HÀNG TẤN DƯA HẤU TRUNG QUỐC CHẤT ĐỐNG, THỐI RỮA NGOÀI ĐỒNG, KHÔNG AI THÈM MUA VÌ LÝ DO BẨN BỰA!

Mùa dưa hấu năm nay đã khép lại trong một khung cảnh buồn mã. Những quả dưa có vết xước, bị nám hoặc chín giờ chỉ có thể vứt bỏ, hẹn lại một mùa mới vào năm sau. Ở vùng đại Tây Bắc Khô Cằn, bao công sức của người nông dân kết thúc trong cảnh tượng những chuyến xe dưa hấu bị đổ bỏ, chất đống trong núi. Có những quả dưa đã lỡ mất thời kỳ chín đẹp nhất. Để tránh tràn ra thị trường và bị coi là hàng kém chất lượng, nông dân đành chấp nhận lỗ vốn mà vẫn phải tự tay vứt đi thành quả mồ hôi công sức của mình. Hình ảnh đó thật khiến người ta xót xa. Dưới cái nắng trói trang, họ đứng giao bán mấy ngày liền mà chẳng ai mua. Sự sụp đổ của một người trung niên đến trong khoảnh khắc ngắn ngủi khi ném xuống đất không chỉ là một quả dưa, mà còn là cả nỗi tuổi hơn, sự bất lực và cay đắng trong lòng. Tại Cam Túc, mùa dưa đã qua, nhưng những quả dưa không bán được hoặc kém ngon vẫn phải đổ từng xe vào núi. Ở một ngôi làng nhỏ thuộc huyện Hội Ninh, thành phố Bạch Ngân, cảnh tượng cũng tương tự, hàng nghìn quả dưa đỏ ao ruột, xanh mứt vỏ, nặng đến 2-30 cân, nằm nguồn ngang giữa cánh đồng nhưng chẳng thương lái nào ngó ngàng. Có bán thì giá cũng rẻ mạt những quả to chỉ 5, 6 hào 1 cân, quả nhỏ hơn thì 3-4 hào, thậm chí 2 hào 1 cân cũng không ai mua. Người ta vẫn nói cổ kiên thương nông rằng nông dân là tầng lớp chịu khổ nhất. Quả thật, suốt cả năm họ chống chọi với mưa gió, sương tuyết, nắng hạn, vẫn gắng ngượng nuôi nấng từng gốc dừa. Thế nhưng, khi vụ mùa đến, họ lại bất lực trước thị trường ảm đạng, trước cảnh người tiêu dùng quay lưng. Trong khi tiểu thương hay người đi làm thuê vẫn có thể xoay sở sống qua ngày, thì với nông dân những người cả năm chỉ trông chờ vào vụ mùa nỗi đau ấy càng thêm sâu sắc. Cánh đồng vẫn xanh, dưa hấu vẫn ngọt nhưng tất cả chỉ còn lại là sự ủng phí và tiếng thở dài não nể. Đằng sau mỗi quả dưa bị bỏ đi là những giọt mồ hôi, là kỳ vọng của một gia đình và cuối cùng là nỗi xót xa không ai bù đáp được. Bà con ơi, tôi thật sự hối hận đến chết mất. Trước đây thường nghe người lớn nói câu ruột gan đứt hết rồi, khi ấy tôi chẳng hiểu nghĩa là gì. Giờ thì tôi đã thầm thía. Cả xe dưa này khiến tôi ăn cũng không yên, ngủ cũng chẳng ngon. Cuối cùng thì chỉ còn lại thua lỗ, trắng tay, chẳng còn lại đồng nào. Đây là lần thứ 3 tôi mang số dưa này đi bán mà vẫn chưa thoát nổi. Hôm qua tôi đăng một video, không ngờ lại leo lên hot search, có đến hàng chục vạn người xem. Nhưng đa phần trong phần bình luận chỉ là cười chê, chế diễu. Điều đó tôi nghĩ cũng dễ hiểu thôi, con người vốn vậy. Khi bạn gặp khó khăn, sẽ có vô số ánh mắt nhìn vào để cười nhạo. Khi bạn tốt hơn, chẳng ai ghen tị, nhưng lúc bạn ngã xuống thì sẽ có rất nhiều người thấy hả hê. Giờ thì tôi đã phải chấp nhận, mớ dưa này coi như hỏng rồi. Hàng vạn cân dưa, mai tôi sẽ bán cho bà con với giá 5 hào 9 một cân. Nhưng mọi người nhớ, bên tôi không cung cấp túi đâu, ai đến mua nhất