Trung Quốc Âm Thầm Thống Trị Mặt Trăng – Sứ mệnh Hằng Nga | Top thú vị |

Năm 2018, Trung Quốc lần đầu tiên hạ cánh thành công lên nửa tối mặt trăng thông qua sứ mệnh Hàng Nga 4, một thành tựu chưa từng có trước đây. Hai năm sau, sứ mệnh Hàng Nga 5 của họ đã mang thành công 1,7 kg mẫu vật từ nửa sáng mặt trăng về trái đất, đưa Trung Quốc trở thành quốc gia thứ 3 sau Mỹ và Liên Xô lấy được mẫu vật mặt trăng về trái đất. Nhiệm vụ mới nhất, Hàng Nga 6 của họ, diễn ra vào tháng 6 năm 2024, đã quay trở lại nửa tối mặt trăng và mang về tổng cộng 1,9 kg đất đá phía xa mặt trăng. Những cột móc lịch sử đã đưa tên tuổi của Trung Quốc lên một tầm cao mới, trở thành một trong các cường quốc không gian mới nổi trên bản đồ khoa học vũ trụ thế giới. Thành tựu của chương trình Hàng Nga khiến các quốc gia phương Tây, bao gồm Mỹ, phải dè chừng. Tuy nhiên, đó mới chỉ là bước khởi đầu trong chương trình Hàng Nga. Mục tiêu của họ còn tham vọng hơn nhiều. Hôm nay, hãy cùng tôi nhìn lại những gì mà Trung Quốc đã và đang làm với mặt trăng trong hơn một thật kỷ qua và những kế hoạch tham vọng của họ trong tương lai. Đào, chúng ta hãy cùng đi khám phá! Mặt trăng là vệ tinh tự nhiên duy nhất của trái đất, thiên thể gần chúng ta nhất ngoài không gian. Với khoảng cách trung bình là 384.400 km, nó có đường kính khoảng 3.473 km, bằng khoảng 27% đường kính trái đất, nhưng chỉ nặng bằng 1 phần 8 hành tinh xanh của chúng ta. Bề mặt mặt trăng được bao phủ bởi vô số các miệng hố va trạm, những đồng bằng ba gian sỡm màu, sỏi đá căn cỗi, không có một bóng cây xanh hay sự sống nào được tìm thấy. Nhưng chinh phục mặt trăng vẫn là khát khao cháy bỏng của nhân loại. Kể từ những năm 1960 đến nay, có tổng cộng 144 sứ mệnh đã nhắm tới mặt trăng. Đó là những chuyến bay ngang qua, những tàu quỹ đạo, tàu đổ bộ, xe tự hành, và cả những chuyến hạ cánh của con người trong chương trình huyền thoại Apollo. Ước tính có đến 50% sứ mệnh đã thất bại ngay khi đến được mặt trăng. Mỹ và Liên Xô hiện là hai quốc gia dẫn đầu trong cuộc đua chinh phục và khám phá mặt trăng. Xếp ở vị trí thứ ba là Trung Quốc, cái tên mới nổi nhưng đang cho thấy tham vọng trở thành một cường quốc không gian số một trên bản đồ thế giới. Nếu thành tậu của Mỹ và Liên Xô chủ yếu có được trong giai đoạn chiến tranh lạnh, khi cuộc đua không gian căng thẳng được đẩy lên đến đỉnh điểm, thì Trung Quốc lại là quốc gia đi sau. Người ta chỉ biết đến Trung Quốc với chương trình thám hiểm mặt trăng đầu tiên vào năm 2013, tức chỉ mới cách đây hơn một thập kỷ. Nhưng kể từ đó đến nay, chương trình hàng Nga đã liên tiếp gặt hái được những thành tục đáng nể, khiến cả thế giới phải thốt lên kinh ngạc. Chương trình thám hiểm mặt trăng của Trung Quốc là một chuỗi các chương trình thám hiểm bằng robot vẫn đang diễn ra, gọi là chương trình hàng Nga, tiền gọi bắt nguồn từ nữ thần mặt trăng của Trung Quốc. Với chương trình này, Trung Quốc chia làm 4 giai đoạn. Giai đoạn 1 là nhiệm vụ quay quanh quỹ đạo mặt trăng với sứ mệnh hàng Nga 1 năm 2007 và hàng Nga 2 năm 2010, đã đi vào quỹ đạo mặt trăng và lập bản đồ 3D chi tiết bề mặt. Giai đoạn 2 là sự tham gia của tàu vũ trụ không người lái hàng Nga 3 và hàng Nga 4, hạ cánh mềm lên mặt trăng. Vào đầu tháng 12 năm 2013, tàu hàng Nga 3 được phóng trên tên lửa trường trinh 3B. Con tàu đã hạ cánh thành công xuống mặt trăng vào ngày 14 tháng 12 cùng năm, trở thành tàu vũ trụ đầu tiên hạ cánh lên mặt trăng kể từ sứ mệnh Luna 24 của Liên Xô năm 1976. Cột mốc lịch sử đưa Trung Quốc trở thành quốc gia thứ 3 sau Mỹ và Liên Xô hạ cánh thành công tàu vũ trụ lên mặt trăng. Chúng ta biết rằng, hạ cánh lên mặt trăng không hề dễ dàng. Vụ phóng hàng Nga 3 thậm chí đã gây hư hại cho nhiều ngôi nhà gần trung tâm bãi phóng khi các mảnh vỡ tên lửa liên tiếp rơi xuống khu vực dân cơ. Trong đó có một mảnh vỡ to bằng chiếc bàn đã rơi trúng một ngôi làng ở huyện Toại Ninh. Chính quyền địa phương đã di rời 160.000 người dân đến nơi an toàn khi tên lửa cất cánh. 20.000 người dân gần địa điểm phóng ở Tứ Xuyên đã được chuyển đến một hội trường của trường tiểu học. Khu vực đổ nát do tên lửa trường trinh gây ra trải dài từ 50 đến 70 km và rộng 30 km. Ngày 14 tháng 12 năm 2013, lần đầu tiên Trung Quốc đứng trước một thử thách chưa từng có là hạ cánh một tàu vũ trụ lên mặt trăng. Không một chút bối rối, hàng Nga 3 khéo léo trải qua các thao tác kỹ thuật phức tạp. Nhằm hãm tốc từ độ cao 100m xuống còn 4m trước khi tắt động cơ và tiếp đất. Không có sai lầm nào, tàu vũ trụ hàng Nga 3 đã tiếp đất an toàn trong niềm vui vỡ hoà của đội ngũ chỉ huy sứ mệnh. Ban đầu, địa điểm được chọn là Sinus Iridum, một miệng núi lửa chứa đầy rung nham có đường kính 249 km. Nhưng cuộc hạ cánh thực tế đã hạ cánh xuống Mare Imbrium, cách địa điểm chỉ định 40 km. Hàng Nga 3 mang theo một chiếc xe thám hiểm tự hành tên là Thọ Ngọc, nặng 140 kg, được trang bị một radar xuyên đất cho phép nó quét sâu xuống lòng đất 30m và điều tra cấu trúc lớp vỏ mặt trăng tới 400m. Dữ liệu cho thấy lớp đá ba gian nhiều tầng, phức tạp hơn so với dự đoán. Nó cũng tìm thấy một loại đá ba gian mới, trẻ hơn so với mẫu thu được từ sứ mệnh Apollo. Điều này gợi ý rằng hoạt động núi lửa ở mặt trăng kéo dài lâu hơn so với hiểu biết trước đây, có thể nó còn hoạt động địa chất muộn hơn một tỷ năm. Thọ Ngọc được thiết kế để khám phá một khu vực rộng 3 km vuông trong một sứ mệnh kéo dài khoảng 3 tháng. Tuy nhiên, nó đã bên bỉ hoạt động trong 15 tháng trước khi ngừng gửi dữ liệu vào tháng 3 năm 2015. Trong khi đó, tàu đổ bộ và kính viễn vọng cực tín UV vẫn hoạt động cho đến năm 2024, tức 11 năm sau khi hạ cánh. Lầu UT đã quan sát được hơn 40.000 thiên thể thu thập dữ liệu quan trọng về sự biến thiên ánh sáng của sao, thiên hà và các thiên thể xa từ môi trường không khí loãng ổn định của mặt trăng. Tàu đổ bộ được trang bị hệ thống điện năng, cung cấp bởi máy gia nhiệt đồng vị phóng trạng và các tấm pin năng lượng mặt trời, có khả năng hoạt động lên đến 30 năm. Thành công vang