9 thất bại của founder sáng lập khởi nghiệp

Phần trước thì chúng ta đang nói về vai trò rất là quan trọng của sáng lập trong khởi nghiệp. Và chúng ta cũng nói rằng thay vì chúng ta tập trung vào dự án thì bây giờ chúng ta phải tập trung vào con người khởi nghiệp làm thế nào để đào tạo phát triển. Thế thì trong 3 năm mà tôi tham gia vào trong hệ sinh thái khởi nghiệp và đồ mới sáng tạo tại TP.HCM, cũng như thành cả nước, cũng như là cái kinh nghiệm của bản thân sau rất là nhiều lần khởi nghiệp thất bại. Và tôi có viết trong quyển khởi nghiệp ngay mà sạc nhập luôn thì tôi cũng tổng kết là có 9 thất bại của sáng lập khởi nghiệp. Thế thì cái việc của các bạn founder ở đây là các bạn sẽ xem cái đoạn video này, sau đó các bạn đánh giá xem là trong chính cái lỗi này chúng ta mắc những lỗi nào và cái mức độ mắc lỗi của chúng ta nó có lớn hay không. Và sau đó các bạn điều chỉnh nó bằng tự bản thân mình hoặc tham gia các chương trình đào tạo hoặc với sự dẫn dắt của coach và mentor để cho các bạn tự hoàn thiện chính mình. Thế thì điều đầu tiên đó chính là tôi thấy rằng các bạn rất là sai về vấn đề câu chuyện về mục tiêu khởi nghiệp. Thực ra tất cả những người mà làm khởi nghiệp thành công họ đều có những ước mơ khác về tiền. Tại vì là tôi nói là nếu như các bạn là khởi nghiệp về tiền chắc chắn các bạn sẽ thất bại. Bởi vì nếu mà các bạn làm khởi nghiệp về tiền các bạn sẽ thấy là làm khởi nghiệp đó là con đường mà nghèo đi nhanh nhất. Các bạn hiểu rồi cái gọi là khái niệm là cái thung lũng chết của khởi nghiệp. Tức là một cái lúc mà chúng ta chỉ có tốn tiền mà chúng ta không thể nào chúng ta thu hồi được vốn. Thì thực ra chỉ có những con người có những cái niềm tin, có những cái sự đam mê, có những cái khát vọng nó ở ngoài cái câu chuyện tiền. Tôi nghĩ rằng là Steve Jobs là một người mà các bạn rất là thần tượng. Thì tôi nghĩ rằng ông ấy không phải là người quan tâm về tiền. Ông ấy là một người khát khao đến cái sự hoàn hảo. Khát khao tới tạo dựng những cái sản phẩm có những cái vẻ đẹp mà khách hàng nhìn vào. Khát khao cái việc mà tạo nên những cái sản phẩm có những trải nghiệm khách hàng tuyệt vời. Thì tôi nghĩ rằng là Steve Jobs hay là Apple sống vì cái điều đó. Họ chiến đấu vì cái điều đấy, họ khát vọng về cái điều đấy. Và khi họ làm tốt điều đấy thì tất nhiên tiền họ sẽ tới họ. Thì đấy là những cái điều mà tôi suy nghĩ. Tiếp đến nữa thì cái điều thứ hai nữa là các bạn khởi nghiệp thường không có cái khả năng ủy quyền. Tức là khi các bạn xây dựng một cái doanh nghiệp, các bạn hiểu là sẽ càng ngày các cái khối lượng công việc càng nhiều lên. Và các bạn cần phải biết ủy quyền, các bạn cần phải biết giao nhiệm vụ cho những người khác. Tôi nghĩ rằng cái này cũng là một cái điều sai của founder. Tôi nhìn thấy rất nhiều founder làm tất cả mọi việc từ tài chính, từ công nghệ, từ marketing. Tôi nghĩ rằng chắc chắn không ai, có thể là ngay cả Steve Jobs cũng không có đủ năng lực để