định phải mang theo bao. Thật sự tôi chẳng hiểu nổi, dưa ngon thế này, vỏ đẹp, ruột đỏ ao, rau khứa vào là nước da ngọt lịm. Tại sao lại không bán được? Lời tâm sự của một thương nhân bán dưa, các bạn ạ, tôi đã bán dưa hấu hơn 20 năm nay rồi. Thế nhưng năm nay, dưa hấu thật sự quá khó bán. Nhiều lúc tôi còn nảy ý nghĩ bi quan, chấn ản vô cùng. 3 ngày trời mà tôi chỉ bán được đúng 3 quả dưa. Không phải vì mưa hay tuyết, mà là những ngày nắng to, nhiệt độ hơn 30 độ, vậy mà cả ngày chỉ có 3 người mua. Mọi người thử nghĩ xem, buôn bán kiểu này thì làm sao trụ nổi, lấy gì mà sống. Có người nói dưa của tôi không ngon, nhưng xin hãy nghe thử âm thanh của quả dưa này chắc nịch, ngọt lịp. Đây là dưa trồng trên đất vàng ở vùng đuối, bám đầy đất xét vàng, loại dưa này nổi tiếng là ngọt. Tôi cũng chẳng bán đắt, chỉ 1 tệ 1 cân. Thế nhưng, hãy nhìn quanh mà xem, cả một thành phố công nghiệp rộng lớn, ngoài đường hầu như chẳng có mấy người. Trước kia, nhà máy đối diện kia có mấy trăm công nhân, còn bây giờ thì không một bóng người, cỏ mọc um tùm vì nhà máy đã phá sản. Ngay trước, mỗi ngã tư đều có người bán trái cây, bán dưa hấu, giờ thì chẳng còn ai. Cùng lắm chỉ có một người đứng lẻ loi. Nhà máy trước mặt kia, giờ máy ra còn trăm công nhân, nhưng lương thì quá thấp, chỉ hơn 1.000 đến 2.000 tệ. Với mức lương ấy, làm sao người ta dám tiêu xài? Kinh tế khó khăn thế này, hoa quả làm sao bán chạy được, lợi nhuận còn đâu? Không phải vì dưa hấu của tôi không ngon, cũng cùng giống dưa này, năm ngoái, năm kia, tôi bán hàng chục quả một ngày là chuyện bình thường. Còn năm nay, bán được một, hai quả, hoặc người quả tám quả đã là nhiều. Mọi người cứ nhìn quanh là hiểu kinh tế suy thoái như thế, thì người nông dân tiểu thương như chúng tôi biết sống ra sao. Thu nhập ít ỏi thế này, thì làm sao mà duy trì nổi cuộc sống? Nhìn cảnh này thật đáng tiếc, phải không? Đây là tình trạng dưa hấu ở Ninh Hạn năm nay, những trái dưa chất đầy trên ruộng, thôi giữa mà chẳng ai buồn thu hoạch. Thoạt nhìn, ai cũng sẽ thấy xót xa. Nhưng hãy nghe tôi kể hết câu chuyện này, bạn sẽ thấy nó không đáng tiếc chút nào, thậm chí có thể nói là đáng đời. Tôi sẽ cố gắng giải thích rõ ràng câu chuyện này chỉ trong vài câu. Mọi chuyện bắt đầu từ năm ngoái, khi nhiều vùng trồng dưa hấu trên cả nước bị lũ lụt, không có dưa để bán. Duy chỉ có Ninh Hạn là không bị ảnh hưởng. Điều này khiến nông dân trồng dưa ở đây thừa cơ nâng giá. Khi người mua đặt cọc, họ báo một giá, nhưng đến lúc xếp dưa lên xe, họ lại đòi giá khác, tăng giá bất ngờ. Các thường lái từ khắp 8 tỉnh thành phàn nàn, dưa này tôi không mua nổi, tôi không lấy nữa, kể cả tiền cọc tôi cũng bỏ. Nhưng nông dân Ninh Hạ không chấp nhận, họ ép buộc hôm nay anh phải mua dưa này. Thậm chí, có trường hợp họ còn đánh đập các thường lái. Kết quả là như bạn thấy ở đầu câu chuyện, năm nay, dưa hấu Ninh Hạ không ai dám đến thu mua. Đó là toàn bộ nguyên nhân và hậu quả của sự việc. Nghe khó tin, đúng không? Ban đầu, tôi cũng không tin. Đã là