P5.4c-1_Tư Duy Độc Lập Đúng Cách_Tu Thân bằng Đức Hạnh- Gốc vạn lễ tu thân là Đức hạnh
Người xưa giảng: "Cái gốc của Vạn lễ để tu thân là Đức hạnh"
Vậy người xưa đã dùng đức hạnh để tu thân, khuyên răn, giáo hoá con cái và dân chúng như thế nào?
Hy vọng câu chuyện về Tử Sản thời Xuân Thu và Đường Thái Tông sẽ giúp mọi người hiểu thêm về trí tuệ và tầm nhìn của cổ nhân trong việc áp dụng Đức và giáo hoá Đức cho trẻ cũng như cho chính bản thân mình.
#LearningfromSharing
#kynangtuduy
#vanhoatruyenthong
#tuduydoclap
#tuduy
#kindnessiscool
#lamnguoitot
quý anh chị và tất cả các quý thầy cô
chúng ta đã cùng đi qua đường
về cái việc dạy cho trẻ
từ việc đó là thực hành
từ những cái điều giúp cho bản thân
quan trọng những thứ nhỏ nhặt trong cuộc sống
sau đó hiểu về giá trị
của lễ trong cuộc sống
thì bây giờ chúng ta sẽ bắt đầu chính thức dạy cho trẻ
hiểu về việc tu thân
và tầm quan trọng của đức hành
tại sao hai thứ này lại có mối quan hệ với nhau
thì bởi vì người xưa nói rằng
cái góc của bạn lễ để tu thân
là nằm ở đức hành
và tại sao người ta lại coi trọng điều này
rất là nhiều
thì chúng ta có thể, mình sẽ lấy hai ví dụ
từ thời xưa để cho mọi người hiểu thêm
về thông qua những câu chuyện này
hiểu rõ được rằng là để có thể thi hành lễ
và để có thể tu thân thật là tốt
thì những người xưa họ cực kỳ coi trọng đức hành
thì chúng ta sẽ lấy
một câu như thế này
đó là thần bảo hộ người có đức hành
có đức hành thì hạnh phúc
hạnh phúc thì mới có thể lâu dài
do chính tử sản thời Xuân Thu
nước Trịnh đưa ra
và cho mọi người bói cảnh một tí
thì tử sản là ai của thời Xuân Thu
thì nước Trịnh
là một nước khi
thời Xuân Thu là một nước nhỏ
xung quanh là các chư hầu lớn
như là nước Tấn, nước Tần
nước Sở, nước Tề
nước Lổ v.v
thì những cái nước lớn này
là những cái nước đang trong quá trình phôn tính lẫn nhau
và nước Trịnh là một nước nhỏ
ở giữa hai cường quốc
hai trong số các cường quốc rất là lớn
thời bây giờ
thì lúc bây giờ các cường quốc
đều rất muốn phôn tính những nước nhỏ
nhưng riêng nước Trịnh thì họ lại không
phôn tính là bởi vì nước Trịnh có tử sản
là một quang đại phu
thời lúc bây giờ dùng đức
để giáo hóa dân chúng
và để đặt ra lễ chế và pháp trị cho dân chúng
nên những người xưa
khi muốn tiến hành bất kỳ chiến tranh nào
họ đều phải dùng nghĩa
và họ biết được rằng
một quốc gia có nghĩa, một quốc gia có lễ chế
một quốc gia có một con người như tử sản
là một quốc gia cường mạnh
dù nó nhỏ nhưng là một quốc gia không thể đụng tới
và nếu có đụng tới đi nữa
thì ta có thể đạt được đức đai
nhưng ta không thể đạt được lòng dân
mà không có lòng dân thì sẽ không có gì hết
và đó chính là lý do
mà nước Trịnh vẫn có thể tồn tại được rất lâu dài
từ thời của tử sản và cho đến về sau
bởi những cái điều tử sản đặt ra
cho nước Trịnh về lễ chế
những công tục và pháp trị
lúc bấy giờ đã cực kỳ ăn sâu vào dân chúng
và đã để lại những cái di tích di sản
về sau cho những bị vua cai trị
về sau, có thể dựa vào đó
mà duy trì được nước Trịnh trong một khoảng thời gian khá dài
và đó chính là công lao của tử sản
và một con người cực kỳ quan trọng
đối với nước Trịnh cũng như
đối với lịch sử xuân thu
chiến quốc và lịch sử Trung Hoa cổ đại
thì có rất là nhiều câu chuyện
quanh ông
và ông luôn luôn biết cách dùng lễ
để mà
nói chuyện với những vị quan lớn
cũng giống như là đối với những vị quốc phương
và những vị quan đại thần của các quân quốc
và bởi vì ông hiểu rõ
cái giá trị của đất Thạnh
nên những gì ông làm đều
tác động rất là sâu vào những lời nói của ông
cực kỳ trí lý
chúng ta có thể thấy được một điều
ví dụ đơn giản nhất là
về một câu chuyện đó là chỉ là có một vị quan
muốn đề cử cho một cấp dưới của mình
bởi vì rất yêu thích anh cấp dưới này
bởi vì cho rằng anh này rất là trung hậu
rất là chức phát
và tin rằng nếu giao cho anh ấy một ấp để cai quản
thì anh ấy sẽ làm tốt
thì lúc này tự sản
mới chia sẻ
và mới nói ra một cái lý như thế này
nếu mà ngài
có một cái vải góc
thật là đẹp
thì ngài chắc chắn sẽ đem, đưa cho một người thợ
làng nghề để cắt cái vải đó
và làm cho cái vải đó ra một độ y phục đẹp
để ngài mặc lên người, đúng không?