dội của Hang Nga 3 đã mở đường cho những bước tiến táo bạo tiếp theo của Trung Quốc trên mặt trăng. Sứ mệnh Hang Nga 4 được phóng vào ngày 7 tháng 12 năm 2018, mang theo kỳ vọng hạ cánh lên vùng đất chưa ai từng đặt chân tới, nửa phía xa mặt trăng. Mỹ và Liên Xô, hay cả khổng lồ của khoa học vũ trụ thế giới, cũng chưa từng hạ cánh lên nửa bên kia của mặt trăng. Không phải họ không muốn, mà là họ không dám mạo hiểm. Nửa xa mặt trăng cực kỳ khó tiếp cận, đây là nơi không bao giờ được nhìn thấy khi bạn đứng ở trái đất. Khi bạn hạ cánh một tàu vũ trụ lên nửa tối mặt trăng, đồng nghĩa tín hiệu không thể xuyên qua mặt trăng để chuyên về trái đất. Để giải quyết vấn đề này, trước khi phóng hàng A-4 khoảng 6 tháng, Trung Quốc đã phóng vệ tinh chuyển tiếp thông tin liên lạc Khoa-ao xung quanh quỹ đạo điểm L2 của trái đất và mặt trăng. Vệ tinh này có khối lượng 425 kg, sử dụng anten dài 4,2 mét để nhận tín hiệu từ tàu đổ bộ và xe tự hành, sau đó truyền dữ liệu đến bộ điều khiển trên trái đất. Ngày 3-1-2019, hàng A-4 đứng trước nhiệm vụ khó khăn nhất từ trước đến nay, đó là hạ cánh nhẹ nhàng lên nửa tối mặt trăng. Một lần nữa, công nghệ hạ cánh mềm tự động của Trung Quốc đã có màn trình diễn ngoạn mục khi không gặp bất cứ sai lầm nào. Tàu vũ trụ đáp nhẹ nhàng xuống miệng núi lửa Von Kármán thuộc lượng vực nam cực Iken phía xa mặt trăng. Đây cũng là tàu vũ trụ đầu tiên trong lịch sử của nhân loại. Chạm xuống nửa tối mặt trăng một cách an toàn, mở ra trăng mới cho khoa học mặt trăng. Lượng vực Iken là dấu vết của một vụ vai trạm cổ xưa đã để lại một miệng hố vai trạm rất lớn trên mặt trăng, sâu khoảng 13 km. Và người ta cho rằng vụ vai trạm sẽ làm lộ ra vật liệu từ lớp vỏ và thậm chí là cả lớp phủ trôi lên bề mặt. Nếu hàng A-4 có thể tìm thấy và nghiên cứu một số vật liệu này, nó sẽ có được cái nhìn chưa từng có về cấu trúc bên trong và nguồn gốc của mặt trăng. Khoảng 12 giờ sau khi đáp, xe thám hiểm tự hành Thọ Ngọc II được triển khai. Tàu đổ bộ mở một đường dốc cho xe thám hiểm tự hành trượt xuống. Cả tàu đổ bộ và robot thám hiểm được sửa ấm bằng máy sửa đồng vị phóng xạ, trong khi năng lượng điện được tạo bởi các tấm pin năng lượng mặt trời. Xe tự hành được thiết kế để hoạt động trong 3 tháng, nhưng với kinh nghiệm từ việc chế tạo Thọ Ngọc trước đó, Trung Quốc hy vọng nó sẽ hoạt động trong vài năm. Và đúng như người ta dự đoán, đến ngày 21 tháng 11 năm 2019, Thọ Ngọc II đã phá vỡ kỷ lục khi xấm sót qua 322 ngày trái đất. Trước đó là xe tự hành Lunokhok 1 của Liên Xô nắm giữ từ ngày 17 tháng 11 năm 1970 đến ngày 4 tháng 10 năm 1971. Tàu đổ bộ nặng 1,2 tấn được trang bị một loạt các tài trạng khoa học, bao gồm camera địa hình, máy quang phổ tần số thấp, máy đo liều lượng Neutron. Nhưng điều làm tôi ấn tượng nhất là thí nghiệm sinh học, khiến cho hạt giống lần đầu tiên nảy mâm trên mặt trăng. Các nhà khoa học Trung Quốc đặt vào bên trong một ống trụ sinh quyển kín nặng 3 kg, dài 18 cm và có đường kính 16 cm. Hạt giống của một