LỬA ĐỎ KHẮP TRUNG QUỐC, CẢNH TƯỢNG ĐỐT VÀNG MÃ VƯỢT XA NHỮNG NĂM TRƯỚC, TẠI SAO LẠI NHƯ VẬY?

Đêm ở Kiếm Đông Nam, Quý Châu, trong dịp rằm tháng 7 âm lịch luôn mang một vẻ khác biệt. Dưới chân cầu Long Đầu Hạ ở thành phố Khải Lý màn đêm được thắp sáng bởi vô số đống lửa nhỏ. Hàng ngàn người lặng lẽ cúi mình bên bờ sông châm lửa đốt vàng mã để tưởng nhớ người thân đã khuất. Những ngọn lửa nhảy múa trong gió đêm nối lại thành cả một biển sáng ấm áp như một giải ngân hà nhân gian kết nối hai bờ sinh tử. Đây không đơn giản chỉ là một nghi thức dân gian mà là một cuộc đối thoại tâm linh kéo dài hàng nghìn năm. Một bà cụ người miêu mặc trang phục truyền thống cẩn thận xoay trở đống lửa, miệng khẽ thì thầm những câu nguyện cầu bằng thổ ngữ. Bên cạnh, một người mẹ trẻ nắm tay con, dạy cho đứa trẻ biết dựa vào ánh lửa để tìm về cội nguồn văn hóa. Chính trong những lời nói nhỏ nhẹ ấy, sự truyền thừa đã lặng lẽ diễn ra. Một du khách đến từ Thành Đô ban đầu chỉ muốn quay lại cảnh tượng kỳ lạ, nhưng rồi cũng im lặng tham gia, thắp một nén hương cho những bậc tiền nhân mình chưa từng gặp mặt. Trung nguyên tiết không nên chỉ bị coi là mê tín. Trong những ngọn lửa bập bùng ấy, ta nhìn thấy không phải sự cuồng tín mà là sự biểu đạt tình cảm sâu thẳm nhất của con người Trung Hoa. Cuộc sống hiện đại khiến chúng ta quen với nhịp điệu nhanh nhưng lại khó tìm được chỗ để đặt để nỗi nhớ thương. Ở nơi này, bên dòng sông Kiềm Đông Nam, con người đã tìm lại bằng cách cổ xưa nhất biến lễ hội thành một liệu pháp tinh thần tập thể. Những tàn cho cuốn bay trong gió mang theo lời nhắn gửi của người sống đến cõi xa xăm. Những gương mặt dưới ánh lửa hồng đều chất chứa câu chuyện có nỗi nhớ ông bà, có suy tư về kiếp người, có niềm tin vững chắc vào sự tiếp nối văn hóa. Đây chính là vẻ đẹp của lễ hội truyền thống Trung Quốc vừa bước về phía tương lai vừa không quên cội muộn. Khi đống lửa cuối cùng tắt lịn trong gió sông, mọi người thu xếp rời đi, trả lại sự yên bình cho mặt nước, nhưng trong lòng mỗi người lại được thắp sáng một ngọn đèn trường minh. Sự ấm áp của đêm trung nguyên ấy sẽ đi cùng họ qua bốn mùa, để rồi đến năm sau lại tiếp tục cuộc hạnh vượt qua danh giới sinh tử. Bởi truyền thống không phải là những dòng chữ chết trên trang sách mà là ngọn lửa ấm chảy trong huyết mạch, không ngừng được tiếp nối trong những đêm lễ ở Quý Châu, Kiềm Đông Nam. Thế nhưng cảnh tượng đốt vàng mã năm nay được cư dân mạng ghi lại và thốt lên bởi cảnh tượng và số lượng đốt vàng mã quá sức tưởng tượng, nhìn từ xa giống như ngọn lửa nuốt chừng mọi người vậy. Người xưa tin rằng việc đốt vàng mã, đồ cúng trong dịp lễ có nhiều điều cần lưu ý. Ví dụ, nếu chỉ đốt giấy tượng trưng hay những thứ in ấn đơn giản thì người đã khuất cũng không thể thật sự nhận được. Người ta nói rằng những loại giấy vàng mã đặc thù có lỗ tròn hoặc giấy màu vàng, giấy in màu trắng với hoa văn mới là loại chuyên dùng để gửi xuống âm phủ. Đó là những thứ có thể chuyển đến cho người đã mất. Ngược lại, nếu đem những loại giấy không phù hợp hoặc các loại giấy dùng trong nghi lễ khác để đốt, thì chúng sẽ bay lên chứ không xuống được, chỉ có thể coi như dân cho thần Phật mà thôi, chứ không đến tay người thân nơi âm giới. Chính vì vậy, nhiều thầy cúng cho rằng việc đốt vàng mã bừa bãi vào ngày giằm tháng 7 là sai lầm, bởi nếu không chọn đúng loại giấy thì dù có đốt nhiều đến mấy, người đã khuất cũng chẳng thể nhận được. Có người quay video thắc mắc khói lửa nhân gian chính là những ngọn lửa đỏ rực ấy. Nhưng nhìn quanh, cảm giác như cả nhân gian đang bốc cháy. Sau khi đốt xong, cho giấy vàng mã cũng chẳng ai dọn dẹp, cứ để bay tán loạn khắp trời. Điều này khiến người ta phải đặt câu hỏi, phong tục này liệu có tốt không? Hơn nữa, gần đây dường như đâu đâu cũng thấy cảnh đốt vàng mã không