NGƯỜI THỔI HỒN VÀO THỔ CẨM LÂM BÌNH

Những sắc màu của cuộc sống được tái hiện trên từng vuông vài thổ cầm là sự kết tinh của trí tuệ, trái tim và đôi bàn tay khéo léo của người phụ nữ. Các gam màu rực rỡ như đỏ, vàng, xanh lá cây, tím, trắng, đường nét hoa văn cầu kỳ mang đậm giá trị bản sắc dân tộc. Tuy nhiên đã có lúc người dệt thổ cầm bị mai mụt, vắng bóng trong cuộc sống thường ngày. Bằng tâm huyết và lòng đam mê, chị Ma Thị Hồng, giám đốc trung tâm hướng nghiệp, nghề nghiệp huyện Lâm Bình đã quyết tâm khôi phục, tìm giữ nghề dệt thổ cầm. Tôi cũng rất là vui khi mình làm một thành công, một công việc tuy rất nhỏ nhưng đã góp phần không nhỏ cho bà con, cho những người yếu thế, cho những phụ nữ thất nghiệp, cho những em học sinh có hoàn cảnh khó khăn. Sau này sẽ có một cái nghề để làm, để nuôi sống bản thân. Tôi cũng rất là vui mừng đã góp một phần nhỏ của bản thân mình để góp phần và bảo tồn văn hóa của địa phương. Sinh xa và lớn lên từ cái nôi của bị dệt, cho nên ngay từ nhỏ, chị Hồng đã được mẹ dạy về dệt phải, theo thùa. Lớn lên, ao ước được làm cô giáo, được đem cái chữ về sợi cho trẻ em vùng cao, đã thôi thúc chị Hồng thi đỗ vào trường vùng cao Việt Bắc. Ra trường, trải qua nhiều công việc công tác. Năm 2019, chị Ma Thị Hồng nhận công tác với nhiệm vụ Giám đốc Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp, Giáo dục thường xuyên, huyện Lâm Bình. Nghề thổ cầm là một cái nghề truyền thống của các dân tộc huyện Lâm Bình. Người tài và người bà thẻ thì có nghề dệt, người mông, người dao thì có nghề theo. Tuy nhiên trong thời gian gần đây, nghề thổ cầm đó đã bị mai một, bởi vì tình hữu dụng nó ít. Là người con của Lâm Bình, mình cũng rất là ban khoan, muốn khôi phục và bảo tồn nghề dệt cho bà con, nghề theo cho bà con. Chính vì vậy mà mình đã đưa phương thức truyền nghề, dạy kèm nghề vào Trung tâm Giáo dục, nghề nghiệp giáo dục xuyên của huyện, và đã đào tạo tập khuẩn cho bà con, là người lao động nông thôn, đồng thời cũng là đào tạo cho các em học chương trình giáo dục xuyên kết hợp và trung cấp nghề. Chào em! Và đây, May ơi! Hôm nay cô chọn mình sẽ thiết kế một loại trăn thổ cầm mới. Trăn thổ cầm phổ thông, cô thấy tình hữu dụng của nó rất là ít, bởi vì kích thước của bà con May thì rất là hẹp, chỉ 1m6 với 2m thôi. Nên là bây giờ cô chọn mình sẽ thiết kế một cái màu trăn để tình hữu dụng nó cao hơn, sử dụng cho tình hữu dụng nó cao. À đây, sẽ chọn bức hoa văn thổ cầm hình vuông này đúng không? Đây là hoa văn của người giáo. Nhiệm vụ của trung tâm là mở các lớp đào tạo thường xuyên như dạy nghề, kèm nghề, truyền nghề, kỹ năng làm du lịch, nuôi chồng cây con là đặc sản của thiệu phương. Đặc biệt là nghề dạy thổ cầm và đan láp luôn được trung tâm trú trọng thực hiện. Nhiều lớp dạy nghề dạy thổ cầm được truyền cái thực hiện tại các xã thị trấn. Đặc biệt năm 2021, trung tâm đã tổ chức cho học sinh tham gia cuộc thi ý tưởng khởi nghiệp học sinh sinh tuyên giáo dục nghề kiệp StartupKai 2021 với đề án thành lập hợp tác xã thổ cầm Lâm Bình và đã đạt giải nghề toàn quốc. Cái tấm thổ cầm của bà con để mình làm thêm nhiều cái sản phẩm hơn nữa. Ví dụ như cái gối ôm này. Gối ôm thường người ta chỉ có hình vuông, hình quả bí thôi nhưng mà mình sẽ thiết kế làm hình con vật. Rất là hấp dẫn, đặc biệt với du khách lưới tuổi trẻ. Năm 2021 thì có cuộc thi StartupKai thì cô giúp đỡ chúng em từ đầu đến cuối. Từ lúc mà chúng em đi, cô giúp đỡ chúng em thu thập tài liệu để dự thi. Rồi khi mà chúng em đi về, lúc đấy là dịch Covid nên là cô cũng giúp đỡ chúng em chỗ ăn, chỗ ở để cho chúng em còn ở lại. Vì dịch không về được, cô như là một người mẹ thứ hai của chúng em luôn. Sau khi ý tưởng đoạt rải, chị Hồng đã trực tiếp hướng dẫn, hỗ trợ các em khởi nghiệp thành công tại địa phương, đồng thời giúp bà con, người lao động có hoàn cảnh khó khăn, phụ nữ yếu thế có thêm việc làm phụ, từ nghề thủ công như thêu thùa, dệt vài, thiết kế sản phẩm, để có thêm thu nhập, giảm bớt khó khăn về kinh tế gia đình, góp