thế nhưng, ngài bây giờ lại đưa
cả một việc cai quản
cả một ấp của một quốc gia
đó là liên quan đến an nguy
của bá tính, liên quan đến sự thịnh suy
của quốc gia và liên quan đến
cả sự việt ngàn đời
và không gian đất hạnh của cả 9 người quản lý nơi đó
cho một người chưa hề có bất kỳ kinh nghiệm nào
thì chắc nào
ngài đang côi trọng
cái việc gắm bóp lụa là
trên thân của mình
hơn cả cái việc an nguy
và chính lúc này vị quan đại phu này mới nói
ngài nói thật là trí lý
người ta nói rằng
kiểu giống như là
giữa người quân tử và
giữa người tiểu nhân
là khác nhau rất nhiều
người quân tử thì sẽ khiến mình hiểu được
những sự tình trọng đại và lâu dài
tiểu nhân chỉ chú ý đến những sự tình nhỏ bé trước mắt
và tôi chính là kẻ tiểu nhân như thế
y phục mặt trên người
tôi hiểu và yêu quý nó
đại quan đại ấp
là dùng để ký thác cả đời
tôi lại sơ xuất và xem nhẽ nó
không có những lời này của ngài
thì tôi vẫn chưa minh bạch ra được
quả suyết nữa là đã hại anh ta rồi
và thế là vị quan đại phu này quyết định
rằng là không đề cử anh ta nữa
thì mọi người có thể thấy
cái việc mà có cái đức hạnh
ở trong tâm và nhìn dùng cái đức hạnh đó
để đối chiếu với mọi việc
trong cuộc sống của mình
sẽ giúp cho người khác hiểu rất là rõ
và cạn kể rất là nhiều thứ
và đây chính là giá trị của đức hạnh
trong từng câu đó bạn sẽ thấy
tử sản không nhắc gì tới đức hạnh
nhưng cái góc nhìn của ông bạn sẽ thấy
rằng nó chứa hoàn toàn về những cái đức hạnh
rất là lớn, đó là đức hạnh của việc
coi trọng, an nguy, xã tắc của ba tính
không có lấy cái gọi là cái lợi ích
riêng của bản thân mình đặt lên trên
lợi ích của dân chúng
thì đó chính là người có đức hạnh cao
đúng nè, và chỉ những người có đức hạnh cao
họ mới coi thường được danh lợi
và họ mới coi thường được những cái
phù thiếm trong cuộc sống
mà có thể thực sự nhìn rộng ra cho xã hội được
và họ mới chính là nhân vật
chính nhân quân tử
và cũng như cái vị đã quan đã nói đúng không
người quân tử sẽ khiến mình hiểu được những sự tình trọng đại
và lâu dài, và chỉ người có đức hạnh
mới có cái tầm nhìn rộng như vậy
và nói về đức hạnh
thì không thể không kể đến cái câu chuyện
mà tử sản đã khuyên can được
nước tấn
tránh đi những cái việc
đó là thi hành những cái việc
yêu cầu các nước nhỏ cống nạp
một cách quá phi lý và vừa quá năng suất
và cả năng của cả những cái nước nhỏ đó
và nước trịnh là một trong số đó
thì lúc này nước tấn yêu cầu nước trịnh
là phải cống nạp rất là nhiều
và chính vì vậy khi mà trịnh Giảng Công
chính là người cai quản
nước trịnh lúc bấy giờ đi qua nước tấn
thì tử sản đã nhờ quang đại phu
Tùy Tùng là tử tây đem theo
một lá thư cho Phạm Tuyên Tử
và Phạm Tuyên Tử cũng là một quang đại phu
cũng có đức hạnh và cũng có tiếng
ở nước tấn để giúp cho nước tấn
trở nên hùng mạnh như lúc bấy giờ
thì lúc này trong thư tử sản
đã viết như thế này
Ngài cai quản nước tấn
chư hầu bốn phương không nghe thấy
đức hạnh tốt đẹp của Ngài Lan Sa
nhưng lại nghe nói cấu phẩm càng ngày càng nặng
tôi nghe nói chỉ sửa quốc chính
không lo không có tiền tài
chỉ lo không có đức tốt đẹp
