NỒI CHÁO KHUYA - Viết & Đọc: Cao Hoàng

An Nhiên
174 người theo dõi
2 Lượt xem video·9 thg 11, 2025
HỒI ƯỚC KINH TẾ MỚI PHẦN 21
VIẾT VÀ NHIỂN ĐỘC
Cao Hoàng
Trong những năm đói khát trên Kinh tế mới,
có những thứ người ta ăn bình thường, riêng tôi,
thì lại không thể ăn được.
Không phải vì tôi kén cá, chọn canh.
Bởi cuộc sống trên Kinh tế mới thời đó
chỉ cho phép bạn có hai lựa chọn.
Một là ăn, hai là nhịn.
Và tôi chọn cách nhịn
vì không thể nào nuốt được món ăn mà mình chưa từng.
Cho dù lúc đó tôi đang rất đói.
Mời quý khán thiên giả cùng nghe câu chuyện
NỒI CHÁO KHUYÊN
Một lát cắt trong HỒI ƯỚC KINH TẾ MỚI của Cao Hoàng.
Đêm đó là vào một đêm trăng sáng của năm 1977
trên khu Kinh tế mới Phú Nhơn, Khánh Hòa.
Do nhà đã hết gạo ăn,
phải chờ khuya dậy gánh củi xuống thị trấn bán
mới có thể mua gạo.
Cho nên, chiều hôm đó,
hai cha con tôi chỉ luộc vài củ khoai mì,
ăn tạm với ít rau thoát bay để cho đỡ đói mà thôi.
Vẫn như thường lệ,
vào buổi tối khi xương rừng thả mông mênh
trên những tàn cây quanh nhà
và trên những vạt rừng xa hưu quặng,
thì hai cha con ngồi ăn bữa tối
bến đóng lửa bập bùng, chập trờn ánh sáng.
Ăn xong, ba nói tôi ở nhà chơi rồi ngủ.
Còn ông và bác Mười hàng xóm thì đi đâu đó,
chờ ba và bác Mười ra khỏi nhà.
Tôi qua nhà chơi với thằng Mận.
Độ khoảng hơn 9 giờ,
thì tôi mới về nhà ngủ.
Ngoài sân, ánh trăng vằn vặt
chiếu qua mạng xương mỏng
nên mọi vật cũng nhìn thấy mờ mờ.
Trong tiếng nỉ non của công trụng
và tiếng bậy dơi bay phẳng phật
tìm ăn trái cây rừng.
Tôi bỏ thêm vài thanh củi vô bếp lửa
rồi mới leo lên cái giường bằng cây rừng
để ngủ.
Nhớ những năm tháng trước năm 1975,
những đêm ngủ cùng bà.
Ông hay mở nhạc vàng cho tôi cùng nghe
với ông.
Rồi tôi dặn tiếp đi trong tiếng nhạc,
lời ca,
của những ca sĩ như Duy Khánh,
Chế Linh,
Thanh Tuyền,
Phương Dung.
Những bài hát của một thuở nào
đã vụt tắt liền
sau 1975
và kể từ khi chúng tôi
đặt chân lên vùng kinh tế mới này.
Thay cho những lời ca tiếng hát
của ngày xưa,
thì bây giờ đêm đêm quanh tôi
mỗi buổi tối
chỉ có tiếng lũ công trụng rã rít,
tiếng lũ mũi đói vò ve bình tài
hay tiếng những con chim cú
kêu não nề trên những tàn cây cao
quanh tấp liều tranh của hai chặt con.
Rồi tôi tiếp đi vào nhắc ngủ
lúc nào không rõ.
Đột nhiên,
nghe có tiếng ba gọi tôi.
Hoàng!
Dậy đi con.
Dậy đi ăn thịt trộn.
Ba với bác mười,
bảy được con trộn.
Mấy chú đang làm thịt
ở bên nhà bác Tuấn.
Dậy đi ăn,
rồi về ngủ.
Chứ lúc tối ăn
có mấy khủ khoai mì
sót ruột lắm.
Số là
ba tôi có làm cái bảy
để bảy trộn,
treo.
Mà lâu nay
tôi chưa thấy dính con nào.
Này chắc là hờn,
nên mới dính được con trộn.
Sẵn đang đói bụng,
tôi bèn phóng theo ba
ra nhà bác Tuấn,
cách nhà tôi đầu chừng hơn
500 mét.
Tới nơi,
ba tôi súng vô phụ
với mấy chú làm thịt trộn.
Dưới ánh trăng
và ánh sáng của bếp lửa
đang bập buồn cháy.
Tôi nhìn thấy mấy chú,
bác,
đang cạo lông
con trộn
trên mấy tấm lấy chú rừng.
Mà sao
con trộn này
nó bự quá
và tôi thấy
nó giống con chó
hơn là giống con trộn.
Tôi đứng sỡ rớ,
ngó ngó,
rồi hỏi một chú
đang cấm cuối cạo lông.
Ủa, chú,
con này sao còn thấy
nó giống con chó
chứ đâu phải con trộn.
Phải không chú?
Chú đó đưa ngón tay lên miệng,
xuyệt nhỏ
ra giấu cho tôi im lặng.
