Nghề bật bông, dệt vải của người La Chí

Hãy subscribe cho kênh Ghiền Mì Gõ Để không bỏ lỡ những video hấp dẫn Khi bông đã được tắt cho thật sạch hạt bông Bên trong nhà, một nhóm người phụ nữ khác sẽ chuẩn bị cho khâu bật bông Bật bông là công đoạn dùng cần bật bông Hay còn gọi là cung bông Để bắn cho bông bung ra Trải thành những lớp mỏng Để bông bung ra không bị bay khắp nơi Những người phụ nữ La Chí đã mắc tấm màn che kín 3 chiều nơi bật bông Để bông bung ra không bị bay khắp nơi Dụng cụ bật bông gồm có Cung bật bông bằng gỗ dài hơn 2m Đường kính 9cm Đầu bè, mỏng mẹt Có đuôi tròn để cầm Đầu và đuôi của cung bông được gắn kết với nhau bởi một sợi dây cước Sao trò thật căng Tay người phụ nữ cầm chiếc chảy gõ vào dây cước Để làm bông tơi ra Công đoạn này làm cho những bụi bẩn trong bông rơi ra Và làm tơi lên Thành những tựa bông dài Công đoạn kéo bông thành sợi vải Là công đoạn đòi hỏi nhiều thời gian nhất Và cần nhiều người nhất Vì một người không thể vừa xe bông Và vừa xe bông thành sợi được Vì vậy ở đây chúng tôi thường tập trung Những người phụ nữ ở các nhà gần nhau Để làm cùng nhau Xong nhà này thì sang nhà khác làm Nếu như công đoạn bật bông Cần tới sức khỏe để bật cho bông thật tơi Thì công đoạn kéo sợi lại đòi hỏi Sự luyện chuyển của đôi bàn tay Người phụ nữ La Chí Những người phụ nữ dùng những thanh tre để xe bông Thành những thanh sợi Sau đó được xếp ngay ngắn Rồi tiến hành quay sợi Phụ nữ mỗi bên khung cử Để quay những sợi bông vừa mới được xe thành chỉ Khung cử của người La Chí được chia làm 2 bộ phận Là nguồn xe sợi và quay tơ Người phụ xe tơ thành chỉ Phải quay làm sao cho nguồn xe tơ quay thật đều Nếu không đều Thì sợi chỉ cũng sẽ không đồng nhất Với kích thước Những sợi bông được nối vào đầu con tơ Kết hợp với tốc độ xoay để tạo thành sợi chỉ Tay người phụ nữ phải cuộn bông Sao cho thật luyện truyền Với tốc độ quay của con thoi Bật bông thì đòi hỏi sự nhanh nhẹn Và sức khỏe của người phụ nữ Còn xe sợi đòi hỏi sự luyện truyền Của đôi bàn tay người phụ nữ Họ phải cầm những cuộn bông nhỏ Kéo căng dần về phía sau Để con thoi sai chỉ Nếu kéo chậm sẽ bị trùng Chỉ không đều Nếu kéo mạnh quá thì đứt chỉ Một nhóm phụ nữ La Chí Đang lắp khung dệt để chuẩn bị cho công đoạn dệt vải Từ những sợi chỉ mỏng manh Người phụ nữ La Chí đã dệt thành Những tấm vải thô Để dệt thành tấm vải thô này Cần đến 10 con thoi chỉ đã được kéo thành sợi Vì vậy Trong lúc người phụ nữ này dệt vải Những người phụ nữ khác trong gia đình Vẫn tất bật với những công đoạn hình thành sợi chỉ Vải được dệt xong Người phụ nữ La Chí bắt đầu công đoạn nhuộm chàm cho vải Để nhuộm một tấm vải được màu chàm ưng ý Người La Chí phải nhuộm ít nhất 5 lần Cái khó ở đây là cứ sau mỗi lần nhuộm Người La Chí phải đem phơi cho khô Rồi mới nhuộm tiếp Bởi khi vải khô Màu chàm mới được ngấm đều trên tấm vải Trang phục của người La Chí đơn giản không cầu kỳ Tất cả đều nhuộm màu chàm Đàn ông mặc áo 5 thân dài tới ngang bắp chân Quần lá tọa Đầu cuốn khăn Phụ nữ mặc áo dài tứ thân Có dây thắt lưng, yếm Đội khăn dài Mặc quần hay gáy tùy người Các mẫu hoa văn theo chỉ chủ yếu là Hoa văn hình đối xứng Chấm nhỏ và các đường viền lượng sóng Được theo thành các giải hình chữ nhật Để tạo ra một chiếc áo Người phụ nữ La Chí phải làm việc liên tục Trong nhiều tháng mới có thể hoàn thành Trang phục của người La Chí đơn giản Không cầu kỳ Người phụ nữ mặc áo dài tứ thân Có dây thắt lưng, yếm Tổ khăn dài, mặc váy Theo Thùa và Mây Vá là một trong những tiêu chí Quan trọng để đánh giá phẩm chất Đạo đức, sự theo léo Và chăm chỉ của người phụ nữ Vì thế ngay từ nhỏ Phụ nữ đã được dạy cách để tự làm ra Trang phục cho bản thân và gia đình Đối với đồng bào La Chí Thì đó là một nét văn hóa Trong những dịp lễ hội Hoặc là những việc lớn Của gia đình Hoặc dòng tộc Thì bắt buộc là người La Chí Người ta sử dụng những cái Trang phục bằng cái Sản phẩm của mình làm ra Tức là cái vải được dệt từ bông Mà đồng bào tự làm Từ lúc trồng cấy Đến khi may thành những Đồ trang phục của mình Tương truyền Chính ông tổ của người La Chí Là Hoàng Vân Thùng Đã truyền lại nghề dịp cho con cháu Hầu hết phụ nữ La Chí Đều biết dệt vải Họ không mua vải từ các dân tộc khác Để về may bộ quần ám của mình Họ cũng không dùng tới máy khâu Tài nghề dệt được coi như Thước đo đánh giá phẩm chất của người phụ nữ La Chí Những bộ vải áo Được làm tỉ mỉ, chỉ chu Bằng màu sắc dàn dịp Như chính những con người nơi đây