Vương vấn tơ sen | Nghệ nhân Hà Nội

Ai hiểu trái tim bằng Nguyễn Du Kim Kiều nơi mẹ suốt đời ru Dũng niềm hỏi ý tơ nằm với ngũ Xen của tình yêu, xen ngàn thu Tôi sinh ra và nớn lên trong một gia đình có nghề trồng dâu nuôi tầm, công ty thực nghiệp Cái nghề trồng dâu nuôi tầm, nó là một cái nghề tuần hoàn khép kín Người nông dân người ta có ruộng trồng dâu, lấy nã nuôi tầm Không phải mất tiền mua nã dâu, không phải mất tiền đầu tư cho cái việc sản xuất Đấy là tôi thấy được rằng chúng tôi có thể sống được bằng nghề Nhưng mà làm như thế nào để phát triển một cách bền vũ cho muôn đời sau được Thì mình cũng phải có nhiều cái đổi mới cách nào Năm 2010 là tôi quyết định cho ra đời cái sản phẩm con tầm nằm thợ Con tầm nó không đan vào cái tổ kén nữa, nó đan ra thành cái tấm kén phẳng Có 20 ngày thôi là nó nhả ra cho mình những sợi tơ vàng Thay bằng những cái máy công nghiệp tự động thì đây chúng ta đang có con tầm nó là hệ tự động Nó sẽ rút ruột nhả tơ nhưng mà từ miệng nó sẽ đan cho mình theo ý mình Chăn bông tơ tầm do con tầm tự dệt đã được giải nhất cuộc thi sáng tạo kỹ thuật nhà nông toàn quốc Nần thứ 6 năm 2015 Và chúng tôi đã được ghi vào sách vàng sáng tạo Việt Nam năm 2016 Khi tôi đã dùng con tầm nằm thợ rồi Thì tôi cảm nhận được rằng tôi đã hoàn thành đầm nhiệm vụ của nghề tơ tầm Ở làng phùng xá Mỹ Đức chúng tôi nó có cánh đồng sen Từ ngày xưa là các cụ đã trồng súng trồng sen Bông hoa sen đấy chúng tôi cắt về thì thấy có những sợi tơ trong cuống hoa sen Cái lúc này là tôi có một cái ý tưởng là tôi sẽ làm tựa sen Nghĩ thì thế thôi nhưng mà không biết làm như thế nào Vì cả đời tôi với nghĩ được là con tầm nằm thợ con tầm tự dệt Khi mà tôi làm tựa sen thì nó gặp rất nhiều khó khăn Khi mà cầm dao để tìm làm sao chỉ đứt đúng cái thân vỏ của cây sen thôi Nếu như là đứt quá sâu vào bên trong nó đứt mất sợi bên trong Thì dù anh có cầm một cuống hai cuống thì sợi tơ đấy nó cũng thiếu Nó không đủ được những sợi tơ trong cuống sen Ngày nào cũng có bông hoa sen về là cắt ra rồi là rút sợi tơ Tôi cũng vẫn nghĩ là không thể làm được Đồng ý hưởng ứng với tôi là làm tựa sen sẽ thành công Mọi người mà làm cho mình phân tán thì tự nhiên là mình không có cái hướng làm được Thì bắt đầu tôi đẩy mọi người ra và không ai được vào Tôi đóng cửa tôi ngồi ra ngồi phía Tôi đi học về Nó nhìn tôi, nó xuống nó chào tôi nè Bà làm cái sợi dây gì mà bà nội thích thú thế Thế để tôi mới nói là bà làm tựa sen Tựa sen quý nắm con ạ Thì bắt đầu con, cháu tôi mới bảo nè Con cũng làm với bà Đấy là một cái động lực cho tôi là nhất định là phải làm bằng được Bỏ cuộc thì không bao giờ bỏ cuộc Mà mình có một cái hướng đi, mình có cách nàm của mình Mình có ý tưởng của mình rồi thì dù ai nói ngả, nói nghiêng Nòng ta vẫn vững như kiểm qua chân Cái cảm xúc đầu tiên mà mình có được cái khăn tựa sen thì Mình sung sướng lắm, mình không thể tạ được Nó vui mừng đẫn nộn, nó không biết nói thế nào với mọi người Tôi chỉ nghĩ là À thế này mình đã làm được cái sản phẩm này rồi mà đã thành công Đây là khăn tựa sen đầu tiên của người Đức Chưa từng có trên Việt Nam Nếu mà lấy sen vào buổi sáng là tốt nhất Bởi vì cái lúc đấy là nước nó vẫn còn mát Và cái sợi tơ dinh dưỡng nó đưa từ lòng đất lên Để sợi tơ giữ được chất lượng tốt nhất Sau khi tu hoạch về Thân kê sen phải được xử lý trong vòng 24 giờ Khi sen vẫn còn độ ẩm Nếu không các sợi tơ bên trong sẽ bị khô lại và