Trump Nắm Lá Bài Vô Đối Gì Có Thể ‘hủy Diệt’ Trung Quốc?

ẨN SỐ PUTIN, EU LÂM TÌNH CẢNH TÀN KHÓC Quang Hải xin kính chào quý vị Chiến tranh ở Ukraine không chỉ làm cạn kiệt nguồn lực của Kiev mà còn phơi bày ra sự mong manh của nền tài chính châu Âu Khi Mỹ dần rút lui, gánh nặng hỗ trợ rơi vào tay Anh và Đức Hai quốc gia vốn cũng đang khủng hoảng ngân sách và nợ công Trong bối cảnh đó, ván cơ vây của Trump dần dần được định hình và sẽ kéo cả thế giới vào cuộc chơi mới chống lại kẻ thù số 1 của Mỹ Cụ thể vấn đề này là như thế nào? Xin mời quý vị cùng tìm hiểu ngay sau đây Nga xuyên thủng phòng tuyến ở Dobro Polye Ukraine suy yếu trên toàn mặt trận Tuyến phòng thủ của quân đội Ukraine tiếp tục sụp đổ trên toàn bộ khu vực giao tranh từ hướng Dneprosia đến phía tây bắc Kupyansk Một trong những diễn biến căng thẳng nhất đối với Ukraine vẫn đang tiếp diễn tại khu vực Dobro Polye ở Donetsk Khoảng 2 tuần trước, lực lượng Nga đã xâm nhập sâu khoảng 20km Điều này đã tạo ra một mối đe dọa nghiêm trọng với hệ thống phòng thủ của Ukraine và đòi hỏi họ phải có phản ứng khẩn cấp Quân đội Ukraine đã điều động một trong những quân đoàn sẵn sàng chiến đấu nhất cùng với nhiều đơn vị hỏa lực đến khu vực giao tranh này Nhưng mà vẫn không thể ngăn cản được đà tiến của Nga Nga hiện tại đang mở rộng chiến tuyến theo 3 hướng Tiến về làng Sakhove thuộc vùng Danes gần biên giới Dnepropetrovsk Tấn công vào phía đông của Sakhove và Toretsky cũng như là khu vực phía tây sông Kazeni-Toretsk Đồng thời áp sát Sovetskaya và giành thêm nhiều vị trí Bước đột phá lớn của Nga diễn ra ở phía nam Danes gần biên giới với Dnepropetrovsk Nga đã chiếm được Novogeorgievka và tiến sát Shevchenko chỉ còn cách Pokrov khoảng 3km Trong khi Bộ Quốc phòng Nga tuyên bố kiểm soát được 2 ngôi làng này thì phía Ukraine vẫn phủ nhận dù nhiều nguồn độc lập đã xác nhận đà tiến của Nga Trong khi đó thì trận chiến tại Konstantinovka chính thức bước sang một giai đoạn mới Nga tập trung hoàn toàn vào việc bao vây thành phố từ 2 phía Hướng nam tại hồ Kleban-Byk và ở hướng đông là tại khu vực giữa sông Naumikha và Grushkaja Tại cả 2 khu vực bao vây Nga đã dọn sạch các ổ đề kháng của đối phương Điểm yếu lớn nhất của quân đội Ukraine lúc này đó là đổ dồn quân và vũ khí để phản công tại Dnepropetrovsk Do đó, họ đã bị tước mất cơ hội tập hợp binh lực cho các hoạt động Như vậy là quyền chủ động tác chiến trên các mặt trận vẫn nằm trong tay quân đội Nga Theo hướng Zaporozhia và Dnepropetrovsk Nga đã kiểm soát được làng Zapozhikhe và cắm cờ tại làng Filia Trong 2 tuần qua thì Nga đã chiếm lại được một số vị trí ở phía đông bắc của Kamishki Tại khu vực Kubians Thành phố này cũng đang dần bị bao vây hoàn toàn Quân đội Ukraine đang cố gắng phản công Nhưng mà dường như chỉ để kéo dài thời gian trước khi kết thúc cuối cùng đến Zelensky muốn EU tài trợ một tỷ đô la một tháng Trump đẩy EU tới tình cảnh tàn khốc Trong khi ông Zelensky vẫn than vãn là Tổng thống