có thể làm tất cả mọi việc. Và một cái điều nữa là các bạn đang muốn xây một doanh nghiệp rất lớn. Thì rõ ràng khi các bạn xây một doanh nghiệp lớn như thế thì cái khối lượng công việc sẽ càng ngày càng nhiều lên. Và các bạn cần phải biết học cách để giao các nhiệm vụ, chia sẻ các quyền lực cho những người xung quanh. Cái thứ 3 đó là các bạn quá tự tin và cao ngạc. Điều này tôi chia sẻ một cách sự thật cũng khá là đau sót. Tôi đã thấy có những người CEO, họ rất là giỏi về công nghệ. Thế nhưng mà họ nghĩ rằng là họ giỏi về công nghệ thì họ sẽ giỏi về tài chính, họ sẽ giỏi về marketing. Và họ nghĩ rằng là họ lên Google, họ học đâu đó, 2-3 ngày là họ trở nên là một người CFO, họ biết được đầy đủ với tài chính. Tôi nghĩ rằng điều đấy là một sự tự tin quá, hoặc là quá lớn. Bởi vì bất kể một cái ngành nào, bất kể một cái khối lượng chính thức nào, nó đều đòi hỏi một khoảng thời gian và một sự trải nghiệm đủ lớn. Quy tắc 10.000 giờ. Và nó quay trở lại với câu chuyện tại sao các bạn lại tự đi xa về quyền, bởi vì các bạn quá tự tin và cao ngạc. Các bạn nghĩ rằng các bạn có thể làm được tất cả mọi việc. Điều thứ 4 nữa là chính vì tự tin cao ngạc đấy, thành ra các bạn khước từ tạo lập một nhóm làm việc. Ở đây tôi muốn chia sẻ là có thể là sáng lập có 1-2 người, nhưng mà trong doanh nghiệp của chúng ta có 4 chức năng. Nhân sự, vận hành, tài chính, kế toán, marketing và sales. Thì ít ra là các bạn phải có một nhóm 4 người như vậy. Và nếu mà công nghệ là 5 người, 5 người đấy thì đâu đó có thể có một người thành thạo 2 lĩnh vực. Thì như vậy ít nhất là các bạn cần phải có một nhóm đội ngũ. Ở đây tôi hay sử dụng cái từ gọi là nhóm sáng lập, cộng với cả nhóm nhân viên chủ yếu, key employee. Cái nhóm đấy cần phải có đầy đủ các cái chức năng, để chúng ta có thể thực hiện được công việc một cách chọn vẹn. Thứ 5 nữa là không học hỏi phát triển bản thân. Thì tất nhiên rồi, các bạn quá tự tin cao ngạc, thì làm sao các bạn có thể học hỏi phát triển được. Và ở đây tôi muốn nói là gì? Doanh nghiệp, khởi nghiệp có thể hiểu một cách nhắn gọi, đó là giống như là một con rắn, và nó lột xác liên tục. Bởi vì mỗi một lần con rắn lớn lên, là nó phải cần lột xác. Thế thì vấn đề là các bạn muốn doanh nghiệp của các bạn lột xác, thế nhưng mà người lãnh đạo, người sáng lập có chịu khó lột xác cái tư duy của mình hay không? Thành thứ ra là các bạn khởi nghiệp, các bạn làm founder, khi các bạn không học hỏi phát triển bản thân, thì dần dần trong thời gian, chính các bạn trở nên là cái yếu tố mà cản trở phát triển doanh nghiệp của chính mình. Hay nói cách khác là sự phát triển của doanh nghiệp nó phụ thuộc vào tầm nhìn và độ lớn của tư duy của người CEO, của người founder. Và nếu như người founder không nâng cấp lên, thì các bạn đừng bao giờ phì vọng là doanh nghiệp của các bạn đi lên. Thứ 6 là các bạn quá tập trung vào công nghệ. Công nghệ nó chỉ là một thôi. Có rất nhiều những sản phẩm, có những công nghệ tuyệt vời, nhưng nó thất bại trên thị trường. Hay nói một cách khác là sản phẩm mà được thị trường yêu mến chắc chắn là phải có công nghệ tốt. Nhưng mà nếu như chỉ có công nghệ 100% thôi thì không có đảm bảo được rằng là nó có thể thành công trên thị trường. Muốn thành công trên thị trường các bạn cần phải hiểu nó cần phải có công nghệ, nó cần phải có thị trường, nó phải có marketing cộng lại với nhau thì nó mới tạo nên được một cái sản phẩm. Và tôi thấy hình như là các bạn khởi nghiệp là có một cái suy nghĩ là công nghệ là một cái gì đấy là một cái lũ thần. Các bạn chỉ cần vung lên một cái là các bạn giải quyết mọi thứ từ tài chính, từ khách hàng, từ thị trường. Nó không phải như vậy. Nó phải có nhiều những cái đũa thần khác nhau nữa thì chúng ta mới có thể giải quyết được cái bài toán để cho doanh nghiệp của chúng ta cùng phát triển lên. Thứ bảy là chúng ta không lắng nghe thị trường. Chúng ta không gần với khách hàng. Chúng ta không đặt mình vào họ. Chúng ta chỉ bán cái mà chúng ta cần thôi. Cái mà chúng ta nghĩ rằng là chúng ta có, cái mà chúng ta nghĩ rằng là họ cần. Ở đây thì tôi luôn luôn nói là khi bất kỳ một doanh nghiệp nó sẽ có câu hỏi. Trả lời bao hỏi. Một, khách hàng của các bạn là ai? Họ đang ở đâu? Và làm thế nào để tiếp xúc với họ? Và thêm cái thứ tư mà tôi bổ sung lên bây giờ là à, thế thì chúng ta dùng công nghệ để chúng ta tạo nên được những cái giá trị đột phá nào cho họ. Thật ra như vậy là các bạn sẽ phải luôn luôn khách hàng bởi vì khách hàng là cái yếu tố quan trọng để cho doanh nghiệp tồn tại. Để cho doanh nghiệp lớn lên. Tiếp đến cái phần thứ tám đó là vấn đề thực thi kém. Các bạn có một ý tưởng rất là tốt. Các bạn có một cái kế hoạch nhưng mà vấn đề thực thi. Có người để thực thi. Công nghệ để thực thi. Hệ thống quản trị để thực thi. Thực thi là gì? Đó là các bạn thực hiện cái điều mà các bạn mong muốn. Cái lời hứa mà các bạn mang tới cho khách hàng. Các bạn nói rằng à tôi làm được một cái sản phẩm nhưng mà cái sản phẩm, cái dịch vụ đấy nó chỉ là một thôi. Thế còn khi mà các bạn triển khai trên một cái nạn rộng tức là các bạn sẽ phải đem cái sản phẩm, dịch vụ đấy cho tới hàng ngàn, hàng chục ngàn, hàng trăm ngàn khách hàng. Thế thì liệu các bạn có năng lực để các bạn xây dựng một cái hệ thống để có thể tạo nên được hàng ngàn, hàng chục ngàn, hàng trăm ngàn sản phẩm đồng nhất như nhau đem tới một khách hàng để cho họ trải nghiệm giống nhau một cách tuyệt vời hay không. Một cái hệ thống, dịch vụ của hàng để phục vụ những cái câu chuyện sau. Thành thực ra đây là các bạn sắp chúng ta, tôi thấy rằng các bạn nghĩ rất đơn giản. Là các bạn, à tôi tạo nên một sản phẩm tôi bán nhưng mà cái đấy chỉ là một cái quy mô rất là nhỏ. Khi vấn đề của chúng ta phát triển lên thì vụ máy để chúng ta tạo nên tất cả những cái dịch vụ đấy cho khách hàng nó sẽ như thế nào. Và cái điều thứ chín, cái điều cuối cùng đó chính là lãnh đạo. Các bạn luôn nói rằng là tôi