Nhiệt Độ Như Lò Bát Quái: Tòa Nhà Bốc Cháy, Đường Sá Tan Chảy, Xe Chảy Nhựa

Tháng 7 năm 2025, Trung Quốc đối mặt với một trong những đợt nắng nóng khắc nghiệt nhất trong lịch sử gần đây đẩy hàng triệu người vào tình trạng nguy hiểm và gây ra những tác động sâu rộng đến cơ sở hạ tầng, sức khỏe cộng đồng, nông nghiệp và kinh tế. Nhiệt độ không khí bề mặt vượt qua 42 độ C ở các khu vực như huyện Mang Kang của Tây Tạng và lưu vực Tupan của Tân Cương, trong khi nhiệt độ mặt đường đạt mức kỷ lục 73 độ C khiến đường xa tan chảy và giao thông bị gián loạn. Các báo cáo trên mạng xã hội và tin tức cho thấy xe cổ bốc cháy tự phát, tòa nhà bốc khói và người dân phải tìm nơi trú ẩn trong các trung tâm mua sắm hoặc thư viện để tránh cái nong thiêu đốt. Sự kiện này không chỉ là một thách thức trước mắt mà còn là một lời cảnh báo rõ ràng về tác động ngày càng nghiêm trọng của biến đổi khí hậu, đòi hỏi các biện pháp ứng phó khẩn cấp và chiến lược dài hạn để bảo vệ con người và nền kinh tế. Cục khí tượng cua ra Trung Quốc CMA báo cáo rằng, ít nhất 150 trạm thời tiết trên khắp đất nước đã phá vớt kỷ lục nhiệt độ cao nhất trong tháng 7 tính đến ngày 13 tháng 7 năm 2025, với 15 trạm ở Đông Sơn Đông và giữa Bắc Giang tôi ghi nhận mức nhiệt cao nhất mọi thời đại. Tại tỉnh Hàn Nam, số ngày có nhiệt độ trên 35 độ C đạt trung bình 10,8 ngày, cao hơn 3,8 độ C so với mức trung bình lịch sử. Ở các khu vực như Thiểm Tây, Sơn Tây, Hồ Bắc, Tư Xuyên và Thanh Hải, nhiệt độ thường xuyên vượt quá 40 độ C, gây ra những thách thức chưa từng có cho cơ sở hạ tầng và đời sống người dân. Tại Tùc Ban, Tân Cường, nhiệt độ mặt đất 73 độ C khiến nhựa đường trở nên mềm nhốn, la mỏng đường xá và gây nguy hiểm cho xe cộ. So sánh với đợt nắng nóng năm 2022, khi Trung Quốc trải qua 79 ngày nhiệt độ cao kỷ lục. Sự kiện năm 2025 nổi bật về cường độ và phạm vi, với các báo cáo cho thấy mức độ thiệt hại nghiêm trọng hơn ở các khu vực đô thị đông dân như Trung Khánh và Quảng Châu. Cơ sở hạ tầng chịu ảnh hưởng nặng nề từ cái nóng thiêu đốt. Đường nhựa và vỉa hẹ ở nhiều thành phố trở nên nóng đến mức có thể chiên chứng trực tiếp trên bề mặt, một minh họa sống động về cường độ của đật nắng nóng. Các bài đăng trên mạng xã hội như của người dùng NESA 84GenX mô tả lốp xe và xe hơi tan chảy, đường xá nất vỡ và cửa sổ các tòa nhà cao tầng bị vỡ do nhiệt độ cao. Một bài đăng khác của Richartay44469 đề cập đến xe điện phát nổ trong nhiệt độ 70 độ C Một trường hợp khác được ghi nhận bởi Aletaro Zanot vào ngày 2 tháng 7 năm 2025 cho thấy một chiếc xe điện bốc cháy tự phát trên đường có thể do nhiệt độ cực cao. Mặc dù những báo cáo này gây chú ý, chúng cần được xác minh thêm từ các nguồn chính thức để tránh thông tin sai lệch. Dữ liệu từ năm 2022 cho thấy các sự cố tương tự như đường xá bị cong vinh và gạch mái nhà bật lên ở Thượng Hải đã xảy ra cho thấy khả năng tái diễn trong năm 2025. Chính quyền địa phương đã triển khai các biện pháp như phun nước lên đường phố ở Vận Thành, tỉnh Sơn Tây để làm