Nga Putin chưa sẵn sàng nhượng bộ thực sự để chấm dứt chiến tranh Ông ấy lại tuyên bố vào ngày 25 tháng 8 rằng Kiev muốn được đảm bảo ít nhất là một tỷ đô la mỗi tháng từ các quốc gia châu Âu để mua vũ khí của Mỹ nhằm tiếp tục cuộc chiến chống lại Nga Còn Trump vào ngày hôm qua tuyên bố là chúng tôi không còn tham gia tài trợ cho Ukraine nữa chúng tôi tham gia vào việc ngăn chặn chiến tranh ngăn chặn giết chóc NATO đang tài trợ cho chiến tranh chúng tôi không tài trợ cho bất cứ thứ gì Trump nói thêm rằng Mỹ đang bán vũ khí cho các đồng minh bao gồm cả hệ thống Patriots trên danh nghĩa là Mỹ bán vũ khí cho châu Âu Còn NATO muốn chiến tranh thì các đồng minh NATO phải chịu hoàn toàn chi phí Chi tiêu quốc phòng của Ukraine hiện tại là 54,5 tỷ đô la trong năm nay chiếm hơn 67% ngân sách và 31% GDP tại vì Ukraine cần phương Tây bơm tiền mặt hàng năm ít nhất là 40 tỷ đô la để duy trì các hoạt động phần lớn số tiền này hiện tại đang ở dạng các khoản vay yêu đáy và một ngày nào đó trong tương lai xa Kiev sẽ phải trả lại Nếu như nguồn vốn của châu Âu cạn kiệt thì Ukraine lấy đâu ra tiền để chi trả cho các hoạt động chiến tranh Theo tờ Telegraph vào hôm 23 tháng 8 cảnh báo rằng nước Anh đang trên bờ vực Bần Cung Hóa tờ này cho biết do nợ công, lạm phát và thuế cao nước Anh không thể duy trì khả năng thanh toán và có nguy cơ lặp lại số phận của Argentina gia nhập danh sách các quốc gia từng giàu có Nợ của Anh chiếm 96,3% GDP trì tiêu phúc lợi cho người ở trong độ tuổi lao động vượt qua 123 tỷ bảng Anh mỗi năm góp phần khiến tỷ lệ nợ trên GDP của Anh cao thứ 5 trong số các quốc gia phát triển Tờ The Guardian hôm nay đưa tin chi phí vây nợ của chính phủ Anh đã tăng vọt lên mức cao nhất trong 27 năm qua gây áp lực buộc Bộ trưởng Tài chính Rachel Rivas phải có kế hoạch giải quyết thâm hụt tài chính công trước khi công bố ngân sách mùa thu này Dự kiến bà này sẽ phải đối mặt với khoản thâm hụt từ 20-40 tỷ bảng Anh và sẽ cần phải xoay được 30-50 tỷ bảng Anh để lấp lỗ học có thể là từ thuế hoặc là từ giảm chi tiêu và tăng vây nợ Nền kinh tế Đức thì cũng thể hại không kém khi mà Thủ tướng Đức Metz tuyên bố nước này không còn đủ tài chính để duy trì hệ thống phúc lợi như hiện tại nữa Điều kinh hoàng đối với Zelensky đó là cả Đức và Anh vẫn là hai nhà tài trợ chính của Ukraine sau khi Mỹ rút lùi Người châu Âu tiếp tục loay hoay mà không có định hướng rõ ràng nào cho tương lai Ukraine trong khi không nhận ra Trump đang dồn họ vào đường cục Cựu Thủ tướng Ý và là cựu chủ tịch ngân hàng trung ương châu Âu Mario Draghi mới đây cho biết là Tổng thống Trump đã có những ngón đòn tan khốc phá vỡ ảo tưởng về quyền lực địa chính trị của EU Chẳng hạn như ông Trump đã gây sức ép buộc các thành viên NATO phải tăng chi tiêu quân sự lên 5% Buộc EU phải ký một thỏa thuận thương mại với mức thuế 15% cho hầu hết các mặt hàng xuất khẩu của họ Đồng thời buộc họ phải bái bỏ thuế đối với hàng hóa của Mỹ cũng như là mở rộng quyền