này ở đây nè. Rồi chú... Tại sao mà không trồng cái nấm mèo nữa? Không có nguyên liệu. Không có... Không có cây để mua nữa. Rồi bắt đầu mình mới nghĩ. Nghĩ thì... Bắt đầu có 5 công ruộng. Bắt đầu gần gần người ta bán. Rồi mình mới mua thêm, mua lớn thêm làm ruộng. Mà làm ruộng đó vất vả mà lầy. Không có nhiêu chân. Có năm... Cả ngàn giả lúa vậy đó. Mà bán không được. Tại vì bảo cấp nó vất vả vậy đó. Mà nếu mà để qua cái vụ khác. Thì nó bị vàng hơi. Nó hư lúa đi. Bởi vì mình đâu có cái kho bảo quản cho tốt. Rồi bắt đầu mới cho mượn. Cho người nào cần thiết là cứ mượn tới... Có người mượn tới 200 giả. Cái bà bên đây bà mượn 200 giả. Mượn rồi họ hù nó. Trời ơi trời. Cho bà nội đó mượn. Chắc bây giờ bị mất luôn. Chứ đâu có đòi được đâu. Nó thấy kệ. Vậy chứ giờ lỡ đưa cho người ta bán hết. Rồi mình đòi lấy cũng đâu có được. Ủa mình bán không được mà người ta bán được. Đâu. Người ta trả nợ. Dưới người ta cho vịt ăn. Chở qua tới bên Cù Đau, Vĩnh Long á. Chở bên mà phải vác ra nhà cho người ta. Rồi người ta cho vịt ăn. Người ta bán hột. Rồi mới trả tiền cho mình. Mà đi qua 5 lần 7 lượt. Mới lấy tiền trả. Bán lúa rất là khổ. Chứ không phải dễ đâu. Dạ. Bởi vì người ta nói là... Đi bán lúa giống đúng không? Là khổ tới nước độ đúng không? Trời ơi. Rồi để lúa trong này. Nguyên một vụ để giống mình xả đó. Nó đem xuồng. Hồi đó bị nước thả vô. Không phải như giờ mà nó giữ nước quanh năm. Rồi nó thả vô. Ngập bờ, ngập cõi hết trơn. Rồi nó vô. Nó đem xuồng nó chở hết trơn. 3 lúa giống mình. Trời ơi. Bắt đầu năm đó thất luôn. Phải đi mua lúa giống mà mua lúa ngang. Rồi nó đâu có tốt đâu. Mình lúa giống mình là để nó bằng... Không bị lúa lộn, không bị lúa 2 tầng. Nhưng mà từ kỹ sư xây dựng Rồi quay về làm vườn, làm nông dân Rồi có quen không chú? Nó cũng vất vả lắm. Coi như là... Ông già mới đầu... Cái lúc vừa đây còn chưa có tiếp thu Là ông già cho 4 cộng. Cho mượn ngang. Mình đâu có biết thẩy phân gì. Rồi mình đi công tác về... Tới thẩy phân rồi nghe mẹ. Rồi hỏi thẩy phân là sao ba? Mẹ ra Bắc Tư, mẹ mua... Mua 1 triệu 4 bao đi. Rồi chừng nào bán lúa là trả. Rồi mẹ mua 4 bao. Mình đem... Mua 4 bao. Mình biết đâu có phân 3 màu Hoặc là NHPK gì. Mua 4 bao phân lạnh. Mình đem về tấm mẹ nó xuống hết 4 cộng đất. Mình đâu có biết làm đâu. Mình hỏi ông đi. Mình đâu có biết làm vườn. Thẩy xuống rồi. Mà đó đâu có thuốc cỏ đâu. Rồi có lát u du lúa gì. Nó tự động có phát lên. Vì phân đạm mà mình thẩy nguyên 1 công. 1 ngàn mấy chuông mà 1 bao. Nó quá tải rồi. Nó phực lên 1 cái. Rồi hết hồn hết día luôn. Mà đó ông già ông cấy mình. Còn mình thì đi công tác ở Long Xuyên. Thấy người ta xạ. Mình thấy người ta tỉa. Cấy cực khổ quá. Thốn thêm nhiều cái giai đoạn nữa. Mình mới đem lúa giống. Hỏi sao mày không kể. Đăng cho mấy em này nó phụ. Nói thôi con xạ. Xạ được không đó. Bây giờ ở vùng này chưa có ai biết xạ hết. Thí dụ 5 giống. Rồi dọn đất xong. Mình hút giống. Mình dải nó lên. Rồi tự nhiên xăng xốc. Rồi mình cắt. Đâu có cần phải tỉa. Rồi nhổ lên. Rồi mướn cấy. Cả chục con đất mà. Nếu mà cấy vậy. Tốn biết bao nhiêu tiền. 1 công 2 người như vậy. Mà nó tính công. Rồi cấy thưa cấy dậy. Nó ảnh hưởng năng sức nữa. Cái bắt đầu nó lên. Lên không nói đâu. Mà đó đâu có thuốc cỏ đâu mà xịt. Hồi đó cho nó 1 công thôi. Thí nghiệm. Đưa cho nó 3, 4 công. Rồi nó đòi lựa chỗ đất xấu. Nó giỏi lắm. Tới chừng mà u du có chát. Hồi đó u du có chát nhiều. Đâu có gạo, có được phổng. Cái bắt đầu nó già. Cái nó rụi xuống. Nó rụi xuống. Nó loài lúa ra không. Mà năm đó. Chú như vậy là 1 công. Chú đạt năng sức là 40 dạ. Còn ổng cấy có 25 dạ. Bước vào năm sau. Cháu con xã hết trơn. Khỏe muốn chết luôn. Khỏi cần tỉa lúa. Mà khỏi cần cấy nữa. Là cái xã ở tỉnh này. Cái nồng này là chú đầu tiên đó. Hồi trưa mắc cười nữa. Ở ngoài mua được công đất. Cái người xã. Nó chết giống cái chú. Nhổ chú liền. Trời ơi. Nhổ rồi đem cấy. Nó lúc với người. Nó đâu có tốt đâu. Nó phải đợi cho nó nhóng lên. Nó mới nở. Nhổ liền. Nhổ liền bà già bà đi vòng vòng. Năm đó bà mới có 5 mấy tuổi. Bà còn trẻ hơn mình. Bà đúng sức thu mình 30 rồi. Đúng sức thu mình 30 tuổi. Lúc đó bà nhờ bà không khăn không nón. Bà đi xăm lúa mà. Bà ra bà cấy. Rồi bà vô bà chửi. Bà nói hổng biết lúa của thằng. Thằng bà men này. Ai mà nhổ mà dục tùm lum hết. Tới mấy đứa em mà. Nó nói. Trời ơi. Má ơi. Anh dùm lúa. Học ai mà dùm kiểu kỳ cục. Năm đó vậy đó. Rồi bắt đầu xả luôn. Còn cái dụm lúa này là. Còn cái vụ móc bỏ. Móc bỏ này là chú hổng có làm.