Chợ Lớn xưa | Một Hongkong thu nhỏ giữa lòng Sài Gòn

An Nhiên
174 người theo dõi
11 Lượt xem video·15 thg 11, 2025
Sau đây chúng ta hãy cùng nhau khám phá nền kinh tế lúa gạo và nhiều điều lý thú khác ở Chợ Lớn
vào năm 1925 qua lọt ảnh quý giá do người Pháp thực hiện
Hình ảnh con thuyền chở gạo trên kênh Tàu Hủ, Chợ Lớn cách đây 100 năm
Ghe thuyền bè qua lại nhộn nhịp trên kênh Tàu Hủ
Bên ngoài một đại lý gạo ở Chợ Lớn
Hình ảnh một cửa hàng gạo bán lẻ
Toàn cảnh nhà máy xe gạo Chợ Lớn
Cổng chính của nhà máy xe gạo Chợ Lớn ngày xưa
Một văn dưỡng trong nhà máy xe gạo
Ảnh lưu niệm của quản lý và công nhân viên nhà máy xe gạo
Hóa hoàng tại một nhà máy xe gạo ở Chợ Lớn
Những người củ vàng vắt gạo lên ghe
Hình ảnh một ghe chở gạo ngày xưa
Kho chứa gạo của một cơ sở kinh doanh
Cảnh hộp chợ ngoài trời ở đường Tổng Đốc Phương
Nay là đường Châu Văn Liêm
Chợ Cá đầu đường Tổng Đốc Phương
Cảnh buôn bán nhộn nhịp ở Chợ Cá
Hình ảnh những người phụ nữ bên quầy hàng ăn vặt ngày xưa
Một góc chợ trên đường Tổng Đốc Phương
Những người bán hàng rồng ở Chợ Lớn
Hàng quán phía hè ở Chợ Lớn
Một cửa hàng nông sản của người Hoa Chợ Lớn
Một bến tập kết thuyền chở gạo ở Chợ Lớn năm xưa
Công trường xây dựng nhà máy xe gạo mới ở Chợ Lớn
Những người nông dân trên cánh đồng gần Chợ Lớn năm xưa
Cách đây gần 100 năm
Chuyện về ông chủ Chợ Lớn ở Sài Gòn
Từ kẻ vô gia cư trở thành tỷ phú của thế kỷ 20
Từ một người đi nhặt ve chai
Không nhà không cửa, quách đàm
Một người Hoa sinh sống tại khu vực Chợ Lớn
Bằng sự thông minh và nhạy bén của mình
Đã nhanh chóng trở nên giàu có
Và là một trong những vị tỷ phú giàu có bậc nhất của Sài Gòn thế kỷ 20
Nhắc đến chợ Bình Tây hay Chợ Lớn
Chợ đầu mối quy mô bậc nhất khu vực miền Nam
Chắc hẳn người dân Sài Gòn nào
Cũng không khỏi trầm trồ về kiến trúc
Có một không hai của khu chợ này
Thế nhưng
Khi được hỏi rằng
Ai là người xây nên ngôi chợ bề thế
Và có bề dày lịch sử gần 100 năm tuổi này
Thì không phải ai cũng biết
Quách đàm
Người đã đặt nền móng xây dựng nên chợ Bình Tây
Vẫn là cái tên khá lo lắm đối với nhiều người trẻ ở Sài Gòn
Bởi tuy giàu có
Nhưng vì sinh sau đẻ muộn
Nên vị tỷ phú người Hoa này
Chưa được gian gian liệt vào
Một trong tứ đại cựu phú của Sài Gòn
Trong những năm đầu thế kỷ 20
Trong đó bao gồm
Huyện Sĩ
Tổng đốc Phương
Bá Hậu Sương
Và Chú Hỏa
Mặc dù vậy
Công bằng mà nói
Nếu xét về sự giàu có
Và danh tiếng trong giới thượng lưu của Sài Gòn xưa
Thì Quách đàm chỉ đứng sau Chú Hỏa
Và hành trình để ông từ một kẻ vô gia cư
Trở thành chủ của một ngôi chợ bề thế
Bặc nhất sứ Nam Kỳ
Cũng là cả một câu chuyện đầy những điều lý thú
Quách đàm
Ông sinh năm 1863
Và mất năm 1927
Ông tên thật là Quách Diệm
Vốn là người Triều Châu, Trung Hoa
Theo ghi chép trong cuốn sách
Giai thổi về các tỷ phú Sài Gòn xưa
Của trách giả Thượng Hồng
Thì Quách đàm vốn mùa coi cha mẹ
Và không có nhà cửa
Thỏ nhỏ
Ông có cuộc sống cơ cực
Phải sống lang thang đầu đường xóa chợ
Khi lớn lên
Ban ngày ông đi mua ve chai
Tối về ngủ ở mái hiên của các ngôi nhà
Tuy sống cảnh đời bắp bơn như vậy
Nhưng ông đàm vẫn nuôi chí làm giàu
Vài năm sau