tiếp cận thị trường cho các sản phẩm của Mỹ Tức là hoàn toàn bất lợi cho châu Âu Ông Draghi đã chỉ ra thực tế nghiệt ngã của châu Âu thời điểm này như sau Trong nhiều năm, EU tin rằng với quy mô kinh tế của mình với 450 triệu người tiêu dùng sẽ mang lại sức mạnh địa chính trị và tầm ảnh hưởng trong quan hệ thương mại quốc tế Và năm nay, nó sẽ được ghi nhớ là năm mà ảo tưởng này tan biến Ông ấy nói thêm rằng Cách đòn đánh đó của Trump đã khiến cho EU bị tê liệt trên trường quốc tế, mất đi quyền lực và chỉ còn vai trò thứ yếu trong các nỗ lực hòa bình ở Ukraine khiến EU trở thành người quan sát thụ động ở Gaza và Iran Và Trung Quốc cũng không còn coi châu Âu là đối tác bình đẳng nữa Draghi kết luận rằng Trump đã cho chúng ta một lời cảnh tình tan khốc Điều cần làm là phải tự vực dậy chính mình Không rõ là châu Âu sẽ làm thế nào để vực dậy thàm cảnh kinh tế cũng như chính trị của mình Bởi vì họ đã từ chối nguồn năng lượng giá rẻ của Nga cũng như là hút đầu vào một cuộc chiến vô nghiết đầy tốn kém tại Ukraine Trong khi đó, Trump lại có những bước đi mạnh mẽ trong việc nối lại quan hệ với Nga The Wall Street Journal vào hôm 26 tháng 8 đưa tin Tập đoàn ExxonMobil đã có một cuộc đàm phán bí mật với Rosneft về khả năng công ty Mỹ này quay trở lại dự án Sakhalin Một quan chức cấp cao của Mỹ cho biết là Exxon đã liên hệ với chính quyền Trump để xin được hỗ trợ Rồi tờ hôm nay cũng đưa tin việc Exxon trở lại Nga là một trong những chủ đề thảo luận của Putin và Trump ở Alaska Mỹ và Nga đã cùng bàn bạc về các thỏa thuận năng lượng như là một động lực để khuyến khích Nga đồng ý hòa bình và Mỹ nới lỏng các lệnh trừng phạt Cụ thể, những nội dung được Trump và Putin thảo luận như sau Thứ nhất là khả năng ExxonMobil quay trở lại với dự án dầu khí Sakhalin-1 của Nga Thứ hai là khả năng Nga mua các thiết bị của Mỹ cho các dự án LNG của mình Chẳng hạn như là Arctic LNG-2 vốn đang chịu lệnh trừng phạt của phương Tây Thứ ba là Mỹ sẽ mua tàu phá băng hạt nhân của Nga Chính quyền Trump cũng khuyến khích Nga mua công nghệ Mỹ thay vì công nghệ của Trung Quốc như là một phần của chiến lược rộng lớn hơn nhằm xa lánh Trung Quốc và làm suy yếu mối quan hệ giữa Bắc Kinh và Moscow Những cuộc đàm phán đó diễn ra trong chuyến thăm Moscow của đặc phái viên Whitcock vào đầu tháng 8 Rồi sau đó thì được Trump và Putin thảo luận ngắn gọn ở Alaska Như vậy thì có thể thấy là Trump đang có một chiến lược rất rõ ràng, gia tăng quan hệ với Nga và làm suy yếu đồng minh nhà nước ngầm tại châu Âu. Nhưng mà như thế là vẫn chưa đủ Trump cũng bắt đầu ca khịa nguy hiểm đối với đối thủ số một của mình Trump nắm lá bài gì có thể hủy diệt Trung Quốc Hai kịch bản mà Bắc Kinh lo sợ nhất đang trở thành hiện thực Tổng thống Trump đã đưa ra một số tuyên bố táo bạo trong tuần này gây ra tranh cái làm dung chuyển mối quan hệ quốc tế Trong đó ông ấy ngạo nghế tuyên bố rằng các nhà lãnh đạo châu Âu gọi ông ấy là Tổng thống châu Âu. Nhưng mà gây