Chiếc Lu Nước Miền Tây – Vì Sao Ngày Xưa Quý Hơn Vàng?

Ở đời á, người ta hay lo để dành tiền bạc vàng vòng Nhưng hồi xưa ở miền Tây mình, cái quý nhất cần để dành lại là nước ngọt Nghe lạ không? Chứ thiệt tình, có những lúc một lưu nước mưa trong sân còn quý hơn mấy chỉ vàng nữa Quý vị có nhớ không? Dưới mái hiên nhà ngoại hay nét bên hàng cao sao hè, lúc nào cũng có mấy cái lưu đứng im liềm ở đó Nhìn tưởng đơn giản vậy thôi, nhưng thiệt ra nó chứa cả một nhịp sóng cũ của miền Tây mình Bữa nay, tôi kể quý vị nghe câu chuyện chiếc lưu nước trong sân nhà nghe Hồi đó, miền Tây mình đâu phải chỗ nào cũng có nước ngọt Nhiều vùng, nước mặn, nước lợ quanh năm Như Rạch Giá, Cà Mau, Bạc Liêu Có khi phải uống nước đổi từ ghe chở tới Cho nên hẹ tới mùa mưa, nhà nào cũng lo hứng nước Và cái thứ giữ nước đó chính là chiếc lưu Nghe đơn giản vậy thôi, mà hồi đó lưu nước là cả gia tài Nhà khá giả, trước sân xếp một vải lưu mái đầm 4 vú Hong vàng khe, đứng thẳng hàng Nhìn vô là biết liền, nhà này có nề nếp, có tính toán Còn nhà ít lưu thì mỗi giọt nước mưa quý dữ lắm Nghe là cái lưu, nhưng thiệt ra đó là cách người miền Tây mình giữ sự sống trong mùa nắng Nhưng nói tới đây, nhiều người lại tưởng lưu nào cũng giống nhau Không phải nghe, người miền Tây mình hồi xưa kỹ lắm Cái to nhất là cái lưu, để hứng nước mưa, nước ăn, nước uống Còn cái kiệu thì nhỏ hơn, thường để làm mắm, đựng đồ khô Cái khạp nhỏ hơn chút nữa, để trong bếp, xài mỗi ngày Còn cái hũ, đựng gạo, đựng muối, giữ cái nếp tặng tiện của má trong nhà Mỗi cái một việc, không lẫn vô đâu được Nghe vậy chơi, đó là cả một cái nết sống gọn ghẻ, đàng hoàng của người xưa Mà cái lưu, nó không đứng một mình Lúc nào bên cạnh, cũng có cái gáo dừa cán dài Chỉ cần múc một gáo nước lên, uống một ngầm thôi là thấy liền Nó mát, một cái mát hiền khô, không lạnh ngắt như tủ lạnh bây giờ Cái mát đó, ai từng uống rồi, là nhớ hoài Nhưng nếu nói chiếc lưu chỉ để chứa nước, thì vẫn chưa hết Cái hay của nó nằm ở chỗ khác Hồi xưa, nhiều nhà để sẵn một lưu nước trước sân Không phải để dành cho người trong nhà, mà để cho người đi đường Ai khác cứ ghé vô, thọc gáo múc uống Muốn rửa chân cho mát, cũng được luôn Không ai nói gì hết, cũng không ai hỏi gì hết Người miền Tây mình hồi đó là vậy Tiền bạc có thể thiếu, nhưng cái tình thì lúc nào cũng đầy Đầy như nước trong lưu, sau một trận mưa đầu mùa vậy đó Nghe chuyện này, mới thấy câu trọng nghĩa khinh tài Không phải nói cho hay, mà là sống thiệt như vậy Bây giờ, nhà nào cũng có nước máy Có bồn inox, có bể xi măng Chiếc lưu sành hông vàng ngày xưa Nhiều khi bị bỏ quên ngoài góc vườn, rêu bám sanh rì Nhưng lạ một chỗ, lâu lâu đi ngang một xóm nhỏ Thấy một cái lưu cũ nếp dưới góc cao Tự nhiên lòng mình dịu lại, không hiểu vì sao Có lẽ vì chiếc lưu đó không chỉ chứa nước Mà nó chứa cả một thời Ông bà mình bám bãi bụng mà lớn lên Nghĩ cho cùng, chiếc lưu nước trong sân nhìn đơn sơ vậy thôi Nhưng trong đó có cái khôn của người sống với đất Cái gọn ghẻ của nếp nhà Và cái tình dành cho người dân Dù bây giờ cuộc sống có nhanh cỡ nào Hy vọng trong lòng mình vẫn giữ được một khoảng lặng Y như mặt nước trong lưu, im niềm dưới nắng chiều Quý vị ơi, ở quê quý vị còn giữ chiếc lưu nào không? Hay quý vị còn nhớ cái vị nước mưa ngọt liệm, mát hiền khô đó không? Hãy cùng kể nhau nghe nha Hôm nay tới đây thôi Xin chào quý vị Hẹn gặp lại ở tập sau của Nụ Cười Miền Tây