nếu Ngài tham tài vật thì sẽ khiến
chư hầu và người dân nước tấn
như thế nước tấn không thể bảo toàn được
gia thức của Ngài cũng sẽ sụp đổ
tại sao lại chấp mê bất ngộ
nếu nhiều tài vật thì có tác dụng gì
đạo đức là nền tảng của quốc gia
có nền tảng đạo đức này
thì quốc gia mới có thể tưởng thịnh
chẳng phải cần giúp sức vào sự việc này
đó sao
thần bảo hộ người có đức hạnh
có đức hạnh thì hạnh phúc
hạnh phúc thì mới có thể lâu dài
dùng cái tâm trung thực tuyên dương đạo đức
người phương xa sẽ tìm đến quy về
người ở gần cũng an định cái tâm
thà để người khác nói
Ngài thực sự đã nuôi sống chúng tôi
chứ không để người khác nói
Ngài bòn rút của cải của chúng tôi
để nuôi sống bản thân
vôi vì nhà và mất mạng
bởi vì nhà vôi có giá cao
thì đó
bạn có thể thấy trong câu khuyên ngăn
của tử sản dành cho Phạm Tuyên Tử
tất cả từng câu từng chữ
đều liên quan tới đức hạnh
dùng đức hạnh để
lan xa bốn phương
và dùng đức hạnh để an định tâm
của chân chúng
đó mới chính là quan trọng
chứ không phải là thu gom tài vật
và gây giận khoáng hận
có thể làm cho mình giàu khó hơn
nhưng cũng đem đến sự nguy hiểm
và sự huy khổ cho cả gia đình và gia tộc
cũng như cho cả quốc gia của mình
bởi vì lúc đó chẳng khác nào
mình làm cho nhà vôi của mình có thêm giá trị
và khiến cho mình trở nên dễ mất mạng hơn
và đây chính là điều
mà tử sản đã nói được với Phạm Tuyên Tử
và bởi vì Phạm Tuyên Tử
cũng là một con người coi trọng đức hạnh
cũng là một con người đều
rất coi trọng đức tấn
và bởi vì rất coi trọng đức hạnh
và những điều như vậy nên những lời của tử sản
đã giúp cho Phạm Tuyên Tử tỉnh ngộ
và Phạm Tuyên Tử đã
làm những việc dĩa theo đức hạnh hơn
và giảm việc cống nạp và giảm việc su thế
và tuyên dương đức tốt hơn nữa
và khiến cho dân chúng cũng ngày càng tốt lên
và như thế
tử sản đã có thể giúp được
cho một quan đại phưu
không coi nhẹ
cái việc đó là lập đại quan
đại áp, một việc mà có hết cả đời
bị coi nhẹ
và cũng đã khiến cho một nước lớn
có thể coi trọng việc giáo hóa đức
với lại chư hầu bốn phương cũng như với dân chúng của mình hơn
thì đương nhiên tử sản
cũng đã làm được điều đó cho dân chúng
của đất nước mình
tuy nhiên
trong khoảng 10 năm đầu
khi mà tiến hành lễ chế và pháp trị
thì tử sản cực kỳ bị dân chúng ghép
và dân chúng còn đưa ra những bài thơ
bài dè, tiễn nhục tử sản rất là nhiều
nhưng và thậm chí là
ngày xưa là còn có các trường làng
tức là nơi mà mọi người cùng tới để học tập
và giao lưu với nhau và chia sẻ sinh hoạt cộng động
nên mọi người tập trung ở đây
khen chê đủ điều và những điều mà tử sản nói
thì lúc này có một viên đại phưu
thì cực kỳ bất bình về điều này
nên đã nói với tử sản rằng là
hãy dẹp hết tất cả các trường làng
thế là không ai nói gì nữa cả
nhưng tử sản lại cho rằng như thế này
tôi nghe nói
dốc sức là tốt tự việt
thì có thể giảm thiểu quán thận
chưa từng nghe dựa vào quyền thế để ngăn chặn quán thận
giống như đắp chặn dòng sông
chỗ vỏ lớn thì không thể nào
bịt lại đường
dư luận cũng không thể nào cấm chỉ đường
bịt đường ngôn luận ở dưới
thì ở trên không nghe được tin tức