chấn động hơn cả là Trump đã nói về sức mạnh của Washington trong cuộc đối đầu với Bắc Kinh đe dọa rằng ông ấy đang nắm giữ những lá bài khó tin trong tay đủ để hủy diệt hoàn toàn Trung Quốc bất cứ lúc nào ông ấy muốn Trong cuộc gặp với Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung vào hôm 25 tháng 8 Trump tuyên bố Trung Quốc có một số lá bài chúng tôi có những lá bài tuyệt vời nhưng tôi không muốn chờ những lá bài đó nếu tôi làm vậy thì điều đó sẽ hủy diệt Trung Quốc. Tôi sẽ không chờ những lá bài đó Trump không nêu chi tiết cụ thể về cái gọi là lá bài của mình nhưng mà nhiều đồn đoán cho rằng nó có thể liên quan đến kinh tế, chính trị hoặc là các lĩnh vực khác. Chẳng hạn như Trump vừa nói rằng Mỹ có đòn bẩy lớn hơn nhiều so với Trung Quốc và nếu như Trung Quốc không cung cấp nan châm đất hiếm cần thiết cho ngành sản xuất ô tô của Mỹ thì Mỹ cũng sẽ không cung cấp động cơ và phụ tùng máy bay Boeing cho Trung Quốc Những thiết bị này chủ yếu được sử dụng trong máy bay chở khách cỡ lớn C919 nội địa dẫn đến việc 200 máy bay do nước này sản xuất không thể xuất sửa Trump cũng đe dọa sẽ áp thuế 200% lên hàng hóa Trung Quốc nếu như Bắc Kinh không bán nan châm cho Mỹ Tuy nhiên, đó chỉ là bề nổi của tảng băng chìm Liệu ông Trump có đang nắm giữ quân át chủ bài gì có thể đủ sức để khiến Trung Quốc phải run sợ hay không? Như chúng ta đã biết, Trump đang làm trung gian hòa giải để kết thúc cuộc chiến ngà Ukraine Tuy nhiên, truyền thông dòng chính phương Tây luôn chỉ trích Trump coi tiến trình đàm phán là sai lầm và đã thất bại, làm tay sai cho Putin bán đứng Ukraine. Họ tức giận bởi vì Trump đã quyết định tổ chức hội nghị thượng đỉnh riêng với ông Putin mà không mời bất kỳ đại diện nào từ Ukraine hoặc Liên minh châu Âu tới tham dự Trong khi đó, truyền thông Trung Quốc cũng thường trích dẫn các tiêu đề của truyền thông dòng chính phương Tây Cho nên, nhìn chung, quan điểm của Bắc Kinh cũng tỏ ra bi-quan trước vai trò của người dẫn dắt hòa bình của Trump Thậm chí, Trung Quốc còn có phản ứng tương tự với châu Âu khi cho rằng các bên liên quan đều phải được tham gia vào quá trình đàm phán Mặc dù bề mặt thì Bộ Ngoại giao Trung Quốc vẫn tuyên bố Trung Quốc ủng hộ mọi nỗ lực có lợi cho việc giải quyết hòa bình, cuộc khủng hoảng Và vui mừng khi thấy Nga và Mỹ vẫn giữ liên lạc cải thiện quan hệ và thúc đẩy giải pháp chính trị cho cuộc khủng hoảng Ukraine Nhưng nói vậy mà không phải vậy Điều Bắc Kinh sợ nhất không chỉ là kết thúc chiến tranh Ukraine mà còn là việc Mỹ-Nga liên lạc lại với nhau thậm chí là hợp tác lại với nhau Về phía Trump, việc Mỹ làm trung gian hòa giải trong cuộc chiến Nga-Ukraine trước hết là vì hòa bình Nhưng mà quan trọng hơn có lẽ là để khép chặt vòng vây đối thủ số một của mình Và Nga đóng vai trò then trốt trong bán cờ lớn này của Trump Vì vậy, đây chính là lý do vì sao truyền thông Trung Quốc lại có cùng quan điểm với truyền thông dòng chính phương Tây Tức là cố gắng làm mất