Dù vẫn chưa có nhà cửa
Nhưng ông đã tích góp được một số vốn nhỏ để kinh doanh
Ông mua đi bán lại các mặt hàng hiếm và lạ
Như da trâu, vi cá
Thời đó những mặt hàng này
Chủ yếu là đem ra bán nước ngoài
Vì phải ngủ đường ngủ chợ
Nên ông thường bị bọn xấu rình rập
Đánh cắp vốn liếng giấu trong hầu bao
Mắc tiền nhiều lần
Nhưng ông đàm vẫn không nản
Ông kiên trì làm lại từ đầu
Chỉ vài năm sau
Anh nhiều tiền của để xây chợ
Không đơn thuần Quách đàm chỉ nhằm mỗi mục đích được dựng tường
Ý định thăm sâu của ông
Là giờ được trung tâm buôn bán
Của thành phố chợ lớn
Về chợ Bình Tây để thú lợi
Nhưng tiếc thay
Người tính không bằng trời tính
Khi mọi công đoạn chuẩn bị xây chợ đã hoàn thành
Thì năm 1927
Quách đàm qua đời
Việc xây chợ bị giờ lại một năm
Đến năm 1928
Các con của ông thay cha đứng ra xây chợ Bình Tây
Năm 1930
Chợ được hoàn thành
Quy mô lớn và cao hơn cả chợ Bến Thành
Chợ được xây theo công nghệ hiện đại của phương Tây
Nhưng mang kiến trúc đậm chất phương Đồng
Và mái ngói âm dương
Cùng với rộng trào nguyệt trên mái
Giữa chợ có một công viên nhỏ
Nơi đặc tượng Quách đàm được đút bằng đồng
Có hồ nước
Và bề đá
Toàn bằng cảm thạch trắng
Với 4 con rồng
Và 2 con lăn to bằng đồng
Phung nước bạc
Năm 1975
Tượng Quách đàm ở chợ Bình Tây bị tháo dở
Sau nhiều năm nằm kho
Tại phòng văn hóa thông tin quận 6
Đến năm 2003
Bức tượng được giờ về bảo tàng mỹ thuật
Để tượng nhớ công ơn của Quách đàm
Các diễu thương trong chợ đã quyên tiền
Dựng pho tượng mới để đặt vào vị trí cũ
Tuy nhiên
Tượng mới chỉ là chăn dung, khá nhỏ
Đặt lên cũng không căng sứng
Nên được đặt ngay ở bể tượng cũ
Dù không tặng mắt
Chứng kiến ngày chợ Bình Tây được hoàn thành
Thế nhưng
Tin rằng Quách đàm sẽ luôn tự hào
Về công trình mà mình đã tâm huyết để lại
Gần 100 năm trôi qua
Chợ Bình Tây vẫn sừng sửng với thời trang
Và luôn là niềm tự hào của cộng đồng
Người Hoa ở Sài Gòn
Lá rèo bền hồ
Hồng hô
Tới nơi lá
Xuân xanh
Vâng cuốn
Vuông tìm
Đầu bóng trăng sương
Mà khúc
Nghe thương
Phải tàn
Mùa tuổi
Việt Nam
Xa đường
Xa một chiều
Thu
Nhớ người đâu
Tiếc hay
Tại sao
Mà
Ai
Hương bay
Dịu
Như
Tóc mây
Vương
Gió
Vương
Ai
Đói
Vương
Lá rèo
Bền hồ
Hồng hô
Tới nơi lá
Xuân xanh
Vâng cuốn
Vuông tìm
Đầu bóng trăng sương
Mà khúc
Nghe thương
Phải tàn
Mùa tuổi
Việt Nam
Xa đường
Xa một chiều
Thu
Nhớ người đâu
Tiếc hay
Tại sao
Mà
Ai
Hương bay
Dịu
Như
Tóc mây
Vương
Gió
Vương
Ai
Đói
Vương
Hồng hô
Tới nơi lá
Xuân xanh
Mà khúc
Nghe thương
Phải tàn
Việt Nam
Xa một chiều
Tiếc hay
Tại sao
Mà
Ai
Hương bay
Tóc mây
Vương
Hương bay
Dịu
Như
Vương
Ai
Hương bay
Dịu
Như
Tóc mây
Vương
Ai
Hương bay
Dịu
Như
Tóc mây
Hương bay
Tóc mây
Vương
Ai
Hương bay
Dịu
Như
Tóc mây
Vương
Ai
Hương bay
Tóc mây
Vương
Ai
Hương bay
Dịu
Tóc mây
Ai
Hương bay
Dịu
Như
Tóc mây
Vương
Ai
Hương bay
Dịu
Tóc mây
Vương
Ai
Hương bay
Dịu
Tóc mây
Vương
Hương bay
Dịu
Như
Vương
Ai
Hương bay
Dịu
Vương
Ai
Hương bay
Dịu
Như
Tóc mây
Vương
Ai
Tóc mây
Vương
Hương bay
Vương
Ai
Như
Vương
Ai
Vương
Như
Tóc mây
Vương
Ai
Tóc mây
Vương
Ai
Như
Tóc mây
Đội xe kéo tay của khách sạn Moring, khách sạn duy nhất đầu thế kỷ 20 tại Huế, họ đưa đón khách tại gà.