mắt bề mặt và giảm thiểu thiệt hại. Sức khỏe cộng đồng cũng chịu ảnh hưởng nghiêm trọng. Nhiệt độ cao làm gia tăng nguy cơ đột quỵ do nhiệt, mất nước và làm trầm trọng thêm các bệnh mãn tính, đặc biệt đối với người già, trẻ em và công nhân ngoài trời. CMA khuyến nghị người dân giảm tiếp xúc ngoài trời, tránh làm việc trong giờ cao điểm nhiệt độ, mặc quần áo bảo vệ ra và đảm bảo cấp nước thường xuyên, đặc biệt cho những nhóm dễ bị tổn thương như phụ nữ mang thai và người mắc bệnh tim mạch hoặc húa. Một báo cáo từ Reuters ghi nhận một sinh viên tại Đại học Thanh Đảo, tỉnh Sơn Đông bị đột quỵ do nhiệt và một nhân viên ký túc xá tại đây đã qua đời, có thể liên quan đến cái nóng, mặc dù nguyên nhân chính xác chưa được xác nhận. Năm 2022, một nghiên cứu trên Thailand xét ước tính có khoảng 50.900 ca tử vong liên quan đến năng nóng ở Trung Quốc, cho thấy mức độ nghiêm trọng tiềm tàng của sự kiện năm 2025. Công nhân ngoài trời, như thải sế giao hàng và công nhân xây dựng đối mặt với rủi ro cao nhất. Một bài viết trên Dialogue Earth nhấn mạnh rằng gần 100 triệu người lao động ngoài trời ở Trung Quốc phải đối mặt với nhiệt độ cao mỗi mùa hè, nhưng các biện pháp bảo vệ sức khỏe của họ vẫn chưa được trú trọng đầy đủ. Để ứng phó, chính quyền đã mở các khu vực làm mát công cộng với điều hòa không khí ở nhiều thành phố, phân phối nước, đóng chai, đồ uống điện giải và khăn ướt cho công nhân ngoài trời. Tại Trịnh Châu, tỉnh Hà Nam, lịch làm việc của công nhân ngoài trời được điều chỉnh để tránh những giờ nóng nhất trong ngày nông nghiệp, một trụ cột của nền kinh tế Trung Quốc, chịu thiệt hại đáng kể. Nhiệt độ cao đe dọa các loại cây trồng mùa hè như ngô và đậu nành, vốn nhạy cảm với căng thẳng nhiệt kéo dài. Theo báo cáo, 2,19 triệu hectare cây trồng đã bị thiệt hại do thiên tai, bao gồm nắng nóng, trong nửa đống năm 2025, gây ra thiệt hại kinh tế ước tính 54,11 tỷ nhân dân tệ. Một bài báo từ Reuters cho biết nhiệt độ lên tới 40 độ C ở Đông Trung Quốc đã làm khô cặn đất canh tác, ảnh hưởng đến thu nhập của nông dân, đặc biệt ở các khu vực Tây Nam như Tứ Xuyên, nơi lượng mưa dưới mức trung bình. Các loại cây trồng như lúa và bông ở Chiết Giang, Giang Tây và Hồ Nam cũng bị đe dọa, làm tăng nguy cơ gián đoạn chuỗi cung ứng thực phẩm và đẩy giá cả tăng cao. CMA cảnh báo rằng sản lượng nông nghiệp có thể giảm đáng kể nếu nhiệt độ tiếp tục duy trì ở mức cao. Những thế đại này không chỉ ảnh hưởng đến nông dân mà còn có thể gây ra hiệu ứng dây chuyển đối với an ninh lương thực quốc gia, đặc biệt khi Trung Quốc là một trong những nước tiêu thụ thực phẩm lớn nhất thế giới. Về mặt kinh tế, nhu cầu điện tăng vọt đã đẩy tài điện quốc gia vượt quá 1,5 tỷ kWh vào ngày 16 tháng 7 năm 2025, đánh dấu lần thứ 3 trong tháng đạt mức cao kỷ lục. Điều hòa không khí chiếm hơn 37% nhu cầu điện ở Đông Trung Quốc, với doanh số bán máy điều hòa tăng hơn 800% so với cùng kỳ năm ngoái ở một số thành phố, theo báo cáo từ The Independent. Sự gia tăng này phản ánh nỗ lực của người