uy tín của Trump trong vai trò trung gian hòa giải càng nhiều càng tốt Vào tháng 7 năm ngoái ông Trump đã thoát chết trong sự kiện tranh cử ở bang Pennsylvania Khi đó thì tổng thống Nga công khai tuyên bố rằng ông đã bị sốc chức diễn biến cuộc bầu cử Mỹ và chỉ đích danh nhà nước ngầm đã sử dụng những phương pháp hoàn toàn vô văn minh để chống lại Trump 3 tháng sau sự kiện trấn động đó vào ngày 28 tháng 10 năm 2024 một giáo sư nổi tiếng của Đại học nghiên cứu quốc tế Thượng Hải là Hoàng Tĩnh đã đăng bài viết trong đó nhận định rằng nếu như Trump đắc cử tổng thống thì sẽ mang đến 2 tình huống bất lợi nhất cho Trung Quốc Vậy thì 2 tình huống nào có thể gây bất lợi đối với Trung Quốc Chúng ta sẽ cùng tham khảo bài viết từ chính vị học giả người Trung Quốc để thấy những dự đoán từ cách đây gần 1 năm dường như đang ứng với bối cảnh thực tế lúc này Tình huống đầu tiên mà giáo sư Hoàng Tĩnh nhận định đó là hiện tượng Nixon 2.0 Cách đây hơn 50 năm thì tổng thống Nixon đã tạo ra cơn địa chấn chính trị với chuyến thăm bất ngờ đến Trung Quốc mở đường cho quá trình bình thường hóa quan hệ ngoại giao Mỹ-Trung sau nhiều thập kỷ đối đầu Chính lá bài Trung Quốc là một trong những siêu vũ khí của Mỹ giúp cho nước này kiềm chế thành công liên xô Trung Quốc vận dụng thành công lá bài Trung Quốc để buộc liên xô phải chấp nhận hòa hoãn vào những năm 1970 Bằng việc khai thác mâu thuẫn sôi chung ở mức tối đa, Mỹ tạo ra động lực để cả hai nước này theo đuổi quan hệ gần gũi hơn với Mỹ từ đó cho phép mình có nhiều không gian hơn để điều chỉnh chính sách linh hoạt hơn Đây cũng là lá bài chiến lược dẫn đến sự tan giá cuối cùng của liên xô Nhưng mà vào thế kỷ 21 này tình huống đã đảo ngược Trung Quốc lại trở thành đối thủ cạnh tranh chiến lược số 1 của Mỹ và Trump đang muốn chơi lá bài Nga để kiềm chế Trung Quốc Ý tưởng này được coi là chiến lược đảo ngược Nixon Thay vì cô lập liên xô bằng cách bắt tay với Trung Quốc thì Trump ngược lại, khôi phục quan hệ với Nga để thắt thỏng lọng với Trung Quốc Giáo sư Trung Quốc nêu ra rằng nhóm Trump-Vence rõ ràng là muốn tập trung mọi áp lực vào Trung Quốc, quốc gia mà họ coi là đối thủ chính Để đạt được mục đích này thì họ quyết tâm chấm dứt chiến tranh Nga-Ukraine bởi vì họ hiểu rằng yêu cầu cơ bản đầu tiên trong hai yêu cầu của Putin về các cuộc đàm phán hòa bình đó là chấm dứt tư cách thành viên NATO của Ukraine trong khi yêu cầu thứ hai là hợp pháp hóa việc Nga chiếm đóng lãnh thổ Ukraine Ông này nhận định nếu như Trump có thể chuyển hai điểm chiến lược này thành chính sách thực tế sau khi trở lại Nhà Trắng thì điều này sẽ mang đến cả cơ hội lẫn thách thức tiềm tàng nghiêm trọng cho Trung Quốc Trong hoàn cảnh hiện tại thì lợi ích chiến lược chắc chắn sẽ dẫn đến sự tan băng trong mối quan hệ Mỹ-Nga hoặc thậm chí là dẫn đến sự hòa giải Nga-Mỹ Bài viết cũng cho biết cả Trump và Pence đều đã công khai tuyên bố rằng Mỹ nên liên minh với Nga để kiềm chế Trung Quốc Một khi