Rồi ghé tai tôi,
nó nhỏ.
Con chó đó
chứ trộn theo cái gì?
Chắc của mấy người dân dưới làng
dẫn nó lên theo côi rẫy.
Rồi nó lớ ngớ sao
chui vô bẫy của ba mày.
Ổng và ông mười
khiên qua nhà bắt túng,
rồi kêu tụi chú qua làm thịt.
Chứ trên này
có thịt thạ gì đâu.
Thôi kệ,
cứ ăn cái đã
rồi tính.
Một chú khác
vỗ vai tôi.
Vô nhà chơi đi nhau.
Chút nữa
cháo chín
tụi chú kêu dạy ăn.
Tôi vô trong nhà
nằm lăng đại dưới đó.
Rồi
thiêu thiêu ngủ.
Lát sau
ba tôi vô lai tôi.
Dạy ăn cháo cho no đi con.
Rồi về nhà ngủ.
Tôi lường cờm ngồi dậy
bước ra sân.
Thấy mấy chú
mấy bát
xứng xích
quanh cái thùng khá lớn.
Trong đó là cháo
mà
nối cháo cho sang.
Chứ tôi thấy
toàn là khoai mì
nấu nhừ
còn nhiều hơn là gạo.
Rồi thì gan
lòng
phèo
được cắt nhỏ
bỏ vô thùng cháo.
Còn trên mấy tấm lái chuối
thì là thịt đã nấu chín
cũng được cắt ra từng khúc.
Có thêm một bi đông rượu gần đó.
Rồi mạnh ai nấy
dùng tay bóc thịt ăn.
Ba múc cho tôi một tô cháo.
Biểu tôi ăn đi.
Rồi ông bóc vài cục thịt
bỏ thêm vô cho thổi.
Tôi lấy muỗng
múc cháo đưa lên miệng
và thổi cho nó bớt nóng.
Vừa đút muỗng cháo đầu tiên
là có một cảm giác
tanh tưởi ở đâu
trong cổ họng
cứ chật
trào ra.
Làm tôi muốn ói
vì không thể chịu nổi
cái mùi thịt chó
trong miệng mình.
Tôi liền bỏ tô cháo xuống
rồi nói với bà
Bà ơi
con muốn ói quá
con ăn thịt chó không được.
Bà ở lại ăn
con về ngủ trước nha ba
rồi không chờ bà gật đầu.
Tôi ra về
ngay lúc đó
ngoài đường
ánh trăng huyền hoặc
chiếu trên con đường gặp gần
dài theo những con dốc thoai thoải
dẫn về nhà tôi.
Những típ liệu tranh bên đường
tối ôm.
Có lẽ giờ đó mọi người
đều đã ngủ say
sau một ngày vất vả.
Để rồi hôm sau
lại bắt đầu cho một cuộc
mưu sinh
mà cho dù
có làm hết sức lực
thì cũng bữa cháo, bữa rau
và cơm độn
mà thôi.
Tôi về
tới típ liệu tranh của mình
bếp lửa trong nhà đã tắt ngóm
chỉ còn lại mớ thang hồng.
Tôi lấy trò lấp lại
để giữ lửa
cho ngày mai nấu ăn.
Rồi tôi lên giường nằm
mà ngay trong bụng mình
cứ đang sôi lên vì đói.
Trước 1975
có bao giờ tôi nhịn đói
nhịn khác như vậy đâu.
Đi học
cơm ăn ngày ba bữa
cơm trắng, thịt kho
cá chiên thơm nứt
vậy mà tôi còn kén
và làm biến ăn.
Đến nổi má la hoài
mày kén ăn quá
cái gì cũng chê dở
mai mốt trời trả báo đó nghe con.
Để rồi, bây giờ
quả đúng như vậy
và do đói quá
nên tôi cũng ráng ăn thử
món cháo chó
để có thứ lấp đầy
cái bao tử đang lép kẹp của mình.
Nhưng cuối cùng
cũng đành chịu thua
vì không thể chịu được
cái mùi thịt chó
nên đành để bụng đói
mà ngủ chứ biết làm sao hơn.
Rồi tôi thiếp đi
vào giấc ngủ.
Trong mơ
tôi thấy tôi trở về
những năm tháng xưa cũ
được bà dẫn đi ăn cơm tiệm
những dĩa cơm trắng
có thịt gà roti
thơm nước muối để trên mạng
rồi thì có món tôm riêng
cá chiên v.v
Tôi ăn say mê trong giấc mơ
chứ không còn
cái tánh kén ăn như ngày xưa nữa.
Khuya
bà kêu tôi dậy
để hai cha con gánh cụi đi bán
tôi giận mình vậy
vẫn còn tiếc rẻ
vì chưa ăn xong bữa ăn ngon quá đổi
trong giấc mơ.
Nếu như quý khánh thính giả nào
từng sống và trải qua
những gian nang thời
bấy giờ trên kinh tế mới
xin hãy chia sẻ cùng tôi
dưới phần bình luận.
Cảm ơn quý khánh thính giả
đã lắng nghe và xin hẹn gặp lại
trong những phần hội ước
về kinh tế mới
của Cao Hoàng.