số loài thực vật như hạt bông, khoai tây, hạt cải dầu và một loại thực vật có hoa, trứng nấm men và ruồi giấm. Khoảng vài giờ sau khi hạ cánh, vào ngày 3 tháng 1 năm 2019, nhiệt độ của tầng sinh quyển đã được làm ấm lên 24 độ C và hạt giống đã được tưới nước. Đến ngày 15 tháng 1 năm 2019, báo cáo cho thấy hạt bông, hạt cải dầu và hạt khoai tây đã nảy mâm. Đây là những cây đầu tiên đã nảy mâm trong môi trường trọng lực thấp của mặt trăng. Tuy nhiên, cây non đã không thể sớm sót sau khi đêm mặt trăng buông xuống. Hàng A4 đã khiến cả thế giới phải ngả mũ thán phục trước màn trình diễn ấn tượng, cho thấy sự phát triển vượt bậc về công nghệ hạ cánh của Trung Quốc. Vào tháng 11 năm 2019, Hiệp hội Hàng không Hoàng gia Anh trao tặng huy chương vàng cho nhóm sứ mệnh hàng A4. Đến tháng 10 năm 2020, sứ mệnh này đã được liên đoàn hàng không quốc tế trao tặng giải thưởng không gian thế giới. Với liên tiếp hai chuyến hạ cánh thành công, giờ đây Trung Quốc sẵn sàng cho một mụ tiêu lớn hơn, đó là mang mẫu vật mặt trăng về trái đất. Để lấy được mẫu vật mang về trái đất là một nhiệm vụ hết sức khó khăn và phức tạp. Chính vì thế mà kể từ năm 1976, khi tàu Luna 24 của Liên Xô mang mẫu vật mặt trăng về trái đất, cho đến thời điểm hàng A5 ra mắt, chưa có một con tàu nào làm được điều đó. Nhưng giờ đây, chúng ta biết rằng hàng A5 đã thành công vang rội khi mang về 1.731 gram đất và đám mặt trăng, một phần trong đó được khoan sâu ở lòng đất với độ sâu 2 mét. Mẫu vật mặt trăng đã hạ cánh xuống khu vực Nội Mông, Trung Quốc bằng dù vào ngày 16 tháng 12 năm 2020. Nếu sứ mệnh hàng A5 hạ cánh và lấy mẫu từ khu vực nửa gần mặt trăng, thì hàng A6 thậm chí còn tăng độ khó lên một bậc, khi đạt mục tiêu lấy mẫu vật từ nửa tối mặt trăng. Chiều quốc gia nào từng hạ cánh lên nửa tối mặt trăng và chưa từng có sứ mệnh nào trả mẫu từ khu vực này. Nhưng Trung Quốc, quốc gia từng hạ cánh lên nửa tối mặt trăng trong sứ mệnh hàng A4, đã quay trở lại, mang theo một ý chí sát đá, là lấy 2 kg đất đá từ vùng đất xa xôi bí ẩn của mặt trăng về trái đất. Tàu hàng A6 cất cánh vào ngày 3 tháng 5 năm 2024 và hạ cánh chính xác xuống phía xa mặt trăng vào ngày 1 tháng 6 năm 2024. Máy xúc và máy khoan robot của tàu đổ bộ đã lấy được mẫu có tổng khối lượng là 1.935,3 gram từ bề mặt mặt trăng. Sau đó mẫu vật đã được đưa lên quỹ đạo mặt trăng vào ngày 3 tháng 6. Sau hành trình nhiều ngày trở về, đến ngày 25 tháng 6 năm 2024, khoang mẫu vật chính thức hạ cánh bằng dù xuống khu vực nội mông phía Bắc Trung Quốc. Từ những chuyến bay quanh quỹ đạo vào năm 2007 của tàu hàng A1, chỉ sau hơn một thập kỷ, Trung Quốc đã tiến những bước dài trong công cuộc chinh phục mặt trăng. Họ đã trình diễn màn kỹ thuật hạ cánh ấn tượng, đặc biệt là ở những chuyến hạ cánh mềm hàng Na 3 và 4, thu thập mẫu vật ở hàng Na 5 và 6. Toàn bộ hệ thống, từ radar xuyên đất, xe tự hành, robot lấy mẫu, phương tiện phóng trở lại từ mặt trăng, cho đến cuộc gặp gỡ trên quỹ đạo, đều do Trung Quốc tự phát triển và