tình huống như vậy xảy ra môi trường an ninh của Trung Quốc sẽ xấu đi rất nhiều Thực tế cũng cho thấy là Mỹ đã liên minh với Nga để đối phó với mối đe dọa từ Trung Quốc chứ không phải là để kiềm chế Trung Quốc Từ tình huống thứ nhất thì đã dẫn đến tình huống thứ hai đó là các quốc gia tại châu Á như là Nhật Bản và Ấn Độ có khả năng tham gia cùng với Mỹ trong các hành động bao vây siết chặt Trung Quốc Giáo sư Hoàng Tĩnh viết như sau Một mặt, Nhật Bản sẽ thoát khỏi thế tiến thoái lưỡng nàn chiến lược khi vừa là kẻ thù của Trung Quốc lại vừa là kẻ thù của Nga Giới sự lãnh đạo của các lực lượng cánh hữu Nhật Bản sẽ có thể tham gia cùng Mỹ trong việc chống lại Trung Quốc Đối với Ấn Độ thì một khi Mỹ và Nga hòa giải Ấn Độ sẽ có thể tương tác chặt chẽ hơn với Nga và lập trường của nước này đối với Trung Quốc chắc chắn sẽ trở nên cưng dãn hơn Từ bài viết dưới góc độ của một vị học giả Trung Quốc thì chúng ta đã hiểu là vì sao Trump lại khó khăn đến như vậy trong việc làm trung gian hòa giải Nga-Ukraine bởi vì nó liên quan đến lợi ích của các thế lực và đương nhiên là Trump sẽ bị chống phá Về phía Nga thì tất cả những hành động hiện tại của ông Putin không phải là vì ông ấy không muốn ngừng bắn mà là vì nhà lãnh đạo Nga cũng nhìn thấy giá trị chiến lược của mình Khi Trump đảo ngược chính sách thù địch với Nga của Joe Biden và xoay trục sang châu Á-Thái Bình Dương đối phó với Trung Quốc Putin đã thấy cơn gió đông để lật ngược bản cờ và bắt tay với Mỹ rời xa Trung Quốc Tất cả chỉ là vấn đề thời gian Vậy thì Trung Quốc còn lo lắng thêm điều gì nữa đây? Theo giáo sư Hoàng Tĩnh thì Trung Quốc còn lo lắng về một tình huống bất lợi khác Đó là khi Trump trở lại Nhà Trắng thì các lực lượng cánh hữu cũng sẽ giành lại được quyền lực ở châu Âu tạo ra hiện tượng Reagan-Thatcher 2.0 Bài viết này tin rằng mặc dù những người này có lập trường không nhất quán thậm chí là mâu thuẫn với nhóm Trump-Benz trên nhiều phương diện như là kinh tế, thương mại, địa chính trị thậm chí là cả an ninh Nhưng mà hệ tư tưởng và thế giới quan của họ lại giống nhau và họ cũng có lập trường cứng rắn về vấn đề Trung Quốc giống như Trump Bài viết dự đoán sau xung đột Nga-Ukraine thì mối quan hệ phức tạp căn bản giữa Mỹ và Nga sẽ được giải quyết Không loại trừ khả năng lập lại tình huống giống như là thời Tổng thống Mỹ Reagan và Thủ tướng Anh Thatcher trong thập kỷ 1980 đã hợp lực với nhau để làm suy yếu liên sột Tức là trong tương lai Trump và giới cánh hữu châu Âu sẽ đứng về cùng một phía Bài viết kết luận rằng Nếu như hai tình huống thảm khốc nêu trên xảy ra thì Trung Quốc sẽ phải đối mặt với môi trường cực kỳ khắc nghiệt Đây quả là một phân tích có phần thấu đáo và logic Nhưng mà chỉ có thời gian mới có thể trả lời cho chúng ta những phân tích đó chính xác đến mức nào Và bài bình luận ngày hôm nay của chúng tôi cũng xin được kết thúc tại đây Cảm ơn quý vị đã quan tâm theo dõi Xin chào và hẹn gặp lại trong các chương trình tiếp theo