quốc gia khó nói là an toàn
và ổn định được
chính vì vậy tử sản đã không nghe
những lời vật vẫn và đã luôn giữ lại
trường làng đồng thời coi đó là
tin quan trọng để biết được lòng dân
hiểu được ý dân
nên sau đó là bách tính nước trịnh đều
tuân thủ theo lễ nghi và pháp luật
dân phong thuận phát, chính trị trong sạch
và sáng tỏ
thì mọi người có thể thấy đây
việc mà tử sản nhìn được rất là rõ
và bởi vì ông dùng Đức để giáo hóa dân chúng
và dùng những cái lễ chế pháp trị
ông biết được rằng sẽ có những sự khó chịu
nhưng bởi vì là một con người có đức hạnh cao
hiểu rõ, đức hạnh để giúp cho dân chúng
tu thân thì cũng sẽ là một điều
khiến cho dân chúng lúc đầu chưa chấp nhận được
nhưng từ từ từ từ khi mọi người
hiểu rõ và mọi người dùng để
áp dụng lễ trong cuộc sống mọi người sẽ minh bạch
sáng tỏ hơn và sẽ làm theo được
nên ông đã không thực hành những cái chính sách
như kiểu là bịt miệng dân chúng, bịt đường ngôn luận
hoặc là chỉ để cho dân chúng được
nói tốt về mình và không cho phép dân chúng
nói bất kỳ điều gì xấu về mình
ông đã không làm như vậy và ông
đã khiến cho mọi người được quyền
nói lên những ý kiến của mình, được quyền
chia sẻ ý kiến và tích thu ý kiến đó
và khiến cho việc áp dụng lễ chế
và pháp trị trở nên thông suốt và dễ dàng hơn
bởi ông hiểu rõ một điều
rất là tương thông với việc trị thủy
cũng như trị dân, trị thủy nếu
mà càng chặn thì đến một lúc nào đó
sẽ tức nước vỡ bờ và nguy hiểm
còn lớn hơn, nhưng nếu tìm cách
để nó sai thông được thì dòng
chảy dẫu có lớn như thế nào
cuối cùng rồi cũng sẽ an bình mà thôi
và đó chính là phương pháp chỉ quốc
của những người có đức hạnh rất là cao
không bịt đường ngôn luận, hiểu rõ
lẽ phải của phận theo tự nhiên
để mọi thứ đều được cho dòng
và để cho mọi thứ đều được có
đường thông của nó, thì lúc này
nó mới trở thành khiến cho mọi lễ chế
và pháp trị được dễ dàng
thật thi nhưng quan trọng hơn hết, đó là
giáo phá được đức hạnh cho dân chúng
để dân chúng có thể tu thân
và rồi để tuân theo lễ nghi
thì đó chính là công lao rất là lớn
của tử sản dành cho nước trực
và chúng ta cũng có một câu chuyện
khác của một vị vua rất là
an minh, đã sáng lập nên
một thời đại được gọi là
thịnh thế thiên triều trong lịch sử
năm ngàn năm của Trung Quốc, đó chính là
đường Thái Tông, và nước đường
dưới thời kỳ cai trị
của đường Thái Tông và trong lịch sử văn hoa
hơn năm ngàn năm thì đã được
các nước xung quanh, bao gồm cả
Nhật Bản đã tiếp thu và áp dụng cho đến
tận ngày nay, và trong lịch sử được gọi
đó là chính là lễ nghi tri quốc
hoặc là thịnh thế thiên triều
và giáo phá, đức phá của đường Thái Tông
đã ảnh hưởng sâu sắc
đến dân chúng cũng giống như
đến cả các thế hệ sau và cũng giống như
đến các nước xung quanh
thời Trung Quốc, thời Trung Hoa cổ đại
những năm trong suốt năm ngàn năm lịch sử ấy
thì đường Thái Tông
đã từng nói những câu như thế nào
thì ông trong giới ngô vương
các thư và giới hoàng thuộc
là dành để dạy cho các vương tử
và cũng giống như các công chúa
của nhà đường
thì ông dạy như sau
con người ta lập thân chỉ có đức hạnh
là quý báu