vỡ Khiến việc rút sợi trở nên khó khăn hơn Chất lượng khi dệt sợi tơ cũng không được đảm bảo Rửa sen thì phải làm sao rửa được Kiểu nó sạch hết cái gai và đất Nếu còn lại cái gai thì khi mà mình cắt mình bẻ nó ra Nó sẽ găm vào cái sợi tơ trong cuống sen Mà còn đất thì nó ngấm vào cái sợi tơ Thì khi mình luôn ra nó không đủ được độ sáng Trong cái sợi tơ và nó sẽ kém cái mùi thơm Làm về sợi tơ sen là phải tập trung rút sợi tơ thế nào Để cho nó ra đều được Và sen này nó sắt được Là đòi hỏi kỹ thuật của người làm sợi Nhẹ tay này, rất nhẹ này Nhẹ tay, chỉ cần nó đứt cái vỏ của thân kê sen thôi nhé Không được sâu quá mà đứt mất sợi tơ Rút đến đâu thì xe đến đấy Sợi tơ nó mới căng tròn đẹp được Khi con thấy nó hơi sân sân Con dãn ra một chút thế này Là sợi tơ nó thẳng ra đấy nha, nhìn này Và rút thế này sợi tơ nó mới thẳng đẹp này Thấy chưa? Xuống Bà dạy được các con năm nay nè Bà thấy tốt hơn năm ngoái Các con nhận biết được giá trị của sợi tơ trong cuống sen này Bà là một người dễ tính Nhưng mà đôi lúc bà cũng hơi nghiêng khắc Tại vì bà muốn cho các bạn được Có nhiều kinh nghiệm hơn trong công việc làm sen Lúc mới đầu thì khi mà tiếp xúc với những cái tơ sen này Thì mình thấy nó rất là khó Nhưng mà sau khi được bà chỉ dạy Thì mình đã thành thạo hơn Để làm ra được một cái khăn nụa tơ sen Dài 1m8, rộng 25cm Nửa hết 4.800 cuống hoa sen Và một người làm thì mất Một ngày chỉ được 200 đến 250 cuống Một người làm phải mất một tháng Để được một cái khăn nụa tơ sen Đây là những sợi tơ đã được rút từ trong cuống sen ra Chúng ta muốn quay vào ống Thì phải cho những hạt ngô vào Để giữ những cái sợi tơ này Để khi mình quay lên nó không bị dối Dù là lụa tơ tằm hay lụa tơ sen Để diệt lên một tấm lụa Đòi hỏi sự tỉ mỉ, khéo léo của người nghệ nhân Khác với lụa tơ tằm có độ dai, độ bóng Có thể diệt tự động bằng máy Những sợi tơ sen lại mảnh, mềm mại hơn Được theo dệt đàn cài vào nhau trở nên bền chắc Những sợi tơ được dệt hoàn toàn thủ công bằng tay Nhằm bảo đảm tính liên kết và độ ngụy của sợi tơ Tạo thành một tấm lụa mềm mại cự nhiên Tơ sen thì nó mềm mại Mà nó có một cái độ co rắn, rất đẹp Dệt vào thì nó sẽ mềm mại Và nó áp sát với cơ thể mình Đặc biệt là nó có mùi hương thơm của sen Tất cả những người khách Họ đến, họ nhìn thấy Họ được chạm tay vào cái sản phẩm đấy Họ mới thấy được giá trị của sợi tơ sen Đây nha, đầy áp nè Sợi tơ đầy áp trong cuốn sen Đây, tối nhất nên là sợi ở dưới bàn Nó ăn theo cái sợi này, thấy không? Đây, chị thấy nó rất là quý chứ Sản phẩm lủ tô sen Khi mà mình rờ thì tôi cảm thấy Cảm giác rất là khác biệt Cảm giác nó rất là mát, rất là mềm Nó khác với những lượng khác mà mình thấy Mình rất là cảm kích Thời gian công sức của người dân làm ra Sản phẩm này thật sự là một cái sản phẩm Mà đúng là mình phải đưa ra Giới thiệu cho bạn bè thế giới biết Để trân trọng tài năng con người của Việt Nam Những khách hàng tìm đến thì rất đông Ai cũng thích lủ tơ sen Thì cũng có những người Mây cái áo để họ được mặc Có người thì chỉ dùng đến cái khăn Hoặc người ta muốn lúc nào Người ta cũng được sử dụng nó Thì người ta sẽ đặt nằm tranh Tháng năm những kỷ nghệ hè Là tôi dạy các cháu học sinh làm tơ sen Cái nớp măng non kia Nó sẽ là những hạt giống Để cho tương lai của sản phẩm lủ tơ sen của chúng tôi phát triển được Tôi quyết tâm là tôi sẽ truyền nghề Cho các cháu thế hệ măng non Cái nớp măng non Nó sẽ tiếp được, làm được