vận hành. Điều này thực sự đáng nể. Những khám phá khoa học từ chương trình hàng Na được NASA và Cơ quan Vũ trụ châu Âu ca ngợi, vì nó lấp đầy lỗ hồng mà sứ mệnh Apollo chưa thể giải thích, như các mẫu đá ba gian trẻ hơn hay mặt tối của mặt trăng. Không chỉ ca ngợi, thán phục, Giám đốc NASA nhiều lần thẳng thắn chia sẻ, chúng ta đang ở trong một cuộc đua không gian của thế kỷ 21, và lần này là với Trung Quốc. Rõ ràng, Trung Quốc không hề giấu giếm tham vọng bành trướng của họ, là xây dựng một trạng nghiên cứu mặt trăng quốc tế tại cực nam mặt trăng vào năm 2030 với sự hợp tác quốc tế cùng Nga và nhiều tổ chức khác. Không chỉ là khám phá khoa học, Trung Quốc đã nhìn thấy tiềm năng khai thác khoáng sản từ vệ tinh của trái đất. Ai đến mặt trăng trước, người đó sẽ chiếm ưu thế và khẳng định ảnh hưởng lâu dài của mình trên mặt trăng. Và Trung Quốc đặt mục tiêu sẽ là những người đầu tiên đặt chân lên mặt trăng sau chương trình Apollo. Cuộc chinh phục mặt trăng của hàng Nga vẫn chưa dừng lại. Theo kế hoạch, vào năm 2026, tàu hàng Nga 7 sẽ vươn mình lên quỹ đạo nhắm thẳng tới cực nam mặt trăng, nơi ẩn chứa những túi băng nước quý giá. Sứ mệnh táo bạo này sẽ mang theo cả tàu quỹ đạo, tàu đổ bộ và một máy bay thăm dò mini hoạt động như mắt thần trinh sát dẫn đường cho xe tự hành, do tìm dấu vết của nước lòng ẩn sâu dưới lớp đất trong băng. Tiếp nối hành trình, hàng Nga 8 dự kiến sẽ cất cánh vào năm 2028 với mục tiêu then chốt, kiểm nghiệm công nghệ khai thác và tận dụng tài nguyên tại chỗ trên mặt trăng. Con tàu này có thể mang theo tàu đổ bộ, xe tự hành và máy bay mini, sẵn sàng thử nghiệm kỹ thuật in 3D trực tiếp từ vật liệu mặt trăng, đặt nền móng cho việc xây dựng những công trình đầu tiên ngoài trái đất. Và đỉnh cao của tham vọng, Trung Quốc đặt mục tiêu, tới năm 2030 lá cờ đỏ 5 sao sẽ tung bay trên bề mặt mặt trăng nhờ chuyến bay có người lái đầu tiên đánh dấu một bước ngoặt mới trong cuộc đua khám phá không gian của nhân loại. Đến năm 2035, một trạm nghiên cứu mặt trăng quốc tế với sự hợp tác của Nga cùng nhiều tổ chức vũ trụ khác sẽ được xây dựng. Hãy nhìn vào những gì mà Trung Quốc đã làm được trong 10 năm qua, thì tương lai của 10 năm sau không gì là không thể. Những gì Trung Quốc đang làm trên mặt trăng không chỉ là những bước chân dò dẫm trong bóng tối, đó là cách họ từng bước biến giấc mơ chinh phục vũ trụ thành hiện thực, đặt lại luật chơi cho cuộc đua không gian của thế kỷ 21. Cuộc chơi đã thay đổi. Trong khi Trung Quốc đang không tiếc tiền đổ vào các dự án mặt trăng táo bạo, thì phía bên kia, NASA của Mỹ đang đối mặt với việc cắt giảm chi phí nhân sự. Liệu ai sẽ là người đặt chân lên mặt trăng đầu tiên sau 5 thập kỷ? Quốc gia nào sẽ chiếm vị thế dẫn đầu trong thập kỷ tới? Hãy chia sẻ suy nghĩ của bạn bên dưới phần bình luận của video nhé! Cảm ơn bạn đã theo dõi hết video ngày hôm nay. Đừng quên bấm đăng ký kênh và bật chuồng thông báo để không bỏ lỡ các video hấp dẫn và thú vị khác. Xin chào và hẹn gặp lại!