chỉ vào dịp lễ lớn mà gần như tuần nào cũng có người đốt. Vậy thì rốt cuộc là đang theo lễ tiết gì đây? Một lời khuyên hợp lý, mua nhà thì đừng chọn ngay ngã tư đường. Từ xa nhìn qua tưởng là chợ đêm nhưng lại hóa ra là một sân khấu chuyển tiền xuyên giới quy mô lớn, nuôi người dân đốt vàng mã để cung tế tổ tiên. Hôm nay tôi phải than phiền một chút về tình trạng ở quận Thái Hòa, thành phố Cẩm Châu. Nơi đây đã biến thành điểm tập trung đốt vàng mã. Ngay công viên trước khu dân cư Thiên Thành Á Đình, mỗi ngày có hàng trăm người đến đây đốt vàng mã. Cảnh tượng thật sự quá mức vô chương, người dân sống gần đó thậm chí không thể mở cửa sổ vì khói bụi bay mù mịt. Ai cũng biết vào dịp Tết, pháo bị cấm với lý do gây ô nhiễm môi trường. Nhưng tôi không hiểu, chẳng lẽ đốt vàng mã thì không ô nhiễm sao? Cứ nhìn công viên thì rõ, mặt đất bị vẽ kín hàng trăm vòng tròn, tất cả đều dùng để đốt vàng mã. Đến ban đêm, nơi này sáng rực như biển lửa, ngọn lửa nhiều khi còn bén lên cả cây cối. May mắn là hiện tại đang mùa hè, cây cối còn đủ nước, chứ nếu vào mùa thu hay mùa đông khô hanh thì một khi bén lửa sẽ dẫn đến hỏa hoạn khôn lường. Không chỉ vậy, giác thải từ việc đốt vàng mã chất thành đống, các bác công nhân vệ sinh phải dọn dẹp từng bao cho tàn và rác mỗi ngày, cực nhọc vô cùng. Công viên vốn là nơi vui chơi giải trí, nay bị hư hại nặng nề, mặt đất loang lổ vết cháy đen xỉ, chẳng còn ra dáng một nơi để thư giãn nữa. Mọi người đốt vàng mã để tưởng nhớ tổ tiên, điều đó không sai. Nhưng liệu có thể chọn một nơi thích hợp hơn, thay vì biến cả công viên thành bãi đốt? Các cơ quan chức năng cũng nên chú ý hơn đến vấn đề này, tăng cường quản lý và hướng dẫn người dân thực hiện việc công tế một cách văn minh. Trên mặt đất, vàng mã bay tứ tung, làm hỏng cảnh quan và vệ sinh môi trường. Hôm nay là dằm tháng 7, dân gian còn gọi là Tết quỷ, ngày mà người sống đốt vàng mã cho người đã khuất. Thế nhưng, rất nhiều người dân sau khi đốt xong lại không dọn dẹp, gặp gió lớn thì cho vàng mã bay khắp nơi, gây ô nhiễm không khí, ảnh hưởng nghiêm trọng đến vệ sinh môi trường, khiến người đi đường phải che mặt để đi qua. Trưa nay, tại khu vực ven sông Dương Câu ở Nam Kinh, tôi thấy nhiều người dân đốt xong vàng mã rồi bỏ đi, để lại từng đống cho tàn trên mặt đất, người đi bộ không thể qua lại. Ngay bên cạnh còn có nhiều ô tô đỗ sát, rất nguy hiểm. Tuy nhiên, cũng có những người làm khá tốt, họ mua một chiếc thùng sắt chuyên để đốt vàng mã, cách này quả thực rất văn minh. Nhưng điều quan trọng là, sau khi đốt xong, tốt nhất nên mang thùng đi, đừng bỏ lại bừa bãi trên mặt đất. Chỉ cần đến ngày tảo mộ, đốt vàng mã, các khu dân cư đều sẽ bố trí tình nguyện viên túc trực để khuyên nhủ, ngăn cản việc đốt giấy. Đồng thời, còn có cả xe phun nước được điều đến để làm ướt toàn bộ mặt đất trong quảng trường, phòng ngừa cháy nổ. Tôi nhớ trước đây, ở mỗi ngã tư đều đặt những chiếc đỉnh lớn để người dân có thể đốt vàng mã bên trong. Nhưng vẫn có người cố tình đốt bên ngoài, nên biện pháp này chỉ duy trì được một năm rồi bị dỡ bỏ. Khi đó, ở các ngã tư còn có những xe lớn nhỏ bán vàng mã, buôn bán cực kỳ sầm uất. Còn bây giờ, việc bán vàng mã cũng không còn được phép. Truyền thống thì cần được tôn trọng và duy trì, nhưng để cân bằng giữa bảo tồn phong tục, hình ảnh đô thị và yêu cầu an toàn, bảo vệ môi trường, quả thực là một điều rất khó khăn. Gió to như thế này mà vẫn đốt nhiều vàng mã như vậy, thật sự không sợ cháy sao? Không có ai ra quản lý chuyện này hả? Cuối cùng có cư dân mạng thở dài, năm nào cũng vậy, họ đốt quá nhiều và đến năm này thực sự chóng. Người này cũng đặt câu hỏi, liệu đốt càng nhiều vàng mã thì có thực sự tốt hay nên hiểu ý nghĩa của ngày lễ và đốt đúng vừa đủ. Hãy subscribe cho kênh Ghiền Mì Gõ Để không bỏ lỡ những video hấp dẫn