phải thuyết phục nhà đầu tư. Thế mà tôi nghĩ cái test để cho các bạn xem các bạn có thuyết phục đầu tư, các bạn có thuyết phục được nhân viên có đi theo các bạn hay không? Các bạn có thuyết phục những người khác cùng trung sức để là co-founder các bạn hay không? Nếu như các bạn chưa làm được câu chuyện đấy các bạn đừng bao giờ nghĩ các bạn có thể thuyết phục được nhà đầu tư. Bởi vì, một cách đơn giản khi họ làm với các bạn họ cũng là những nhà đầu tư chung với các bạn. Những nhân viên, họ góp cái vốn vốn không phải là tiền nhưng vốn đấy là tâm huyết, đó là kinh nghiệm đó là thời gian, đó là mối quan hệ của họ. Thành thức ra là đối với các bạn rất rất thì trong cái vấn đề nhân sự tôi có nói rằng rằng là gì. Các bạn đừng bao giờ coi cái người nhân viên làm với các bạn trong giai đoạn kiến tạo doanh nghiệp là nhân viên bình thường. Các bạn cần phải coi họ đó là nhà đầu tư. Và rõ ràng khi cái việc mà các bạn thuyết phục một người nhân viên họ bỏ cái mức lương 1 ngàn đô đi về với các bạn làm tức là các bạn đang thuyết phục nhà đầu tư họ đầu tư những cái vốn không phải là tiền. Và nếu như các bạn còn chưa thuyết phục được những người đấy thì chắc chắn các bạn sẽ không thể nào thuyết phục được những nhà đầu tư như ở trong Shark Tank. Tại vì tất nhiên khi mà họ góp vốn cái người nhân viên của họ của các bạn họ cũng suy nghĩ rằng là liệu cái việc mà tôi bỏ 1 ngàn đô tôi về tôi làm việc cho một doanh nghiệp một nghiệp nó có đáng không? Và chắc chắn là họ sẽ cảm thấy là không chấp nhận họ sẽ không làm việc với các bạn nếu như họ không thấy được rằng là họ là các bạn có một triết lý có một sản phẩm tốt. Ở đây chính là tôi nói là cái năng lực lãnh đạo. Năng lực lãnh đạo được đề nghị một cách đơn giản đó là cái khả năng thuyết phục đó là cái khả năng ảnh hưởng để cho những người xung quanh tin tưởng và đi theo bạn làm những cái điều gì mà bạn muốn cùng làm với nhau để đạt được một cái tầm nhìn đạt được một cái sứ mệnh. Thành thực ra là ngày hôm qua có một bạn nói chuyện với tôi về lãnh đạo tôi nghĩ rằng là lãnh đạo nhiều thứ lắm nhưng mà quan điểm của tôi về lãnh đạo nó có những cái điểm quan trọng với nhau nhất là tầm nhìn hay là sứ mệnh và cái quan trọng nữa là người lãnh đạo đấy phải là chính trực họ cần phải có những cái điểm họ phải nói những cái gì họ nghĩ và họ làm những cái gì họ nói chính trực định nghĩa một cách đơn giản như thế và nếu như các bạn không có cái năng lãnh đạo không có cái khả năng nói thật làm thật thì tôi nghĩ rằng rất là khó để có thể có nhân viên và chắc chắn khi không thuyết phục được nhân viên các bạn sẽ không thuyết phục được nhà đầu tư để tôi tóm lại một cách rất là ngắn gọn là những cái trải nghiệm của tôi nhìn thấy những cái mẫu hình những cái điểm mà những người sáng lập của chúng ta có vấn đề và nếu như các bạn không xử lý những cái vấn đề này tôi chắc chắn 100% rằng doanh nghiệp, khởi nghiệp các bạn sẽ không thể nào lớn được xin cảm ơn các bạn