Hình ảnh chiếc xe kéo chờ đón khách trên đường phố Huế thế kỷ 20.
Xe kéo đánh chở một thiếu nữ trong nhà vườn Huế.
Hình ảnh xe kéo trên đường dọc sông Hương đến các khu lăn tẩm của Triều Nguyễn.
Tôi viết lên câu sốt thương đồng bào
Thần kinh tan nát vì đau
Làng dân căn út càng sâu
Ai đã gây nỗi thương đau Với thân yêu đắp trong màn sâu
Quân cướp coi khinh máu xương đồng bào
Nửa đêm thanh văng về đây Để giờ vang tóc khổ lấy
An toàn ngất cao trời mây
Thế ơi tràng tiền hịt rồi quê hương buồn xe đôi
Thương gian dẫn mấy đời
Rạc bề lan điêu tàn Huôn nội điêu tàn
Người dân xã hội lầm than
Ôi nghĩ bao nhiêu đắng cay càng nhiều
Đời bên sông hương khóc lên chiều chiều
Làng thôn xơ xác điêu hiu Người thân ngỡ ngát tim nhớ
Thế ơi biết bao khổ đau
Đời bên sông hương khóc lên chiều chiều
Làng thôn xơ xác điêu hiu Người thân ngỡ ngát tim nhớ
Thế ơi biết bao khổ đau
Hai cụm hoa rừng về trao một người ngày xưa anh đã hương
Màu hoa kỷ niệm tuy đã tạo tâm tư vẫn dạt dào
Năm xưa lối này vẫn thường rìu em đi
Tàn cây năm trước anh viết tên em
Còn xanh lá canh ghi dấu kỷ niệm những ngày còn bên nhau
Ghế lạnh đã buồn để em đợi chờ mà ngày vui chưa thấy
Vì anh lối hẹn cho em hờn rơi trong mi em nhạt mùa
Anh ra đi rồi mới nhận được tình nhau
Hàng trăm thư viết anh gửi cho em
Đời trai chiến trận em biết lối hẹn có phải tại anh đâu
Tiền đồn heo hút tình tú quay quần xa nghe anh kế truyền đời linh
Khi nào lối hẹn em anh dội hờn lòng anh thêm sao duyên
Ngày đi anh chẳng được gặp em nhưng hứa sẽ tìm về tặng em đón hoa yêu
Đã bao lâu rồi cành hoa ưa ta chưa tàn
Biết chuyện chúng mình tình không nhạt nhoa mà rưỡi ta ngăn tay cung
Chiều nay trở lại trong tay mình nói
Ta yêu nhau trọn đời
Anh đi em chờ gối mộng dền đêm thơ
Cành xưa anh viết anh khắc tên em
Chiều nay kết nghi chờ thăm em tình những người còn đi xa
Tiền đồn heo hút quần xa nghe anh kế truyền đời linh
Khi nào lối hẹn em anh dội hờn lòng anh thêm sao duyên
Ngày đi anh chẳng được gặp em nhưng hứa sẽ tìm về tặng em đón hoa yêu
Đã bao lâu rồi cành hoa ưa ta chưa tàn
Biết chuyện chúng mình tình không nhạt nhoa mà rưỡi ta ngăn tay cung
Chiều nay trở lại trong tay mình nói ta yêu nhau trọn đời
Anh đi em chờ gối mộng dền đêm thơ
Cành xưa anh viết anh khắc tên em
Chiều nay kết nghi chờ thăm em tình những người còn đi xa
Cho từng lời chăn trôi thời gian cũng đừng trôi
Suốt đêm hồn người bay đến thương dùm em
Mưa sẽ rơi chuyện tình yêu sẽ hết chuyện thật
Ngày em hát cuộc đời cho từng lời chăn trôi
Ngày em đây sẽ nhạt và vui