dân để đối phó với cay nóng, nhưng cũng làm tăng giá than nhiệt, một nguồn năng lượng chính ở Trung Quốc, từ mức thấp nhất trong nhiều năm do điều kiện thời tiết khắc nghiệt. Mặc dù nguồn công điện vẫn ổn định nhờ cân bằng tài liên tỉnh và tăng sản lượng năng lượng tái tạo, các chuyên gia như Jim Lee từ Economist Intelligence Unit cảnh báo rằng nguy cơ thiếu hụt điện vẫn tồn tại nếu nhu cầu tiếp tục tăng. Ngoài ra, các trung tâm mua sắm và ga tàu điện ngầm ở các thành phố lớn như Bắc Kinh và Thượng Hải đã trở nên quá tải với những người tìm nơi trú ẩn khỏi cay nóng, làm gia tăng áp lực lên các cơ sở công cộng. Hành vi xã hội cũng thay đổi đáng kể để thích nghi với cay nóng. Người dân đổ xô đến các trung tâm mua sắm, thư viện và ga tàu điện ngầm có điều hòa để tránh nhiệt độ cao. Một bài báo từ Sixtone cho thấy sinh viên tại Đại học Thanh Đảo đã ngủ trong thư viện để tránh cay nóng trong các ký thúc xá không có điều hòa, trong khi một học sinh trung học ở tế năm bày tỏ lo ngại về việc học tập trong điều kiện thiếu thất bị làm mát. Công nhân ngoài trời như tài xế giao hàng và công nhân vệ sinh đã điều chỉnh lịch làm việc để tránh những giờ nóng nhất, thường làm việc vào sáng sớm hoặc tối muộn. Những thay đổi này cho thấy khả năng thích ứng của cộng đồng, nhưng cũng làm nổi bật sự bất bình đẳng trong tiếp cận Đợt nắng nóng này không thể tách rời khỏi bối cảnh biến đổi khí hậu, vốn đang làm gia tăng tần suốt và cường độ của các sự kiện thời tiết cực đoạn. Một nghiên cứu từ Environment Research dự báo rằng số ngày nắng nóng ở Trung Quốc có thể vượt qua 30 ngày mỗi năm từ 2041 đến 2100 với miền đông Trung Quốc và Tân Cương chịu ảnh hưởng nặng nề nhất. Báo cáo sách xanh về khí hậu hàng năm của CMA cho thấy nhiệt độ tối đa trên cả nước có thể tăng 1,7 đến 2,8 độ C trong vòng 30 năm, đẩy các khu vực như Đồng Bắc Trung Quốc, nước sinh sống của 400 triệu người, và nguy cơ trở thành vùng không thể ở được vào cuối thế kỷ này. Các chuyên gia như Ma Jun từ Viện các vấn đề công cộng và môi trường Bắc Kinh nhấn mạnh rằng mặc dù Trung Quốc đang thúc đẩy chuyển đổi năng lượng và đạt được các mục tiêu trung hòa carbon, việc cắt giảm khí thải đòi hỏi nỗ lực toàn cấu nghiêm túc. Báo cáo của Tổ chức Khí tự Thế giới WHO cho biết năm 2024 là năm nóng nhất được ghi nhận với nhiệt độ trung bình toàn cầu vượt qua mức trước công nghiệp 1,55 độ C làm nổi bật sự cấp bách của hành động khí hậu. Nhìn lại lịch sử, các đợt năng nóng trước đây ở Trung Quốc như năm 2013 và 2022 đã để lại những bài học quan trọng. Năm 2013, Thượng Hải ghi nhận nhiệt độ cao nhất trong 140 năm với hơn 10.000 cuộc gọi khẩn cấp liên quan đến nhiệt độ trong tháng 8. Năm 2022, hạn hán kèm theo năng nóng ở Tứ Xuyên làm cạn kiệt các hồ chứa Thủy Điện gây ra tình trạng thiếu điện nghiêm trọng. Những sự kiện này đã thúc đẩy Chính phủ Trung Quốc đầu tư vào các giải pháp năng lượng tái tạo và cải thiện cơ sở hạ tầng đô thị. Nhưng đợt nắng đóng năm 2025 cho thấy vẫn còn nhiều thách thức phía trước.