phần giảm nghèo tại địa phương. Khi mà em học ở trường thì được kiến thức và được cô hỗ trợ rất là nhiều. Cô Hồng rất là khéo tay, cô sáng tạo ra rất là nhiều sản phẩm đẹp, bóng má đẹp, chuyển cho du khách đến với Lâm Bình, người ta rất là thích những sản phẩm của cô sáng tạo ra. Nghề dệt thủ cầm đã cắn liền với cuộc sống của đồng bào các dân tộc nơi đây. Chẳng ai nhớ chính xác nó có từ khi nào. Chỉ biết những bé gái ở các thôn bàm, khi sinh ra đã được nghe tiếng tí tắc của cung cờ. Để rồi khi lớn lên, họ thành những hiếu nữ đối mề và truyền lại cho thế hệ con cháu mai sau. Trong năm 2021, nhóm học sinh học lớp 11 đã tham gia cuộc thi ý tưởng với dự án thành lập hợp các xã thủ cầm Lâm Bình và đã giành được giải nhị toàn quốc. Sau khi nhận được món quà, ý nghĩa đó trở về, thì các thầy cô trung tâm cùng các em đã bắt đầu khởi nghiệp tại địa phương. Chúng mình đã đến tận gia đình, các bà con để hướng dẫn các bà con tận dụng những kỹ thuật theo mà bà con đã có để theo dệt lên những tấm thủ cầm theo yêu cầu của chúng mình. Và nhóm khởi nghiệp đã thu mua lại toàn bộ những miếng thủ cầm dệt của người tài và người bà thẻn, những miếng thủ cầm theo của người mông và người dao để may và thiết kế thành những cái chăn, cái hối và những món quà lưu niệm phục vụ khách du lịch trên địa bàn Việt Nam Bình Hình. Giá trị mỗi tấm thủ cầm không phải ở chất liệu vài hoặc công sức, mà ở nét tinh tế. Mỗi họa tiết hoa phân đều mang nét văn hóa bản làng. Để thổi hồn vào những sản phẩm thủ cầm, chị Hồng đã mầy mò thiết kế tạo nên nhiều sản phẩm thủ cầm thông dụng có tính ứng dụng cao trong cuộc sống hàng ngày kết hợp hoa văn tinh tế. Nhờ đó mà sản phẩm thủ cầm dần được thị trường chấp nhận. Khách du lịch đến với Nam Bình thường chọn sản phẩm thủ cầm làm quà lưu niệm cho bạn bè, người thân. Đến thời điểm này, thủ cầm Nam Bình đã thay đổi được mẫu mã, thay đổi được chất liệu, tính hứng dụng cao hơn, sáng tạo hơn và có nhiều sản phẩm độc đáo hơn và mang đậm đà bản sắc văn hóa của các dân tộc Việt Nam Bình. Thủ cầm Nam Bình không chỉ được những người dân tuyên quang, những người trong nước biết đến, mà thậm chí khách nước ngoài cũng rất là ưa chuộng sản phẩm thủ cầm Nam Bình. Và hiện giờ nhóm khởi nghiệp hợp tác xã thành lập thủ cầm Nam Bình đã có rất là nhiều gian hàng giới thiệu quảng bá sản phẩm rút. Ví dụ như là ở tỉnh Tuyên Quang thì cũng có đến 3-4 cửa hàng giới thiệu sản phẩm thủ cầm Nam Bình. Ở bên Thái Nguyên, ở Hà Nội và ở Bắc Ninh cũng đều có những gian hàng có sản phẩm thủ cầm Nam Bình. Để giữ bững thương hiệu đã xảy công cây rừng, chị Hồng cùng với chị em ở các hợp tác xã tổ hội nghề nghiệp, công đồng sáng tạo, thiết kế nhiều mẫu mã trang phục mới và sản phẩm xa dụng làm từ thủ cầm. Mong muốn những sản phẩm truyền thống đáp ứng nhu cầu của khách hàng cần xa cũng như có vị nâng cao thu nhập cho gia đình. Các chị ơi, hôm nay em lấy cái mấu khăn này để cho các chị xem nè. Nếu mà đây là cái khăn quảng cổ, đặc biệt vào mùa này thì du khách người ta rất là cần cái khăn quảng cổ này để ấm áp. Nhưng mà để dẹp cái khăn quảng cổ này mà mình sử dụng cái sợi bông truyền thống của mình thì rất là dày, rất là cứng và đặc biệt là sẽ bị phai màu. Mà em đã chuẩn bị cái sợi bông xe nhỏ này. Ví dụ đây là màu đen thì mình sẽ phối với sợi bông xe nhỏ màu vàng nó sẽ nổi. Còn màu đen thì phối với màu xanh thì nó sẽ nổi hơn. Nổi, màu vàng cũng nổi. Hoặc đây là cái màu đỏ này. Rất là đẹp. Sản phẩm tôi diệt ra thì là được chú chị Hồng hợp tác xá tạo điều kiện và giúp đỡ chị em chúng tôi đầu ra, đầu vào là chị Hồng tạo điều kiện giúp đỡ. Với những nỗ lực và thành tích trong côi phục, quảng bá để diệt thù công cũng như tạo ra sản phẩm thù cầm mang lại thương nhập cho người dân. Chị Ma Kỳ Hồng, Cám đốc Trung tâm Giáo dục về Việt Giáo dục thường xuyên Việt Nam Bình đã được nhận nhiều bằng khen giấy khen của Trung ương và địa phương. Đặc biệt, chị được nhận Cúp của Bộ Lao Độc Thân Minh và Xã hội Nhà giáo, Giáo dục về Việt điều biểu.