năm 2025, làm ăn mà còn thiếu tinh thần thự tôn hợp đồng như vậy sao? Giá cả đã thỏa thuận xong, sao lại ngồi đó mà nâng giá? Nhưng rồi tôi xem một video do một anh chàng ở địa phương đăng tải, và tôi tin chắc rằng câu chuyện này hoàn toàn có thật. Người này tự giới thiệu, tôi là người Ninh Hạ, cũng làm nghề kinh doanh trái cây. Tôi muốn lên tiếng thay cho nông dân ở đây và giải thích một chút về ngành này. Khi bạn đặt một xe dưa hấu, thường phải đặt trước 7-8 ngày, với giá khoảng vài nghìn tệ. Nhưng giá cả biến động, một xe dưa có thể trinh lịch đến 2-30 nghìn. Ví dụ, bạn đặt với giá 8 hào 1 cân, nhưng giá có thể rớt xuống 5 hào, hoặc ngược lại, từ 5 hào nhảy lên 8 hào. Nhiều người nói phải bảo vệ quyền lợi của thương lái, nhưng ai sẽ bảo vệ quyền lợi của nông dân? Mọi người chỉ thấy tranh cãi khi giá tăng, nhưng khi giá giảm, thương lái quăng vài nghìn tệ tiền cọc, chẳng thấm vào đâu so với vài bữa ăn, rồi bỏ đi. Ai lên tiếng cho nông dân? Họ đặt cọc 10 nghìn tệ cho 10 xe dưa, nhưng chỉ nhận được 5 xe. Nếu giá tăng, họ vẫn chỉ giao 5 xe, còn nông dân thì vất vả trồng trọt, muốn kiếm thêm tiền từ 5 xe còn lại. Họ làm gì sai? Tôi không hiểu. Sao lại đòi bảo vệ quyền lợi thương lái? Khi giá giảm hay trời mưa, họ bỏ cọc mà đi, sao không ai nói đến việc bảo vệ nông dân? Anh chàng này còn nói rằng có một khoảng giao động giá 3 hào là hợp lý. Tôi thật sự khó hiểu. Đã đặt cọc, giá cả đã thống nhất, sao lại còn chỗ cho giao động 3 hào? Vậy đặt cọc để làm gì? Chuyện này rất đơn giản. Tôi đặt cọc, nếu giá dưa tăng, đó là do tôi có mắt nhìn, tôi được lợi. Nếu giá giảm, đó là rủi ro của tôi, tôi chịu mất cọc. Nhưng nếu nông dân không muốn bán, họ phải bồi thường gấp đôi tiền cọc. Chẳng phải luật hợp đồng đã quy định rõ ràng như vậy sao? Sao ở Ninh Hạn lại biến thành kiểu mua bán ép buộc? Điều đáng sợ hơn là ban đầu, tôi nghĩ chỉ có những nông dân lớn tuổi mới thiếu tinh thần hợp đồng, và dù không thể chấp nhận, tôi cũng cố gắng thông cảm vì họ đã lớn tuổi. Nhưng anh chàng này lại là một người trẻ, cũng làm nghề trái cây, vậy mà anh ta lại cho rằng hành vi này là hợp lý. Điều này thật sự đáng lo ngại. Một người trẻ như vậy mà cũng không có ý thức về hợp đồng, không tôn trọng cam kết. Anh ta liên tục nhấn mạnh việc bảo vệ quyền lợi nông dân, nhưng thực chất là đang đánh tráo khái niệm. Đây không phải vấn đề bảo vệ quyền lợi của ai cả. Nếu nói về quyền lợi, vậy quyền lợi của thương lái thì ai bảo vệ? Dù có là ai đi nữa, lần này lỗi rõ ràng thuộc về nông dân trồng dưa. Vậy nên, khi thấy dưa hấu của họ năm nay thối giữa đầy đồng, bạn có thấy là đáng đời không? Câu chuyện về dưa hấu ở Ninh Hạ không chỉ là vấn đề nông sản không bán được, mà còn phản ánh một vấn đề sâu xa hơn, sự thiếu minh bạch và tinh thần hợp đồng trong kinh doanh. Hành vi ép buộc, nâng giá bất ngờ và thậm chí sử dụng bạo lực của một số nông dân đã dẫn đến hậu quả là không ai dám đến mua dưa. Đây là bài học đắt giá về việc tôn trọng cam kết và xây dựng lòng tin trong kinh doanh.