thì đây chính là điều mà ông luôn luôn
muốn dạy dỗ con cái của mình
và cho các hoàng tử hoàng tộc của mình
thì ông cũng dạy rất là kỹ như sau
là để thực hiện điều này
thì ông đã dạy cho con
những điều rất nhỏ nhặt
mỗi khi mặc y phục
thì thương xót người thù nữ nuôi tầm dệt củi
mỗi lần ăn
thì nhớ đến người nông dân cày cáy
điều không quên nổi bức vả
siêng năng của người dân
cần phải bồi giữ đức hạnh tiết kiệm và giãn dị
thì mọi người sẽ thấy
rằng là đường Thái Tông
cực kỳ hết sức chú ý
đến những việc nhỏ để nói
đến những việc lớn
gặp chuyện gì thì đều có thể nhân đó
để dạy dỗ đạo đức cho con cái
giúp chúng trong cuộc sống hàng ngày
dần dần bồi giữ được những tổng chức tốt đẹp
và ví dụ như có một lần như thế này
là Ngài trông thấy
là Thái Tử lý trị
nghỉ ngơi dưới một
dưới một tàn cây uống lượng
thì dạy rằng
cây này dù uống lượng nhưng gặp thợ mọc
thì có thể trở thành ngay thẳng
làm vua cho dù bản thân mình
chẳng hề cao minh
nhưng nếu có thể tiếp nhận lời khuyên can
của người khác thì cũng có thể trở thành
minh quân
thì mọi người có thể thấy được rằng là
ông luôn luôn dùng những việc rất là nhỏ
để dạy lễ cho con cái
nhưng quan trọng hơn hết là
thông qua đó ông lại dạy cho con cái
mình hiểu rõ tầm quan trọng của đức hạnh
nuôi dưỡng được đức hạnh
để tu thân rồi để thi hành lễ
và mọi người sẽ thấy được rằng
như mình đã chia sẻ từ 3 phần đầu tới giờ
đó là lý do mình dùng những việc nhỏ nhặt
những việc trong cuộc sống
để dạy cho trẻ trước
thông qua đó để dạy cho trẻ
những cái lễ lớn, những cái đạo lý lớn
trong cuộc đời và rồi từ đó
mình sẽ cho trẻ thấy được cái giá trị
cái tầm quan trọng của đức hạnh
để giúp cho trẻ tu thân
và từ đó thi hành lễ và từ đó
làm được những cái việc nhỏ cho đến những việc lớn
và đấy chính là sự kết nối
mà mình muốn tạo ra và muốn chia sẻ với mọi người
cũng chính là điều mà mọi người đã thấy được
rằng từ Đường Thái Tông
thông qua những việc nhỏ mà giúp cho con cái
của mình hiểu được những cái đạo lý lớn
và hiểu được cái giá trị của đức hạnh
mọi thứ đều nằm ở đức hạnh
nên mình xin chốt lại kết lại
phần này một xí
đó là cái góc của bạn lễ tu thân
là nằm ở đức hạnh
nên con người ta lập thân
thì chỉ có đức hạnh là quý báu
hãy giúp cho con cái của mình
hiểu rõ được giá trị của đức hạnh
và giáo dục con của mình thật là tốt
thông qua đức hạnh này
thì sẽ đem lại rất nhiều lợi ích cho con
và trong phần kế tiếp
thì mình sẽ chia sẻ cho mọi người thêm
về những cái dẫn chứng và về những cái câu chuyện
về những cái giá trị
mà đức hạnh thật sự đem lại cho bản thân
một người, không chỉ về mặt
gọi là trí tuệ, không chỉ về mặt đối nhân sử thế
mà còn cả về sức khỏe
và sau đó mình sẽ chia sẻ thêm
một cái đức hạnh mà mình nghĩ rằng rất là hay
và rất là hữu ích, mà chúng ta đều nên dạy cho trẻ
để làm góc trong cuộc đời của mình
và đó sẽ là những phần
mà mình sẽ chia sẻ kế tiếp
xin cảm ơn tất cả các quý phụ huynh, quý thầy cô
cũng như tất cả các quý anh chị đã theo dõi
hy vọng mọi người sẽ
thấy cái clip này giá trị
và chia sẻ với nhiều người hơn nữa
xin chào và hẹn gặp lại

